Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Черногория ханшайымы (1864–1890)
Montenegrin princess (1864–1890)
Ханшайым Зорка Караджорджевич (серб кириллицасы: Кнегиња црногорска Зорка; 23 желтоқсан [ескі стиль бойынша 11 желтоқсан] 1864 – 16 наурыз [ескі стиль бойынша 4 наурыз] 1890), туған кезде Черногория ханшайымы Любица, шаһзада Николай I мен Черногория ханшайымы Миленаның үлкен баласы, кейіннен елдің патшасы мен патшайымы болған. 1883 жылы Любица Петр Караджорджевич ханзадаға үйленді және өзінің есімін Зоркаға (және тегін Караджорджевичке) өзгертті. 16 наурыз 1890 жылы ханзада Андрияны дүниеге келтірген кезде босанғанда қайтыс болды. Ханзада Андрия да көп ұзамай қайтыс болды. Зорканың күйеуі кейін Сербияның Петр I патшасы болды.
Princess Zorka Karađorđević (Serbian Cyrillic: Кнегиња црногорска Зорка; 23 December [O. S. 11 December] 1864 – 16 March [O. S. 4 March] 1890), born Princess Ljubica of Montenegro, was the eldest child of Prince Nicholas I and Princess Milena of Montenegro, who later became the country's king and queen consort. In 1883, Ljubica married Prince Peter Karađorđević and she changed her name to Zorka (and her surname to Karađorđević). She died in childbirth while giving birth to Prince Andrija on 16 March 1890. Prince Andrija died shortly thereafter. Zorka's husband later became king of Serbia as Peter I.
Өмір
Черногорияның Цетинье қаласында туған, оның әкесі Черногорияның билік құрған ханзадасы болған кезде (оның інісі Данило II Петрович Ньегош 1860 жылы қайтыс болған). Оның сегіз кіші әпкесі мен үш кіші інісі бар. Зорка Черногорияға қайтып оралғанға дейін Ресейде білім алды. Ол балалық шағын 11 жасқа дейін Цетиньеде өткізді, онда оны Цетинье мұғалімдері мен швейцариялық мұғалім ханым Ником оқытты. 1875 жылы Зорка ханшайымды Ресейге Смольный институтына (оған ең көрнекті орыс аристократиялық отбасыларының қыздары баратын) оқуға жіберді. Бітірген соң, ол Цетиньеге оралды. 1883 жылдың басында князь Петар Караджорджевич Цетиньеге келді. Оның ниеті - Цетиньеде үйленіп, қарамонталықтарға жақындасып, отбасымен бірге өмір сүру еді. Ол жас және әдемі ханшайымның қолын сұрады. Петар Караджорджевичтің Цетиньеге келуі және Кнегинья Зорка Петрович Ньегоспен құдаласуы бұл екі әулеттің қарсыластары тарапынан мақұлданбады, бірақ серб және қарамонталық халық бұл әрекетті болашақ байланыстарын нығайту ретінде қуана қабылдады. Принцесса Зорканың (сол кезде 19 жаста) және Петр Караджорджевичтің (39 жаста) некесі 1883 жылдың 30 шілдесінде Цетинье монастырында өтті. Той, бұрынғы құдалық сияқты, халықтық дәстүр бойынша ұйымдастырылды, көптеген қонақтар Цетиньедегі шағын кеңістікте жайғасуға қиналды. Зорканың әпкесі Елена Италияның болашақ королі Виктор Эммануил III-ке тұрмысқа шықты.
Born in Cetinje, Montenegro, at the time when her father was already the reigning Prince of Montenegro (his uncle Danilo II Petrović Njegoš having died in 1860). She had eight younger sisters and three younger brothers. Zorka was educated in Russia before returning to Montenegro to be engaged to Petar Karađorđević. She spent her childhood up to the age of 11 in Cetinje, where she was educated by Cetinje teachers and a Swiss teacher Mrs. Nykom. In 1875, Princess Zorka was sent to Russia to continue her education at the Smolny Institute (attended by the girls from the most prominent Russian aristocratic families). After graduation, she returned to Cetinje. At the beginning of 1883, Prince Petar Karadjordjevic came to Cetinje. His intention was to marry in Cetinje, get closer to the Montenegrins and move there to live with his family. He asked for the hand of the young and beautiful Princess. The arrival of Petar Karadjordjevic in Cetinje and his engagement with Kneginja Zorka Petrovic Njegos were disapproved by the opponents of these two dynasties, but the act was gladly accepted by the Serbian and Montenegrin people, who saw it as the confirmation of their future bond. The wedding of Princess Zorka (19 at the time) and Petar Karadjordjevic (39) took place at the Cetinje Monastery on 30 July 1883. The wedding party, like the engagement before it, was organized according to folk tradition, with many guests who could barely accommodate themselves in the small space of Cetinje. Zorka's sister Elena married the future King Victor Emmanuel III of Italy.
Өлім
Зорка 1890 жылдың 16 наурызында, 25 жасында Цетиньеде бала туған кезде қайтыс болды және Сербияның Топола қаласындағы Әйгілі Георгий шіркеуінде жерленді.
Zorka died aged just 25 on 16 March 1890 in Cetinje during childbirth and was buried in the St. George's Church in Topola, Serbia.
Ескерткіш
Сербияда әйелге арналған алғашқы ескерткіш Зоркаға 1926 жылдың 3 маусымында орнатылды. Бұл ескерткіш, скульптор Стаменко Дюрджевичтің туындысы, Герцогиня Зорка қоғамының қаржысымен салынды және Үлкен Калемегдан аумағында болған. Ескерткіш Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін алынып, күйретілген болуы мүмкін. Ескерткіштің гипстен жасалған үлгісі қазірге дейін сақталған және Сербия Тарих мұражайында сақтаулы.
The first monument for a woman in Serbia was erected for Zorka on 3 June 1926. The monument, a work of sculptor Stamenko Đurđević, was funded by the Duchess Zorka Society and was located on the Big Kalemegdan. The monument was removed and probably destroyed after World War II. The gypsum model of the monument has survived and is housed in the History Museum of Serbia.