Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уэльстегі мұрағат мекемесі
Archival institution in Wales
Уэльстің ежелгі және тарихи ескерткіштері жөніндегі корольдік комиссия (RCAHMW; Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru; CBHC), 1908 жылы құрылған, Уэльс үкіметінің қолдауымен жұмыс істейтін және Уэльстің археологиялық, сәулеттік және тарихи ортасының кейбір аспектілерімен айналысатын мемлекеттік орган. Оның кеңсесі Аберистуит қаласында орналасқан. RCAHMW Уэльстің ұлттық ескерткіштерінің тізімін (NMRW) сақтайды және басқарады, ол Coflein деп аталатын онлайн платформасы бар мұрағат. Комиссия төрағасы – профессор Нэнси Эдвардс.
The Royal Commission on the Ancient and Historical Monuments of Wales (RCAHMW; Comisiwn Brenhinol Henebion Cymru; CBHC), established in 1908, is a Welsh Government sponsored body concerned with some aspects of the archaeological, architectural and historic environment of Wales. It is based in Aberystwyth. The RCAHMW maintains and curates the National Monuments Record of Wales (NMRW), an archive with an online platform called Coflein. Professor Nancy Edwards is Chair of the Commissioners.
Тарих
1882 жылы сэр Джон Любок Ұлыбританияның алғашқы Көне ескерткіштер туралы заңын қабылдады. Бұл заң негізінен ортағасырлық құрылыстарға емес, ежелгі ескерткіштерге қатысты болды және иелерін маңызды нысандарды Ең Кәсіпті Комиссарлардың қорғауына өз еркімен беруге ынталандырды. Сонымен қатар, заң халықты ескерткіштерге зиян келтіргені үшін қатаң жазалар салу арқылы қорқытып, оларды бұзудан алды. Ескерткіштердің алғашқы тізімі ел бойынша қызығушылық танытқан жергілікті антикварлық қоғамдар арасында жүргізілген зерттеудің нәтижесінде жасалды. Осы тізімге ескерткіштерді қосу үшін Көне ескерткіштердің бірінші инспекторы, генерал Питт Риверс, Британ аралдарында саяхаттап, белгілі нысандарды тексеріп, жаңаларын іздеді. Өкінішке орай, оған және оның көмекшілеріне көптеген ескерткіштердің сипаты, орналасқан жері және жай-күйі туралы шектеулі ақпарат болды, сондай-ақ кез келген нысанның ұлттық маңыздылығын немесе құндылығын бағалаудың қарапайым жолы да болмады. Уэльсте алғашқы тізімде үш ескерткіш ғана болды: Плас Ньюд мегалиті (Англси), Артурдың Квоты (Гоуэр, Гламорган) және Пентре Ифан мегалиті (Пемброкшир). Ғасырдың басында археологиялық орындарды санау қажеттігі анықталды, осылайша ең жақсылары заңмен қорғауға ұсынылатын болады. Осының нәтижесінде 1908 жылға қарай Шотландия, Англия және Уэльсте Көне ескерткіштер жөніндегі жеке Корольдік комиссияларды құру үшін әкімшілік құрылымдар құрылды. Олардың бастапқы мандаты тарихи ескерткіштерді ғана емес, сонымен қатар құрылыстарды да қамтуға тиіс болды. 1908 жылдың 10 тамызында король Эдуард VII Уэльс және Монмутширдегі халықтың қазіргі мәдениетін, өркениетін және өмір салтын көрсететін немесе бейнелейтін Көне және тарихи ескерткіштер мен құрылыстардың тізімін жасау және сақтауға ең лайықты деп танылғандарын анықтау үшін Корольдік комиссияны бекітті және тағайындады. Заң шығарушылардың пікірінше, Комиссияның ең маңызды мақсаты осы соңғы талап болды, бірақ тізім жасау оның қажетті алғы шарты болды. Виктория патшайымының билігіндегі Көне ескерткіштер туралы заңның қорғауына елдегі ескерткіштер туралы білімнің жетіспеушілігі кедергі келтірді. Сондықтан, тәуелсіз және ресми орган қажет болды, ол үлгілерді таңдап, заңмен қорғауға ұсынуға болатын сенімді тізімді дайындауға тиіс. Бұл қажеттілік Уэльске ғана тән емес, 1908 жылы Шотландия және Англия үшін де бірдей Корольдік комиссиялар құрылды.
In 1882 Sir John Lubbock pioneered the First British Ancient Monuments Act. This Act, concerned principally with prehistoric monuments rather than with later, medieval structures, encouraged owners to voluntarily transfer important sites into the safekeeping of Her Majesty's Commissioners of Works. It also discouraged the public from damaging monuments by threatening to impose stiff penalties. The first Schedule of monuments resulted from a nationwide inquiry among interested local antiquarian societies. In order to add monuments to this Schedule, the First Inspector of Ancient Monuments, General Pitt Rivers, travelled the British Isles examining the known sites, and searching for new ones. Unfortunately, only limited information was available to him and his helpers about the nature, location and condition of many monuments, and there was no easy way to assess the potential national significance or value of any given site. In Wales, there were only three monuments on the first Schedule. These were Plas Newydd megalith, Anglesey, Arthur's Quoit, Gower, Glamorgan and the megalith at Pentre Ifan, Pembrokeshire. By the turn of the century it was becoming clear that a census of archaeological sites was needed, so that a selection of the best could be put forward for Statutory Protection. Consequently, by 1908 the administrative frameworks were in place to establish individual Royal Commissions on Ancient Monuments separately in Scotland, England and Wales. Significantly, their original remit was to encompass not only Historic Monuments, but also Constructions. On 10 August 1908 a Royal Commission was authorised and appointed by King Edward VII to "make an inventory of the Ancient and Historical Monuments and Constructions connected with or illustrative of the contemporary culture, civilisation and conditions of life of the people in Wales and Monmouthshire from the earliest times, and to specify those which seem most worthy of preservation". This last injunction was the most urgent purpose of the Commission in the eyes of the legislators, but the inventory was its essential preliminary. The protection of significant sites under the Ancient Monuments Act of Queen Victoria's reign had been severely hampered by a basic lack of knowledge of the country's stock of monuments. So it was felt that an independent and official body was needed to prepare a reliable inventory from which examples could be selected and recommended for statutory protection. This need was not peculiar to Wales, and in 1908 identical Royal Commissions were established for Scotland and England too.
Комиссия мүшелері
Алғашқы комиссарлар Уэльстің мәдени өміріндегі көрнекті тұлғалар болды (әйел болған жоқ), олардың әрқайсысы алдағы міндетке ерекше үлес қосуға дайын еді. Олардың Кембрий археологиялық қауымдастығы және Симмородионның құрметті қоғамы сияқты ұзақ жылдар бойы қалыптасқан ғылыми институттарға қатысуы Корольдік комиссия үшін бастапқыда өте құнды болып табылды. Комиссияның алғашқы төрт онжылдығында, басқа Корольдік комиссиялар сияқты, ол Лондонда орналасқан, бұл Британ мұражайына, Қоғамдық тіркеу кеңсесіне және Cymmrodorion қоғамына оңай қол жеткізуге мүмкіндік берді, оның бас кеңсесі де астанада орналасқан еді. Корольдік комиссияның алғашқы төрағасы сэр Джон Рис (1915 жылы қайтыс болды), филолог және Оксфорд университетінің кельт тілі профессоры. Ол алғашқы төрт тізімдік томдардың жариялануын қадағалады: Монтгомеришир (1911), Флинтшир (1912), Радноршир (1913) және Денбигшир (1914). Екінші төраға (1934 жылы қайтыс болғанға дейін) Эван Винсент Эванс болды. Кәсіби есепші және журналист, ол Уэльс саясаткерлерінің досы және eisteddfodau мен Cymmrodorion-ның адал жақтасы еді. Алғашқы комиссарлардың қатарында Эдвард Анвилл (1914 жылы қайтыс болды) де болды, ол да филолог, Уэльс университетінің колледжінде уэльс және салыстырмалы филология профессоры болды. Гриффит Хартвелл Джонс (1944 жылы қайтыс болды) Суррейде тұратын англикан дін қызметкері, сонымен қатар Симмородионның құрметті қоғамының төрағасы еді. Роберт Хьюз Кардиффтің бұрынғы лорд-мэрі болды, ол жақында қала мәртебесіне ие болған еді. Генри Оуэн заңгер, Пемброкшир тарихшысы және Cymmrodorion-ның тағы бір көрнекті өкілі болды. Дж. А. (кейін сэр Джозеф) Брэдни Монмутширдің көрнекті тарихшысы болды, ол Ұлы соғыс кезінде комиссар болып тағайындалды, сол кезде ол милицияда подполковник болды. Осы ерте комиссарлардың соңғысы (1920 жылы) Джон Моррис Джонс, Багордағы Солтүстік Уэльс университетінің колледжінде уэльс тілінің поэзі және профессоры болды. Бұл ер адамдардың ешқайсысы кейінірек терминнің анықтамасына сәйкес археолог болған жоқ. Алайда, екі басқа комиссар, армия зейнеткерлік тізімінде болған В. Е. Ллевелин Морган, бірнеше онжылдықтар бойы ескерткіштердің сипаттамаларын жазып келді; ол Корольдік комиссия үшін жасаған, оның бұрынғы жазбаларына сүйене отырып, Пемброкшир тізіміне (1925) енгізілуге лайық деп танылды. Соңында, Роберт Карр Босанке (1935 жылы қайтыс болды) Ливерпуль университетінің классикалық археология профессоры болды. Жаңа комиссияның күнделікті жұмысы үшін мамандар қажет болды, ал оның бірінші хатшысы Эдвард Оуэн болды. 1908-1928 жылдар аралығында ол комиссияны берік және беделді негізде орнату үшін көп еңбек етті. Ол Англияның танымал тарихшысы, заңгер мамандығын алған және көптеген британдық мемлекеттік қызметкерлер сияқты Үндістан кеңсесінде қызмет еткен, онда ол әскери қойма есептерін бақылап, Үндістан үшін статистикалық мәлімдемелерді дайындаған. Ол тізімдердің бас редакторы ретінде ортағасырлық және кейінгі қолжазбалардағы өз білімін кеңейтуге тырысты. Оның ғылыми еңбегі Cymmrodorion және Carmarthenshire Antiquarian Society және басқалар тарапынан жоғары бағаланды. Ол сондай-ақ Ливерпуль университетімен тығыз байланыста болды, ол комиссияның хатшысы болған кезінде Уэльстің ортағасырлық ескерткіштері (1921) бойынша оқырманы болды. Оуэннің штатында 1908 жылы оның көмекшісі Эдвард Томас болды, ол керемет жазушы және ландшафтты бақылаушы болды, бірақ ол комиссияның жұмысын ыңғайсыз деп тапты (ол өзін "судан шыққан балық" деп санады) және әдебиетке көңіл бөлгені үшін отставкаға кетті. Томас Ұлыбританияның ең үздік соғыс ақындарының бірі болды, бірақ 1917 жылы ол Аррастағы шайқаста қаза тапты. Алғашқы штаттың тағы үш адамы комиссияға үлкен үлес қосты. Джордж Эйр Эванстың өмірі (1857-1939 жж.) қазіргі археологияның қалыптасу кезеңін қамтыды. Комиссияға кірмес бұрын көптеген жариялымдары бар өнімді антиквари ретінде ол Кармартенширмен, әсіресе округтік музеймен және антиквариат қоғамымен тығыз байланысты болды. Альфред Необард Палмер (1847-1915) 1910 жылы 15 жасында алты айға "Ежелгі ескерткіштердің уақытша көмекші инспекторы" болып тағайындалды. күнкөріс пен саяхат үшін гвинеямен. Палмер денсаулығы нашар болды, ал оның тағайындалуы Эдвард Оуэннің мейірімділігі болды, ол оған бұрын тарихи зерттеулері үшін үкімет зейнетақысын қамтамасыз еткен болатын. Кәсіби химик Палмер өзін жергілікті тарихшыға айналдырды, әсіресе Врексемде, жергілікті зерттеулер кітапханасы оның құрметіне аталды. Ивор Мервин Притчард, HM жұмыс және қоғамдық ғимараттар кеңсесінің архитекторы, ұзақ мерзімді үлес қосты. Оның қызметтері тізімдер үшін жоспарлар мен суреттер жасау үшін комиссияға берілді және ол көптеген фотосуреттерге жауапты болған сияқты. Флинтшир томының алдына қойылған Сент-Асаф соборының жуылған суреті Притчардтың туындысы, ал оның жоспарлары мен қаламмен салынған суреттерін Денбигшир (1914), Кармартеншир (1917) және Мерионет (1921) тізімдерінде көруге болады.
The early commissioners were distinguished men (there was no woman) who were notable figures in Welsh cultural life, each with a distinctive contribution to make to the task ahead. Their involvement in such long established scholarly institutions as the Cambrian Archaeological Association and the Honourable Society of Cymmrodorion proved invaluable to the Royal Commission from the beginning. For the first four decades of its existence it was based, like other Royal Commissions, in London, which allowed easy access to the British Museum, the Public Record Office and the Cymmrodorion Society, which also had its headquarters in the capital. The Royal Commission's first chairman was Sir John Rhŷs (died 1915), philologist and professor of Celtic at Oxford University. He oversaw the publication of the first four inventory volumes, which appeared in quick succession: for Montgomeryshire (1911), Flintshire (1912), Radnorshire (1913) and Denbighshire (1914). The second chairman (until his death in 1934) was Evan Vincent Evans. By profession an accountant and journalist, he was a friend of Welsh politicians and a stalwart of eisteddfodau and the Cymmrodorion. The early commissioners, included Edward Anwyl (died 1914), another philologist, professor of Welsh and Comparative Philology at the University College of Wales, Aberystwyth. Griffith Hartwell Jones (died 1944) was an Anglican clergyman living in Surrey but also chairman of the Honourable Society of Cymmrodorion. Robert Hughes was a former lord mayor of Cardiff, which had recently been created a city. Henry Owen, a lawyer, was a notable Pembrokeshire historian and another leading light of the Cymmrodorion. J. A. (later Sir Joseph) Bradney, who was the pre eminent historian of Monmouthshire, was appointed a commissioner during the Great War, when he was also a lieutenant colonel in the militia. The last of these early commissioners to be appointed (in 1920) was John Morris Jones, poet and professor of Welsh in the University College of North Wales, Bangor. None of these men were practising archaeologist by the later definition of the term. Two other commissioners, however, included W. E. Llewellyn Morgan, who was on the army retired list, had spent several decades penning field descriptions of monuments; those which he made for the Royal Commission, drawing on his earlier notes, were sufficiently respected to be included in the Pembrokeshire inventory (1925). Finally, Robert Carr Bosanquet (died 1935) was professor of Classical Archaeology at the University of Liverpool. The day to day work of the new Commission required specialist staff, and its first secretary was Edward Owen. Between 1908 and 1928 he did much to establish the Commission on sound and respected foundations. A reputable historian of Anglesey origins, he was trained as a lawyer and had served, like many a British civil servant, in the India Office, where he supervised the military store accounts and prepared statistical statements for India. As overall editor of the inventories, he was at pains to extend his knowledge beyond his own expertise in medieval and later manuscripts. His scholarship was widely admired by the Cymmrodorion and the Carmarthenshire Antiquarian Society among others. He was also closely involved with the University of Liverpool, where he became reader in Welsh Medieval Antiquities (1921) during his time as the Commission's secretary. Owen's staff included his assistant in 1908, Edward Thomas, was a fine writer and observer of the landscape but he found the Commission's work uncongenial (he regarded himself "a fish out of water") and resigned to concentrate on literature. Thomas proved to be one of Britain's finest war poets, but in 1917 he was killed in action at Arras. Three other of the early staff made greater contributions to the Commission. George Eyre Evans's life (1857–1939) spanned the formative years of modern archaeology. As a prolific antiquary with many publications to his name before he joined the Commission, he was most closely associated with Carmarthenshire, particularly the county museum and the antiquarian society. Alfred Neobard Palmer (1847 1915) was appointed in 1910 as a "temporary assistant inspector of Ancient Monuments" for six months, at 15s. a day with a guinea for subsistence and travelling. Palmer suffered ill health, and his appointment was an act of kindness by Edward Owen, who had earlier secured him a government pension in recognition of his historical researches. A chemist by profession, Palmer turned himself into a local historian, particularly of Wrexham, where the local studies library is named after him. Ivor Mervyn Pritchard, an architect employed by HM Office of Works and Public Buildings, made a long lasting contribution. His services were loaned to the Commission to make plans and drawings for the inventories and he seems to have been responsible for much of the photography. The wash drawing of St Asaph Cathedral that is the frontispiece of the Flintshire volume is by Pritchard, and his plans and pen and ink drawings can be seen in the inventories for Denbighshire (1914), Carmarthenshire (1917) and Merioneth (1921).
Алғашқы түгендеулер
Алғашқы тізімдер жарияланғаннан кейін (1911 жылы Монтгомеришир және Флинтшир бойынша), Комиссияның жұмысы Парламентте сапасы мен ақшаға лайықтылығы үшін мақталып, бірақ Ұлы соғыс істі тежеді. Қазір жалақысыз қызмет ететін Эдвард Оуэн жұмысты жалғастыруға тырысты және Кармaртеншир томы 1917 жылы соғыстың қақпасында жарық көрді. Сонымен қатар (алпыстан асқан болса да), Оуэн Соғыс кеңсесінің жаңа құрылған статистика бөлімінде қызмет ету арқылы соғысқа үлес қосуға құлшынды, бірақ одан бас тартты. Соғыстан кейін Оуэн қысқа мерзімге Комиссияны Врексемдегі үйінен басқарды, жаңа кеңселер Лондоннан табылғанға дейін. Елордаға сапарлағанда ол өзінен күтілетін жұмысты орындау үшін кеңседе ұйықтады, бұл оған Бас құрылыс комиссарынан жұмсақ сөгіс әкелді. Патшалық комиссияның болашағы үнемдеу жылдарында күмәнді болды, өйткені Жұмыс басқармасы Патшалық комиссияларды тазалауды қарастырды. Бұл төраға Винсент Эвансты Оуэнге «Мерионет» томын мүмкіндігінше тезірек басып шығаруға шақырды. 1921 жылы ол жарық көрген кезде Эванс ақылмен премьер-министрге, Дэвид Ллойд Джорджқа көшірмесін жіберді, ол комиссарларды «нағыз қоғамдық қызмет көрсеткені үшін» құттықтады. Комиссияның жалғасуы шамамен жетпіс жыл бойы қайтадан сұраққа тартылмады. Дегенмен, қаржылық қысқартулар Пемброкшир тізімдемесін шығаруды кешіктірді, ал Комиссияның өзі екі жарым жыл бойы ресми түрде жиналмады. Тізімдеудің негізгі сипаты Комиссияны тіркеген тарихи ескерткіштер мен жерлерге қатысты басқа да салаларға баулуы тиіс еді, бұл Комиссияның өмір бойындағы ерекшелігі болды. 1916 жылы Оуэнге ортағасырлық қала қабырғасының бұзылуы туралы Чепстоу қала клеркіне өтініш жасауға рұқсат берілді, ал 1926 жылы Комиссия Кановиумдағы (Кэрхун) римдік бекіністегі қазбаларды жүргізетін комитеттерде өкілдік алды. Оуэннің өзі ұлттық және жергілікті қоғамдарға баяндама беру үшін үнемі сұранысқа ие болды, ал ақпарат алу үшін сұраныстар ағыны келді - мысалы, Томен-и-мурдағы римдік бекінісі, Уитленд аббаттығы, тас шеңберлері, жер атаулары және әсіресе, шежіре. 1920 жылдардың ортасында кәсіби археологияның дамуы Корольдік комиссияның тәсілдерін, әдістемесін және құрылымын өзгерту үшін күшті қысым жасады. Комиссия сақталуға лайық ескерткіштерді анықтаудағы рөлін орындағанмен, Пемброкшир жөніндегі (1925) жинақ өзінің бастапқы далалық жұмыстарының жетіспеушілігі және сәулеттік жазбалар мен түсіндірудегі жетістіктермен қатар жүрмегені үшін сынға ұшырады. Эдвард Оуэн Комиссияның жұмысына деген көзқарасын қорғауға дайын болды, оның аймақтық тізімдемелерде сайттар мен ескерткіштердің тізімін жылдам жариялаудың артықшылығы бар еді. Оуэн сонымен қатар соғыстан кейінгі жылдардағы қаржылық ахуал, олар іс жүзінде ештеңе істемейтін кезде, лайықты білікті қызметкерлерді табуды қиындатса да, ғылыми жетістіктермен үнемі танысу қажеттігін көрді. Комиссияның қызметін мұқият тексеру оның бастапқы нұсқауларын күрделі қайта қарауға әкелді. Комиссия Уэльстің Ұлттық мұражайының жаңа директоры Сирил Фоксты комиссия мүшесі ретінде таңдады; Р. К. Босанкеттің қолдауымен ол қазіргі өзгерістерге жауапты болды. Оуэннің нұсқауларынан қалған нәрсе - тізімдемелердің округтік орналасуы және ол ойлап тапқан кең жіктеу схемасы. Құжаттар мен антиквариаттық есептерді пайдаланудан далалық жұмыстарға назар аудару ауысты, сондай-ақ әрбір жердің, ғимараттың немесе объектінің толық деректерін, Комиссияның өздері жасаған түпнұсқалық жоспарлары мен сипаттамаларын талап ету болды. Бұдан әрі құрылымдар мен нысандардың санаттары немесе түрлері жүйелі түрде анықталуға тиіс болды, егжей-тегжейлі маңызды өзгерістерді атап өтті, ал ескерткіштерді сипаттау мен картаға түсіруде ағылшын және шотланд комиссиялары қолданған әдістерге сілтеме жиірек болады. Комиссия тергеушілерінің өкілеттігін 1714 жылдан кейінгі ғимараттарға кеңейту мүмкіндігі пайдаланбады, бірақ бұл жыл бұрынғы нұсқауларға қарағанда алға жылды. Енді әртүрлі үй құрылыстарына, соның ішінде «кедей үйлерге» ерекше назар аударылатын болады. Тағы бір жаңалық - «ресми сарапшылармен» консультация алу, олардың мамандар кеңестері, әсіресе жаңа және дамушы білім салалары бойынша, комиссарлардың біліктілігін толықтырады. Бұл Комиссияға Дж. Ллойд пен Мортимер Уилер секілді кеңесшілерді жұмысқа алуға мүмкіндік берді. Қалған екі жылында Оуэн Англсиде атқарылған жұмысты ретке келтірді. Оның орнын басқан Вилфред Дж. Хэмп жаңа нұсқаулардың толық орындалуын қадағалауға міндетті болды. Уэльс ескерткіштерінің сарапшы инспекторы және археология мен археологтарды ашық түрде қолдайтын адам ретінде, Хэмп көп жағынан осы міндетке өте қолайлы болды. Екінші жағынан, ол экономикалық депрессия кезеңіндегі әкімшілік жүктемелерді жалықтырды және «өте нашар хабардар» Казначейліктен ресурстарды алуға жасаған әрекеттері Винсент Эванстың, Уайтхолл дәліздерімен таныс болған күш-жігерінен кем нәтижелі болды. Комиссияның жылдық бюджеті Хэмп тағайындалған кезде 1250 фунттан 1700 фунтқа дейін көтерілді, бірақ келесі он жылдың тарихы негізінен төраға мен хатшының сарапшы зерттеуші персоналды қамтамасыз ету және 1926 жылғы қағидаларға сүйене отырып, есеп беру сапасын жақсарту үшін үздіксіз күресінен тұрады. Оқымысты сәулетші Леонард Монро хатшының көмекшісі болып тағайындалды, ал Хэмп үш фунттық апталық жалақымен (типист жалақысы) жас археолог Стюарт Пигготті, болашақта еңбегімен танылатын археологты, типисттің орнына жұмысқа алуға шешім қабылдады. «Сүйек қаңқасынан тұратын үш маманның әрқайсысы бірінші сыныпты адам болуы керек» деп сенген Хэмп, сонымен қатар қазір қабылданған стандартқа сәйкес округтік тізімдерді толықтыруға қырық жыл қажет болады деп бағалады. Комиссияның қайта қарастырылған стратегиясы мен Хэмп басшылығының сынағы 1920 жылдардың ортасынан бері жұмыс істеп келе жатқан Англси тізімдемесі болды. 1929 жылдың қарашасында Хэмп «егер типист қызметін алу мүмкін болса, шамамен төрт жылда аяқталады» деп бағалады. Хэмптің ойынша, бұл далалық археологиядағы штатты күшейтуге байланысты болды; бірақ үкімет келесі бірнеше жылда экономикалық дағдарыстармен күрескенде, Казначейлік тарапынан аз ынтымақ танылды. Азап шеккен Леонард Монро қайта-қайта отставкаға кететінін мәлімдеді, ал 1933 жылы Стюарт Пигготт отставкаға кетті. Тіпті Хэмп комиссарларға енді оның уақытының «заңды төлемақысын» ғана күте алатынын айтуға мәжбүр болды. Нәтижесінде, Англси кітабы 1937 жылы жарық көрді. Оның тәсілі мен құрылымы келесі жарты ғасыр бойы жарияланған тізімдемелерге үлгі болды. Оның ең жарқын ерекшеліктерінің бірі сайттар мен ғимараттарды салыстыру арқылы зерттеуге және өткен қоғамдарды тереңірек түсіну үшін құрылым түрлерін анықтау үшін мысалдарды пайдалану болды. Сайт сипаттамалары аудандар бойынша ұйымдастырылды, карталар мен жоспарлар кеңінен ұсынылды, Уэльс жер атауларының жазылуы Ordnance Survey-дің көне әдеттерінен гөрі Дж. Ллойд ұсынған қағидаларды сақтады және пайдалы терминдер сөздігі қосылды. Кітап «Уэльстегі жұмыстың жаңа стандартын ғана емес, сонымен қатар Англия және Шотландиядағы әріптес комиссиялардың жарияланымдарына қарағанда аталған ауданның археологиясы мен тарихын көбірек қарастырды» деген себеппен мақталып, бағаланды. Комиссияның жұмысының өзгеруіне төрағалық еткен ұзақ жылдар бойы қызмет еткен Винсент Эванс 1934 жылдың қарашасында қайтыс болды, Англси...
Following the publication of the first inventories (of Montgomeryshire and Flintshire in 1911 12),the Commission's work was praised in Parliament for its quality and value for money; but the Great War naturally slowed things down. Edward Owen, now unpaid, managed to keep the work going and the Carmarthenshire volume was published at the height of the war in 1917. At the same time (and although he was in his sixties), Owen was anxious to contribute to the war effort through a position in the newlyformed statistics department of the War Office, but he was turned down. For a brief period after the war Owen ran the Commission from his home in Wrexham, until new offices could be found in London. During his visits to the capital he took to sleeping in the office to carry out the work expected of him which earned a mild rebuke from the Chief Commissioner of Works. The future of the Royal Commission was in some doubt during the years of austerity, when the Office of Works considered a purge of Royal Commissions. This prompted the chairman, Vincent Evans, to urge Owen to publish the Merioneth volume as soon as possible, and when it appeared in 1921 Evans shrewdly sent a copy to the Prime Minister, David Lloyd George, who responded by congratulating the commissioners for "doing a real public service". The Commission's continuance was not questioned again for nearly seventy years. Nevertheless, financial cutbacks delayed the appearance of the Pembrokeshire inventory, and the Commission itself did not meet formally for two and a half years. The fundamental nature of the inventories was bound to lead the Commission into other areas concerned with the historic sites and monuments it was recording, and this has characterised the Commission throughout its life. As early as 1916 Owen was allowed to make representations to the town clerk of Chepstow about the proposed destruction of a stretch of medieval town wall, and in 1926 the Commission was represented on the committees running the excavations at the Roman fort at Kanovium (Caerhun). Owen himself was in constant demand to give talks to national and local societies, and a steady stream of requests for information came in – for example on the Roman fort at Tomen y mur, Whitland Abbey, stone circles, place names and, especially, genealogy. During the mid 1920s developments in professional archaeology exerted growing pressure for change in the approaches, methodology and structure of the Royal Commission. While the Commission had fulfilled its role of identifying monuments worthy of preservation, the volume on Pembrokeshire (1925) attracted criticism for its dearth of original fieldwork and its failure to keep up with advances in architectural recording and interpretation. Edward Owen was prepared to defend the Commission's approach to its work, which had the merit of publishing lists of sites and monuments swiftly in the county inventories. But Owen also saw the need to keep abreast of scholarly advances, even though the financial climate of the post war years made it difficult to find suitably qualified staff when they would be expected to work for practically nothing. A thorough review of the Commission's operations resulted in major revision of his original guidelines. The Commission had been fortunate in recruiting Cyril Fox, the new director of the National Museum of Wales, as a commissioner; supported by R. C. Bosanquet, he was largely responsible for the changes that were now made. What survived of Owen's guidelines were the county arrangement of inventories and the broad classification scheme he had devised. There was a shift in focus from the use of documents and antiquarian reports to fieldwork, and an insistence on a full record of each site, building or object, with original plans and descriptions made by the Commission itself. Categories or types of structures and objects were henceforward to be identified routinely, noting any significant variations of detail, and reference to the methods used by the English and Scottish Commissions in describing and mapping monuments would be more frequent. The opportunity was not taken to extend the remit of the Commission's investigators to buildings dated after 1714, but this year was an advance on the earlier guidelines. Special attention would now be drawn to domestic structures of all sorts, including "humbler dwellings". Another novelty was consultation with "official referees" whose specialist advice would supplement the expertise of the small number of commissioners, especially in new and developing fields of knowledge. This enabled the Commission to recruit advisers of the calibre of J. E. Lloyd and Mortimer Wheeler. In the remaining two years of his secretaryship Owen put in order the work already done on Anglesey. It was left to his successor, Wilfred J. Hemp, to oversee the full implementation of the new guidelines. As an experienced inspector of Welsh monuments in the Office of Works and a plain speaking advocate of archaeology and archaeologists, in many ways Hemp was ideal for the task. On the other hand, he found the administrative burdens in a period of economic depression tiresome and his insistent attempts to squeeze resources from the "singularly ill informed" Treasury seem to have been less effective than the efforts of Vincent Evans, who was familiar with the corridors of Whitehall. The annual budget of the Commission was raised from £1,250 to £1,700 at the time of Hemp's appointment, but the story of the next decade is essentially one of constant struggle by both chairman and secretary to secure expert investigative staff and refine the quality of reporting, building on the principles of 1926. Leonard Monroe, a trained architect, was appointed as the secretary's assistant, and Hemp decided to employ Stuart Piggott, a young archaeologist with a distinguished career ahead of him, instead of a typist (but on a typist's salary of £3 a week). Convinced that each specialist member of "a skeleton staff of three should be a first rate man", Hemp nevertheless estimated that it would take forty years to complete the county inventories to the standard now adopted. The test of the Commission's revised strategy and Hemp's stewardship was the Anglesey inventory, on which work had been proceeding since the mid 1920s. In November 1929 Hemp estimated that "it should be completed in about four years, if the services of a typist can be obtained". In Hemp's mind it also depended on strengthening the complement of staff, particularly in field archaeology; but, as the government grappled with economic crises over the next few years, there was little sympathy shown at the Treasury. A desperate Leonard Monroe repeatedly threatened to resign, and in 1933 Stuart Piggott did so. Even Hemp was moved to tell the commissioners that henceforward they could only count on receiving the "statutory allowance" of his time. In the event, the Anglesey book was published in 1937. Its approach and structure set the pattern for the inventory volumes that would follow over the next half century. One of its most striking features was its emphasis on the comparative study of sites and buildings and on the use of examples to establish types of structures so as to provide a deeper understanding of past societies. Site descriptions were arranged by parishes, maps and plans were generously provided, the spelling of Welsh place names followed principles recommended by J. E. Lloyd rather than the antiquated practices of the Ordnance Survey, and a helpful glossary of terms was included. The book was praised because it "not only set a fresh standard for work in Wales, but also dealt more comprehensively with the archaeology and history of the district concerned than did the publications of the fellow Commissions for England and Scotland". Vincent Evans, the long serving chairman who had presided over the transformation of the Commission's work, died in November 1934, before the Anglesey inventory was published. He was succeeded by the Earl of Plymouth. The next item on the agenda was the Caernarfonshire inventory. There was much to be said for applying the knowledge gained in Anglesey to the county immediately across the Menai Strait, and sporadic collection of materials on Caernarfonshire had taken place already. But the Second World War caused major disruption to the Commission's plans for this volume. During the war Hemp ran the evacuated Commission from his home in Criccieth. This enabled him to devote happy days to research and writing on a county that was the Commission's priority. His long standing interest in history, genealogy and heraldry was applied to the wealth of medieval stone carvings and inscriptions, and his experience as an inspector for the Office of Works enabled him to report in 1941 on clearances at Conwy Castle so that additions could be made to its newly surveyed plan. Soon after the war ended, Hemp retired and Leonard Monroe moved elsewhere. In terms of experienced staff, and therefore continuance of its work, the Commission stood at a crossroads.
Екінші дүниежүзілік соғыс
Соғыс кезінде, кейіннен Корольдік комиссиямен байланысты болатын тағы бір зерттеу және жазу жұмысы басталды. Бұл 1940 жылы Англия, Шотландия және Уэльс үшін Ұлттық ғимараттар тіркелімінің құрылуы болды, себебі жаудың шабуылы салдарынан ғимараттардың жойылуы мүмкін екеніне алаңдаушылық туды, ал олар туралы ешқандай жазба жасалмаған болатын. Шектеулі ресурстармен, ол ұлттық сәулет мұрағатын жылдам құрастырудың қиын міндетін алдыға қойды және қысқа мерзім ішінде фотосуреттер мен суреттердің әсерлі жинағын жинады, соның ішінде Куртольд институтының бұрыннан құрылған Конвей кітапханасы да бар. Леонард Монро Уэльстің оңтүстігін қамту үшін Корольдік комиссиядан Ұлттық ғимараттар тіркеліміне ауыстырылды. Сондай-ақ, елдің әртүрлі аймақтарындағы фотографтар ең көп қауіп төндіретін аймақтардағы ғимараттарды суретке түсіруге шақырылды: Уэльсте жұмыс істегендердің ішіндегі ең өнімдісі Джордж Бернард Мейсон болды, ол ерекше сапалы фотосуреттер түсірді. Соғыстан кейін Ұлттық ғимараттар тіркелімінің фотографтары көптеген әдемі үйлердің иелері оларды күтіп ұстауға шамасы келмейтіндіктен, бұзуға қарсы ғимараттарды жазуға кірісті. 1946 жылы Корольдік комиссия өзінің болашақ жұмыс бағдарламасын нақтылады: Каернарфонширдің инвентаризациясын заманауи әдістермен аяқтау. Бірақ Комиссия қай жерде орналасуы және оның шағын штатын кім басқаруы керектігі туралы шұғыл шешімдер қажет болды. 1949 жылы А.Х.А. Хогг (1989 жылы қайтыс болды) хатшы болып тағайындалды. Хогг кәсібі бойынша инженер-құрылысшы болған, бірақ археологияға деген қызығушылығы мен тәжірибесі жасөспірім кезінен бастау алған. Ол Кембридж университетінің инженерлік факультетіндегі лекциялық қызметтен Корольдік комиссияға келді. Хогг – далалық жұмыстың шебері, ол екі буын зерттеушілерге шынжыр, лента және теодолит арқылы қатаң жазу принциптерімен және тәжірибесімен үйретті. Оның ұсынысымен Комиссияны Лондонға қайтарудың орнына Аберистуитке орналастыруға шешім қабылданды. Аберистуиттің Уэльстің орталық орны және Уэльстің Ұлттық кітапханасының жақын орналасқан ғылыми мүмкіндіктері басымдықтарға ие болды. Комиссия содан бері Аберистуитте орналасқан. 1949 жылы Комиссияның қалған қызметкерлері көбінесе жас және тәжірибесіз болды, бірақ 1930 және 1940 жылдары Палестинаның көнеліктер департаментінде крестонос қамалдарының археологы ретінде кең білім алған және соғыстан кейін Ливиядағы көнеліктер мен қазбаларды бақылау үшін Корольдік комиссиядан тағайындалған С.Н. Джонс ерекше жағдайды құрады. Оның аты Таяу Шығыс археологиясында ұзақ жылдар бойы есімде қалды және ол өзінің далалық тәжірибесін Солтүстік Уэльсте тиімді пайдаланды. 1950 және 1960 жылдардың басында жаңару және өркендеу кезеңінде қызметкерлердің саны артты және олар далалық зерттеулерде, жерді және ғимараттарды жазуда мамандандырылды, сонымен қатар мамандандырылған фотограф пен кәсіби суретші пайда болды. Олардың қызметі 1956 және 1964 жылдар аралығында жарық көрген үш Каернарфоншир томының жиырма жыл бұрынғы Anglesey кітабында қол жеткізілген стандарттарды сақтап, жақсартуын қамтамасыз етті. Алғашында жанармай рационированиесі далалық жұмысты кешіктірді, сонымен қатар таулы жерлер мен нашар ауа-райы да қиындықтар тудырды. Принциптерге маңызды өзгеріс енгізу үшін Уэльстің жергілікті сәулетін жазудың соңғы мерзімін 1714 жылдан 1750 жылға дейін ұзарту және содан кейін 1850 жылға дейін салынған ғимараттарды қарастыру үшін шешім қабылданды. Комиссияның «тарихи ескерткіштер» туралы түсінігінің дамуындағы бұл өзгерістер уақыт өте келе ғимараттардың өмірін, сондай-ақ не жазу және сақтау керектігі туралы идеяларды көрсетті. Уэльстің өнеркәсіптік аймақтарында бұл жақын арада Комиссияның болашақ бағдарламасына қатысты маңызды мәселелерді көтеретін болды. Бұрынғы Anglesey инвентаризациясындағы «қарапайым тұрғын үйлерге» берілген басымдық сияқты, бұл өзгерістер, әрине, әлі де комиссарлардың бірі болған Сирил Фоксқа және оның және Лорд Рагланның 1951 жылы жарық көрген Монмутшир үйлері туралы үш томдық еңбегіне көп қарызды болды. Каернарфоншир кітаптары жүздеген шатырлар мен далалық жүйелерді, Каернарфон қамалының (II томда) сияқты нысандардың сипаттамаларын және жергілікті сәулетке және Каернарфонширдің шағын шіркеулеріне арналған кең орынды жазып, жаңа көтеріліс жасады. II томда Пенигвридтегі римдік лагері мен Пен Ллистиндегі римдік бекінісінің жаңадан табылған жерлері жазылған. III томда Бардзи аралының толық зерттеуі алғаш рет жүргізілді. Бүкіл жоба көптеген шеберлікпен жасалған жоспарлар мен карталармен, сондай-ақ жүздеген фотосуреттермен толықтырылды.
During the war another strand of investigation and recording began that was later to be bound into the Royal Commission. This was the creation in 1940 of the National Buildings Record for England, Scotland and Wales because of concern that buildings might be destroyed by enemy action without any record ever having been made of them. With limited resources, it set about the formidable task of rapidly compiling a national architectural archive, and in a very short space of time it amassed an impressive collection of photographs and drawings, including the Courtauld Institute's already established Conway Library. Leonard Monroe was seconded to the National Buildings Record from the Royal Commission to cover south Wales. Photographers around the country were also engaged to photograph buildings in areas judged to be at greatest risk: most prolific of those working in Wales was George Bernard Mason, who produced photographs of exceptional quality. After the war the National Buildings Record photographers took to recording buildings ahead of the new threat posed by demolition, as owners of many fine houses could no longer afford to maintain them. In 1946 the Royal Commission was clear about its programme of future work: to complete the Caernarfonshire inventory along modern lines. But more immediate decisions were needed about where the Commission should be based and who was to lead its small staff. A. H. A. Hogg (died 1989) was appointed the secretary in 1949. Hogg was by profession a civil engineer, but he had strong interests and field experience in archaeology going back to his teenage years. He came to the Royal Commission from a lectureship in engineering at Cambridge University. Hogg was par excellence a field worker, who imbued two generations of investigators with the principles and practices of rigorous recording, using chain, tape and theodolite. Probably at his urging, it was decided to base the Commission in Aberystwyth rather than return to London. Aberystwyth had the advantages of a central location in Wales and scholarly facilities close by in The National Library of Wales. The Commission has remained in Aberystwyth ever since. By 1949 the rest of the Commission's staff was mostly young and inexperienced, with the singular exception of C. N. Johns, who had wide knowledge as a crusader castle archaeologist in the Palestine Department of Antiquities in the 1930s and 1940s, and immediately after the war had been seconded from the Royal Commission to be the British controller of antiquities and excavations in Libya. His was a name to conjure with in Middle Eastern archaeology for long after, and he applied his field experience to good effect in north Wales. During the years of recovery and growing prosperity in the 1950s and early 1960s, the staff grew in number and became more specialised in both field survey and site and building recording, eventually with a specialist photographer and professional illustrator, all of whose services ensured that the three Caernarfonshire volumes published between 1956 and 1964 maintained and enhanced the standards achieved in the Anglesey book twenty years earlier. Petrol rationing at first had delayed the fieldwork, which was made more difficult, too, by mountainous terrain and bad weather. An important modification of the principles was made to extend the cut off date for recording vernacular architecture of Wales from 1714 to 1750, with some examination of buildings constructed between then and 1850. These changes in the evolution of the Commission's interpretation of "historic monuments" reflected the passage of time and the life of buildings, as well as ideas about what should be recorded and preserved. In the more industrialised counties of Wales this would shortly raise very large issues for the Commission's future programme. like the earlier stress on "humbler dwellings" in the Anglesey inventory (of which a new edition appeared in 1960), the modifications doubtless owed much to Cyril Fox, still one of the commissioners, and to the publication of his and Lord Raglan's three volumes on Monmouthshire Houses in 1951 4. The Caernarfonshire books broke new ground in their recording of hundreds of huts and field systems, site descriptions like that of Caernarfon Castle (in Volume II), and the space given to local vernacular architecture and the small churches of the Caernarfonshire countryside. Volume II recorded the discoveries of the Roman marching camp at Penygwryd and Roman fort at Pen Llystyn. Volume III included the first complete survey ever made of Bardsey, the Isle of Saints. The whole enterprise was informed by a multiplicity of skilful plans and maps, as well as by hundreds of photographs.
Уэльстің ұлттық ескерткіштерінің рекорды
1963 жылы Ұлттық ғимараттар тізілімін жүргізу құзыреты үш Корольдік комиссияға берілді және ол бұрынғы жарты ғасыр ішінде олардың өз жұмыстары барысында жинаған деректермен біріктірілді. Комиссияларға осы орнықты сәулеттік жұмысты жалғастыруға толық өкілеттік берілді. Уэльсте Питер Смит ішкі сәулетке ерекше жауапкершілікпен төтенше жағдайды тіркеуші болып тағайындалды. Осы кезде Комиссия өз инвентаризациялық бағдарламасы арқылы өлшенген суреттер, зерттеулер және фотосуреттерден тұратын маңызды мұрағат жинады. Бұл жазбалар барлық кезеңдердегі археологиялық орындар мен ғимараттарды құжаттады, ал біріктіру оның бірегей ауқымы мен маңыздылығын көрсететін Уэльстің Ұлттық ескерткіштерінің тізілімі деп аталатын үлкен ұлттық мұрағат құрды. Оның басты міндеттері – «барлық ескерткіштердің тізімін жасау, соның арқасында сұрау салушылар кез келген құрылым туралы ең толық ақпаратқа бірден жол таба алады; және сол ақпараттағы кемшіліктерді толықтыру». Осы амбициялы және маңызды мақсаттар нәтижесінде Уэльстегі барлық белгілі орындар мен құрылыстар бойынша классификацияланған карта индексі құрылды, ол сол кезде инновациялық болды. C. H. Хоулдер басқарған бұл индекс Комиссияның қазіргі кездегі құрылымдалған мұрағаты, деректер базасы және ақпараттық қызметіне негіз салды. Уэльстің Ұлттық ескерткіштерінің тізіліміндегі ескерткіштерге Ұлттық негізгі жазба нөмірі немесе NPRN беріледі. Комиссия Гламорган графтығын зерттеуге кіріскенде, ол бұрынғы инвентаризациялардағыдан әлдеқайда үлкен және күрделі сәулеттік құрылыспен бетпе-бет келді. Архитектуралық зерттеуге дәстүрлі жер қазбалары археологиясынан гөрі зерттеушілердің уақыты көбірек қажет болды, және егер жазу жүйесін аудандар бойынша емес, кезеңдер мен ескерткіш түрлерінің комбинациясы бойынша жүргізсе, жұмысты тиімдірек аяқтауға болатыны анықталды. Сондықтан 1976 жылы жарық көрген I том тарихқа дейінгі және ерте ортағасырлық Гламорганға толыққанды арналды және маңызды жаңалықты білдірді. Гламорган инвентаризациясының одан әрі тақырыптық томдарының жоспарлары негізінен А. Х. А. Хогг пен оның командасының еңбегі болды. Хогг 1973 жылы хатшылық қызметтен қанағаттанса да, ол жетпіс жасқа дейін Комиссияға көмектесуін жалғастырды. Осы аралықта бірнеше маңызды жаңалықтар Корольдік комиссияның міндеттерін кеңейтті. 1969 жылы ол жергілікті билік органдары үшін ақпаратты тізімдеуді бастамаға алды. Комиссия мүшелері толыққанды, егжей-тегжейлі инвентаризация бағдарламасының өте баяу ілгерілеуіне сезімтал болды және оны даму қаупі бар ескерткіштерді жылдам зерттеумен толықтырудың пайдалы екенін түсінді: олар «қазірде активті пайдалануға жарамсыз барлық түрдегі ежелгі құрылыстар» деп анықталды, бұл анықтама белгілі бір өнеркәсіптік ескерткіштерді қосуға мүмкіндік берді, бірақ шіркеулер мен сарайларды алып тастады. Бұл жаңа жобаның тағы бір артықшылығы – әлі инвентаризациясы жоқ екі графтыққа басымдық беру мүмкіндігі болды. Дегенмен, осы жаңа тізімдердің тек екеуі ғана жарияланды: біріншісі 1970 жылы Кардиганшир үшін, ал екіншісі 1973 жылы Монмутширдің «Ең ерте ескерткіштері» үшін.
In 1963 responsibility for the National Buildings Record was transferred to the three Royal Commissions and it was amalgamated with the records gathered during the course of their own work over the previous half century. The Commissions were explicitly empowered to continue this established architectural work. In Wales Peter Smith was assigned as the emergency recorder with special responsibility for domestic architecture. By this stage the Commission had also amassed a considerable archive of measured drawings, surveys and photographs through its own inventory programme. These records documented archaeological sites and buildings of all periods, and the amalgamation created a substantial national archive which was renamed the National Monuments Record of Wales to reflect its unique scope and importance. Its primary functions were "to provide an index of all monuments, so that inquirers can be directed at once to the best information concerning any structure; and to fill the gaps in that information". These ambitious and important aims resulted in a classified card index, innovatory in its day, for every known site and structure in Wales. Managed by C. H. Houlder, it laid the foundation of the Commission's structured archive, database and enquiry service as they are today. Monuments in the National Monuments Record of Wales are assigned a National Primary Record Number or NPRN. When the Commission came to survey the county of Glamorgan, it faced a much larger and more complex body of architecture than that in previous inventories. A greater proportion of investigators' time was needed for architectural survey than for traditional earthwork archaeology, and it was realised that it would be possible to progress the work more efficiently if the system of recording by parishes were abandoned in favour of recording by a combination of period and monument type. Volume I, published in 1976, therefore focussed exclusively on prehistoric and early medieval Glamorgan and represented a major departure. This and the plans for further thematic volumes in the Glamorgan inventory were essentially the work of A. H. A. Hogg and his team. Although Hogg himself had retired as secretary in 1973, he continued to lend his services to the Commission until his late seventies. In the meantime several other important developments had broadened the Royal Commission's responsibilities. In 1969 it took the initiative to list information for local authorities. Commissioners were sensitive to the inevitably slow progress of the authoritative, detailed inventory programme, and it seemed helpful to complement it with a rapid survey of those monuments that were increasingly at risk from development: they were defined as "all types of ancient structures which are no longer capable of active use", a definition that allowed the inclusion of certain industrial monuments but excluded churches and mansions. A further advantage of this new project was that priority could be given to two counties that so far had no inventories. Yet only two of these new lists were issued: the first for Cardiganshire in 1970 and the second in 1973 for the "Early Monuments" of Monmouthshire.
Қазбалар жүргізілген және тіркелген жерлер
Екінші тәжірибе Комиссияның қазба жұмыстары мен жазбаларының өсіп келе жатқан архивін пайдаланды. 1971 жылы Комиссия «Уэльстің Ұлттық ескерткіштер тізімі жеткілікті сипаттамасы жоқ маңызды ескерткіштер туралы есептер сериясының біріншісі» деп жариялады. Бұл Пемброкширдегі Гейтхольм аралындағы шатырлы елді мекеннің егжей-тегжейлі зерттеуі болды. Комиссия мүшелері одан әрі дамыту үшін аға зерттеушілердің бірі Питер Смитге жүгінді, ол бірнеше жыл бойы Уэльстегі үйлердің тарихи және стильдік эволюциясын зерттеген болатын. Нәтижесінде 1975 жылдың соңында, Архитектуралық мұра жылымен сәйкес келіп шыққан «Уэльс ауылдарының үйлері» кітабы инвентаризацияның тағы бір түрі болуы мүмкін екенін көрсетті – атап айтқанда, ұлттық деңгейдегі тақырыптық зерттеулер. Смиттің кітабы, еуропалық маңызы бар тұрғын үй архитектурасының тарихына жасаған үлесі, зор құрметпен қарсы алынды және 1988 жылы кеңейтілген басылымы жарық көрді. Хоггтың хатшылық қызметі кезінде қазба жұмыстары Корольдік комиссияның маңызды қызметі болды, бұл оның жеке қызығушылықтарын және осы жұмысты жүзеге асыруға басқа ұйымдардың жетіспеушілігін көрсетеді. Мысалы, 1957 және 1960 жылдар аралығында қызметкерлер Пен-Ллистиндегі римдік бекіністі құтқару үшін қазба жұмысына жұмылдырылды, ал 1962 жылы Хогг Абер-Камддврдегі қола дәуіріне жататын қабірлер орнында гидроэлектрлік жобамен байланысты құтқару қазбаларын басқарды. 1960 жылдардың бірнеше маусымдарында Л.А.С. Батлер Оуайн Глин Дур көтерілісі кезінде зардап шеккен шіркеу бағындағы ортағасырлық ғимараттарды қоса, ортағасырлық Конвиде қазба жұмыстарын жүргізді. Бұл кезеңдегі басқа қазбалар Гламорган үшін жасалған инвентаризация бағдарламасының бір бөлігі болды, мысалы Гоуэрдегі Хардингс Даун, онда темір дәуіріне жататын төбедегі бекіністің кіреберісі мен екі тұрғын алаңы ашылды. Комиссия көптеген маңызды археологиялық жаңалықтар жасады, соның ішінде 1954 және 1972 жылдар аралығында алты жаңа римдік әскері лагерін анықтады. Болашақ үшін маңызды болған Комиссияның 1970 жылдардың басында ұлттық маңызы бар жерлерді зерттеуді жеделдету үшін вертикальді әуе суретін пайдалану бойынша жасаған тәжірибелері: 1973 жылы Пемброкширдегі Гаер Фавр және Карн Ингли төбелік бекіністерінде, ал 1974 жылы Карн Гох, Кармартинширдегі төбелік бекінісінде. Бұл әдіс Раднорширдегі Сефнллис қалыңдығының ортағасырлық нысанында да қолданылды.
A second experiment capitalised on the Commission's growing archive of excavated and recorded sites. In 1971 it published what it saw as "the first of a series of reports by which the National Monuments Record of Wales hopes to provide accounts of the major field monuments for which no adequate descriptions exist". This was a detailed survey of the hut settlement on Gateholm Island, Pembrokeshire. The commissioners turned for another development to one of the senior investigators, Peter Smith, who had been studying over a number of years the historical and stylistic evolution of house types in Wales. The resulting book, Houses of the Welsh Countryside, which was brought out at the end of 1975 to coincide with Architectural Heritage Year, demonstrated that the inventories could take yet another form, as national studies of a topic. Smith's book, a contribution of European importance to the history of domestic architecture, was published to great acclaim, and an expanded edition appeared in 1988. Excavation was a prominent activity of the Royal Commission during Hogg's period as secretary, reflecting his own interests and the dearth of other organisations to carry them out. For example, between 1957 and 1960 staff were diverted to the rescue excavation of the Roman fort at Pen Llystyn, Caernarfonshire, and in 1962 Hogg directed rescue excavations associated with a hydro electric scheme on the site of Bronze Age cairns at Aber Camddwr, Cardiganshire. For several seasons in the 1960s, L. A. S. Butler conducted excavations in medieval Conwy, including in the vicarage garden where a medieval building had possibly been destroyed during Owain Glyn Dŵr's revolt. Other excavations at this time were part of the inventory programme for Glamorgan, such as at Harding's Down in Gower, where a rampart section was cut and an entrance and two hut platforms were revealed in an Iron Age hillfort. The Commission made many significant archaeological discoveries, not the least being the identification of six new Roman marching camps between 1954 and 1972. Of great significance for the future were the trials which the Commission made in the early 1970s of the use of vertical aerial photography to speed up the survey of nationally important sites: of the Pembrokeshire hillforts Gaer Fawr and Carn lngli in 1973, and in 1974 of Carn Goch, a hillfort in Carmarthenshire. The methodology was also adopted for the medieval site of Cefnllys Castle in Radnorshire.
Қызметкерлер
Комиссия қызметкерлері соғыстан кейінгі кезеңде археологиялық әлемде белсенді болды. Хоггтың қамал тарихшысы Д. Дж. Кингпен Уэльс пен Марш аймақтарындағы ертедегі қамалдар мен тас қамалдардың тізімін құрастыру үшін жемісті серіктестігі болды. Ол бірнеше әріптестерімен бірге Аберистуитх қаласындағы Пен Динас төбесіндегі қазба жұмыстарының есебін жариялады. Корольдік комиссияның төртінші хатшысы Питер Смит (1973–1991) 1949 жылы архитектурада қысқа мерзімді тағылымдамадан кейін ұйымға қосылды, ол кезде заманауи архитектура бағытында көңілі тоңды. Бастапқыда оның басты мақсаты Гламорган инвентаризациясын жалғастыру болды, ал 1976 мен 2000 жылдар аралығында бес ауқымды том жарық көрді, олар жоғары бағаланды, бірақ мыңжылдық аяқталған кезде де жоспар толық іске асырылмады. Сонымен қатар, Брекнок округінің ескерткіштері мен нысандары бойынша жұмыстар атқарылды және 1913 жылғы Радноршир кітабының жаңартылуы басталды, оны қазіргі ғылыми стандарттарға жеткізу мақсатында. Комиссия төрағасы В. Ф. Граймс өзінің танымал тарихшы екеніне қарамастан, өнеркәсіптік қалдықтарға қызығушылықты арттырды. Свонси алқабындағы алғашқы байланыс жүйелеріне ерекше назар аударылды, бұл Уэльстің каналдарын және Свонси аймағының өнеркәсіптерінің қалдықтарын кеңінен зерттеуге дайындық болды. Соғыстан кейінгі онжылдықтарда Корольдік комиссия Уэльстегі округтік тарих қозғалысын тұрақты түрде қолдады, және уақыт өте келе Гламорган, Кардиган, Пемброк, Мерионет және Монмут округтерінің тарихы сериясында жарық көрген және жалғасып келе жатқан барлық томдар Комиссияның мұрағатынан иллюстрациялар үшін, ал кейбір жағдайларда тараулар үшін оның қызметкерлері мен комиссарларына сүйенді. Екінші жағынан, Корольдік комиссияның қазба жұмыстарындағы рөлі 1970-жылдардан бастап өзгеруі керек еді. Уэльстің төрт археологиялық трастын қазба жұмыстарын жүргізетін бөлімшелер ретінде құру Комиссияның бұрынғыдай орталықтан қатысу қажеттілігін жойды. Англияда тарихи ортаны қорғау функцияларын қамтитын "Англия мұрасы" құрылғаннан кейін Корольдік комиссияларға жаңаша қарау туралы шешім қабылданды. Үкімет "құнына қарай тиімділігін" тексеру үшін басқару кеңесшілерін тартты. Уэльске қатысты 1988 жылғы есебінде былай делінген: "Біздің RCAHMW туралы күшті әсеріміз – жақсылықтың жауы – жақсылық. Ол өзіне жұмсақ, бірақ ескі университет кафедрасының аурасымен, жақсы басқару практикасының қажеттілігін мойындамады және Комиссия инвентаризациядан тыс іс-шараларды өз басымдықтарына қосудың құндылығын толық мойындамады. Егер RCAHMW ақшаға лайықты болса, күш-жігерді үлкен қайта бағыттау қажет". Бұл есеп үкімет тарапынан қабылданды. "Статикалық" округтік инвентаризацияның пайдалылығы туралы пікірталас, дамытушылар, жоспарлаушылар және меншік иелері тарихи орта туралы ағымдағы, сенімді ақпаратқа тікелей қол жеткізуді қажет ететін өзгеретін әлемде ондаған жылдар бойы жалғасты. 1960-жылдары Уэльсте, Шотландияда және Англияда Ұлттық ескерткіштер тізімін құру арқылы инвентаризациядан бас тартудың алғашқы қадамы жасалды, бұл динамикалық тізімнің тұжырымдамасын нақтылады. Бұл динамикалық тізім 1970-жылдары компьютерлік тарихи орта жазбаларын (HER) жасау арқылы жүзеге асырылды, бұл жұмысты Уэльстің археологиялық трасттары бастады. Бұл жобаға сол кездегі Dyfed Archaeological Trust бас директоры Дон Бенсон жетекшілік етті, ал HER бүгінде Уэльсте археологиялық саланың қоғамдық мүдделерді қамтамасыз етуде маңызды рөл атқарады. HER-дің "белсенді" рөлі NMRW-нің "мұрағаттық" рөлімен толықтырылады.
The Commission's staff was active in the wider archaeological world in the post war period. Hogg had a fruitful partnership with the castle historian, D. J. C. King, to compile lists of early castles and masonry castles in Wales and the Marches. He and several colleagues collaborated to publish the reports of pre Second World War excavations at the hillfort of Pen Dinas, Aberystwyth. The fourth secretary of the Royal Commission, Peter Smith (from 1973 to 1991), had joined the organisation in 1949 after a brief period as a trainee architect during which he became disillusioned with the prevailing modernist trend in architecture. At the outset his principal aim was to continue with the Glamorgan inventory, and five massive volumes were published between 1976 and 2000 which were highly praised though even as the millennium ended the plan had not been fully realised. At the same time progress was made on the sites and monuments of Brecknock and a revision of the Radnorshire book of 1913 was begun to bring it up to modern scholarly standards. The chairman of the Commission, W. F. Grimes, encouraged greater interest in industrial remains though he himself was a notable prehistorian. Particular attention was given to the early communications systems of the Swansea valley: a prelude to more extensive studies of Wales's canals and the remains of the Swansea region's industries. In the post war decades the Royal Commission had consistently supported the county history movement in Wales, and in due time practically all the volumes that appeared and continue to appear in the series of histories of the counties of Glamorgan, Cardigan, Pembroke, Merioneth and Monmouth have drawn on the Commission's archive for illustrations and, in some cases, on its staff and commissioners for chapters. On the other hand, the Royal Commission's role in excavation was bound to change from the 1970s onwards. The creation of the four Welsh Archaeological Trusts as excavating units removed the need for the Commission to be as centrally involved in such activity as it once had been. Following the formation of English Heritage to cover historic environment functions in England, it was decided to take a fresh look at the Royal Commissions. Management consultants were engaged by the government to examine "value for money". As far as Wales was concerned, in 1988 their report stated that "Our strong impression of RCAHMW is that the best has become the enemy of the good. It is inward looking, rather with the aura of an old fashioned university department, it has not recognised the need for good management practices and the Commission has not fully recognised the value of integrating non inventory activities into its priorities If RCAHMW is to represent good value for money, there needs to be major re orientation of effort." This report was accepted by the government. The debate about the usefulness of "static" county inventories in a changing world where developers, planners and owners needed direct access to current, reliable information about the historic environment had gone on for decades. The 1960s had seen the first shift away from inventory compilation with the establishment of the National Monuments Records in Wales, Scotland and England making concrete the concept of the dynamic record. This dynamic record was made real through the work of the Welsh Archaeological Trusts, who were pioneers in developing computerised Historic Environment Records (HERs) in the 1970s. This was pioneered by Don Benson who was then Chief Executive of the Dyfed Archaeological Trust, and the HERs remain key to the delivery of archaeological public benefit across Wales today. The "active" role of the HERs is supported by the "archive" role of the NMRW.
Қару-жарақ зерттеуі
Корольдік комиссияның тұрғысынан, инвентаризацияның тоқсан тұрған жазбасына балама комиссия құрылғанға дейін қарастырылып келді – Ordnance Survey (OS) археологиялық ескерткіштердің картаға түсіруге арналған тізімі, және бұл кейіннен Корольдік комиссияларға енгізілетін болды. Ordnance Survey-дің археологиялық қызметкері К.У. Филлипс: «Жұмыстың осы үздіксіз аспектісі өте маңызды және округтің инвентаризациясын аяқтағаннан кейін жұмысын тиімді жалғастыра алмайтын басқа да мекемелермен салыстырғанда, олардың инвентаризациясы әдетте өте жақсы болса да, жағдай жақсырақ» деді. Ол «Комиссияның инвентаризациясын аяқтау, көптеген зерттеу материалдары зақымдалған немесе жойылғанға дейін күтуге болмайды» деп ескертті. Ежелгі ескерткіштер XVIII ғасырдың соңынан бері OS карталарында көрсетілген (осы карталардың екі ерекше белгісі алғаш рет Уэльсте пайда болды: 1812 жылы ежелгі ескерткіштер үшін готикалық шрифт және 1816 жылы римдік қалдықтар үшін египеттік шрифт). Ұлы соғыс аяқталғанға дейін ежелгі ескерткіштерді анықтау және түсіндіру жергілікті сарапшылармен және антикварлармен кеңесе отырып жүргізілді, бірақ 1920 жылы Сауалнама өзінің алғашқы археологиялық қызметкерін, О.Г.С. Кроуфордты тағайындады, ол шағын, бірақ сарапшы топты құрды, соның ішінде Уэльс комиссиясының кейінірек төрағасы болған У.Ф. Граймс. 1950-1960 жылдары OS археологиялық бөлімі картаға түсіру үшін қажеттіден әлдеқайда көп көлемде ежелгі ескерткіштер туралы материал жинады. Сайттар тізімі әрбір сайттың қысқаша сипаттамасы мен түсіндіруін, библиографиялық сілтемелер мен далалық байқауларды қамтыды. Бұл әдетте тиісті негізгі карталау масштабында болды, бірақ кейде түсіндіруге және жарияланған картаның жобасын жасауға көмектесетін кеңейтілген зерттеулермен және қималармен толықтырылды. 1983 жылы археологиялық бөлім үш Корольдік комиссияға, оның құнды сайттар тізімімен және OS карталарында бейнеленген археологиялық ескерткіштерді зерттеу, түсіндіру және сақтау жөніндегі жауапкершілікпен бірге берілді. Уэльсте сол кезден бастап Корольдік комиссия Ordnance Survey-ге негізгі масштабтар үшін және танымал 1/50,000 масштабтағы Landranger сериясы сияқты туынды карталар үшін картографиялық ақпаратты беруді жалғастырды. Осы ақпаратты ұсыну Корольдік комиссияның археологиялық зерттеу жобаларының құнды өнімі болып табылады, бұл Ordnance Survey карталарын пайдаланушылардың суреттелген тарихи орындарды бағалай алатынына кепілдік береді. 1988 жылы консультанттар Комиссияның ресурстарының тек 11 пайызы Уэльстің ұлттық ескерткіштерінің тізіміне бөлінгенін бағалады. Осыған сәйкес, Комиссияның жарияланымдар бағдарламасымен теңгерімді түзету ұсынылды: Уэльс үшін «суреттеу деректерінің бағыты ретінде» Ұлттық ескерткіштер тізіміне басымдық берілуі керек, ал «деректерді сақтау, іздеу және тарату» үшін компьютерлік технологиялар әзірленуі керек. Басқару құрылымдарын жақсартумен және Комиссияның болашақ қабілетін қамтамасыз ету үшін қызметкерлерді оқытуға баса назар аударумен, жаңа төраға профессор Дж.Б. Смит және жаңа хатшы Питер Уайтқа, ол Англия мұрасынан келген және әкімшілік және қаржылық басқаруда мол тәжірибесі бар, нақты міндеттер қойылды; екеуі де 1991 жылы тағайындалды. Келесі жылы жаңартылған Корольдік жарлық Корольдік комиссияның өзгерген басымдықтарын растады. 1991 жылы маңызды ақпараттық технологиялық лауазым құрылды, Терри Джеймс Комиссияның деректерін қайта құрып, электрондық тіркеуді енгізді. Өңірлік ескерткіштер мен жерлерді тіркеуде қолданылатын бағдарламалық қамтамасыз етуді пайдалану Комиссияға кеңейтілген ұлттық деректер базасы (END) арқылы деректер алмасуын қамтамасыз ететін серіктестікті ұйымдастыруға көмектесті.
From the Royal Commission's point of view, an alternative to the static record of the inventories had been under consideration before the Commission's inception the Ordnance Survey's (OS) record of archaeological sites for map depiction and this would in due course be brought into the Royal Commissions. The Ordnance Survey's archaeology officer, C. W. Phillips, argued that, "This continuous aspect of the work is of great importance and compares favourably with that of some other institutions which are unable to continue their work in it effectively once they have completed the inventory of a county, excellent though that inventory normally is". He warned that, the Royal Commissions' completion of their inventories "cannot be expected before much of the matter of their inquiry has been either damaged or destroyed". Antiquities had been shown on OS maps from the late eighteenth century (at least two of the iconic features of these maps were introduced first in Wales: Gothic script for antiquities in 1812 and Egyptian typeface for Roman remains in 1816). Until the end of the Great War the identification and interpretation of antiquities had taken place in consultation with local experts and antiquaries, but in 1920 the Survey had appointed its first archaeological officer, O. G. S. Crawford, who built up a small but expert group, including W. F. Grimes, who later became chairman of the Welsh Commission. Throughout the 1950s and 1960s the OS archaeology branch amassed a considerable body of material on antiquities, which went far beyond what was required for mapping. The sites index included a short description and interpretation of each site, with bibliographical references and field observations. These were usually accompanied by a measured plan, normally at the appropriate basic mapping scale but sometimes supplemented with enlarged surveys and cross sections to aid interpretation and help in draughting the published map. In 1983 the Survey's archaeological division was transferred to the three Royal Commissions along with its invaluable sites index and responsibility for surveying, interpreting and maintaining a record of archaeological sites depicted on OS maps. In Wales since then the Royal Commission itself has continued to provide mapping information to the Ordnance Survey for basic scales and for derived mapping such as the popular 1/50,000 scale Landranger series. The supply of this information is an invaluable product of the Royal Commission's archaeological survey projects, ensuring that every user of Ordnance Survey maps can appreciate the historic sites depicted. The consultants in 1988 estimated that only 11 per cent of the Commission's resources were allocated to Wales's National Monuments Record. They accordingly recommended an adjustment of the balance with the Commission's publications programme: increased priority should be given to the National Monuments Record "as the destination of survey data" for Wales, and computer based technologies should be developed for "the storage, retrieval and dissemination of data". Along with improved management structures and an emphasis on staff training to ensure the future capacity of the Commission, here was a clear remit for the new chairman, Professor J. B. Smith, and the new secretary, Peter White, who came from English Heritage with extensive experience of administrative and financial management; both were appointed in 1991. In the following year a revised Royal Warrant confirmed the changed priorities of the Royal Commission. In 1991 the crucial information technology post was created, and Terry James rather belatedly recast the Commission's data and introduced electronic recording. The use of the same software as that for the regional sites and monuments records helped the Commission to lead a partnership that resulted in data exchange through the Extended National Database (END).
Уэльс таулық жерлерін зерттеу
1980 жылдардағы әуеден жүргізілетін зерттеулер бағдарламасының кеңеюі және зерттеудің барлық кең аумақты Уэльс таулы жерлерін қамтуы мыңдаған бұрын күдік тудырмаған емес жерлерді анықтау арқылы Уэльс археологиясына үлесін қосуда. Комиссияның күрделене түскен инфрақұрылымын және 1990 жылы Комиссия көшіп келген Аберистуиттегі Plas Crug ғимаратын басқару үшін жақсы басқару дағдылары қажет болды. Сонымен қатар, Комиссия қызметкерлерінің кәсібилігі мен ғылыми білімі толыққанды пайдаланылды. Бұл туралы «CAPEL» ерікті ұйымымен серіктестікте жүзеге асырылған «Уэльс бейімделмеген шіркеулері» жобасы куәландырды. Уақыт өте келе, барлық мұндай жобалар үш бөлімнің біріне бөлінді: зерттеу және зерттеу жұмыстары, ақпаратты басқару және қоғамдық қызметтер. Әр бөлімнің қызметкерлері тығыз байланыста жұмыс істеді. Комиссияның жарияланымдары әрқашан күшті болып келді және округтік тізімдерден асып түсті. Актуальды тақырыптар мен нақты орындар немесе ғимараттар туралы кітаптар жарық көрді. Уэльстің көмір шахталары, Брекон соборы, Ньюпорт қамалы (Пемброкшир) және Северннің арғы бетіндегі қарулар (Северн арнасындағы бекіністер) еске түседі. 1990 жылдардан бастап архивті басқаруға толықтыру ретінде, білім беру қызметкерінің қолдауымен және жұртшылықты қабылдайтын жаңартылған кітапханадан ұйымдастырылған, қоғаммен байланыс жұмыстарының портфелі де қалыптасты.
The expansion of the aerial survey programme of the 1980s and the introduction of the survey to cover all extensive Welsh uplands continue to contribute to Welsh archaeology by locating thousands of hitherto unsuspected sites. Greater managerial skills were needed to operate the Commission's increasingly complex infrastructure and the Plas Crug building at Aberystwyth, into which the Commission moved in 1990. At the same time the undoubted professionalism and scholarship of the Commission's staff were harnessed to maximum effect. This was well demonstrated by the large Welsh Nonconformist Chapels project, which was carried forward in partnership with the voluntary organisation, Capel. In time, all such projects came to be allocated to one of three branches, covering the main functions of survey and investigation, information management and public services, with close working between the staff of each. The Commission's publications continued to prove a strength and extended far beyond the county inventories. Books were produced on topical subjects and particular sites or buildings. Studies of the collieries of Wales, Brecon Cathedral, Newport Castle (Pembrokeshire) and Guns across the Severn (the fortifications in the Severn channel) spring to mind. Gradually, from the 1990s onwards, there also developed a portfolio of outreach activity to complement management of the archive, supported by an education officer and organised from a refurbished library that welcomes the public.
Мұрағат
Корольдік комиссияның мұрағаты ұйымға жаңа мақсат пен өмір сүруге жаңадан себеп берді. Ұлттық ескерткіштер тізілімінің көп жылдар бойы жеткіліксіз қаржыландырылуы оның тиімді, заманауи анықтамалық құралдарының болмауына әкеп соқты. Жазбаларды компьютерлік жүйеге енгізу арқылы оның құндылығы ашыла бастады, соның ішінде суреттер жинағы, Уэльстегі осындай жинақтардың ең ірісі, ал Ұлттық кітапханадағыдан бір жарым есе үлкен. Ұлттық ескерткіштер тізілімі аймақтық ескерткіштер мен ескерткіштер тізілімдерінен өзгеше, жалпыұлттық ресурсқа айналды. Комиссияның өзі жасаған егжей-тегжейлі зерттеулер мен фотосуреттерді толықтыра отырып, көптеген мемлекеттік және жеке көздерден түскен маңызды сыйлықтардың арқасында ол тез кеңейді. Уэльс Ассамблеясы Үкіметі атынан Cadw сияқты көптеген басқа да мемлекеттік ұйымдардан уақыт-уақытпен материалдар ауыстырылып алынады. Жеке және коммерциялық секторлардан маңызды коллекциялар қабылданды, олардың ең танымалдарының бірі – 2008 жылы Aerofilms тарихи көлбеу әуе суреттері коллекциясын сатып алу болды. Бүгінде Ұлттық ескерткіштер тізіліміндегі фотосуреттер Уэльстің ең ірі ұлттық коллекциясы болып табылады, онда шамамен 1,5 миллион сурет сақталған. Комиссияның "Жақұттарды жинау" жобасына қатысуы болашақтың алға басуын көрсетті, бұл жоба Ұлттық ескерткіштер тізілімінен көптеген маңызды суреттерді онлайн режимінде қолжетімді етуге мүмкіндік берді және Комиссияның халыққа қызмет етудегі басымдықтарының бірі болып табылатын цифрландыру бағдарламасын бастады.
The Royal Commission's archive gave the organisation a renewed raison d'être. Years of under capitalisation of the National Monuments Record had meant that it had no effective, modern finding aids. Computerisation of the records data now began to unlock its riches, including the collection of images, the largest of its kind in Wales and half as big again as that of the National Library. The National Monuments Record had become a nationwide resource of a nature different from that of the regional sites and monuments records. It expanded rapidly with significant donations from many public and private sources supplementing the detailed survey and photographic records of the Commission itself. Transfers from many other public organisations, including Cadw on behalf of the Welsh Assembly Government, take place from time to time. Important collections have been accepted from the private and commercial sectors, one of the most notable being the acquisition in 2008 of the Aerofilms collection of historic oblique air photographs. Today, the photographs in the National Monuments Record are Wales's largest national collection, with about 1.5 million images. A foretaste of the future was the Commission's participation in the Gathering the Jewels project, which provided an opportunity to make available online many notable images from the National Monuments Record and began a digitisation programme which remains one of the Commission's priorities in its service to the public.
SWISH серіктестігі
Көпшілікке архивтер мен жинақтарға қол жеткізу мақсатында RCAHMW шотландиялық әріптесімен серіктестік құрды. Бұл серіктестік SWISH (Shared Web Information Services for Heritage) деп аталды және онлайн мемлекеттік қызметтерді дамытуға бағытталған. Бұл екі жаңадан құрылған басқарылым арасындағы алғашқы ынтымақтастық жобасы болды. SWISH Комиссияның Coflein интернет порталын қолдады: ол Уэльстегі шамамен 80 000 ескерткіш пен нысан туралы мәліметтерді қамтиды. Coflein-дегі ақпараттың көп бөлігі Уэльстің археологиялық трасттарының тарихи орта туралы тізілімдерінен алынған; сонымен қатар ақпарат Ұлттық ескерткіштер тізілімінің архивтік каталогынан да алынады. 2006 жылы SWISH тарихи Уэльс порталын әзірлеуді бастады, ол Амгуэдфа Кэмри – Уэльс мұражайы, Cadw және төрт Уэльс археологиялық трасты сияқты көптеген ұйымдардың тарихи орта деректеріне қол жеткізуді ұсынады. SWISH серіктестігі карта арқылы онлайн іздеу мүмкіндігі арқылы Ұлттық ескерткіштер тізіліміне қол жеткізуге мүмкіндік берді. Ол 2019 жылы аяқталды, ал Корольдік комиссия оны алмастыру үшін өз жүйесін әзірлеуді бастады, бірақ бұл жобада Уэльстегі басқа мұра ұйымдарымен серіктестікке кірмеді.
In order to provide public access to its archives and collections, the RCAHMW entered into a partnership with its Scottish counterpart. This partnership was known as SWISH (Shared Web Information Services for Heritage) and was designed to develop online public services. This collaboration was the first such project between the two devolved administrations that had recently come into being. SWISH supported Coflein, the Commission's internet portal: this carries details of some 80,000 sites and monuments in Wales. Much of the information on Coflein is derived from the Historic Environment Records of the Welsh Archaeological Trusts; information also comes from the National Monuments Record archive catalogue. In 2006 SWISH began developing the Historic Wales Portal, which offers access to the historic environment records of a wide range of bodies, including Amgueddfa Cymru – Museum Wales, Cadw, and the four Welsh Archaeological Trusts. The SWISH partnership enabled access to the National Monuments Record using map searching online. It ended in 2019, and the Royal Commission has begun to develop its own system to replace it although not in partnership with the other heritage organisations in Wales.
Жасырын тарих
Комиссияның далалық зерттеулерін баяндайтын BBC телеарнасының бес бөлімдік "Құпия тарихтар" атты телесериалы 2008 жылы BBC2 Wales, ал 2009 жылы BBC4 арналарында көрсетілді. 2009 жылдың жазында екінші телесериал түсірілімге алынып жатты. Екі телесериалды да Element Productions Ltd компаниясы жасады, ал оны Huw Edwards жүргізді.
A five episode BBC television series following the field investigations of the Commission, Hidden Histories, was broadcast in 2008 on BBC2 Wales and in 2009 on BBC4. A second series was in production in summer 2009. Both series were made by Element Productions Ltd and presented by Huw Edwards.
Ұсынылып отырған бірігу
2012 жылдың мамырында Уэльс үкіметі «Корольдік комиссияның негізгі функцияларын Cadw-ті қоса, басқа ұйымдармен біріктіруге мүмкіндік беретін процесті құруды» қалайтынын жариялады. Бұл бірігу 1999 жылы Англияда жасалған өзгеріске ұқсас болар еді, онда Англия Корольдік комиссиясы Англия мұрасына қосылған. Кеңесу шараларынан кейін, 2014 жылдың қаңтар айында Мәдениет және спорт министрі екі ұйымның әзірге дербес болатынын хабарлады.
In May 2012, the Welsh Government announced that it wished "to create a process whereby the core functions of the Royal Commission could be merged with other organizations, including Cadw". The merger would have been similar to that undertaken in England in 1999, when the English Royal Commission was absorbed into English Heritage. Following a consultation exercise, the Minister for Culture and Sport announced in January 2014 that the two organisations would remain separate for the time being.
Қызметтер
RCAHMW Уэльстің ұлттық ескерткіштерінің тізімін (NMRW) сақтайды және күтіп бағдарлайды, ол Уэльстің археологиялық, сәулет және тарихи мұрасы туралы ұлттық ақпарат жинағын қамтиды және архивтік және жарияланған дереккөздерге сүйене отырып, RCAHMW қызметкерлерінің мамандар кеңесінен пайдаланып, халыққа ақпараттық қызмет көрсетеді. Ұлттық ескерткіштер тізіліміне 80 000-нан астам нысанның, ғимараттың және теңіз қалдықтарының суреттері, фотосуреттері, карталары, жоспарлары мен сипаттамалары кіреді. 1,5 миллион фотосуреті бар, ол Уэльстегі ең ірі фотосурет мұрағаты. NMRW – зерттеу мақсатындағы мұрағат, ал Уэльстің барлық айманы үшін негізгі белсенді деректерді Уэльс Министрлерінің тапсыруымен Уэльстің археологиялық трасттары заң бойынша сақтайтын Тарихи орта туралы деректерден өзгеше.
The RCAHMW maintains and curates the National Monuments Record of Wales (NMRW) holding a national collection of information about the archaeological, architectural and historical heritage of Wales and provides a public information service, drawing on both archival and published sources and benefiting from specialist advice from RCAHMW staff. The National Monuments Record includes drawings, photographs, maps, plans and descriptions for a total of over 80,000 sites, buildings and maritime remains. With 1.5 million photographs, it is the largest photographic archive in Wales. The NMRW is an archive for research purposes, as distinct from the Historic Environment Records maintained by the Welsh Archaeological Trusts on behalf of Welsh Ministers by statute, which are the primary active record for all of Wales.
Сұраныс қызметі
Уэльстің ұлттық ескерткіштерінің тізілімі Уэльстің мұрасының көптеген және әртүрлі салаларына қызығушылық танытқан жеке тұлғалар мен ұйымдардан түсетін сауалдарды құнасымен қабылдайды.
The National Monuments Record of Wales welcomes enquiries from individuals and organisations interested in the many and varied aspects of the heritage of Wales.
Кітапхана және іздеу бөлмесі
Комиссияның мамандандырылған анықтамалық кітапханасында кітаптар мен журналдар бар, оларды жұмыс сағаттарында қарауға болады. Мұрағаттан материалдардың көшірмелерін сатып алуға да болады.
The Commission's specialist reference library contains books and journals, which may be consulted during public opening hours. Copies of material from the archive may also be purchased.
Зерттеу және есепке алу
1908 жылы құрылғаннан бері Корольдік комиссия құрлықта және теңіз астындағы тарихи ғимараттар мен археологиялық орындарды зерттеу, түсіндіру және қайта құру саласындағы сараптамасын сақтап, стандарттарды әзірлеу бойынша беделді институт ретінде танылды. Бүгінде біздің жұмысымызға археологиялық зерттеулер, сәулеттік деректерді тіркеу, теңіздегі зерттеулер мен деректерді жазу, әуе және ұшқышсыз аппараттармен жүргізілетін зерттеулер кіреді, бұл жұмыстарды көбінесе әріптестермен бірлесіп жасаймыз. 1984 жылы алғашқы электрондық өлшеу құрылғысын (ЭМЖ) сатып алғаннан бері, Уэльстің мәдени мұрасын одан да жақсырақ түсіну үшін инновациялық цифрлық технологияларды жұмысымызға енгізуге тырысып келеміз. Зерттеу және зерттеу тобы Уэльстің алуан түрлі мәдени мұраларын зерттеуде кең ауқымды цифрлық зерттеу техникаларын пайдаланады. Толық станциялық теодолиттер (ТСТ) зерттеуі, жаһандық навигациялық спутниктік жүйе (GNSS) зерттеуі, әуедегі лазерлік сканерлеу (LiDAR), жер бетіндегі лазерлік сканерлеу, фотограмметрия және гигапиксельдік фотосуреттер сайттардың, ландшафттардың, құрылымдардың және ғимараттардың егжей-тегжейлі, жоғары дәлдігімен 3 өлшемді деректерін алу үшін қолданылады. 2017 жылдан бері ұшқышсыз аппараттармен жүргізілетін зерттеулер күрделі орындар мен ғимараттардың фотограмметриясымен қатар төмен биіктіктегі фотосуреттер мен бейнелерді түсіру үшін пайдаланылуда. Бұл деректер Уэльстің Ұлттық ескерткіштерінің тізілімінде сақталады, осылайша болашақта қарастырылуы үшін орынның тұрақты жазбасын құрады және Sketchfab арқылы қолжетімді болады. Зерттеу және деректерді тіркеу Уэльстің орындары мен ескерткіштерін түсіну мен интерпретациялаудың маңызды негізін құрайды.
Since its inception in 1908, the Royal Commission has established a reputation for maintaining an expertise in, and developing standards for, the survey, interpretation and reconstruction of historic buildings and archaeological sites both on land and under the sea. Today our work encompasses archaeological survey, architectural recording, maritime survey and recording, drone and aerial survey, often working collaboratively with partners. Since the purchase of our first Electronic Measuring Device (EDM) in 1984, we have striven to encompass innovative digital technologies into our work in order to further and improve our understanding of the heritage of Wales. The Survey and Investigation Team utilises a wide range of digital survey techniques in the survey of diverse heritage of Wales. Total Station Theodolites (TST) survey, Global Navigation Satellite System (GNSS) survey, airborne laser scanning (LiDAR), terrestrial laser scanning, photogrammetry and giga pixel photography are employed to provide detailed, highly accurate 3 dimensional recording of sites, landscapes, structures and buildings. Since 2017, drone survey has been used both for low altitude photography and video alongside photogrammetry of complex sites and buildings. This data is both archived in the National Monuments Record of Wales, creating an enduring record of the site for future consideration, and is made available via Sketchfab. Together, survey and recording remain the essential basis for understanding and interpreting the sites and monuments of Wales.
Мұрағат
Уэльстің ұлттық ескерткіштерінің тізілімі (NMRW) Уэльстің тарихи ортасы туралы ақпарат сақтайды. Онда шамамен екі миллиондай зат бар, оның ішінде фотосуреттер, суреттер, іздестірулер, есептер және карталар кіреді.
The National Monuments Record of Wales (NMRW) holds information about the historic environment of Wales. It includes almost two million items, including photographs, drawings, surveys, reports and maps.
Кофлейн
Coflein – Уэльстің Ұлттық ескерткіштер тізілімінің (NMRW) онлайн дерекқоры. Атауы уэльс тіліндегі cof (естелік) және lein (сызық) сөздерінен алынған. Coflein Уэльстегі мыңдаған археологиялық орындар, ескерткіштер, ғимараттар және теңіз объектілері туралы мәліметтерді, сондай-ақ NMRW мұрағат жинақтарында сақталған суреттердің, қолжазбалардың және фотосуреттердің тізімін қамтиды. Coflein – мұрағат, ал Тарихи орта туралы мәліметтер Уэльс министрлерінің тапсыруымен Уэльс археологиялық трасттары ұстап тұратын міндетті ресурсты құрайды және ол Уэльстің барлық аймақтары үшін негізгі қолданыстағы тізім болып табылады.
Coflein is the online database for the National Monuments Record of Wales (NMRW). The name is derived from the Welsh cof (memory) and lein (line). Coflein contains details of many thousands of archaeological sites, monuments, buildings and maritime sites in Wales, together with an index to the drawings, manuscripts and photographs held in the NMRW archive collections. Coflein is an archive, whereas the Historic Environment Records are a statutory resource maintained by the Welsh Archaeological Trusts on behalf of Welsh Ministers, and are the primary active record for all of Wales.
Жарияланымдар
Комиссия тарихи ортаның түрлі салаларын түсінуді дамыту және кеңейту мақсатында жүзден астам кітап жариялады.
The Commission has published over a hundred books developing and promoting understanding of aspects of the historic environment.