Кіріспе

Пуэрто-Аякучо — Венесуэланың Амазонас штатының астанасы және ең ірі қаласы. Пуэрто-Аякучо Колумбияның Касуарито ауылынан Ориноко өзенінің арғы жағында орналасқан. Қала 19 ғасырдың соңында Ориноко өзеніндегі Атурес шағын сарқырамасы арқылы жүктерді (көбінесе каучук) тасымалдауды жеңілдету үшін негізделген. Қазіргі кезде экономика ұлттық және халықаралық туризм есебінен қолдауға ие. Бұдан басқа, Венесуэла армиясы мен теңіз күштері де осы жерде орналасқан, олар жақын маңдағы Колумбиядан болатын басып кірулерге және есірткі тасымалдаушыларға қарсы үздіксіз, төмен қарқынды операциялар жүргізеді. Климаты экваторлық, ал айналасындағы жаңбырлы ормандар әлемдегі ең аз зерттелген және табиғаты бұзылмаған жерлердің бірі. Жақын жердегі орманды таулар (тепуилер) әлемдегі ең аз зерттелген микрожүйелерге толы.

Тарих

Пуэрто-Аякучо 1924 жылы аймақтың стратегиялық байлықтары туралы хабардар болған Хуан Висенте Гомес режимінің бастамасымен салына бастады және инженер-геолог Сантьяго Агуерреверенің күшімен 1928 жылдың 9 желтоқсанында Аякучо шайқасын еске алу мақсатында ресми түрде құрылды. Осылайша ол бұл аймақтың бұрынғы ауданының, содан кейін провинцияның, одан кейін федералдық аумақтың және, ақырында, штатының әкімшілік орталығы болған Сан-Фернандо-де-Атабапоны алмастырды. Колумбия жағалауына қарайтын, қара граниттен жасалған үлкен жартастың үстінде орналасқан қала бүгінде Амазонас штатының ең маңызды қаласы және аймақтың экономикалық белсенділігін біріктіретін өзен порты болып табылады. Екінші "Симон Боливар" ауруханасы 1938 жылдың 11 тамызында губернатор Рафаэль Симон Урбина тарапынан ашылды. Ол Альфредо Бонвеккио әкесінің басшылығымен және жобасымен салынды. Сол кездегі Денсаулық сақтау министрлігінің қызметкері доктор Лопес Ривас осы ауруханада жұмыс істеді. Ол 1937 жылдың 26 қазанында Пуэрто-Аякучоға келді. Ол қаланың туған жерінде мемлекеттік қызметкер ретінде кәсібін аткарған алғашқы дәрігер болды. Бұл жұмыс бұрынғы губернатор Альфредо Франко тарапынан жарияланды және басталды. Бұл қазіргі Синдикаль үйі. Пуэрто-Аякучоның ең көне картасын 1940 жылы фармация бакалавры Рамон Охеда Брисено салған. Онда 120 үй және 600-дан 700-ге дейін тұрғын болды, олардың көпшілігі пальма жапырақтарымен жабылған, топырақ едендері және саз балшықтан жасалған қабырғалары бар еді. Бұл қала 60-шы жылдарға дейін өте баяу дамыды. 70-ші жылдардан бастап, аймақтың ішкі миграциясының және кейіннен көршілес штаттардан келген иммигранттардың арқасында нағыз өркендеу орын алды.

География

Оңтүстікке қарай 200 км жерде Касикиар каналы орналасқан, ол Оңтүстік Американың ең үлкен екі өзен жүйесін – Амазонка мен Ориноконы байланыстыратын су жолы. Бұл жерді алғаш рет 17 ғасырда еуропалықтар зерттеп, 1800 жылы табиғатты зерттеуші Александр фон Гумбольдт толыққанды зерттеді. Ол Атурес шатқалының атымен аталатын Атурес тайпасының жақында жойылып кетуі туралы пікір білдірді. Касикиар каналының суы Ориноко өзенінен Амазонканың саласы Рио-Негроға ағып түседі, бірақ көптеген салалардан одан да көп су жиналады. Шығысқа қарай 90 км жерде Венесуэланың екінші ең биік сарқырамасы, 670 м биіктіктегі Ютахе сарқырамасы орналасқан. Айналасындағы тропикалық орманда туристерге арналған бірнеше мүмкіндіктер бар, соның ішінде әуежай да бар, сонымен қатар бұл аймақта жасыл қанатты аралар (Ara chloroptera) көптеп кездеседі. Бұдан басқа, яғуарлар, қызғылт дельфиндер, көптеген маймылдар және түрлі құстар да бар. Тұрғындарының көп бөлігі – испан және жергілікті халықтың араласуынан туған метистер. Аймақта Яномами, Панаре, Бари, Пиароа және Гуахибо (сонымен қатар Джибис деп те аталады) сияқты бірнеше жергілікті тайпалар өкілдігі бар.

Климат

Пуэрто-Аякучода тропикалық муссондық климат (Кёппен климаттық жіктеуі Am) және желтоқсаннан наурызға дейін қысқа құрғақшылық мезгілі байқалады.

Көлік

Екі ұлттық тас жол оны елдің қалған бөлігімен байланыстырады. Біріншісі – 12-ші Тронкал, Каикара-дель-Ориноко арқылы. Екіншісі – Сан-Фернандо-де-Апуре арқылы 2-ші Тронкал, ол Апуре штатындағы Пуэрто-Паэс қаласының жанында 12-ші Тронкалмен қиылысады. Қаланың оңтүстігінде Касике Арамаре әуежайы орналасқан. Қазіргі таңда ол Simón Bolívar халықаралық әуежайынан (Майкетия) күніне бір рейспен ұлттық авиакомпания Conviasa арқылы коммерциялық қызметтер ұсынады. Касике Арамаре әуежайынан штаттың басқа қалаларына, мысалы Сан-Хуан-де-Манапиаре, Маруа, Сан-Фернандо-де-Атабапо, Сан-Карлос-де-Рио-Негро және Ла-Эсмеральдаға ішкі рейстер жұмыс істейді.