Кіріспе

Электромагниттік өрістің энергиясын сақтауды көрсететін физикадағы теорема. Электродинамикада Пойнтинг теоремасы – британдық физик Джон Генри Пойнтинг жасаған электромагниттік өрістердің энергиясын сақтау туралы мәлімдеме. Ол белгілі бір көлемдегі сақталған энергияның өзгеруі, көлем ішіндегі зарядтарға жасалған жұмыспен анықталатын жылдамдыққа тең екенін, одан энергияның шығу жылдамдығымен азаятынын көрсетеді. Бұл теорема дисперсиялық емес ортада ғана қатаң түрде дұрыс, бірақ дисперсиялық орта үшін де қолданылуы мүмкін. Теорема классикалық механикадағы жұмыс-энергия теоремасына ұқсас және математикалық жағынан үздіксіздік теңдеуімен байланысты.

Макроскопиялық ортадағы Пойнтинг векторы

Макроскопиялық ортада электромагниттік әсерлер кеңістікте орташаланған (макроскопиялық) өрістермен сипатталады. Макроскопиялық ортадағы Пойнтинг векторы микроскопиялық теориямен өзіне сәйкес анықталуы мүмкін, осылайша кеңістікте орташаланған микроскопиялық Пойнтинг векторы макроскопиялық формализм арқылы нақты болжалады. Бұл нәтиже аз шығындар жағдайында қатаң түрде қолданылады және макроскопиялық электродинамикада Пойнтинг векторының түрін нақты анықтауға мүмкіндік береді.

Баламалы нысандар

Пойнтинг теоремасының баламалы нұсқаларын туындыру мүмкін. Жоғарыда көрсетілгендей E × H ағын векторының орнына, дәл сол туындылау стилін сақтап, E × B, Минковский формасы D × B немесе мүмкін D × H таңдауға болады. Әрбір таңдау таралу ортасының реакциясын өзіндік жолмен көрсетеді: жоғарыда көрсетілген E × B формасы реакцияның тек электр тоқтары арқылы болатынын көрсетеді, ал D × H формасы тек (көрінетін) магниттік монополь тоқтарын пайдаланады. Қалған екі форма (Абрахам және Минковский) ортаның поляризациялық және магниттелу реакцияларын бейнелеу үшін электрлік және магниттік тоқтардың толықтыратын комбинацияларын қолданады. Материалдардың сіңіру қабілеті болмауы да ескерілуі тиіс. Пойнтинг теоремасын өзгерістерді ескеру үшін түзетуге материалдағы Омдық емес сіңіру жылдамдығының мүшесі кіреді, оны Дрюд моделіне негізделген шамалап есептеу арқылы анықтауға болады.