Кіріспе

Америкалық зираттың түрі – Бут Хилл немесе Бутхилл, көбінесе АҚШ-тың батысындағы көптеген зираттардың атауы. 19-шы және 20-шы ғасырдың басында бұл зираттар көбінесе қару қолданып өлгендердің немесе "бут киген күйінде өлгендердің" (яғни, зорлықпен) жерленген жерлері ретінде танымал болды.

Терминнің шығу тегі

Көптеген қалалар "Бут Хилл" атауын қолданғанымен, "Бут Хилл" деп аталған алғашқы зират Канзастағы Хейс қаласында, Канзастағы Додж-Сити қаласы құрылғанға 5 жыл бұрын пайда болды. Бұл термин оның көптеген тұрғындары "ботинкаларын киген күйінде" өлген ковбойлар екенін көрсетеді, яғни олар табиғи себептерден емес, мысалы, атыс кезінде немесе дарға асылу арқылы зорлықпен қаза тапқан. Бұл термин Ескі Батыста кеңінен таралды, соның ішінде Додж-Сити (Канзас), Томбстоун (Аризона) және Дедвуд (Оңтүстік Дакота) сияқты белгілі "Бут Хиллдер" де болды.

Бутилл қорымы

"Бут-Хилл" атауының ең танымал қолданысы – Аризона штатындағы Томбстоун қаласындағы Бут-Хилл зиратында. Бұрын "Томбстоун зираты" деп аталған бұл жерде Билли Клэнтон, Фрэнк Маклаури және Том Маклауридің қабірлері орналасқан; О.К. Корралдағы әйгілі атыста қаза тапқан үш ер адам. Қаланың солтүстік-батыс бұрышында орналасқан зиратта 300-ден астам адамның мәйіті бар деп есептеледі, олардың 205-і тіркелген. Бұл себебі кейбір адамдар (әсіресе қытай және еврей иммигранттары) есепке алынбастан жерленген. Жақын жерде бірнеше белгілері қалпына келтірілген еврей зираты және қытайлардың қабірлері бар. Дегенмен, жоғалтудың көп бөлігі қабір тастарына немқұрайлы қараудан және осы ағаш ескерткіштерді сувенир ретінде ұрлаудан туындады. Мысалы, 1929 жылы Томбстоунның бұрынғы мэрі Джон Клам алғашқы Helldorado мерекесіне Томбстоунға келгенде, Бут-Хиллге жерленген әйелі Мэридің қабірін таба алмады. Томбстоун "Бут-Хилл" зираты 1886 жылдың соңында жабылып, Аллен көшесіндегі жаңа "қалалық зират" ашылды. Содан кейін Бут-Хилл "ескі қалалық зират" деп аталды және ұмытылды. Кейіннен ол бірнеше заңсыздық жасағандарды (кейбіреулері заңды түрде асылып, біреуі тонау кезінде атып өлтірілді), сондай-ақ бірнеше есімдері танымал батырларды және оны қалпына келтіруге көп уақыт арнаған бір адамды (Эмметт Крук Нанналли) жерлеу үшін пайдаланылды. Қазіргі уақытта Бут-Хилл зираты жұртшылыққа 5 доллар төлеммен ашық және Томбстоунға саяхаттайтын туристер үшін танымал тоқтау орны болып табылады.

Бут-Хилл мұражайы

Бут Хилл мұражайы Канзас штатының Додж-Сити қаласындағы Бут Хилл бейіштемесінің түпкілікті орналасқан жерінде орналасқан.

Танымал мәдениетте

Бут Хилл – "Гансмөк" радиосериясындағы Додж-Ситидегі зираттың атауы. Көптеген эпизодтарда маршал (Мэтт Диллон) "сені Бут Хиллге қоямын" немесе "тағы бір адам Бут Хиллге келеді" деп айтар еді. "Гансмөк" телесериясының бірінші маусымында әрбір эпизодтың кіріспесінде Мэтт Диллон Бут Хиллді аралап, онда жерленген адамдардың өлімі туралы ойға келетін көрініс көрсетілген. Бут Хилл зираты "Твайлайт Зона" эпизодындағы маңызды сюжеттік элемент болып табылады. "Бутилл қорымы" атаулы фильмдерде де кездеседі, мысалы, "Төмбеке" (1993), "Уайатт Эрп" (1994), "Жеті шағын батыр" (1960) және "О.К. Корралдағы атыс" (1957), оның барысында Франки Лэйн бұл атауды ән тақырыбы ретінде қайта-қайта айтады. Фильмнің соңғы жартысында Лэйн тақырыпты былай өзгертеді: Бут Хилл – 1975 жылы TSR, Inc. баспасынан шыққан рөлдік ойынның атауы. Бұл TSR шығарған үшінші ойын және онжақты текшелерді пайдаланған алғашқы ойындардың бірі ретінде танымал. Финн жазушысы Эса Палониеми 2024 жылы "Saapaskukkula" ("Бут Хилл") атты батырлық әңгімелер жинағын жариялады. "Boot Hill" сонымен қатар "The Dust" орналасқан "Borderlands 2" атты бірінші тұлғадан ату ойынында кездеседі, ол "truxican standoff" үшін орын болып табылады. "Fallout: New Vegas" ойынында Виктор, егер оны ынталандырса, "Келесі аялдама – Бут Хилл" деп айта алады. Карл Перкинс 1959 жылы "Бут Хилл балладасы" атты ән жазды. Джонни Кэш оны "Columbia Records" үшін жазды және сол жылы жарыққа шығарды. 1969 жылы "Бут Хилл" атты спагетти-вестерн түсірілді, онда Теренс Хилл мен Бад Спенсер ойнады. Нейл Янгтың "Country Girl" әнін құрайтын үш бөлімнің біріншісі, ол 1970 жылы "Crosby, Stills & Nash" тобымен бірге шыққан "Déjà Vu" альбомында "Whiskey Boot Hill" деп аталады. "Outlaws" тобының "Hurry Sundown" әнінде "Бут Хиллде" жатқан аты белгісіз кейіпкер туралы айтылады. Боб Диланның "Pat Garrett and Billy the Kid" (1973) саундтрек альбомының бірнеше тақырыптарында "Оларды Бут Хиллге жібергіңіз келеді" деген жол бар. Билли Джоэлдің 1973 жылғы "Piano Man" альбомындағы "Billy the Kid балладасы" әнінде "Оның ешқашан сүйіктісі болған жоқ, бірақ ол ақыры үйін тапты, оның есімін таңбалаған қабірдің астында" деген сөздер бар. "Boot Hill" (авторы белгісіз) – Стиви Рей Вонның 1991 жылы шыққан "The Sky is Crying" альбомының бірінші трегі. Ол 1989 жылдың басында жазылған және 1990 жылы қайтыс болғанға дейін аяқталған соңғы әндердің бірі. Крикетте "Бут Хилл" термині қысқа аяқты қорғаушының орнына қатысты қолданылады, себебі ол ұрысшыға жақын және доптың тию қаупі жоғары, бұл орынды ерекше қауіпті етеді. Бұл позициядағы ойыншылар әдетте шлем және басқа да қорғаныс құралдарын киеді. "Preacher" комикстер сериясындағы Әулиелердің өлтірушісі өзінің мақсаттарына белсенді түрде ұмтылмаған кезде Бут Хиллдегі қабірде демалады. Бут Хилл зираты – Париж Диснейлендіндегі "Phantom Manor" атты аттракциондағы зират. "SpongeBob SquarePants" анимациялық сериалының 5-ші маусымындағы 16-шы эпизодында "Pest of the West" кейіпкері Спанж Бобқа Dead Eye Gulch-тің ескі шерифі Бут Хиллде екенін айтады. Бутилл – "Honkai: Star Rail" ойынындағы ойналатын кейіпкер.