Кіріспе
Ronan Point – шығыс Лондонның Ньюхэм қаласындағы Каннинг Таун ауданында орналасқан 22 қабатты мұнара блогы. Ол ашылғаннан кейін небәрі екі ай өткен соң, 1968 жылдың 16 мамырында ішінара құлады. Газ жарылысы жүк көтергіш қабырғалардың бір бөлігін қиратты, нәтижесінде ғимараттың бір бүкіл бұрышы құлап түсті. Осы оқиғада төрт адам қаза тауып, 17 адам жарақат алды. Бұл құлаудың себебі (нашар жобалау және нашар құрылыс салдарынан туындаған) көп қабатты тұрғын үйлерге қоғамның сенімін жоғалтуына әкелді, сондай-ақ Ұлыбританияның құрылыс ережелерінде маңызды өзгерістер жасалды.
Ronan Point was a 22 storey tower block in Canning Town in Newham, East London, that partly collapsed on 16 May 1968, only two months after it had opened. A gas explosion blew out some load bearing walls, causing the collapse of one entire corner of the building; four people died and 17 were injured. The nature of the failure (caused by both poor design and poor construction) led to a loss of public confidence in high rise residential buildings, and major changes in British building regulations resulted.
Құрылыс
Ронан Пойнт, вице-мэр Гарри Ронанның (Ньюхэмнің Лондон ауданы тұрғын үй комитетінің бұрынғы төрағасы) есімімен аталып, 1960 жылдары Вест Хэм және Лондонның басқа да аймақтарының тұрғындары үшін арзан, қолжетімді құрастырылған үйлердің толқынының бір бөлігі болды. Мұнараны Тейлор Вудроу Англиан үлкен панельді жүйесі деп аталатын техниканы пайдаланып салды, ол ғимаратты құрастыру үшін үлкен бетонды дайын бөліктерді алаңнан тыс құю және оларды біріктіруді қамтиды. Қолданылған дайын жүйе – Данияның Ларсен және Нильсен жүйесі. Құрылыс 1966 жылы басталды және 1968 жылдың 11 наурызында аяқталды.
Кейінгі қайта құру және кейіннен бұзу
Ронан Пойнт жарылыстан кейін ішінара қайта салынды, осы мәселелерді шешу үшін күшейтілген түйіндік қосылыстар қолданылды, және құрылыс ережелері болашақта осындай жобаларға рұқсат берілмейтіндігін қамтамасыз ету үшін өзгертілді. Дегенмен, тұрғын үй мұнараларының қауіпсіздігіне қоғамның сенімі қайта қалпына келтірілмейтіндей болды, ал Ронан Пойнтқа қатысты халықтың күмәні кейіннен негізді деп танылды. Гриффитс сауалға куәлік берген архитектор Сэм Уэбб шамамен 15 жыл өткен соң Ронан Пойнтта құрылымдық проблемалар туындап, ғимарат құлайды деп болжады. Уэббтің алаңдаушылығы кеңесті ғимаратты эвакуациялауға, содан кейін 1986 жылы оны бөліп-бөліп (жарылғыш заттарды пайдаланбастан) бұзуға алып келді. Бұзу жұмыстары аяқталғаннан кейін табылған кемшіліктердің ауқымы белсенділердің, тіпті Уэббтің өзінің де таңғажайып қалдырды. Құрылыс кезінде еден плиталары мен қабырғалар арасындағы механикалық байланыстардың көп бөлігі дұрыс орнатылмағаны анықталды. Төменгі қабаттарда бетонның нүктелі түрде жүктемеге түскен жерлерінде жарықтар табылды, және қатты жел кезінде (1987 жылғы Ұлы дауыл сияқты, бұзудан бір жыл өткен соң) осы нүктелерге артық қысым ғимараттың құлауына тез әкелуі мүмкін екені айтылды. Есеп жарияланғаннан кейін Үкімет жарылыс жағдайында ғимараттардың қауіпсіздігі мен тұтастығын қамтамасыз ету үшін уақытша шаралар енгізді. 1968 жылдың қарашасынан кейін салынған бес қабаттан жоғары барлық жаңа ғимараттар жарылғыш күшке төтеп бере алуы тиіс болды. Газбен жабдықтау тоқтатылған және пәтерлер электрмен тамақ пісіруге және жылытуға қайта жабдықталған жағдайда, қолданыстағы ғимараттар да жарылғыш күшке төтеп беруге рұқсат етілді. АҚШ сияқты көптеген басқа да елдер өздерінің құрылыс нормаларын жарылыс немесе басқа да апаттарға ұшыраған ғимараттардың құлауы себепке пропорционалды болмауы үшін өзгертті.
Тұрғын үйге әсері
1985 жылы Құрылыс зерттеулер институты жергілікті кеңестерге және ғимарат иелеріне өз блоктарының құрылымдық тұрақтылығын тексеру үшін «Ронан Пойнт және басқа да Тейлор Вудроу – Англия ғимараттарының құрылымы» атты есеп жариялады. Саутварк кеңесі 2017 жылы Ledbury Estate-те төрт мұнара блогын эвакуациялауға себеп болған құрылымдық әлсіздіктер анықталғаннан кейін, Ронан Пойнттан кейін бұйрық берілген нығайту жұмыстары орындалмауы мүмкін екенін растады. Ронан Пойнттың құлауынан кейін бірнеше онжылдық ішінде, Ронан Пойнтта қолданылған құрылыс технологиясына қоғамның сенімі төмендеді, сонымен қатар мұндай құрылыстардағы әлеуметтік мәселелер көптеген мұнара блогының бұзылуына әкелді. 2018 жылы Тоттенхэмдегі Broadwater Farm иелігіндегі екі мұнара блогы, Тангмир үйі мен Нортхолт үйі, құрылымдық тұрғыдан нашар екені және газ жарылысы немесе көлік ғимараттың негізіне соқтығысқан жағдайда катастрофалық түрде құлауы мүмкін екені хабарланды. Екеуі де дереу эвакуациялануы керек. Broadwater Farm-дағы басқа ғимараттардағы мәселелер одан аз болды.
Мұра
2018 жылдың мамыр айында, жартылай құлаудан кейін 50 жыл өткен соң, Ронан Пойнт суретші Рикки Чемберстің «Содан кейін біз айқай-шу естідік» атты тәжірибелік деректі фильмінің тақырыбы болды. Чемберстің әкесі мен анасы газ жарылысы болған кезде осы мұнараның 18-қабатындағы 87-ші пәтерде тұрған.