Кіріспе

Мылтық патроны

.460 Weatherby Magnum – 1957 жылы Рой Уэзерби әзірлеген белдікті, мойын бөтелкесіндей тартылған мылтық патроны. Патрон .378 Weatherby Magnum негізінде жасалған, оның қақпағы оқты қабылдау үшін кеңейтілген. Бастапқы .378 Weatherby Magnum патронының түпкі нұсқасы .416 Rigby-ден шабыт алған. .460 Weatherby Magnum африкалық қауіпті аңдарды аулауға арналған, қалың терілі, ірі аңдарға қарсы қолданылатын мылтық патроны ретінде әзірленген. Уэзерби патрондары пайда болғанға дейін .600 Nitro Express ең қуатты патрон болып саналды, бірақ .460 Weatherby Magnum одан асып түсті және .700 Nitro Express пайда болғанға дейін 29 жыл бойы әлемдегі ең қуатты коммерциялық спорттық патрон болды. .460 патроны оқтың жылдамдығын хронографпен өлшеп, оқтың қақпағынан шығарып жібереді.

Қапшық тарихы

Рой Уэзерби .378 Уэзерби Магнум патроны Африка құрлығында танымал болатынын күткен, бірақ оның патроны өзгеріске қарсы тұратын кәсіби аңшылардың таңдауынан тыс қалып, төмен жылдамдықты, үлкен калибрлі патрондарға ұтылып жатыр деп ойлады. Бұған қоса, кейбір африкалық елдерде 0,40 калибрден (10,16 мм) кішкентай патрондармен ауыр, қалың терілі, қауіпті жануарларды аулауға тыйым салатын жаңа ережелер қабылданып жатты. Бұл ережелер іс жүзінде барлық бұрынғы Уэзерби патрондарының піл, африкалық буйвол және қара мүйізді бұғы аулауда қолданылуын тоқтатар еді. Осы жағдайларға жауап ретінде Уэзерби аңшыларға 0,40 калибрлі мылтықпен аулауға тыйым салған елдерде африкалық қауіпті жануарларды аулауға болатын Уэзерби патронын ұсыну қажет деп санады. Ол бұл мақсатқа жету үшін .378 Weatherby Magnum патронының гильзасын .458 калибрлі оққа сәйкес кеңейтті. Жаңа патронға ".460 Weatherby Magnum" деп ат қойды. .460 Weatherby Magnum патроны үшін жасалған алғашқы мылтықтар Brevex Magnum Mauser механизмі негізінде құрастырылды. Commission Internationale Permanente pour l'Epreuve des Armes à Feu Portatives (CIP) оқ-дәрілерді экспорттау, импорттау немесе өндіру кезінде барлық мүше мемлекеттер сақтауы тиіс патронның техникалық сипаттамаларын да ұсынды.

Қаптаманың құрылысы

.460 Weatherby Magnum патронының гильзасы .378 Weatherby Magnum гильзасын пайдаланады. .378 Weatherby Magnum гильзасы .416 Rigby гильзасынан шабыттанған болса да, ол бірегей гильза болып саналады және бірнеше жоғары өнімді патрондардың негізгі гильзасы ретінде қызмет етті. .460 Weatherby Magnum үшін оқты жылдамдатуға қажетті үлкен ұңғыма сыйымдылығы бар гильза қажет. Осы дизайндық мақсатқа жету үшін патрон гильзасы 141,1 грамм суды (9,17 см³) сыйымдылыққа ие. Көбінесе .460 Weatherby Magnum үшін қолданылатын ұңғыма мөлшері .458 Winchester Magnum үшін қолданылатын ұңғыма мөлшерінен әлдеқайда көп болады. .460 Weatherby Magnum гильзасы белдеуіне сүйеніп бас арақашықтығын жасайды. Weatherby мылтықтарының тығыз камералық толеранттылығы олардың белдеуге емес, иыққа сүйеніп бас арақашықтығын жасайтынын көрсетеді, көптеген заманауи белдеулі патрондар белдеуге қарамастан иыққа сүйеніп бас арақашықтығын жасайды; жалғыз ерекшеліктер .375 H&H Magnum және .300 H&H Magnum болып табылады. SAAMI ұсынған камераның өлшемдік толеранттылық диапазоны қажет болған жағдайда иыққа бас арақашықтығын орнатуға мүмкіндік береді.

Өнер көрсету

.460 Weatherby Magnum патроны өзінің өлшеміне қарамастан өте дәл. Weatherby мылтығындағы бұл патронның 1,5 МОА (44 мм / 100 м) дәлдігіне кепілдік беріледі. Әдетте, металл қаптамалы немесе монолитті қатты типтегі оқ, қауіпті аңға, мысалы, мыс бұқасына немесе Африкалық пілге тигенде, одан көп еніп өтеді. .460 Weatherby Magnum қауіпті Африка аңдарын тоқтатуда теңдесі аз. Замандастарымен салыстырғанда, 460 Weatherby Magnum 150 метрде .458 Winchester Magnum-нан, ал 100 метрде .458 Lott-тан зауыттық оқ-дәрімен қарағанда көбірек энергияға ие. .460 Weatherby Magnum өзге өндірістегі .458 калибрлі (11,6 мм) патрондарға қарағанда өнімділікті айтарлықтай арттырады. Қалған энергия мен қашықтықты арттыру арқылы өнімділік жоғарылайды. + .458 Winchester Magnum, 458 Lott және .460 Weatherby Magnum оқтарының зауыттық жүктемесін салыстыру:

| .458 Winchester Magnum (Hornady DGS) | Жылдамдық | Энергия |
|---|---|---|
| .458 Lott (Hornady DGS) | Жылдамдық | Энергия |
| .460 Weatherby Magnum (Hornady DGS) | Жылдамдық | Энергия |

.460 Weatherby Magnum, .375 H&H Magnum сияқты, салыстырмалы түрде тегіс траекториялы оқ. Weatherby зарядының ең үлкен нүктелік қашықтығы (MPBR) – . Weatherby зауытының оқ-дәрісі ең үлкен нүктелік қашықтықты қамтамасыз етеді. Бұл траекториялар .375 H&H Magnum-мен жақсы салыстырылады. Hornady's Interlock .375 H&H Magnum оқы түседі, ал Hornady's DGX оқы түседі. Керісінше, .460 Weatherby Magnum (B460450TSX) оқы түседі, ал (H460500FJ) оқы түседі. Дегенмен, .460 Weatherby Magnum .375 H&H Magnum-нан 75%-дан астам энергияға ие. .458 Winchester Magnum және .458 Lott-пен салыстырғанда .460 Weatherby Magnum тегіс траекторияны қамтамасыз етеді, 450 граммдық Barnes TSX Weatherby оқ-дәрісімен көрінетін кездегіден аз түседі. FMJ немесе RN Weatherby оқ-дәрілерімен оқ құлау бірдей қашықтықта байқалады. Салыстырмалы түрде .458 Winchester Magnum және .458 Lott а және MPBR-ге ие. Оқтың салмағының кең ауқымы және өнімділікті өзгерту мүмкіндігі .460 Weatherby Magnum патронына көптеген патрондармен тең келмейтін өнімділік мүмкіндіктерін береді. Жылдамдық пен өте жақсы тығыздықтағы оқтардың үйлесімі .460 Weatherby Magnum-ның аңға жақсы енуіне ықпал етеді, егер тапсырма үшін ең мықты оқтар қолданса. Басқа көптеген патрондар сияқты, Weatherby-дің монометалл оқпен жұмысы дәстүрлі оқпен салыстырғанда сәл нашар. Монометалл оқтар, әдетте, қарапайым қорғасын ядролы оқтарға қарағанда, берілген оқ салмағына қатысты ұзын болады. Осы себепті, Barnes TSX сияқты монометалл оқтарды қуыс көлемін ауыстыруға терең орналастыру қажет, ол отынмен толтырылуы мүмкін. Осы монометалл оқтармен жылдамдықтың төмендеуі күтілуі мүмкін. Weatherby патронының өнімділік деңгейі құнымен байланысты: кері импульс. .460 Weatherby Magnum-ның кері импульсі өте күшті. Патрон шамамен энергияны өндіреді. Бұл Ньютонның үшінші заңымен сәйкес келеді: әрбір әрекетке тең және қарама-қарсы реакция болады. Өнімділік деңгейі өскен сайын, кері импульс та өседі. .460 Weatherby кері импульсі .375 H&H Magnum-нан 120% артық, .458 Winchester Magnum-нан 50% артық және .458 Lott-тан 20% артық. .460 Weatherby Magnum классикалық ағылшын үлкен калибрлі патрондарымен жақсы салыстырылады; ол жылдамдық, энергия, траектория және ену бойынша осы патрондардың бәрінен асып түседі. .500 Jeffery, .500 Nitro Express, .505 Gibbs, .577 Nitro Express, .600 Nitro Express сияқты патрондар үлкен диаметрлі оқпен қамтамасыз етеді, ал соңғы екі патрон .460 Weatherby Magnum-нан ауыррақ оқтарды атуға қабілетті. Қазіргі уақытта тек .700 Nitro Express классикалық .460 Weatherby-ден артық, және тек бір санатта: энергия. .475 A&M Magnum, .500 A Square және .550 Magnum сияқты .460 Weatherby Magnum негізінде жасалған патрондар аталық патронның өнімділігін арттыра алады, алайда олар жапайы және меншік патрондар деп саналады.

Спорттық пайдалану

.460 Weatherby Magnum – бұл негізінен қалың терілі қауіпті аңдарды аулауға арналған патрон, Африка пілдері, африкалық бұқалар, бегемоттар және мүйізқұйрықтарға қарсы тоқтату күшін максималды деңгейде қамтамасыз ету үшін жасалған. Толық қуатпен зарядталғанда, оның негізгі мақсатынан басқа қолданылуы шектеулі, бірақ оны кез келген жануарды аулауға болса да, басқа аңдар үшін әлдеқайда тиімді патрондар бар.

Қалың терілі ірі аң

Толық қуатымен зарядталғанда, оның энергиясы, егер оқ бұл міндетті орындаса, кез келген бұрыштан пілдің тірікке тиетін мүшелеріне оқ жіберу үшін қажетті қуаттан артық. Әдетте, пілдерге, әсіресе басына оқ ату үшін, қатты оқ керек. A Square Monolithic Solid, Barnes Banded Solid, Supreme Nosler Solid сияқты монолитті оқтар және Hornady DGS сияқты, дәстүрлі, мықты FMJ оқтары жақсы таңдау, себебі олар .460 Weatherby Magnum жылдамдығының салдарынан оқтарға түсетін күштерге төтеп бере алады. Белгілі бір қашықтықта .460 Weatherby пілді жылдам өлтіру үшін жеткілікті энергия мен жылдамдыққа ие. Осы қашықтықта оның соққы энергиясы .458 Winchester Magnum-мен салыстыруға болады. Алайда, піл аулау көбінесе жақын қашықтықта жүзеге асырылады, сондықтан ату жағдайларының 90% белгілі бір шекте болады, ал .460 Weatherby-дің алыс қашықтықтан пілді түсіруі мүмкін деген факт көбінесе тек теориялық аргумент болып табылады. Бұл қашықтықтағы оқтар Африка бұқасы мен қара мүйізді бұқаға өте тиімді. Осы ірі жануарларға қарсы қатты және кеңейтілмелі оқтарды бірге қолдануға болады. Кеңейтілмелі оқтар бақыланатын кеңею түріне жатуы керек. Hornady DGX және осыған ұқсас, берік конструкцияланған кеңейтілмелі оқтар ұсынылады.

Қосымша құралдар

Көптеген қарулар ашық нысаналармен жабдықталған болса да, .460 Weatherby Magnum патронына арналған стандартты Weatherby Mark V мылтығы ашық нысаналармен келмейді. Оның орнына, олар оптикалық прицелдерді орнату үшін тесіліп, бұрандалы ұялармен жабдықталған. Патронның өнімділігі тіпті үлкен, қауіпті, қалың терілі жануарларды құлатуға қажетті энергияны да қалдырады. Осындай қашықтықта оптикалық прицелдер ашық нысаналардан артық тиімді. Мылтықтың өзі атысшыға оптикалық прицелдерді пайдалануға сәйкес келетін жоғары көру сызығын қамтамасыз ету мақсатымен жасалған. Weatherby мылтықтары, мысалы, Dangerous Game Rifle және басқа да Weatherby фабрикалық арнайы ұсыныстары ашық нысаналармен жабдықталған. Ашық нысаналар көбінесе оптикалық прицелдерге қарағанда жылдам бапталады, сондықтан аңшылар оларды қосымша жұмыс үшін жақсы көреді – егер аңшы немесе жетекші клиентке шабуылдаған жануардың жарақаттамауын қамтамасыз ету үшін қаруын жылдам орнатып, атуы керек болса немесе жараланған жануарға соққы беруі керек болса. Бұл аңшының қабағын прицелмен кесіп алу қаупін де азайтады, бұл .460 Weatherby Magnum сияқты күшті қайтымға ие қаруларда жиі кездеседі. .460 Weatherby Magnum патронының қайтымы осы калибрдегі патронды ату кезінде көптеген атысшылар үшін қиындық тудырады. Тіпті мылтықпен (прицел, негіз, сақиналар және патрондар кіретін) иыққа түсетін қайтым күші шамамен құрайды. .30-06 Springfield патронына арналған мылтықтардың көпшілігі орташа есеппен шамамен еркін қайтым күшіне ие. Соңғы кезде Weatherby атысшыларға ыңғайлы болу үшін патронның қуатын азайту арқылы жаңа нұсқаларды ұсына бастады. Толық қуатты патронның қайтымы өте күшті, және егер мылтықта прицел болса, маңдайда прицелден кесулер жиі кездеседі. Бұл патронға арналған фабрикалық ұнтақ мөлшері шамамен құрайды. Көп жылдар бойы .460 Weatherby патронына арналған Weatherby Mark V мылтықтары Pendleton тұмсық тежегіштерімен жабдықталған. Алдыңғы Pendleton тұмсық тежегішінен айырмашылығы, Accubrake бұрап бекітілетін, алынып тасталатын тежегіш. Тұмсық тежегіштерін пайдалану аң аулау қауымдастығында, әсіресе қауіпті жануарларды аулау кезінде бағытталған аң аулауда жақтырмас. Accubrake алынып тасталатын аксессуар болғандықтан, оны баптау үшін сақтап қоюға болады. Weatherby компаниясының мәліметінше, Accubrake-ті алып тастау соққы нүктесін өзгертпейді.

Істер

Қазіргі уақытта .460 Weatherby Magnum патрондарына қабықша жасаушы тек бір ғана өндіруші бар: Norma Precision. Norma Precision компаниясы жасаған қабықшалар Weatherby деп белгіленеді (Norma емес), себебі олар Weatherby компаниясымен Weatherby Ammunition өнімдерін жасау бойынша келісімшартқа отырған. Weatherby қабықшаларын Weatherby компаниясынан алуға болады.

Бастауыштар

Рой Уэзерби .378 Weatherby Magnum, .460 Weatherby Magnum патронының негізімен жұмыс істей бастағанда, сол кездегі капсюльдердің сенімсіз екенін анықтады. Рой Уэзерби Федераль картридж компаниясының негізін қалаушы Чарльз Л. Хорнға хабарласып, мәселесін түсіндірді. Хорн: "Біз сізге, құдайға ант етеймін, сіздің ұнтағыңызды өртеп жіберетіндей капсюль жасаймыз" деп жауап берді. Барлық қайта зарядтау нұсқаулықтары .460 Weatherby Magnum үшін қайта зарядтау деректерін жасау үшін осы нақты капсюльді ғана пайдалану туралы мәліметтер ұсынады. Қажет болған жағдайда Winchester WLRM капсюлін немесе ұқсас күшті капсюльдерді қолдануға болады. Federal 216 капсюлі қазіргі уақытта қайта зарядтаушыға сатылмайды, бірақ егер қолжетімді болса, Federal 215 капсюлін алмастыруға болады. Бұл капсюль .470 Nitro Express үшін жасалған және қазіргі уақытта Федераль компаниясы осы патронды зарядтау үшін пайдаланады. Толық ұзындығы бар қалыптар жиынтығы Hornady Manufacturing компаниясынан қол жетімді. Көптеген екі қалыпты жиынтыққа оқты орналастыратын қалып және толық ұзындығын өзгертетін қалып немесе мойынды ғана өзгертетін қалып кіреді. Толық ұзындығын өзгертетін қалып корпустың толық бөлігін техникалық талаптарға сәйкес қайта жасайды. Мойынды ғана өзгертетін қалып тек мойынды өзгертеді, осылайша ол оқты орнында ұстай алады. Корпусты толық емес, тек мойынды ғана өзгерту картридждердің қызмет ету мерзімін ұзартуы мүмкін. Бірақ кемшілігі, тек мойынды ғана өзгерткен корпустар кейбір механизмдерде, әсіресе жартылай автоматты мылтықтарда сенімді жұмыс істемей қалуы мүмкін. Жартылай автоматты мылтықтарға арналған картридждерді толық ұзындығын өзгерту керек. Weatherby компаниясы жасаған мылтық патрон камералары өте жоғары дәлдікпен өңделеді, сондықтан толық ұзындығын өзгерту корпустың қызмет ету мерзімін ұзартуға көп әсер етпейді, себебі патронның латуньын қайта жасау үшін көп жұмыс істеудің қажеті жоқ. Егер бір рет атылған корпустар бұрын атылған мылтықтан басқа мылтықта қолданылса, корпустың толық ұзындығын өзгерту қалыпты жағдай болып табылады.

Сын

Қағаз бетінде .460 Weatherby Magnum, .577 Тираннозавр, .585 Ниати, .600 Оверкилл және Nitro Express патрондарының қатары сияқты көптеген мылтық патрондарынан жақсырақ тегілуге ие. Дегенмен, .460 Weatherby Magnum бастапқыда тегілу мәселелерімен күресті. Сафари аңшылары дөңгелек бас оқтардың фрагменттелуін, ал қатты оқтардың деформациялануын және орталық бөлігінің ажырауын әртүрлі баяндады. Мұндай жағдайларда, оқтың энергиясы оқтың деформациялануына немесе ыдырауына жұмсалады, бұл энергия тегілуге бағытталмайды – осы қатты оқтарды қолданудың жалғыз мақсаты. Weatherby үшін алғашқы Norma фабрикалық патрондары Hornady RN және FMJ оқтарын қолданды. 1980 жылы Norma Hornady InterLock оқтарын енгізді, бұл оқтардың баллистикасын жақсарту үшін, оқтардың жылдамдығын DGS және DGS оқтарының жылдамдық көрсеткіштерімен үйлестірді. Barnes Banded Solid, Hornady DGS, Nosler Solid, Speer African Grand Slam Solid және басқалар сияқты берік құрылымды, жоғары сапалы қатты оқтарды пайдалану бұл мәселені шешті.

Бастауыш картридж

.460 Weatherby Magnum-ның үлкен корпусының сыйымдылығы түрлі өзгертулер мен тәжірибелер жасауға мүмкіндік береді. .460 Weatherby Magnum бірнеше авторлық және жабайы патрондардың тікелей негізігі патроны болып табылады. Дегенмен, .378 Weatherby Magnum-ды да осы патрондардың негізгі патроны ретінде тізімдеу дұрыс, себебі .460 Weatherby Magnum-ның өзі .378 Weatherby Magnum корпусына негізделген. Төменде .460 Weatherby-ге негізделген және .460 тікелей негізгі патрон ретінде әрекет еткен, белгілі патрондардың бірнешеуі келтірілген:

.460 A Square Short
Бұл патрон A Square компаниясының Артур Альфин жасаған авторлық патрон. Бұл .458 калибрлі (11,6 мм) патрон қысқартылған .460 Weatherby Magnum корпусына негізделген, оны стандартты ұзындықтағы мылтықтарда қолдануға болады. Патрон, диаметріндегі оқты атып келе жатқанда, дамуға қабілетті.

.465 H&H Magnum
Бұл патрон Рассел Уилкинс және Holland & Holland компаниялары жасап, 2003 жылы шығарған. Патрон .46 калибрлі (11,7 мм) оқты атуға қабілетті.

.475 A&M Magnum
.475 A&M Magnum – Prescott AZ қаласындағы Atkinson & Marquart Rifle Company компаниясы жасаған .47 калибрлі (12 мм) жабайы патрон. Ол .460 Weatherby Magnum-ның мойнына диаметрі оқты қабылдау үшін өзгеріс енгізілген нұсқасы. .475 A&M Magnum энергия үшін оқты ұшыруға қабілетті.

.500 Whisper
.500 Whisper-ді SSK Industries компаниясының J.D. Jones жасаған. Ол VLD оқты қабылдау үшін мойны кеңейтілген қысқартылған .460 Weatherby Magnum корпусына негізделген. Ол жылдамдықпен оқты атуға қабілетті.

.50 Peacekeeper
Бұл патрон Дж.Д. Джонстың тағы бір жобасы. Ол негізінен .460 Weatherby Magnum, оның мойны VLD оқтың диаметріне сәйкес келеді, және энергия үшін атуға қабілетті.

.500 A Square
.500 A Square – .460 Weatherby Magnum-ға негізделген және диаметрі оқты қабылдау үшін мойны кеңейтілген, A Square компаниясының Артур Альфин жасаған тағы бір авторлық патрон. .500 A Square, жылдамдықпен ұшырылған оқпен энергияға жете алады.