Кіріспе

Англия футболшысы сэр Тревор Дэвид Брукинг (2 қазан 1948 жылы туған) – бұрынғы Англия құрамасының футболшысы, менеджер, сарапшы және футбол әкімшісі; қазір Англияда футболды дамыту директоры болып жұмыс істейді. Ол мансабының көп бөлігін «Вест Хэм Юнайтед» клубында өткізіп, клуб сапында 647 матч өткізген. 1975 жылғы және 1980 жылғы Англия кубогын (FA Cup) жеңіп алды, соңғысында ол жалғыз голды соқты. Ол клубтың төрт мәрте «Жылдың ойыншысы» атанды және 2003 жылы екі рет уақытша бас жаттықтырушы болды. Брукинг Англия құрамасы үшін 47 рет ойнап, 5 гол соқты. 1981 жылы Британ империясы орденінің мүшесі (MBE) атағымен марапатталды, 1999 жылы орденнің командирі (CBE) болды және 2004 жылы рыцарь атағына ие болды. 2009 жылы «Уптон Парк» стадионындағы бір трибунаға оның есімі берілді. Ойыншылық жолынан кейін, ол телеарналарда талдаушы ретінде және футбол және спорт әкімшілігінде бірнеше лауазымды атқарды.

Вест Хэм Юнайтед

Брукинг Баркинг аналық ауруханасында дүниеге келді. Оның анасы Маргарет, әкесі Генри Чарльз (Гарри деп танымал), Метрополитен полициясында қызметкер болған. Брукинг Риппл балалар мектебіне қатысып, Ильфорд округінің жоғары мектебін 11 O деңгейі және 2 A деңгейімен аяқтады. 1958 жылдың 19 сәуірінде, тоғыз жасында әкесі оны Уэст Хэм Юнайтедтің алғашқы ойынына, Уэстон Паркта Ливерпульмен 1–1 есебімен тең түскен кезде алып барды. Он бес жасында ол «Тоттенхэм» және «Челси» клубтарында жаттықты. Бірақ, Вест Хэмнің бас жаттықтырушысы Рон Гринвуд оны скаут Уолли Сент-Пьермен бірге бақылап, Брукингке үш клубтан да шәкірттік ұсыныс түсті. Тек Вест Хэм ғана оқуын аяқтау үшін мектепте қалуға рұқсат берді. Лигадағы алғашқы ойыны 1967 жылдың 29 тамызында «Терф Мур» стадионында «Бёрнлимен» 3–3 есебімен тең түскен кезде, оң қанаттағы Брайан Дирдің орнына шықты. Оның алғашқы голы 1967 жылдың 26 желтоқсанында Лестер Ситиге қарсы өткен сыртқы ойында 4–2 есебімен жеңіске жеткен кезде соғылды. Бірінші маусымда 28 ойын өткізіп, 9 гол соқты. Екінші маусымда 37 кездесуде 8 гол енгізді. Оның жалғыз хет-тригі 1968 жылдың 6 сәуірінде «Ньюкаслды» 5–0 есебімен жеңген кезде тіркелді. Клуб оның орнына Питер Юстаспен 90 000 фунт стерлингке келісім жасады; оның қалпына келуі күткеннен ұзаққа созылды, сондықтан ол карьерасын аяқтауды ойлады. Алайда, Бобби Мур мен Алан Стивенсон арасындағы қорғаныс серіктестігінің нәтижесіздігі Стивенсонды құралымнан шығарып, Тейлорді қорғанысқа көшірді; Брукинг маусымның қалған бөлігінде тұрақты түрде ойнады және «Жылдың балғасы» деп танылды. 1972–73 маусымында ол Дерби Каунтидің бас жаттықтырушысы Брайан Клоудың назарына ілікті, ол Брукинг пен Мур үшін Вест Хэмге 400 000 фунт стерлинг ұсынды. Бірақ Гринвуд екеуін де жібермеді. 1974 жылы «Тоттенхэм» клубының бас жаттықтырушысы Билл Николсон Брукингтің қолына 425 000 фунт стерлинг ұсынды. Брукингтің өзінің автобиографиясында айтуынша, бұл ұсыныс қабылданбады, себебі ол Николсонның, өте бағалаған бас жаттықтырушысының «Тоттенхэмдегі» карьерасының соңына жақындағанын сезінді және оның орнын кім басатыны белгісіз болды. Брукинг Суиндон Таунмен өткен төртінші турдың қайталама ойынында 2–1 есебімен жеңіске жетіп, маңызды гол соқты (1980); соңғысында ол үшінші турдың қайталама ойынында «Вест Бромвич Альбионды» 2–1 есебімен жеңіп, тағы бір маңызды гол соқты және финалда «Арсеналды» 1–0 есебімен жеңіске жеткізді, голды басымен соқты. Брукинг ITV-де өткен «Алтын голдар» бәйгесінде 1976 жылғы Британ лигасының маусымындағы жылдың голы деп танылды (қазылар алқасы: Дэйв Секстон, Пэт Дженнингс, Вик Рейлтон және Бернард Джой). Брукинг 1981 жылы Екінші дивизионды жеңген «Вест Хэм» командасының құрамында болды. Ол сондай-ақ 1975 жылғы ФА Charity Shield, 1976 жылғы Еуропа кубогының иегерлері кубогының финалында, 1980 жылғы ФА Charity Shield және 1981 жылғы Футбол лигасы кубогының финалында өнер көрсетті. Оның «Вест Хэм» сапындағы соңғы ойыны 1984 жылдың 18 мамырында «Эвертоннан» 1–0 есебімен жеңілген кезде болды.

Кейінгі мансап

1984 жылғы Жаңа Зеландия Ұлттық футбол лигасы маусымында Брукинг «Манурева» сапында бір ойын өткізді, «Окленд университеті» клубымен 2:2 есебімен тең түсті. 1985 жылдың 28 сәуірінде Брукинг «Блю Стар» клубының шақыруын қабылдап, «Уэрсайд» лигасының «Коундон» клубына қарсы ойынында ойнады. «Блю Стар» оның Ньюкаслға қонақ ретінде ұшу шығындарын төлеген және оған 500 фунт стерлинг көлемінде сыйақы бергенін хабарлады. 1985 жылы Брукинг Батыс Австралияның «Келмскотт» клубы үшін алты рет ойнады, сондай-ақ клубтың жастар командаларын жаттықтыруға көмектесті. Сол жылы Брукинг қысқа мерзімге «Корк Сити» клубында ойнап, екі ойынға қатысты.

Халықаралық мансап

Брукинг Англия құрамасы сапында 1974 жылғы 3 сәуірде Португалиямен 0:0 есебімен тең түскен матчта тұңғыш рет ойнады. Ол 47 рет алаңға шығып, бес гол соқты, бірақ ірі турнирлерде бар болғаны екі рет көзге түсті. 1980 жылы Италияда өткен Еуропа чемпионатында Англия Бельгиямен 1:1 есебімен тең түскен алғашқы ойынында ойнады, бірақ екінші матчта, Италияға қарсы, Англия 1:0 есебімен жеңіліске ұшырады. Испанияға қарсы матчтағы негізгі құрамға қайта оралған ол Англияның 2:1 есебімен жеңіске жеткен алғашқы голын соқты. 1982 жылғы әлем чемпионатында жарақат алғандықтан, 5 шілдеде Испанияға қарсы матчта тек қана қосымша уақытта алаңға шықты. Ойынның соңғы жарты сағатын ғана ойнаған Брукинг испандық қақпашы Луис Арконададан керемет сейв жасатуға мәжбүр етті, бірақ Англия жартылай финалға өту үшін жеңіске жеткені жөн болғандықтан, 0:0 есебімен тең түскен соң турнирден шығарылды. Бұл оның халықаралық аренадағы соңғы ойыны болды.

Ойын стилі

Брукинг негізінен оң аяқты болған, бірақ көптеген жаттығулардың арқасында сол аяғымен де жақсы ойнайтын. Ол шабуылдаушы жартылай қорғаушы ретінде ойнады және бақылап пастау қабілетімен және орта алаңдағы басымдығымен танымал болды. Карьерасының басында ол қарсыластармен күресте әлсіз болатын (оның командаластары оны Кирилл Лорд есімді кілем сатушының атымен "Кирилл" деп атады, себебі Рон Гринвуд оған "сен әрқашан жердесің" деген еді). Ол жылдамдықтан кемшілік көрсететін, сол себепті тағы бір лақап атқа ие болды – Буг, АҚШ турнесінде команда тамашалаған Буг Пауэлл деген баяу бейсболшының есімімен. "Вест Хэм" сапында ол сирек ескерту алды немесе алаңнан қуылды, және ойынға әдепті қарым-қатынасы мен төрешінің шешімін дауламауының арқасында тағы бір лақап атқа ие болды – Хэдли, Джеральд Харпер ойнаған жоғары сыныпты және мәдениетті детективтің есімімен.

Басқарушылық мансап

2003 жылғы сәуірде «Вест Хэм» клубының бас жаттықтырушысы Гленн Родер ми ісігінен құлағаннан кейін, ұзақ жылдардан бері «Вест Хэм» клубының басқармасында болған Брукинг уақытша бас жаттықтырушы болып тағайындалды. Клуб Премьер-лигада қалу үшін күресіп жатты. Брукинг үш ойынды басқарды. Оның алғашқы ойынында «Вест Хэм» Фредерик Кануте голымен «Манчестер Ситиді» 1:0 есебімен жеңді. Екінші ойында «Вест Хэм» Паоло Ди Канио голымен «Челсиді» 1:0 есебімен ұтты. Маусымның соңғы ойынында «Вест Хэм» «Бирмингем Ситимен» 2:2 тең түсті, нәтижесінде 42 ұпаймен 38 ойындық маусымда Премьер-лигада төмендеген команда үшін рекордтық көрсеткішті орнатып, құлап кетті. 2003-2004 жылғы маусымда Бірінші дивизиондағы «Вест Хэммен» өткен алғашқы үш ойыннан кейін, «Вест Хэм» «Ротерхэм Юнайтедтен» жеңілгеннен соң Родер жұмыстан босатылды және Брукинг қайтадан уақытша бас жаттықтырушы болып тағайындалды. Ол 11 ойын өткізді, тек бір рет «Гиллингхэмге» 2:0 есебімен жеңілді, сол ойында Джермен Дефоу алаңнан қуылды. 2003 жылғы қазанда оның орнына Алан Пардью тағайындалды, ол оның ұсынысы бойынша тағайындалды.

Медиа мансабы

1984 жылы Брукинг BBC-ге сарапшы ретінде жұмысқа орналасты және содан бері радио мен телеарналардағы комментарийлерде қатысып келеді, оның ішінде BBC-дің "Күннің матчы" бағдарламасы мен әлем чемпионаттары және Еуропа чемпионаттарының тікелей эфирлік көрсетілімдерінде. Ол сондай-ақ Pro Evolution Soccer видео ойындары сериясында Питер Брэклимен бірге Pro Evolution Soccer 6-ға дейін ойын комментаторы болды.

Футбол әкімшілігі

Брукинг 1987 жылдан 1997 жылға дейін Шығыс аймақтық спорт және сауықтыру кеңесінің төрағасы болды, ал 1999 жылдан 2002 жылға дейін ол Спорт Англияның төрағасы қызметін атқарды. 2004 жылдың қаңтар айында ол Футбол қауымдастығына Футбол дамуы директоры болып кірді, бұл қызмет ағылшын футболындағы жаттықтырушылар мен дамуды басқару құқығын, сондай-ақ болашақ Англия құрамасының бас жаттықтырушыларын тағайындауда маңызды рөл атқаруға мүмкіндік берді. Ол Свен Геран Эриксонның орнына кім келерінің іріктеу процесінде маңызды тұлға болды, ал 2006 жылдың мамыр айында ол Стив МакКларен екені белгілі болды. 2004 жылы спорт саласына қосқан үлесі үшін ол рыцарь дәрежесіне ие болды.

Жеке өмір

Брукинг өзінің "алкогольге қарсылығы бар екенін" айтады, себебі ол "өмірінің басында оның өзіне жарамайтынын білген". 1970 жылдың маусым айында ол фин қызы Хилккаға үйленді. Олардың екі баласы бар: Коллетт және Уоррен. 1970 жылы Брукинг мектептегі досы Колин МакГоуэнмен бірге Шығыс Лондонның Стратфорд қаласында Colbrook Plastics Limited атты кітап мұқабасын жасау компаниясын құрды. 2001 жылы ол Эссекс университетінен құрметті доктор ғылымының дәрежесін алды. 2014 жылдың қазан айында оның "Тревор Брукинг, менің футболдағы өмірім" атты автобиографиясы жарық көрді.

Құрметтер

Брукинг 1981 жылы Британ империясы орденінің мүшесі (MBE) болып тағайындалды, 1999 жылы сол орденнің командирі (CBE) болды және 2004 жылы рыцарь атағына ие болды. 2015 жылдың қараша айында Брукинг 4-ші жылдық Футбол Бизнесі сыйлықтарында "Жаһандық футбол елшісі" атағымен марапатталды. ФА кубогы: 1975, 1980. Бұл трибунаны қарсыластардың жанкүйерлері пайдаланған, және онда тәртіпсіздіктер жиі болған. 2009 жылы «Вест Хэм» пен «Миллуолл» командалары арасындағы матчта «Миллуолл» жанкүйерлері орындықтарды жыртып, «Вест Хэм» жанкүйерлеріне лақтырған. Келесі маусымдарда «Миллуолл» жанкүйерлері трибунаның жоғарғы қабатына бөлініп, тәртіпсіздіктерді болдырмау үшін «Вест Хэм» жанкүйерлерінен кемінде 30 метр қашықтықта ұсталды. «Лондон стадионындағы трибунаның бірі Брукингтің есімімен аталып, «Вест Хэм» командасы 2016–17 маусымының басынан бері «Болейн Граундтан» көшкеннен кейін пайдаланады.