Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жоғары қысымда қалыптасқан метаморфтық тау жынысы.
Metamorphic rock formed under high pressure
Эклогит (/pron/'/ɛ//k//l//ə//dʒ//aɪ//t/) – натрийге бай пироксин (омфацит) матрицасында орналасқан гранат (альмандин-пироп) бар метаморфтық тау жынысы. Көмекші минералдарға кианит, рутил, кварц, лаусонит, коэзит, амфибол, фенгит, парагонит, зоизит, доломит, корунд және сирек жағдайда алмаз кіреді. Эклогиттің үш түрін (А, В және С) жіктеу үшін негізгі және көмекші минералдардың химиялық құрамы қолданылады. Эклогиттік құралымдардың кең диапазоны эклогит ксенолиттерінің тегін анықтау бойынша ұзаққа созылған пікірталасқа себеп болды, олар тектоникалық плиталардың астына түскен, өзгерген мұхиттық қыртыс екендігі болжанады.
Eclogite (/pron/'/ɛ//k//l//ə//dʒ//aɪ//t/) is a metamorphic rock containing garnet (almandine pyrope) hosted in a matrix of sodium rich pyroxene (omphacite). Accessory minerals include kyanite, rutile, quartz, lawsonite, coesite, amphibole, phengite, paragonite, zoisite, dolomite, corundum and, rarely, diamond. The chemistry of primary and accessory minerals is used to classify three types of eclogite (A, B, and C). The broad range of eclogitic compositions has led to a longstanding debate on the origin of eclogite xenoliths as subducted, altered oceanic crust.
Шығу тегі
Эклогиттер әдетте субдукция аймағындағы төменгі қабықтан жоғарғы мантия тереңдігіне дейін батқанда, төмен жылу градиенттері (<) кезінде мафикалық тау жыныстарының жоғары немесе өте жоғары қысымды метаморфизмі нәтижесінде пайда болады.
Eclogites typically result from high to ultrahigh pressure metamorphism of mafic rock at low thermal gradients of < as it is subducted to the lower crust to upper mantle depths in a subduction zone.
Жіктеу
Эклогиттер – негізгі минералдық фазалары, гранат және клинопироксеннің химиялық құрамына сүйенген А, В және С топтарына жіктелетін, екі минералдан тұратын, негізінен базальтты тау жыныстары. Бұл жіктеу әр топты клинопироксендегі жадеит мөлшері және гранаттағы пироп құрамы бойынша ажыратады. А, В және С топтары арасындағы өтушілік сипаттар олардың жер бетіне қалай орналасқандығымен байланысты.
Eclogites are defined as bi mineralic, broadly basaltic rocks which have been classified into Groups A, B and C based on the chemistry of their primary mineral phases, garnet and clinopyroxene. The classification distinguishes each group based on the jadeite content of clinopyroxene and pyrope in garnet. The transitional nature between groups A, B and C correlates with their mode of emplacement at the surface.
Жер бетінен мантияға дейінгі аралық
Құрамының кең диапазоны эклогит ксенолиттерінің мантиядан немесе жер бетінен пайда болғандығы туралы ұзаққа созылған пікірталасқа әкелді, мұнда соңғысы габбродан эклогитке өтумен байланысты, бұл субдукцияның маңызды қозғаушы күші болып табылады. А тобындағы эклогит ксенолиттері бастапқы құрамының метасоматикалық өзгеруіне байланысты шығу тегі жағынан ең жұмбақ болып қала береді. Теңіз түбіндегі протолиттер ретінде бастапқы жер бетінен пайда болғандығын ұсынатын модельдер оттегі изотоптарының құрамының кең диапазонына көп сүйенеді, ол Samail офиолитінің Ибра бөлімі сияқты континенттік қабықпен үйлеседі. Робертс Виктор кимберлит түтігіндегі кейбір эклогит ксенолиттерінде байқалатын өзгерістер теңіз түбіндегі базальттың гидротермальдық өзгеруінің нәтижесі болып табылады. Бұл процесс төмен және жоғары температуралы теңіз суының алмасуына байланысты, нәтижесінде орта мұхит қыртысының базальтты шыныларына тән жоғарғы мантия мәніне қатысты оттегі изотоптарында үлкен айырмашылықтар пайда болады. А тобындағы эклогит ксенолиттерінің пайда болуына қатысты басқа ұсыныстар кумулятивтік модельге негізделген, онда гранат пен клинопироксеннің жалпы құрамы мантиядағы жартылай балқыудың қалдықтарынан туындайды. Бұл процеске қолдау бастапқы оттегі изотоптық құрамының метасоматикалық өзгеруі арқылы, оларды мантия диапазонына қайта бұру нәтижесінде беріледі.
The broad range in composition has led a longstanding debate on the origin of eclogite xenoliths as either mantle or surface derived, where the latter is associated with the gabbro to eclogite transition as a major driving force for subduction. Group A eclogite xenoliths remain the most enigmatic in terms of their origin due to metasomatic overprinting of their original composition. Models proposing a primary surface origin as seafloor protoliths strongly rely on the wide range in oxygen isotope composition, which overlaps with obducted oceanic crust, such as the Ibra section of the Samail ophiolite. The variation found in some eclogite xenoliths at the Roberts Victor kimberlite pipe are a result of hydrothermal alteration of basalt on the seafloor. This process is attributed to both low and high temperature seawater exchange, resulting in large fractionations in oxygen isotope space relative to the upper mantle value typical of mid ocean ridge basalt glasses. Other mechanisms proposed for the origin of Group A eclogite xenoliths rely on a cumulate model, where garnet and clinopyroxene bulk compositions derive from residues of partial melting within the mantle. Support of this process is result of metasomatic overprinting of the original oxygen isotope composition, driving them back towards the mantle range.
Эклогит түрлерi
Бұл фациес жоғары қысымда (12 кбар немесе одан жоғары) және орташа жоғарыдан өте жоғары температурада метаморфизмделгенін көрсетеді. Қысымдар грейшшст, блюшит, амфиболит немесе гранулит фациестерінің қысымдарынан асып түседі. Лоусонит (сулы кальций-алюминий силикаты) бар экогиттер Жер бетінде сирек кездеседі, бірақ эксперименттер мен жылулық модельдер бойынша мұхиттық қабыршақтың қалыпты субдукциясы кезінде шамамен .
This facies reflects metamorphism at high pressure (at or over 12kbar) and moderately high to very high temperatures. The pressures exceed those of greenschist, blueschist, amphibolite or granulite facies. Eclogites containing lawsonite (a hydrous calcium aluminium silicate) are rarely exposed at Earth's surface, although they are predicted from experiments and thermal models to form during normal subduction of oceanic crust at depths between about .
Эклогиттен магмалық тау жыныстарының пайда болуы
Эклогиттің ішінара балқыуы тоналдыт, тронджемит және гранодиорит балқымаларын тудырады. Эклогиттен пайда болған балқымалар мантияда кең таралған болуы мүмкін және аса көп көлемдегі магма шығатын жанартау аймақтарының қалыптасуына әсер етеді. Эклогит балқымасы кейін перидотитпен әрекеттесіп пироксинитті құрайды, ал пироксинит балқып базальтқа айналады.
Partial melting of eclogite has been modeled to produce tonalite trondhjemite granodiorite melts. Eclogite derived melts may be common in the mantle, and contribute to volcanic regions where unusually large volumes of magma are erupted. The eclogite melt may then react with enclosing peridotite to produce pyroxenite, which in turn melts to produce basalt.
Тарату
Солтүстік Американың батысында, оның ішінде оңтүстік-батысында және Калифорния жағалауының Францискан формациясында кездеседі. Мусгрейв блогында, Орталық Австралиядағы Петерманн орогениясында, гранулит-эклогит фациесіне тән гранит, фельзиттік вулканикалық жыныстар, майлық жыныстар және гранулиттер кездеседі. Солтүстік-батыс Гималайда коэзит және глаукофан кездесетін эклогиттер табылды. Коэзит кездесетін ең көне эклогиттердің жасы шамамен 650 және 620 миллион жылды құрайды, олар Бразилияда және Малиде орналасқан.
Occurrences exist in western North America, including the southwest and the Franciscan Formation of the California Coast Ranges. Transitional granulite eclogite facies granitoid, felsic volcanics, mafic rocks and granulites occur in the Musgrave Block of the Petermann Orogeny, central Australia. Coesite and glaucophane bearing eclogites have been found in the northwestern Himalaya. The oldest coesite bearing eclogites are about 650 and 620 million years old and they are located in Brazil and Mali, respectively.