Кіріспе

1901 жылы Ирландиядағы оқиғалар тізімі. 1901 жылы Ирландияда болған оқиғалар.

Оқиғалар

1 қаңтар – Ұлыбритания әскерлері Ирландияда Одақ актерінің 100 жылдығын тойлады. 3 қаңтар – Кейбір қарсылықтарға қарамастан, Дрогеда қалалық әкімшілігі Бур президенті Крюгерге қаланың құрметті азаматтығын беру үшін дауыс берді. 22 қаңтар – Королева Виктория Лондонда қайтыс болды. Дублинде театрлар жабылып, Бас пошта ғимаратының терезелеріне қара перделер ілінді. 24 қаңтар – Эдуард VII Дублин сарайында өткен салтанатты шарада Ирландияның королі деп жарияланды. 2 ақпан – Дублинде королева Викторияның қосылу рәсіміне байланысты банктер, мемлекеттік кеңселер, театрлар мен музыка залдары жабылды. 19 ақпан – Ұлтшыл парламент депутаты Томас О’Доннелл британдық Өкілдер палатасында ирланд тілінде сөйлеуге спикер тарапынан тоқтатылды. 31 наурыз – Ирландияда халық санағы өтті. Барлық аралдың халқы 4,5 миллион адамды құрады. Рим-католиктері англикандықтар мен пресвитериандардан шамамен үш есе көп болды. 16 маусым – Леттеркенниде Әулие Юнан мен Әулие Колумба католик соборы ашылды. 11 шілде – «Harland and Wolff» кеме жасаушылық зауытында Белфаста суға түсірілді. Бұл әлемдегі ең үлкен кеме болды және Ливерпуль мен Нью-Йорк арасында жүзеді. Дублинде «Джаммет» қонақ үйі мен мейрамханасы ашылды. Коркте «Барридің шайы» компаниясы құрылды. «Roches Stores» дүкендер желісінің алғашқы дүкені ашылды.

Өнер және әдебиет

21 қазанда Дуглас Хайдтың "Casadh an tSúgáin" пьесасының тұсаукесері Ирланд әдеби театры үшін Conradh na Gaeilge-дің Әуесқойлық драмалық қоғамының күшімен Дублин қаласындағы Gaiety театрында өтті. Пьесада автордың өзі мен Маир Ни Чиннейд қатысты, ал режиссерлік жұмысын Уильям Фэй мен Джордж Мур жүзеге асырды. Патрик С. Дининнің "Кормак О Конайл" романы толыққанды кітап түрінде жарық көрген алғашқы ирланд тіліндегі роман атанды. Джордж Мурдың "Сестра Тереза" романы жарыққа шықты.

Жеңіл атлетика

5 тамыз – Питер О'Коннор Халықаралық жеңіл атлетика федерациясы мойындаған ұзындыққа секіру бойынша әлемдік рекордты 24 фут 11¾ дюйм (7,61 м) көрсетіп, Дублинде орнатты. Бұл рекорд 20 жыл бойы бұзылмай тұрды және 89 жыл бойы Ирландия рекорды болып сақталды.

Өлімдер

8 қаңтар – Джон Барри, солдат, 1901 жылы Оңтүстік Африкадағы Монумент-Хиллде батырлығы үшін Виктория кресімен марапатталған (1873 жылы туған). 22 қаңтар – Ұлыбритания және Ирландия Біріккен Корольдігінің монархы королева Виктория (1819 жылы туған). 14 наурыз – Артур Гор, Арранның 5-ші графы, англо-ирланд аристократы және дипломат (1839 жылы туған). 8 сәуір – Эдвард Эрнест Боуэн, мектеп мұғалімі (1836 жылы туған). 28 сәуір – Джеймс Стивенс, Фениандық бауырластық қозғалысының негізін қалаушы мүшесі (1825 жылы туған). 1 шілде – Джеймс М. Белл, АҚШ армиясының сарбазы, 1876 жылы Үнді соғыстары кезінде Құрмет медалімен марапатталған (1845 жылы туған). 20 тамыз – Джеймс Оуэнс, солдат, 1854 жылы Қырым соғысындағы Севастополь қоршауындағы батырлығы үшін Виктория кресімен марапатталған (1829 жылы туған). 8 қыркүйек – Майкл Моррис, 1-ші барон Килланин, заңгер, саясаткер, Ирландияның Лорд-бас судьясы (1826 жылы туған). 16 қараша – Уильям Джордж Николас Мэнли, 1864 жылы Жаңа Зеландиядағы Тауранга маңында батырлығы үшін Виктория кресімен марапатталған (1831 жылы туған). 4 желтоқсан – Уильям МакКормак, хирург (1836 жылы туған).