Кіріспе

Тунбридж бұйымдары – 18 және 19 ғасырларда Тонбридж және Кенттегі Корольдік Тунбридж Веллс қаласына тән, әдетте қораптар түріндегі, декоративті инкрустацияланған ағаштан жасалған бұйымдардың бір түрі. Бұл бұйымдардың әдеттегі безендіруі – түрлі түсті ағаштардан жасалған көптеген ұсақ бөліктерден құралған мозаикалық кескіш суреттер. Дөңгелек таяқшалар мен ағаш жоңқалары алдымен мұқият біріктіріліп, содан кейін жіңішке арамен бірдей суретті қабықшаларға кесілді. Алдынан жолақты және қауырсынды жиектер де осылай алдын ала дайындалды. Тунбридж Веллс мұражайы мен көркемсурет галереясында Тунбридж бұйымдарының жинағы сақталған.

Тарих

Тунбридж бұйымдарын жасаған белгілі шеберлер Кент графтығының Тунбридж-Уэллс аймағында болды; олардың ең танымал туындылары шамамен 1830 жылдан 1900 жылға дейін жасалған. Tunbridge бұйымдарын жасауды бастаған алғашқы шеберлер 18-ші ғасырдың ортасында Tunbridge Wells қаласындағы Burrows отбасы және Fenner and Co. болды. 19-шы ғасырда, 1830 жыл шамасында Джеймс Берроуз ағаш кесекшелерінен мозаика жасау тәсілін ойлап тапты. Burrows отбасының шәкірті болған Генри Холламби 1842 жылы жеке кәсіп ашып, Tunbridge бұйымдарын жасаудың маңызды өндірушісіне айналды, онда шамамен 40 адам жұмыс істеді. Эдмунд Най (1797–1863) және оның әкесі Уильям Феннер 30 жыл серіктестікте болғаннан кейін, 1840 жылы Феннер компаниясын өздеріне алды, осы кезде Уильям Феннер зейнетке шықты. Томас Бартон (1819–1903), бұрын Wise фабрикасында шәкірт болған, 1836 жылы Найздерге қосылып, Найздің дизайнері болып жұмыс істеді; ол 1863 жылы бизнесті мұраға алды және өмірінің соңына дейін сонда жұмыс істеді. Tunbridge бұйымдары Тунбридж-Уэллс қаласына келген демалушылардың арасында танымал болды, олар оларды естеліктер мен сыйлықтар ретінде сатып алатын. Оларға криббедж тақталары, қағаз салмағы, жазу үстелдері, темекі сақтайтын қораптар және қолғап сақтайтын қораптар кірді. Tunbridge бұйымдарын өндірушілер көбінесе үй шаруашылықтары болып табылды, Tunbridge Wells қаласында тоғыз және Tonbridge қаласында біреуден аспады. 1880 жылдары олардың саны азайды, себебі білікті шеберлерді табу қиын болды және қоғамдық талғам өзгерді. Томас Бартонның 1903 жылы қайтыс болғаннан кейін, жалғыз сақталған фирма Бойс, Браун және Кемп болды, ол 1927 жылы жабылды.

Техникалар

Маркетри – это ежелгі техника, оны Най және Бартон құстар мен көбелектер сияқты суреттер жасау үшін пайдаланды. Стиквер және жартылай шаршы мозаиканы Джеймс Берроуз шамамен 1830 жылы ойлап тапты: әртүрлі түсті ағаш таяқшалар, әрқайсысы үшбұрышты немесе ромб пішіндес қимасымен, тығыз жабыстырылды; стикверде алынған блок кептіріліп, содан кейін сіңіргіштің негізі сияқты затты жасау үшін өңделді. Жартылай шаршы мозаика үшін композиттік блоктан жұқа тілімдер кесіліп, бетке жағылды. Тесселяциялық мозаика – Джеймс Берроуздың жартылай шаршы мозаиканы дамытуы; оны Джордж Уайз және Эдмунд Най қолданды. Кішкентай мозаикалық элементтер геометриялық және бейнелі суреттердің алуан түрлі үлгілерін жасау үшін қолданылды. Әртүрлі түстер үшін көптеген ағаш түрлері пайдаланылды; шамамен 40 түрі тұрақты қолданысқа енді. Тек табиғи түстер ғана қолданылды; жасыл түс – құлаған еменге саңырауқұлақтың әсерінен пайда болатын «жасыл емен» арқылы алынды. Заттардың дизайны көбінесе Берлин жүн жұмысының үлгілерінен алынды.