Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Бөлменің жүріп тұру беті – бөлменің едені.
Walking surface of a room
the floor of a room
Еден – бөлме немесе көліктің төменгі жағы. Едендер қарапайым үңгірдегі топырақтан бастап, қазіргі заманауи технологиялармен жасалған көп қабатты жабындарға дейін әртүрлі болуы мүмкін. Едендер тас, ағаш, бамбук, металл немесе күтілетін салмақты көтере алатын кез келген материалдан жасалуы мүмкін. Ғимараттың қабаттары көбінесе едендер деп аталады, кейде қабаттар деп те айтылады. Едендер әдетте, тіреу үшін төсеніштен және жақсы жүріп тұру үшін қолданылатын еден жабынынан тұрады. Қазіргі заманғы ғимараттарда төсеніштің астында электр сымдары, су құбырлары және басқа да инженерлік жүйелер орналастырылады. Едендер көптеген талаптарды, соның ішінде қауіпсіздік талаптарын орындауы керек болғандықтан, кейбір аймақтарда қатаң құрылыс нормаларына сәйкес салынады.
A floor is the bottom surface of a room or vehicle. Floors vary from simple dirt in a cave to many layered surfaces made with modern technology. Floors may be stone, wood, bamboo, metal or any other material that can support the expected load. The levels of a building are often referred to as floors, although sometimes referred to as storeys. Floors typically consist of a subfloor for support and a floor covering used to give a good walking surface. In modern buildings the subfloor often has electrical wiring, plumbing, and other services built in. As floors must meet many needs, some essential to safety, floors are built to strict building codes in some regions.
Төменгі қабат құрылыстары
Қабаттар арқалықтарға немесе балкаларға орнатылуы мүмкін, немесе құрастырылған қуыс плиталар сияқты конструкциялар қолданылуы мүмкін. Төбелік қабат оларға сүйенеді және түрлі тәсілдермен тіреу конструкциясына бекітіледі, бірақ тіреу және төбелік қабат бірлесіп, аяқ астында сезілетін еденнің беріктігін қамтамасыз етеді. Бүгінде төбелік қабаттар көбінесе ылғалға төзімді ("AC" классы, бір жағы жылтыратылып, тегістелген) фанерадан немесе композиттік материалдан кемінде екі қабаттан тұрады, сондай-ақ 2x8, 2x10 немесе 2x12 (қалыпты өлшемдегі ағаш) балкаларға орнатылған төсемдер деп те аталады. Тек бетон плиталарға орнатылатын кейбір еден элементтері үстіңгі материал үшін кішкентай тіректер құратын көпіршік пленкаға ұқсас резеңкеленген немесе пластик қабаттан тұрады. Бұл элементтер төртбұрышты пішінде жасалады және жиектері тігіс және тірек сияқты біріктіріледі. Балкаларға орнатылған еден сияқты, бетонға орнатылмаған еденге де жүктің әсерінен буынды ашатын күштерді тарату үшін басқан буынмен екінші төбелік қабат қосылады. Үш қабатты төбелік қабат тек жоғары сапалы құрылыста қолданылады. Жоғары сапалы құрылыстағы екі қабат та қалың болады (үшінші қабат болған жағдайда да), бірақ олардың жалпы қалыңдығы арзан панельдерге қарағанда екі есе кем болуы мүмкін. Ғимараттың ең жоғары сапалы бөлігінде немесе таңдалған бөлмелерінде үш қабатты төбелік қабат болуы мүмкін, мұндай берік төбелік қабат үлкен плиткалардың (бір жағынан немесе одан да үлкен) жарылуын болдырмау үшін қажет. Мұндай еден астындағы конструкцияда көбінесе "көктеу" және "блоктау" арқалықтары болады, олардың мақсаты – жүктеме кезінде салмақты таратып, арқалықтардың иілуін азайту. Еуропа мен Солтүстік Америкада сирек кездесетін едендерде жеке еден жабыны болмайды, мұндай жағдай көбінесе сату немесе пайдалану алдындағы уақытша шара болып табылады. Жартылай дайын жаңа құрылыстар мен кейбір жалға алу нарықтарында жаңа үй иесіне немесе жалға алушыға қажетті еден жабынын (әдетте қабырғадан қабырғаға төселген кілем немесе бір бөліктен тұратын винил еден) таңдау мүмкіндігі беріледі. Ағашпен қапталған (қатты ағаш) және плиткамен қапталған едендерге, әсіресе соңғысына, берік және сапалы төбелік қабат қажет. Қабырғаның негізі мен еденнің өзара әрекеттесуіне байланысты, кейін орнатылатын жартылай дайын едендер көбінесе қатты ағаштан жасалмайды, өйткені бұл жағдайда құрылым дұрыс ретпен орындалмайды, егер қабырғаның негізі де таңдау жасауға дейін күтіп тұрса. Төбелік қабат еден астында жылу жүйесін де қамтамасыз ете алады, ал егер жылу жүйесі қолданылмаса, онда жылу және кондиционер үшін ауа құбырлары немесе ыстық су немесе бу жүйесі үшін тесіктер жасалады. Кейбір төбелік қабаттар айналасындағы еденнің жоғарғы бетінен төмен орналасады, мұндай төбелік қабаттар мен қалыпты биіктіктегі балкалар біріктіріліп, кемінде бетоннан (құрылысшылардың терминімен "балшық еден") тұратын фанералық қорап құрайды. Басқа жағдайларда, кішкентай плиткалық едендер үшін тек сәл төмендетілген еден, үстіне талшықты тор және бетоннан жасалған композиттік еден жабыны қолданылады; мұндай "бетон" төбелік қабаттар керамикалық плиткалармен жақсы үйлеседі және сондықтан ас үй, кір жуу және әсіресе жалпы және жоғары сапалы ванна бөлмелерін салушылар үшін танымал. Кішкентай (немесе кішкентай) керамикалық плиткаларды пайдаланатын едендер көбінесе тек қосымша фанера қабатын (егер бар болса) пайдаланады және икемді буындар мен жартылай икемді бекіту құрамаларын қолданады, сондықтан үлкен плиткалардың сынбауы үшін олар үлкен иілуге төтеп беруге арналған.
Floors may be built on beams or joists or use structures like prefabricated hollow core slabs. The subfloor builds on those and attaches by various means particular to the support structure, but the support and subfloor together always provides the strength of a floor one can sense underfoot. Nowadays, subfloors are generally made from at least two layers of moisture resistant ("AC" grade, one side finished and sanded flat) plywood or composite sheeting, jointly also termed Underlayments on floor joists of 2x8, 2x10, or 2x12's (dimensional lumber) spaced generally on centers, in the United States and Canada. Some flooring components used solely on concrete slabs consist of a dimpled rubberized or plastic layer much like bubble wrap that provide little tiny pillars for the sheet material above. These are manufactured in squares and the edges fit together like a mortise and tenon joint. Like a floor on joists not on concrete, a second sheeting underlayment layer is added with staggered joints to disperse forces that would open a joint under the stress of live loads like a person walking. Three layers are common only in highest quality construction. The two layers in high quality construction will both be thick sheets (as will the third when present), but they may have a combined thickness of only half that in cheaper construction panel overlaid by plywood subflooring. At the highest end, or in select rooms of the building there might be three sheeting layers, and such stiff subflooring is necessary to prevent the cracking of large floor tiles of or more on a side. The structure under such a floor will frequently also have extra "bracing" and "blocking" joist to joist intended to spread the weight to have as little sagging on any joist as possible when there is a live load on the floor above. In Europe and North America only a few rare floors have no separate floor covering on top, and those are normally because of a temporary condition pending sales or occupancy; in semi custom new construction and some rental markets, such floors are provided for the new home buyer or renter to select their preferred floor coverings, usually a wall to wall carpet or one piece vinyl floor covering. Wood clad (hardwood) and tile covered finished floors generally require a stiffer, higher quality subfloor, especially for the later class. Since the wall base and flooring interact forming a joint, such later added semi custom floors will generally not be hardwood, for that joint construction would be in the wrong order unless the wall base trim was also delayed pending the choosing. The subfloor may also provide underfloor heating and if floor radiant heating is not used, will certainly suffer puncture openings to be put through for forced air ducts for both heating and air conditioning, or pipe holes for forced hot water or steam heating transport piping conveying the heat from furnace to the local room's heat exchangers (radiators). Some subfloors are inset below the top surface level of surrounding flooring's joists and such subfloors and a normal height joist are joined to make a plywood box both molding and containing at least of concrete (A mud floor" in builders' parlance). Alternatively, only a slightly inset floor topped by a fibrous mesh and concrete building composite floor cladding is used for smaller high quality tile floors; these "concrete" subfloors have a good thermal match with ceramic tiles and so are popular with builders constructing kitchen, laundry and especially both common and high end bathrooms and any other room where large expanses of well supported ceramic tile will be used as a finished floor. Floors using small ( and smaller) ceramic tiles generally use only an additional layer of plywood (if that) and substitute adhesive and substrate materials making do with both a flexible joints and semi flexible mounting compounds and so are designed to withstand the greater flexing which large tiles cannot tolerate without breaking.
Жерүсті құрылыстары
Жер деңгейіндегі еден топырақтан жасалған топырақ еден немесе бетон плитадан жасалған қатты еден болуы мүмкін. Жер деңгейіндегі плиталық едендер солтүстік ендіктерінде сирек кездеседі, себебі қату маңызды құрылымдық проблемаларды тудырады, бірақ жылытылатын ішкі кеңістіктерде, мысалы, жертөлелерде немесе жабық емес, жылытылмайтын құрылымдарда, мысалы, беседкалар мен сарайларда қолданылуы мүмкін, мұнда температураның біртектілігі қолайсыз еріген судың пайда болуына әкелмейді. Жер деңгейіндегі плиталық едендерді құюға дайындау үшін алаңды тегістеу қажет, әдетте, бұл плиталық алаңнан алыс жердегі жоғарғы топырақ пен басқа да органикалық материалдарды алып тастауды қамтиды. Алаң тиісті, берік органикалық емес негізгі материалға жеткеннен кейін, оны тегіс және жазық етіп дұрыстау керек, содан кейін күшті тарату үшін құм мен қиыршық тастың қабаттарын жайып қою керек. Плитаның шеттерінде және плитаның ені бойында белгілі бір аралықтармен терең каналдар қазылуы мүмкін, онда арматураның үздіксіз тізбегі екі биіктікте иіліп, бекітіліп, плита астындағы "бетон арқалықты" құрайды. Жоспарланған ең төменгі биіктіктен жоғары (жинақталған құм мен қиыршық тасқа сәйкес келетін) бетонды нығайту үшін арматураның жекеленген торы немесе дәнекерленген металл тор қосылады және аралықтарда төменгі "арқалық" арматурасына байланады. Плита астындағы арқалықтар әсіресе плита ғимараттың бір бөлігін қолдау үшін құрылымдық мақсатта қолданылса пайдалы.
A ground level floor can be an earthen floor made of soil, or be solid ground floors made of concrete slab. Ground level slab floors are uncommon in northern latitudes where freezing provides significant structural problems, except in heated interior spaces such as basements or for outdoor unheated structures such as a gazebo or shed where unitary temperatures are not creating pockets of troublesome meltwaters. Ground level slab floors are prepared for pouring by grading the site, which usually also involves removing topsoil and other organic materials well away from the slab site. Once the site has reached a suitable firm inorganic base material that is graded further so that it is flat and level, and then topped by spreading a layer cake of force dispersing sand and gravel. Deeper channels may be dug, especially the slab ends and across the slab width at regular intervals in which a continuous run of rebar is bent and wired to sit at two heights within forming a sub slab "concrete girder". Above the targeted bottom height (coplanar with the compacted sand and gravel topping) a separate grid of rebar or welded wire mesh is usually added to reinforce the concrete, and will be tied to the under slab "girder" rebar at intervals. The under slab cast girders are used especially if it the slab be used structurally, i. e., to support part of the building.
Жоғарғы қабаттың құрылысы
Көптеген құрылыс ережелеріне сәйкес, ағаш қаңқалы үйлердің едендері әдетте бір-бірінен арттығымен араласпаған балкалармен салынады. Тас сияқты ауыр едендерге тығыз орналасқан балкалар қажет. Егер жүк көтергіш қабырғалар арасындағы қашықтық балкалардың қауіпсіздікпен көтере алатынынан артық болса, онда ауыр көлденең балка (қалың немесе ламинатталған ағаш, немесе металл I-тәрізді немесе H-тәрізді балка) қолданылуы мүмкін. Содан кейін балкалардың үстіне фанера немесе жоңқа тақтасынан жасалған "алдыңғы еден" төселеді.
Floors in wood frame homes are usually constructed with joists centered no more than apart, according to most building codes. Heavy floors, such as those made of stone, require more closely spaced joists. If the span between load bearing walls is too long for joists to safely support, then a heavy crossbeam (thick or laminated wood, or a metal I beam or H beam) may be used. A "subfloor" of plywood or waferboard is then laid over the joists.
Қабаттардағы проблемалар
Ағаш едендер, әсіресе ескілері, кейбір жерлерде "қырылдайды". Бұл ағаш еден астының қосылған жерлерінде басқа ағашқа тиюінен туындайды. Бөлшектерді бұрандалар немесе шегелермен берік бекіту бұл мәселені азайтуға көмектеседі. Еденнің дірілдеуі – едендерде кездесетін мәселе. Ағаш едендер дыбысты, әсіресе ауыр қадамдар мен төмен жиілікті дыбыстарды жақсы өткізеді. "Жүзбелі" едендер бұл мәселені азайтуға мүмкіндік береді. Бетон едендер әдетте өте ауыр болғандықтан мұндай мәселелер болмайды, бірақ оларды салу әлдеқайда қымбатқа түседі және олардың салмағына байланысты құрылыс талаптары да қатаңрақ болады. Химиялық жабынмен жабдықталған едендер, мысалы, боялған бетон немесе эпоксидті жабын, көбінесе сырғанақ болып келеді, бұл сығу мен құлау қаупін тудырады. Алайда, сырғанауға қарсы қоспалар мен жабындар осы қауіпті азайтуға және жабысқақтықты арттыруға көмектеседі. Ғылыми негізделген, сенімді еденнің сырғанауға төзімділігін тексеру еден иелері мен дизайнерлерге еденнің тым сырғанақ екенін анықтауға немесе орнату алдында жоспарланған мақсатына сәйкес еденді таңдауға көмектеседі. Кейде еденді қорғау қажет болуы мүмкін. Спорт залының еденін жабу үйлесімсіз талаптарды орындау қажеттілігін азайту үшін қолданылуы мүмкін.
Wood floors, particularly older ones, will tend to 'squeak' in certain places. This is caused by the wood rubbing against other wood, usually at a joint of the subfloor. Firmly securing the pieces to each other with screws or nails may reduce this problem. Floor vibration is a problem with floors. Wood floors tend to pass sound, particularly heavy footsteps and low bass frequencies. Floating floors can reduce this problem. Concrete floors are usually so massive they do not have this problem, but they are also much more expensive to construct and must meet more stringent building requirements due to their weight. Floors with a chemical sealer, like stained concrete or epoxy finishes, usually have a slick finish presenting a potential slip and fall hazard, however there are anti skid additives and coatings which can help mitigate this and provide increased traction. Reliable, science backed floor slip resistance testing can help floor owners and designers determine if their floor is too slippery, or allow them to choose an appropriate flooring for the intended purpose before installation. The flooring may need protection sometimes. A gym floor cover can be used to reduce the need to satisfy incompatible requirements.
Еденді тазалау
Жерді тазалау – бүкіл әлемде ежелгі заманнан бері кең таралған маңызды шаруа. Тазалау гигиенаны сақтау үшін, сығудан болатын жарақаттардың алдын алу үшін және кірді кетіру үшін қажет. Едендерді де бетін қорғау немесе әдемілеу үшін арнайы өңдейді. Бір типтегі еденді тазалаудың дұрыс тәсілі басқа типті еденге зиян келтіруі мүмкін, сондықтан дұрыс өңдеуді қолдану өте маңызды.
Floor cleaning is a major occupation throughout the world and has been since ancient times. Cleaning is essential for hygiene, to prevent injuries due to slips, and to remove dirt. Floors are also treated to protect or beautify the surface. The correct method to clean one type of floor can often damage another, so it is important to use the correct treatment.