Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Онлайн тәжірибелік қауымдастық (OCoP), сонымен қатар виртуалды тәжірибелік қауымдастық (VCoP) деп аталады, – интернетте құрылып, осы ортада қолдауға алынатын тәжірибелік қауымдастық (CoP). OCoP ретінде танылуы үшін Лаве мен Венгер сипаттаған тәжірибелік қауымдастықтың (CoP) ерекшеліктеріне сай болуы қажет. Осы мақсатта, OCoP-қа белгілі бір сала бойынша тәжірибелі немесе «сарапшы» белсенді мүшелер кіруі керек. Мүшелер өздерінің салаларындағы ұжымдық оқу процесіне қатысуы тиіс. Сонымен қатар, қауымдастықта білімді құру мен бөлісуге көмектесетін әлеуметтік құрылымдар жасалуы керек. Білім бөлісіліп, мағынасы тиісті контексте талқылануы керек. Қауымдастық мүшелері оқу-әдістемелік оқыту және топтық пікір алмасу арқылы білім алуы керек. Сондай-ақ, қолдаудың ұзақ мерзімді басқаруын жеңілдету және дереу синхронды өзара әрекеттесуді қамтамасыз ету үшін бірнеше өлшемдер болуы керек. Кейбір мамандар VCoP терминін дұрыс емес деп санайды, себебі CoP тұжырымдамасы бастапқыда бір орында орналасқан оқуға негізделген. Дегенмен, жаһанданудың күшеюі және интернеттің дамуымен қатар көптеген виртуалды қауымдастықтар бар екенін мойындау үрдісі жүруде (мысалы, Dubé, Bourhis & Jacob, 2005; Murillo, 2006; Zarb, 2006; Hara & Hew, 2007; Murillo, 2008). Мысалы, кейбіреулер вики (Википедия сияқты) виртуалды CoP екенін айтады (Bryant, Forte & Bruckman, 2005), ал басқалары қауымдастықтың мәні оның географиялық орналасуында екенін көрсетеді – ол орынға негізделген қауымдастық. Бұл терминнің өзі де талқылауға түседі, себебі қауымдастық нақты, бірақ байланыс формасы көбінесе, тіпті толығымен компьютер арқылы жүзеге асырылады. Көптеген адамдар тәжірибелік қауымдастықтың кез келген жеке кездесусіз құрылуы мүмкін емес деп санайды. Шындығында, көптеген жетекші CoP саршындары мұндай кездесулердің маңыздылығын атап көрсетеді. Алайда, кейбір зерттеушілер VCoP-тың АКТ-ны кеңінен пайдалануы оның кейбір ерекшеліктерін өзгертеді және жаңа күрделіліктер мен түсініксіздіктерді енгізеді, осылайша терминнің пайда болуын және оны зерттеудің қажеттілігін негіздейді (Kim, 2004; Zarb, 2006). Бұрын қолданылған басқа терминдер (хронологиялық ретпен): онлайн, компьютерлік делдалдық (Etzioni & Etzioni, 1999), электрондық (Wasko & Faraj, 2000) және таратылған (Hildreth, Kimble & Wright, 1998). Wenger және басқалар, 2002; Kimble & Hildreth, 2005). Байланыс құралдары бетке бет, телефон және хаттарды қамтуы мүмкін, бірақ оның ерекшелігі – таратылғандығы. Виртуалды оқу қауымдастықтары (VLC) мен таратылған тәжірибелік қауымдастықтар (DCoP) арасындағы салыстыру үшін Couros & Kesten (2003) еңбегін қараңыз. Жақындағы зерттеулер CoP теориясындағы жасырын білімді бөлісудің артуы, тіпті мұндай жүйелер жазбаша сөзді қолданса да, VCoP жағдайында белгілі бір деңгейде болатынын көрсетеді (Zarb, 2006). Бұл кейде қауымдастыққа бағытталған білімді басқару немесе қауымдастыққа негізделген білімді басқару деп аталатын нәрсеге қызығушылықты арттырады, онда CoP және VCoP теориясы кең ауқымды ұйымдық ортада қолданылады, дамытылады және қолдау табады.
An online community of practice (OCoP), also known as a virtual community of practice (VCoP), is a community of practice (CoP) that is developed on, and is maintained using the Internet. To qualify as an OCoP, the characteristics of a community of practice (CoP) as described by Lave and Wenger must be met. To this end, an OCoP must include active members who are practitioners, or "experts," in the specific domain of interest. Members must participate in a process of collective learning within their domain. Additionally, social structures must be created within the community to assist in knowledge creation and sharing. Knowledge must be shared and meaning negotiated within an appropriate context. Community members must learn through both instruction based learning and group discourse. Finally, multiple dimensions must facilitate the long term management of support as well as enable immediate synchronous interactions. To some, a VCoP is a misnomer as the original concept of a CoP was based around situated learning in a co located setting. However, with increasing globalization and the continued growth of the Internet many now claim that virtual CoPs do exist (e. g. Dubé, Bourhis & Jacob, 2005; Murillo, 2006; Zarb, 2006; Hara & Hew, 2007; Murillo, 2008). For example, some claim that a wiki (such as Wikipedia) is a virtual CoP (Bryant, Forte & Bruckman, 2005), others argue that the essence of a community is that it is place based – a community of place. There is also debate on the very term since the community is real though the form of communication is mostly, if not entirely, computer mediated. Few believe that a community of practice may be formed without any face to face meetings whatsoever. In fact, many leading CoP thinkers stress the importance of such meetings. However some researchers argue that a VCoP's high use of ICT, changes some of its characteristics and introduces new complexities and ambiguities, thus justifying the creation of the term and area of study (Kim, 2004; Zarb, 2006). Some of the other terms used have been (in chronological order) online , computer mediated (Etzioni & Etzioni, 1999), electronic (Wasko & Faraj, 2000) and distributed (Hildreth, Kimble & Wright, 1998). Wenger et al., 2002; Kimble & Hildreth, 2005.). As the mode of communication can involve face to face, telephone and letter, and the defining feature is its distributed nature. For a comparison between Virtual Learning Communities (VLCs) with Distributed Communities of Practice (DCoP), see Couros & Kesten (2003). Recent research has produced evidence that increases in the sharing of tacit knowledge, which is very much inherent within CoP theory, may take place, albeit to a lesser degree, in a VCoP scenario even though such systems make use of written word (Zarb, 2006). This is spurring interest in what is sometimes referred to as community driven knowledge management or community based knowledge management, where CoP and VCoP theory is harnessed, nourished and supported within the broader organisational setting.
Онлайн тәжірибелік қауымдастықтар
Тәжірибелік қауымдастықтар, мысалы, SAP-тің SDN әзірлеушілер желісі, Adobe-дің XMP форумы, дәрігерлерге арналған Sermo немесе HP сияқты компаниялардағы салалық ішкі қауымдастықтар, адамдардың кәсіби немесе кәсіптік қажеттіліктері – байланыс, ақпарат, жеке ерекшелік және жамағатқа тиесілілік сезімі – төңірегінде құрылады. Тәжірибелік қауымдастықтар адамдардың өмірлік қызметімен айналысады. Олар адамдардың қажеттіліктерін қанағаттандырады, оларды телеарналар, ресми жарияланымдар, академиялық орта және кездейсоқ қауымдастықтар немесе қарым-қатынастар сияқты дәстүрлі ресурстармен оңай шеше алмайды. Онлайн тәжірибелік қауымдастықтар форумдардан, жиі қойылатын сұрақтардан бастап электрондық пошта тізімдеріне дейін алуан түрлі болады. Офлайн тәжірибелік қауымдастықтарға ASUG және eBay-дің жыл сайынғы «Live» іс-шарасы сияқты пайдаланушылар тобы кіреді. Тәжірибелік қауымдастықтар маманға ұсынымдар, нұсқаулар, кеңестер, ең жақсы тәжірибелер, жаңа түсініктер мен инновациялар қажет болғанда маңызды көмек көрсетеді. Тәжірибелік қауымдастықтың күшті болуының бір бөлігі – өзектіліктің жинақталуы, яғни, белгілі бір адамдарға қызықты, пайдалы және ықтимал табыс әкелетін тақырыптарға байланысты адамдар мен ақпарат. Тәжірибелік қауымдастықтар бізді қолдайды, көтеріп, мақсаттарымызға жетуге, армандарымызды орындауға және пайдалы болуға көмектеседі. Виртуалды қауымдастықтар қауымдастық туралы ойлау жолымызды өзгертеді және технологияны басқару виртуалды тәжірибелік қауымдастықтардың негізгі элементі болып табылады, өйткені ол виртуалды қауымдастықтарды кез келген технологиядан тәуелсіз етеді.
Communities of Practice like Sap's SDN developer network, Adobe's XMP forum, Sermo for physicians, or domain specific corporate internal communities such as those found at HP, revolve around people's professional or vocational needs for connections, information, identity, and sense of belonging. Communities of practice are about what people do for a living. They address the needs that people have which can not easily be satisfied with traditional resources such as broadcast media, formal publications, academia, and ad hoc associations or relationships. Online communities of practice run the gamut from forums, faqs, to email list serves. Offline communities of practice include user groups such as ASUG and eBay's annual “Live” event. Communities of practice provide a critical resource to professionals who want and need recommendations, pointers, tips and tricks, best practices, insights and innovations. Part of what makes a community of practice strong is the aggregation of relevance; that is, people and information related to a coherent set of topics which certain people will find interesting, useful, and potentially profitable. Communities of practice lift us up to support us, to help us achieve our aspirations, reach our goals, and to be of service. argue that virtual communities change the way we think of community and that technology stewardship is a key element of virtual communities of practice by making virtual communities independent of any one technology.
Қазіргі зерттеулер
Зерттеулер көрсеткендей, ұзаққа созылған байланыстар, ойлармен бөлісу және онлайн-талқылаулар арқылы ОКОП-тар қауымдастық мүшелері арасындағы ортақ сезімнің қалыптасуына жағдай жасайды. ОКОП-тар мүшелері әдетте ешқашан кездеспейтін адамдардың бірге жиналып, оқиғалар мен тәжірибелерін бөлісіп, домендік қызығушылықтарына қатысты мәселелерді шешуге мүмкіндік беретін виртуалды кеңістік ұсынады. Интернет технологиясының дамуы дәстүрлі қауымдастықтарды географиялық және мәдени тұрғыдан кеңейтуге мүмкіндік береді, шекаралар мен тілдерді кесіп, әлемнің түкпір-түкпірінен келген сарапшыларды қамтиды. Онлайн қауымдастыққа қатысудың қандай деңгейі OCoP-қа толыққанды мүшелік құқығын береді деген сұрақтар әлі де қарастырылуда. Іс-әрекет деңгейлерін ажырату үшін қатысудың екі түрі анықталған. Белсенді қатысу – қауымдастық талқылауларына мүшелердің үнемі үлес қосуы. Перифериялық қатысу, сондай-ақ "көріп отыру" деп те аталады, мүшелердің өзі үлес қоспай оқуымен байланысты. Белсенді қатысуға басымдық берілгенімен, кейбір соңғы зерттеулер онлайн қауымдастықтарда перифериялық қатысудың қалыпты құбылыс екенін көрсетті. Бұл мүшелер қауымдастық талқылауларына тікелей үлес қоспаса да, бақылау арқылы білім алады және осылайша толыққанды қатысушылар болып саналады.
Research suggests that through extended connections, reflections, and online discourse, OCoPs can enable the growth of a collective identity between the members of a community. OCoPs provide a virtual space in which people who might normally never meet can come together, share stories and experiences, and solve problems pertaining to the domain interest. The evolving technologies of the Internet allow for an extension of traditional communities in geographic and cultural ways, crossing borders and languages to include experts from around the world. Some questions remain as to what level of participation in an online community constitutes legitimate membership of an OCoP. Two types of participation have been identified to distinguish between levels of activity. Active participation means that members regularly contribute to community discourse. Peripheral participation, also called “lurking,” means that members read without contributing themselves. While it is preferable to have more active participation, some recent studies have concluded that peripheral participation is normal in online communities. Though these members may not contribute to the community discourse, they nevertheless learn from observing, and as such are legitimate participants.
Әлеуметтік желілер
Веб 2.0 қолданбалары мен әлеуметтік желілер ОКО-ларды құру мен оларды қолдауды жеңілдетті. Практикалық қауымдастықтың құрылымдық ерекшеліктеріне ортақ қызығушылық саласы, қауымдастық түсінігі және сонымен қатар тәжірибелілер болып табылатын мүшелер жатады. Әлеуметтік желілер диалог пен өзара әрекеттесу арқылы ортақ және тіркелген тарихы бар қауымдастықтар құруға мүмкіндік беретін, нақты анықталған қызығушылық салаларын жасауға мүмкіндік береді. Әлеуметтік желі құралдары ОКОП мүшелеріне білімді құруға, бөлісуге және мәдени-тарихи процестерді дамытуға көмектеседі. Басқа тәжірибелілермен байланыс болмаса, қатысу нашарлайды. Көптеген форумдардың икемділігі қатысушыларға кез келген уақытта үлес қосуға мүмкіндік береді, сонымен қатар одан толығымен бас тартуды да жеңілдетеді. ОКОП форумының модераторлары қатысуды ынталандыру үшін іс-шаралар, оқиғалар және жағдайлар арқылы ОКОП-тың бар екенін қайтадан нығайтуы керек. Бірнеше уақыт бойы қатыспаған, кейін оралған адамдар ақпарат пен жазбалардың көптігінен шаршап, көңілі тоюы мүмкін. Олар бүкіл әлемдегі мүшелердің қажеттіліктерін қанағаттандыру үшін әзірленген, практикалық қауымдастықтарға арналған онлайн құралдарды немесе ОКОП-та қол жетімді және пайдаланылатын басқа құралдар мен форумдарды қамтуы мүмкін.
Web 2.0 applications and social networks have increased the ease with which OCoPs are created and maintained. The structural characteristics of a community of practice include a shared domain of interest, a notion of community, and members who are also practitioners. Social networks allow for the creation of clearly defined domains of interest in which dialogue and interactive conversations create communities with common and recorded histories. Social network tools allow members of OCoPs to create and share knowledge and develop cultural historical processes. Without the sense of connectivity with other practitioners, involvement falters. The flexibility of most forums, which allows participants to contribute at any time, also makes it is easy to not participate at all. Moderators of an OCoP forum have to reassert the presence of the OCoP through activities, events, and occasions in order to promote involvement. Individuals who do not participate for a period of time and return can find the onslaught of information and posts overwhelming and discouraging. They may include online tools specifically developed to address the needs of communities of practice including members around the world or other types of tools and forums that are available and used for OCoPs.