Кіріспе

Wickes класының эсминшісі

USS Kilty (DD–137) – Америка Құрама Штаттары Әскери-теңіз күштеріндегі Wickes класының эсминшісі. Ол адмирал Август Килтидің құрметіне аталған алғашқы кеме болды. Килти 1918 жылдың 25 сәуірінде Калифорния штатының Вальехо қаласындағы Маре Айленд әскери-теңіз кемежайында суға түсірілді, демеушісі – Элизабет Харрисон Шейпли қыз және 1918 жылдың 17 желтоқсанында комиссияға берілді.

Қызмет тарихы

Кариб теңізінде сынақтан өткеннен және 1919 жылдың жазында Еуропаға жасаған саяхаттан кейін, Килти Сан-Диегоға оралды және 1922 жылдың 5 маусымында қызметтен босатылды.

Екінші дүниежүзілік соғыс

Килти 1939 жылғы 18 желтоқсанда қайта іске қосылды, ал 1940 жылғы сәуірде Сан-Диегодан Нейтралитет патрулімен теңізге шықты. Жаз бойы резервтік оқу-жаттығу рейстерін жүргізіп, қыркүйек айының басында патрульдік қызметін қайта бастады. АҚШ Екінші дүниежүзілік соғысқа кіргенге дейін осы операцияларды жалғастырды. Содан кейін Килти АСВ патрульдерін күшейтіп, сауда кемелері үшін қарулы күзет жасақтарын даярлады және 1942 жыл бойы жағалау конвойларын сүйемелдеді. 1943 жылғы 2 қаңтарда APD 15 ретінде қайта жіктелген Килти 2 наурызда Маре аралынан Оңтүстік Тынық мұхитына бағыт алды. 8 сәуірде Ноумеяға теңіз жаяу әскерлерінің батальонымен келгеннен кейін, 28 сәуірде Гуадалканалға қарай ASW экраны ретінде жүзіп кетті. Маусымға дейін осындай рейстерді жалғастырды, содан кейін Соломон аралдарында патрульдік және сүйемелдеу қызметін атқарды. Килти Соломон аралдарын бағындыруда маңызды рөл атқарды, 30 маусым мен 4 шілдеде Жаңа Джорджия аралына 37-ші дивизияның әскерлерін түсірді. Аймақтағы операцияларды жалғастыра отырып, шілде айында "Слот" арқылы үш рет күшін нығайтып, 15 тамызда Вела Лавелла аралына әскерлерін түсірді. Одақтас әскерлердің операциялары күш алып келе жатқанда, Килти қазына аралдарына жорыққа көшті. 27 қазанда Стерлинг аралына Жаңа Зеландия әскерлерін, ал 9 күннен кейін Бугенвильге теңіз жаяу әскерлерін түсіріп, одақтас күштерге Рабаулды айналып өтуге мүмкіндік берді. Килти бұл науқанға 21 қарашада Брисбенге жүзуге дейін тағы үш рет көмектесті. Желтоқсанның ортасында Милн шығанағына оралғаннан кейін, көлік Бисмарк архипелагына шабуылға дайындала бастады. Килти 26 желтоқсанда Глостер мысығына алғашқы шабуыл үшін 7-ші теңіз жаяу әскер полкінің бөлімшелерін түсірді. Ол жерде тағы екі рет қонғаннан кейін, 2 қаңтар 1944 жылы Сайдорға әскерлерді жіберді. 15 және 20 ақпанда сол аралға әскерлерін түсіріп, содан кейін Флорида аралындағы Порт Пурвиске қайтып келді. 20 наурызда Эмирау аралына қарсылықсыз шабуылдан кейін, көлік Голландия науқанына дайындалды. 22 сәуірде Аитапеде қонуды аяқтағаннан кейін Килти Жаңа Гвинеядағы қонуға қатысты, оның ішінде 17 мамырда Уакдеде және 10 күннен кейін Биакта, ал 28 мамырда Гумбольдт шығанағына кірді. Милн шығанағында кішігірім жөндеуден өткеннен кейін, ол Сиднейге жүзуге дейін 30 шілдеде Сансопор мысығына әскерлерін түсірді. 30 тамызда Хумбольдт шығанағына оралған Килти 15 қыркүйекте Моротайға әскерлерін түсіріп, Жаңа Гвинея аймағындағы операциясын аяқтады. Килти 12 қазанда Голландиядан Лейтеге шабуылға бағытталды. Алдын ала шабуыл күшінде ол 17 қазанда Лейте шығанағына кіреберісіндегі Динагатқа рейнджерлерді түсіріп, Филиппинге басқыншылыққа жол ашты. 23 қазанда Килти Голландияға қайтып келе жатқанда, АҚШ флоты Лейте шығанағы үшін атақты шайқаста жапон флотын талқандады. Қарашаның ортасында Лейтеге тағы бір круиз кезінде көлік американдық LST-ге соқтығысудан бұрын екі Aichi D3A "Vals" ұшағын жоқ қылды. Стратегиялық Филиппин операцияларын жалғастыра отырып, Килти 15 желтоқсанда Миндароға шабуыл жасады, ал 1945 жылғы 11 қаңтарда Лузонға қонуды қолдады. 31 қаңтарда Насугбуға және ақпанның ортасында Коррегидорға қонғаннан кейін, 25 ақпанда Улитиге жөндеуге жөнелтілді. Ұрысқа қатысқан Килти 2 сәуірде Окинава жағажайына ұшақтарды тасымалдайтын төрт эскорт-тасымалдаушыны сүйемелдеу үшін Улитиден шықты. Мамыр айында ол Сайпаннан Окинаваға тағы бір сүйемелдеу круизін жасады, ал 4-і күні камикадзе шабуылы кезінде батып кеткен Луседен аман қалғандарды құтқарып алды. Окинавадағы шайқас жақсы жүріп жатқанда, Килти 17 мамырда Гуамнан шығып, 18 маусымда Сан-Диегоға келді. 1945 жылғы 20 шілдеде DD 137 ретінде қайта аталған Килти соғыс аяқталған кезде әлі де аулада болды. 1945 жылғы 2 қарашада әскери қызметтен шығарылып, 1946 жылғы 26 тамызда Ұлттық металл және болат корпорациясына сатылды.

Марапаттар

Килти Екінші дүниежүзілік соғыстағы қызметі үшін он ұрыс жұлдызына ие болды. 2009 жылға дейін АҚШ Әскери-теңіз күштерінің тағы бір кемесі осы есімді тағайындаған жоқ.