Кіріспе
Комикстер сериясы (1991–1995)
the metal band
the metal band
«Dark Empire» – Dark Horse Comics шығарған «Жұлдызды соғыстар» комикстерінің мета-сериясы. Ол Том Вейч жазған және Кэм Кеннеди салған алты томдық шектеулі сериядан тұрады, одан кейін Вейч пен Кеннедидің екінші алты томдық шектеулі сериясы, одан соң Вейч жазған және Джим Байки салған екі томдық шектеулі серия жарық көрді. Бастапқы серия Dark Horse компаниясы шығарған алғашқы «Жұлдызды соғыстар» комикстерінің бірі болып ерекшеленеді, ол екі он жылдан астам уақыт бойы франшизаның комикстік құқықтарын сақтап келді. «Жұлдызды соғыстар» кеңейтілген әлемінің бір бөлігі болған бұл трилогия «Жедайдың оралуы» оқиғаларынан алты жыл өткен соң және Тимоти Захнның «Траун» трилогиясынан (1991–1993) бір жыл соң басталады. Оқиға негізгі серияның антагонисті Палпатиннің қайта тірілуімен айналысады, ол өлімнен қашу үшін рухын клондалған денелерге көшіргені анықталады. Басқа да маңызды жайттар: Люк Скайуокердің Күштің қараңғы жағына уақытша бойынуы, Боба Феттің қайта оралуы (ол «Жедайдың оралуында» көз жұмғандай болған), және хан Солоның кіші ұлы Анакин Солоның алғаш рет пайда болуы. Серия жақсы және оң пікірлерге ие болды, сонымен қатар 1990-шы жылдардың басында франшизаға деген қызығушылықты қайта жандандырғандығы үшін мақталады. Аудиодрамалар мен әрекеттік фигуралар шығарылды, ал серия басқа да «Жұлдызды соғыстар» медиасында жиі еске алынды. 2000 жылға қарай 100 000-нан астам дана басылып шықты. Комикс 2014 жылы франшизаға канондық емес деп жарияланған көптеген туындылардың қатарына қосылса да, Скайуокер сагасының соңғы фильмі, 2019 жылғы «Скайуокердің көтерілуі», Палпатиннің клондау арқылы оралуы сюжеттік желісін пайдаланды.
Жариялану тарихы
Dark Empire I тарихын бастапқыда Том Вейч пен Кэм Кеннеди Marvel Comics үшін жасаған. Вейч пен Кеннедиге Lucasfilm компаниясы "Жарқ пен қараңғылық соғысы" жұмысының табысына байланысты жүгінген. Marvel компаниясымен туындаған қиындықтардан кейін, жобаны Dark Horse Comics қабылдады. Вейчтің сөзіне сүйенсек, ол франшизаның авторы Джордж Лукасқа Дарт Вейдердің қаруын киетін басқа кейіпкер туралы идея ұсынған, бірақ Лукас оған келіспеді. Алайда, Палпатиннің оралуына, сондай-ақ оның клондалған денесін пайдалануына рұқсат беретінін айтқан. Бірақ 2015 жылы Star Wars Insider журналында жарияланған сериалдың жасалу тарихына арналған ретроспективалар сериясы, Вейчтің сериалды дамыту барысындағы редакторлық байланысы Люси Аутри Уилсон болғанын нақтылады. Бұл 2022 жылы Уилсон сериалдың дамуы туралы айтқан сөздерімен одан әрі толықтырылды: "Том Вейч, ол жазған оқиға... Біз сол кезде адамдарға өздері қалағандай жұмыс істеуге мүмкіндік бердік. Ол өзінің тарихын жазды. Мен Джорджтан ештеңе сұрамадым." Лукас трилогияны оқығаннан кейін Уилсонға Палпатиннің клондалмайтынын мәлімдеді. Dark Empire I – 1991 және 1992 жылдары екі ай сайын жарық көрген, алты бөлімнен тұратын шектеулі серия. Dark Empire II де 1994 жылдан 1995 жылға дейін жарық көрген, алты бөлімнен тұратын шектеулі серия болды. Соңғы бөлім, "Империяның соңы", 1995 жылы шыққан екі бөлімдік шектеулі серия. Трилогияның оқиғасы Тимоти Захнның 1991-1993 жылдары жарық көрген Thrawn трилогиясынан кейін өрбуді табады. Комикстердің әрқайсысы бірнеше беттік прозалық "қосымшалармен" толықтырылған, олар Палпатиннің мақсаттары мен дүниетанымын оның ішкі әлемінен жазылған Dark Side Compendium деп аталатын энциклопедиялық томдардан алынған үзінділер арқылы түсіндіре отырып, оқиғаға қосымша ақпарат береді.
Қара империя
"Джедайдің оралуы" оқиғасынан алты жыл өткен соң, "Мыңжылдық сұңқар" көтерілісшілердің арнайы тобымен Корусантқа бет алады. Хан Соло, Лея Органа, Чубакка және C-3PO Люк Скайуокерді, R2-D2 және Ландо Калриссианды құтқару үшін планетаға келеді. Олар соңғы бірнеше күннен бері Империяның шабуылына қарсы тұрып келеді, ал бұрынғы шабуылда қолға түскен "Жұлдыз жойғыш" Liberator-ды пайдалану кезінде кеме апатқа ұшырағаннан кейін, соғыс кемесі құлап түседі. Көтерілісшілер аман қалғандарды құтқарып алады, бірақ зор энергиялық дауыл пайда болады. Люк дауылды Күштің үлкен бұзылысы ретінде көреді және баршадан өзін тастап кетуін сұрайды; ол дауылға жұтылуға рұқсат етеді. Топ Да Суча жүйесіндегі көтерілісшілер флотына оралады. Көтерілісшілердің қолбасшылары Империяның Темен Ядродан шығуы туралы пікір алады және адмирал Акбардың Мон Каламари планетасы Империяның соғыс машиналарын құрайтын флотилиясының шабуылына ұшырағанын біледі. "Әлемді жойғыштар" деп аталатын бұл машиналар өздерінің жолында кездесетін барлық нәрсені сол жерде соғыс машиналарын құру үшін шикізатқа айналдыруға арналған. Ландо Мон Каламариді қорғауға көмектесу үшін екінші қолға түскен "Жұлдыз жойғышпен" басқа топты жетектейді. Темірқасып, Люк Күш дауылдың жарығынан оянып, өзінің ескі Империя түрме кемесімен Бисске бара жатқанын біледі. Кеме тоқтағанда Люк камераға алып кетеді, онда ол император Палпатиннің тірі екенін көреді. Император өзінің клондалған денесінде қайта тірілгенін түсіндіреді және Люк оны өлтіруге тырысқан кез келген әрекетке күмәнмен қарайды, себебі ол тез басқа клонда пайда болады. Мон Каламариде болып жатқан жағдайдың бекер екенін сезініп, қорқынышқа толығанда, Люк кішіпейілділікпен Императордың жаңа шәкірті болуға келіседі. Лея Люктің Күштің қараңғы жағына тартылып жатқанын көріп, Бисске барып оны құтқаруды қалайды. Ол мен Хан Нар Шаддаға сапар шегіп, Бистің қауіпсіздік желісінен өту үшін кеме табуға тырысады. Хан бұрынғы контрабандистері Шүг Нинкс, Салла Зенд және Мако Спинспен қайта қосылып, осы мәселені шешуге көмектеседі. Саяхат барысында Империяның тазалауынан аман қалған Вима да Бода есімді бұрынғы джедай әйел Леяның Күш энергиясын сезінеді және оған ескі джедай артефактын сыйлайды. Алайда, Хатттар Хан мен Леяға үлкен сыйлық белгілейді, Спинс оларды Боба Феттке сатады (Жедайдің оралуы оқиғасында сарлақтың жалмауынан аман қалғаны анықталды); екеуі Салланың кемесінде, "Жұлдызды жарқыраушыда", соққыға ұшырап, Нар Шаддадан қашып кетеді, "Мыңжылдық сұңқар" да олармен бірге кетеді. "Жарқыраушының" Бисске кіруге қажетті кодтары бар, ал Империялық қауіпсіздік оларды кіргізеді (бірақ Фетттің қуып жететінін тоқтатады). Хан, Лея, Чуи және дроидтар Люк пен Палпатиннің алдына әкелінеді. Лея оның одан да құнды нәрсені тұтқынға алғанын біледі: Джедай Холокроны деп аталатын құпия және ақылды артефакт, ол Джедай туралы тарихи ақпаратты қамтитын голографиялық куб. Лея Палпатиннің үшінші баласына ие болуға қызығушылық танытқанын білгенде, ол Холокронды ұрлап алады және топ Бисске сәтті қашып кетеді, бірақ Люкті қайтадан қалдыруға мәжбүр болады. Люк әлсіз Палпатинге қарсы тұрып, оның клондар резервуарларын жояды, бірақ Палпатин бір тірі клонын иеленеді және оны өз еркіне бағындырады. Хан тобы Мон Каламариге барады, өйткені көтерілісшілердің коммандос күштері Әлемді жойғыштарды қоршауға алады, олар Люк ұрлап алған арнайы бас кодпен жабылды және машиналарға беру үшін R2 және C-3PO-ға берілді. Империя машиналары әлі де зауыттарды жұмыс істеп тұр және олар көтерілісшілерге шабуыл жасайды. R2 Әлемді жойғыштарды бір-бірін жоюға орнатады. Мон Каламариде көтерілісшілер тойлап жатқанда, Альянс командасы Әлемді жойғыштардың галактиканы жаулап алу үшін үлкен Империя шабуылының бір бөлігі екенін анықтайды. Лея Холокронды зерттейді және жүкті әйелдің джедайларды апаттан құтқару үшін келетіні туралы ежелгі пайғамбарлықты көреді. Сол уақытта Да Сучаның үстінде үлкен Eclipse флагманы бастаған кішкентай Империя флоты пайда болады. Император Лея мен Люкті өзіне тапсыруды талап етеді. Лея жалғыз саяхаттап, Люкке императордан бөлініп кетуді сұрайды. Палпатин Көтерілісшілер флотын жою үшін үлкен Күш дауыл жасады, бірақ Лея мен Люк дауылды Императордың күшінен тыс күшейтіп, оған қарсы айналдыру үшін бірлесіп жұмыс істейді. Бауырлары жойылған соғыс кемесінен қашып құтылады, ал Люк Eclipse-тің соңғы қалдықтары буланып жатқанын көргенде, ол Джедай салт аттыларының қайтадан көтерілетінін мәлімдейді.
Қара империя II
Император Палпатиннің «Эклипс» кемесінде қаза болғандай сезілгенімен, Империя жарлықтарына бағынбайтын әлемдер көбейді, әсіресе жақында қайта басып алынғандары. Олардың бірі – қару-жарақ өндіретін Балморра планетасы, оның планеталық губернаторы Белтайн көтерілісшілерді соңғы әскери техникамен жабдықтауды бастады, мысалы, Viper X1 Automadon – жаудың лазерлік оқтарынан энергияны өзінің турболазерлік зеңбіректеріне айналдыруға арналған соғыс дроиді. Императордың Қара Жанның атқарушысы Седрисс планетаны бағындыруға күш жұмсайды, бірақ Белтайннің әскерлері қарсы тұрып, Седрисс онымен жабдықтау туралы келісімге келуге мәжбүр болады. Седрисс Бисске оралып, екі Қара Жан адамын өлтіреді, олар Люк жібермеген Император Палпатиннің басқа клондарын өлтірген еді. Палпатин Седристі таң қалдыратын бір клонын иеленеді және Империяның шабуылын жалғастыруға бұйрық береді. Галактикадағы тірі қалған джедайларды тауып, Джедай орденін қайта құруға уәде берген Люк Скайуокер бұрынғы Қара Джедай Кам Солусармен бірге Айдың Да Суча V базасына (Да Сучаның орбитасында, Сыртқы Шет аймағындағы Хатт жүйесінде) оралады. Белтайн көтерілісшілер одағына Империяның терең ядролық бекінісі Бисске бағытталған жаңа Viperлердің жөнелтілімі туралы хабарлайды, ал Одақ командирлері Уедж Антильдің ұсынысын қабылдап, дроидтерді пайдалана отырып, көтерілісшілердің командаларымен хирургиялық соққы беру үшін жөнелтілімді ұстап алуға келіседі. Люк Бисске шабуыл жасау үшін көбірек алаңдарды қамтамасыз ету үшін көбірек әлемдерді азат етуге тырысса да, Мон Момма одан Джедай орденін қайта құруға көңіл бөлуін сұрайды. Джедай Холокроны Люкке Оссус планетасы туралы айтады, бұл мыңдаған жыл бұрын ситхтер жойған бұрынғы джедайлар мекендеген әлем. Хан, Лея және Чуи Нар Шаддаға қайтып, Вима да Боданы табу үшін ұшып барады, кем дегенде Лея оны соңғы рет көрген жерде. Алайда, Вима жоғалып кетті және айдағы әрбір сыйлық аулаушы әлі де оларды іздеп жүр, оның ішінде Боба Фетт, сондай-ақ екі Қара Жан элитасы бастаған Империя күштері. Лея Нар-Шадданың терең жерлеріне ұшып келгеннен кейін Виманы табысты әкеледі. Нар Шадданың бақылау мұнарасында Мако Спинс Ханды көріп, Императорлық жұлдызды жойғыштың тарту сәулесін оған бағыттайды. Хан мұнараға жақын ұшып, тарту сәулесін құрылысқа жабыстырып, оны толық қуатпен тартуға мәжбүрлейді. Мұнара жұлдызды жойғышпен соғысып, Нар Шаддаға құлайды. Фетт өзінің ескі Slave I кемесінде Миллениум соколын жақын маңдағы қышқыл газ бұлтына қуып жетеді. Хан қауіпке барып, бұлтқа ұшып, таңғаларлықтай екінші жағында пайда болады және ұзақ уақыт жоғалған Ганат әлеміне тап болады. Ганатхан инженерлері «Соқырды» жөндеп, оны молниялық зеңбірекпен жарақтандырады, ал команда Ганаттың билеушісі, Империяның джедай тазалауынан аман қалған ардагер джедай Эмпатояос Брэндпен кездеседі. Джедай қайта тууы мүмкін деген ойға беріліп, Брэнд Ханның тобына қосылады, ал Ганатты әскери офицердің қолына тапсырады. Хан Фетті алып тастап, Жаңа Альдеранның жасырын орнына барады, онда Хан мен Леяның егіз балалары күтілуде. Люк пен Кам Оссусқа ұшып барып, Исана тайпасына тап болады, бұл ертедегі Күш күштері бар жауынгер тайпа. Олар Исананың шабуылына қарсы тұрып, олардың шынымен де джедай екенін сезінеді, Исананың басшысы оларды қарсы алады. Сапар туралы білген Палпатин Седриске және оның серігі Вилл Гойрға оларды тұтқындауға бұйрық береді. Солсар Гойрды өлтіреді, бірақ Седрисс Исананың біреуін тұтқынға алып, ағашқа сүйеніп отырады. Баршаны таң қалдырғандай, ағаш мыңжылдық Neti Джедай Оуд Бнар деген шебер, ол Седристі өлім құшағына алып, олар Күш энергиясының жарылысында қаза табады. Бнардың ерен құрбандығы оның бір бөлігін топыраққа қалдырады және оның орналасқан жерінің астындағы тесік жарық қылыштардың ескі қоймасын ашады; Люк ескі джедай кітапханасын табысты табады. Екі Исана тайпасының мүшелері, ағайындылар Ральф пен Джем, Люк пен Камға қосылып, ақсақалдарының батасымен планетадан кетеді. Ландо көтерілісшілердің Бисске кіріп, зомбилер дроидтары босатылғанда шабуыл жасайды. Дроидтар Империя қорғанысынан Палпатин шабуылшыларға қараңғы жақтың мутациялы монстрларының әскерін жібергенге дейін басымдықты дәлелдейді. Энергиялық шабуылдарға қарсы бағытталған «Жылбырлар» жабайылардың шабуылдарынан қирап қалады. Салла Зенд пен Шуг Нинкс көтерілісшілердің шабуыл тобын құтқару және Бисстен қашу үшін жақын маңдағы контрабандистерді жұмылдырады. Жаңа Альдеранда Лея үшінші баласының дүниеге келуіне дайындалып жатыр, ал Хан мен Чуи Ландо тобымен кездесуге тырысады. Люк тобы қапалы жаңалықпен келеді: ол Да Сучаға жетіп, үлкен зымыран пайда болып планетаны жойғанын көреді, көтерілісшілер одағының командасы қаза болған деп есептеледі. Ол уақытты Исана ағайындыларын оқытуға жұмсайды, ал Кам мен Эмпатояос джедай дағдыларын тәжірибелейді. Білмейтін олар үшін, Палпатиннің Қара Жан элиталары көтерілісшілер ұшқышын азаптап, Жаңа Альдеранның орнын ашады. Палпатин бұл мүмкіндікті Скайуокер ағайындыларын және Леяның ұрпақтарын бірден тұтқындау үшін пайдаланады. Қара Жандар Люкті улауға тырысады, бірақ Вима оны құтқарады, ал елдің барлық халқы Империямен күресу үшін әрекет етеді, олар қолдау ретінде AT-AT танктерін жөнелтеді. Шайқас барысында Джем қаза табады, ал Рейф Леяның егіздерін ұрланудан құтқарады. Миллениум соколы мен Ландо күштері келіп, Империя шабуылын жеңіп, Жаңа Альдераннан аман қалғандарды эвакуациялайды. Көтерілісшілер Непсис VIII ғарыш станцияларына көшіп, Одақтың Пинакл базасын жойғанға дейін эвакуациялағанын біледі. Непсис VIII-де Хан мен Леяның ұлы Анакин (қаза болған әкесінің құрметіне аталған) дүниеге келеді және Одақ Империяны толық жоюды жоспарлайды.
Империяның ақыры
Dark Empire I-де Люк пен Лея Скайуокермен шайқаста қаза тапқаннан кейін, Император Палпатин нашаррақ клондық денеге ие болуға мәжбүр болды, себебі ол соңғы қалған клондық дене еді. Ол өзінің жеке дәрігерінің Карнор Жакс пен басқа да жоғары шенді Империя қызметкерлерінің қолдауымен бұзылғанын білмеді. Дәрігер Императордың түпнұсқа денесінің барлық сақталған үлгілеріне қасақана түрде генетикалық материал мен зиянды заттарды енгізді, нәтижесінде алынған денелер түпнұсқасы сияқты қараңғы күштің зиянды әсерлеріне төзімді болмай шықты. Скайуокер немесе сатқын Империялықтар жойған жоқ, соңғы клондық дене тез қартаюда, ал Палпатиннің соңғы аяғы жақын, егер ол өзінің генетикалық материалына түзету жасай алмаса (өзгермеген үлгілердің болмауы себебімен мүмкін емес) немесе рухын басқа денеге көшіре алмаса. Коррибан планетасындағы ежелгі сиф лордтарымен кеңескеннен кейін, Палпатин Хан мен Леяның ең кіші баласы Анакиннің ғана қолдануға жарамды денесі бар екенін біледі. Палпатин өзінің билігінің болашағын қамтамасыз ету үшін жаңа дене алу мақсатымен Сололарды Ондеронға еріп келеді. Люк Скайуокер және оның джедай тобы мен Палпатин арасында қатыгез дуэль болады; соңында Хан Соло қателікпен Императорды атып, оның денесінен шығып, қалағанын алуға мүмкіндік береді: Анакиннің денесі. Ол нәресте Анакинге рухын жіберуге асығыс тырысады, бірақ өліп бара жатқан джедай Эмпатойос Брэндтің жаны тосқауыл қояды, ол өз рухын «өлімнен тысқары ақымақтыққа» – қараңғы күшке ерікті түрде жіберу арқылы ең жоғары құрбандыққа барады, Палпатиннің де сомен кететініне және ешқашан қайта оралмайтынына көз жеткізеді. Одан кейін Люк джедай орденін қайта жандандыруға ант етеді. Палпатиннің өлімінен кейін Галактикалық қарудан снаряд Бисске атылады (экипаж болжамды соқтығысудан қорқып, сондай-ақ қате оқ атқандықтан), Биссті толығымен жойып, екінші Eclipse кластық Жұлдыз жойғыш Eclipse II-ді де жояды, оны R2 D2 Галактикалық қарумен соқтығысуға бағыттайды, осылайша Империяның қатал үкімдігі аяқталады.
Әсері
Тимоти Захнның кітаптарымен қатар, Dark Empire 1990-шы жылдары «Жұлдызды соғыстардың» табыстылығын сақтап қалуымен ерекшеленді. Онжылдықтың соңына қарай, оның 100 000-нан астам данасы сатылды. Kenner 1998 жылы серия негізінде төрт әрекеттік фигураны шығарды: Люк, Лея, Палпатин және Империялық күзетші (бастапқыда Kenner-дің 1984 жылғы «Күш күші» ойыншықтар желісі үшін «Ата Прайм» деп аталатын жаңа кейіпкер болуы тиіс еді); әр фигураның қорабы комикс бойынша 3D фонға айналдырылатын болды. 2008 жылы Dark Empire II-ден Люк пен Палпатин фигуралары жарық көрді. Dark Empire кеңейтілген әлемнің ең жақсы туындыларының тізіміне енді. The Sci Fi Block журналына берген шолуында Роберт Ринг осы серияны «керекті Жұлдызды соғыстар классикасы» деп атады, бірақ соңы асығыс болғанын айтты. Tor.com сайтына жазған Райан Бритт алғашқы Dark Empire мини-сериалының жалғасынан артық екенін және оның басқа туындылардан стильдік айырмашылығы үшін мақтады. Кейінгі Dark Horse комиксі Crimson Empire трилогиясы Dark Empire трилогиясынан кейін оқиғаларға сілтеме жасайды. 2012 жылы Disney компаниясы сатып алғаннан кейін, 2014 жылдың сәуірінде Lucasfilm 1977 жылғы түпнұсқа фильмнен бастап шығарылған лицензиялық «Жұлдызды соғыстар» романдары мен комикстерінің көп бөлігін канондық емес «Аңыздар» деп белгіледі, соның арқасында жаңа трилогия үшін таза бетке ие болды. Соңғы трилогияның «Скайуокердің көтерілуі» (2019) фильмінен кейін бірнеше сыншылар Палпатиннің оралуын Dark Empire-ге жасалған құрмет деп түсіндірді. Фильмнің романдық нұсқасы Палпатиннің комикстегідей клондалған денемен оралғанын көрсетеді. Сонымен қатар, комикс пен фильмде бұрынғы джедайлардың рухтары Палпатинді жеңу үшін шақырылады. Боба Фетттің өмір сүруі алғаш рет Marvel-дің «Жұлдызды соғыстар» комиксінде Dark Empire-ден бұрын көрсетілгенімен, The Mandalorian-ның (2020) екінші маусымында және оның спин-офф сериясы The Book of Boba Fett (2022) канондық түрде бейнеленді.