Кіріспе

Америкалық компьютер ғалымы және Интернет пионері. Дипломдық жұмысының тақырыбы = Sketchpad, адам-машина графикалық байланыс жүйесі. Дипломдық жұмысының жылы = 1963. Дипломдық жұмысының URL = http://images.designworldonline.com.s3.amazonaws.com/CADhistory/Sketchpad A Man Machine Graphical Communication System Jan63.pdf. Белгілі = Компьютерлік графиканың әкесі. Тікелей сызықтық түрлендіру. Интерактивті есептеу. Sketchpad. Zooming пайдаланушы интерфейсі. Коэн-Сазерленд алгоритмі. Сазерленд-Ходжман алгоритмі. Автордың аббревиатурасы bot = Автордың аббревиатурасы zoo = Жүлделер = Жұбайы = Марли Ронкен, 2006 жылы.

Иван Эдвард Сазерленд (16 мамыр 1938 жылы туған) – американдық компьютер ғалымы және Интернет пионері, компьютерлік графиканың алғашқы дамушысы ретінде кеңінен танылған. Оның компьютерлік графикадағы ерте жұмыстары, сондай-ақ 1970 жылдары Юта университетінде Дэвид С. Эванспен бірге осы пән бойынша оқытуы саланың дамуына үлкен үлес қосты. Сазерленд, Эванс және олардың сол дәуірдегі студенттері қазіргі заманғы компьютерлік графиканың негіздерін жасады. Ол 1988 жылы Sketchpad-тің авторы болғаны үшін Компьютерлік машиналар қауымдастығынан (Association for Computing Machinery) Тьюринг сыйлығын алды, бұл жеке компьютерлерде кең таралған графикалық пайдаланушы интерфейсінің алғашқы үлгісі болды. Ол Ұлттық Инженерлік академиясының және Ұлттық Ғылым академиясының мүшесі, сондай-ақ көптеген басқа да маңызды наградалардың иегері. 2012 жылы ол "компьютерлік графиканы және интерактивті интерфейстерді дамытудағы маңызды жетістіктері" үшін "Киото" сыйлығымен марапатталды.

Ерте өмір және білім

Сазерлендтің әкесі Жаңа Зеландиядан, ал анасы Анн Шотландиядан шыққан. Оның отбасы әкесінің мансабына байланысты Вилметтеге, Иллинойс штатына, содан кейін Скарсдейлге, Нью-Йорк штатына көшіп барды. Берт Сазерленд оның ағасы болды. Иван Сазерленд Карнеги технология институтында электротехника мамандығы бойынша бакалавр, Калтехте магистр және 1963 жылы МТИ-де электр техникасы бойынша докторлық диссертациясын қорғады. Сазерленд Sketchpad-ті 1962 жылы MIT-де оқып жүргенде ойлап тапты. Клод Шеннон Сазерлендтің компьютерлік сурет салу жөніндегі диссертациясын жетекшілік етті. 1965 жылдан 1968 жылға дейін Сазерленд Гарвард университетінде электр техникасының доценті болды. 1967 жылы студент Дэнни Коэнмен бірлескен жұмыс Коэн-Сазерленд компьютерлік графикасының сызықтарды қиып-кесу алгоритмін жасауға әкелді. 1968 жылы студенттері Боб Спроулл, Квинтин Фостер, Дэнни Коэн және басқалармен бірге ол көрерменнің қозғалысын сезінетін және бейнелейтін алғашқы басқа орнатылатын дисплейді жасады, оны «Дамоклдың қылышы» деп атады, осылайша алғашқы виртуалды шындық жүйесі құрылды. Бұрынғы «Сенсорама» жүйесінде статикалық бейнелер мен басқа да сезімтал стимулдарды көрсету үшін басқа орнатылатын дисплей қолданылған. Сазерлендтің VR жүйесінде қолданылған оптикалық көрініс арқылы көретін дисплей – АҚШ әскери тікұшақтарының ұшқыштары тікұшақтың астыңғы бөлігіне орнатылған камералардан түсетін бейнені көру үшін пайдаланған стандартты құрал болды. 1968 жылдан 1974 жылға дейін Сазерленд Юта университетінде профессор болып жұмыс істеді. Оның студенттерінің арасында Smalltalk тілін ойлап тапқан Алан Кей, U of U-де алғашқы 3D бейнелерді жасаған Гордон У. Ромни (компьютерлік және киберқауіпсіздік ғалымы), Gouraud көлеңкелеу техникасын жасаған Анри Гуро, антиалиазинг әдістерін дамытқан Франк Кроу, Silicon Graphics компаниясын құрған Джим Кларк, Генри Фукс және Эдвин Катмалл, Pixar компаниясының негізін қалаушы және қазір Walt Disney және Pixar Animation Studios президенті болды. 1968 жылы ол өзінің досы және әріптесі Дэвид С. Эванспен бірге Evans & Sutherland компаниясын құрды. Компания нақты уақыт аппараттық құралдар, үдетілген 3D компьютерлік графика және принтер тілдері саласындағы алғашқы жұмыстарды жасады. Evans & Sutherland компаниясының бұрынғы қызметкерлері Adobe (Джон Уорнок) және Silicon Graphics (Джим Кларк) компанияларының болашақ негізін қалаушыларын қамтыды. 1974 жылдан 1978 жылға дейін ол Калифорния технология институтының компьютерлік ғылымдар кафедрасын басқарды және осы мектептегі компьютерлік ғылымдар кафедрасын құрды. Содан кейін ол 1990 жылы Sun Microsystems компаниясы сатып алған Sutherland, Sproull and Associates консалтингтік фирмасын құрды, ол Sun Labs зерттеу бөлімінің бастауы болды. Сазерленд Sun Microsystems компаниясының серіктесі және вице-президенті болды. Сазерленд 2005 жылдың күзінен 2008 жылдың көктеміне дейін Берклидегі Калифорния университетінің компьютерлік ғылымдар бөлімінде қонақ ғалым болып жұмыс істеді. 2009 жылдан бері Сазерленд пен Ронкен Портленд мемлекеттік университетінде асинхронды жүйелер саласындағы зерттеулерді жүргізіп келеді.

Жеке өмір

2006 жылдың 28 мамырында Иван Сазерленд Марли Ронкенге үйленді. Оның екі баласы бар. Оның үлкен ағасы, Берт Сазерленд те компьютер ғылымын зерттеуші болған.