Кіріспе

Грек православ шіркеуінің монахы Косма Аэтолий, кейде Косма Аэтолий немесе Патрокосма "Әке Косма" (Κοσμᾶς ὁ Αἰτωλός, Kosmas Etolos; 1700-1714 жылдары аралығында туылған – 1779 жылы қайтыс болған), грек православ шіркеуінің монахы. Ол Грекиядағы ХХ ғасырдың діни қозғалыстарының бастаушыларының бірі ретінде танылады. Сондай-ақ ол болжамдарымен де әйгілі. Космас аромандар мен арванитика тілдерінде сөйлейтіндерге теріс пікір білдірді және оларды өз тілдерін тастап, грек тілін қабылдауға үндеді. Әулие Косма, "Апостолдармен тең", Константинополь Православ шіркеуі 1961 жылғы 20 сәуірде Экуменикалық Патриарх Афинагордың кезінде ресми түрде әулие деп жарияланды. Оның мерекесі 24 тамызда, шейіт болған күні тойланады.

Мұра

1813 жылы Осман Эпирының, оңтүстік Албанияның және Македонияның іс жүзінде тәуелсіз мұсылман албан билеушісі, Сұлтанның жауы Али Паша, Космастың атқыланған жеріне жақын шіркеу салдырып, оған Космастың қабірлік қалдықтарын орналастырды. 1984 жылы оның қабірлік қалдықтары Колкондастағы, оның қаза тапқан Киркүлдің қасиетті Космас монастырынан Фиер археологиялық мұражайына көшірілді. Әулиенің басқа да қасиеттері Афинаның қалалық соборында сақтаулы. Әулие Космастың қажылық сапары кейбір грек ұлтшыл топтарында да қадірленеді. Грек мәдениетін таратушы болғанына қарамастан, Әулие Косма Аэтолиялық православиелік албандар тарапынан оның уағыздаған сөздері үшін жоғары құрметке ие. Осы мәтіндер Космастың уағыздарына негізделген, бірақ олар негізінен оның қайтысынан кейін жазылып, көшірілген деп саналады.