Кіріспе
Жаулауға қарсы әрекет – шабуылға жауап ретінде қолданылатын тактика. Бұл термин алғаш рет «әскери ойындарда» пайда болған. Жалпы мақсаты – жаудың шабуыл кезінде алған басымдығын жою немесе бейтараптандыру, ал нақты мақсаттары көбінесе жоғалған аумақты қайтару немесе шабуылдаушы жауды талқандау болып табылады (бұл қарсыластың спорт командасы немесе әскери бөлімдері болуы мүмкін). Ірі ауқымды қарсы шабуыл – контршабуыл. Контршабуыл жаудың желілік әскерлері шаршағаннан кейін және жаудың резервтері шайқасқа тартылып, қорғанысты бұза алмағандықтарын дәлелдегеннен кейін, бірақ жаудың жаңа қорғаныс позициясын алуға мүмкіндігі тумай тұрып жүзеге асырылады. Кейде контршабуыл стратегиялық мақсатқа жетуді көздемейтін, тек шектеулі операциялық маневр сипатын ғана қабылдауы мүмкін. Клаузевиц контршабуылды шабуылдаушыны шабуыл жоспарларынан бас тартуға мәжбүрлеудің ең тиімді құралы деп санайды. Контршабуылдар құрлықта ғана емес, теңіз және әуе күштері арқылы да жүзеге асырылуы мүмкін. Әскери тарихшылар әскери тарихтың көптеген соғыстарында стратегиялық контршабуылдарды тіркеген. Көбінесе олар қорғаныс фазасымен бірге сипатталғандықтан, әрқашан осылай аталмайды, мысалы Мәскеу шайқасы. Наполеон Бонапартқа жатқызылатын мақал қарсы шабуылдың тактикалық маңыздылығын көрсетеді: «Жеңістің сәті – ең қауіпті сәт». Сол сияқты, Ардан дю Пик «Санкция зерттеулерінде» былай деді: «Генерал немесе қарапайым капитан, егер ол шабуылға барлық күшін жұмсаса, төрт сарбаз бен бір капралдан құралған ұйымдасқан қарсы шабуылмен оны қайта басып алуға сенімді бола алады». Қарсы шабуыл – әскери тактика, ол бір тарап жаудың шабуылынан сәтті қорғалғанда және өзінің шабуылымен жауды кері итеруді бастағанда пайда болады. Сәтті қарсы шабуыл жасау үшін қорғаныс жағы жауды қорғағаннан кейін тез және шешулі түрде соққы беруі керек, мақсаты – жауды дүрлікетіп, басып алу. Қарсы шабуылдың негізгі идеясы – жауды күтпеген жерден шабуылдау. Алдауға көмектесу үшін Қызыл Армия Украинада жалған әскери лагерьлер құрды, ал неміс барлау ұшақтары аймақта кеңес әскерлерінің шоғырланғаны туралы хабарлағаннан кейін, Белоруссиядан оңтүстікке қарай танк пен жаяу әскер дивизиялары жіберілді, бұл оларды ірі шабуылға ұшыратуға мүмкіндік берді. Шабуылға қолдау көрсету үшін неміс бақылауындағы аумақтағы партизандық топтарға неміс теміржолдарының бұзылуы тапсырылды, бұл неміс күштерінің жабдықтау мен әскерлерді тасымалдауын қиындатып, Украинадағы неміс армиясының орталық тобын одан әрі әлсіретті. Наполеон одақтастарды шайқасқа тарту үшін әскерін кері шегіндірді. Ол оң қанатын қасақана ашық қалдырды. Бұл одақтастарды шабуылға итермеледі, содан кейін олар Наполеонның тұзағына түсті. Одақтас әскерлері Наполеонның оң қанатына шабуыл жасағанда, Наполеон оң қанатын тез толтырды, сондықтан шабуыл тиімді болмады. Алайда, одақтастар тарапынан француздардың оң қанатына шабуыл жасауға кеткен әскерлердің орнына одақтастардың майданының ортасында үлкен бос орын қалды. Одақтастардың ортасындағы үлкен тесікті байқаған Наполеон ортаға шабуыл жасап, екі жағынан да күштерін қоршап алды, соңында одақтастарды толық қоршады. Одақтастар толық қоршалғаннан кейін шайқас аяқталды. Аустерлиц шайқасы француз армиясының одақтастардың шабуылынан сәтті қорғалғандығы және одақтастарды тез жеңгендігі үшін сәтті қарсы шабуыл болды. Наполеон одақтастарды алдады. Ол өз әскерін әлсіз және жеңіліске жақын көрсетті.
A counterattack is a tactic employed in response to an attack, with the term originating in "war games". The general objective is to negate or thwart the advantage gained by the enemy during attack, while the specific objectives typically seek to regain lost ground or destroy the attacking enemy (this may take the form of an opposing sports team or military units). A counter offensive is a broad scale counterattack. The counter offensive is executed after exhausting the enemy's frontline troops and after the enemy reserves had been committed to combat and proven incapable of breaching defenses, but before the enemy has had the opportunity to assume new defensive positions. Sometimes the counter offensive can be of a more limited operational maneuver nature, with more limited objectives rather than those seeking attainment of a strategic goal. A counter offensive as considered by Clausewitz to be the most efficient means of forcing the attacker to abandon offensive plans. Counter offensives can be executed not only on land, but also by the naval, and air forces. Strategic counter offensives have been recorded by military historians in many wars throughout military history. Although not always known as such, because they are usually described by historians in conjunction with the defensive phase, such as the Battle of Moscow. A saying, attributed to Napoleon Bonaparte illustrate the tactical importance of the counterattack : "the greatest danger occurs at the moment of victory". In the same spirit, in his Battle Studies, Ardant du Pic noticed that "he, general or mere captain, who employs every one in the storming of a position can be sure of seeing it retaken by an organised counter attack of four men and a corporal". A counterattack is a military tactic that occurs when one side successfully defends off the enemy’s attack and begins to push the enemy back with an attack of its own. In order to perform a successful counterattack, the defending side must quickly and decisively strike the enemy after defending, with the objective of shocking and overwhelming the enemy. The main concept of the counterattack is to catch the enemy by surprise. To aid the deception, the Red Army established fake army camps in Ukraine and after German reconnaissance planes reported Soviet troop concentrations in the area, panzer and infantry divisions were rushed south from Belorussia, leaving it vulnerable to a major assault. To support the attack, partisan groups in German controlled territory were instructed to destroy German railroads to hamper German efforts to transport supplies and troops throughout the occupied territories and further weaken German Army Group Centre in Ukraine. Napoleon had his men retreat in an attempt to lure the Allies to battle. He purposely left his right flank open and vulnerable. This deceived the Allies into attacking and the Allies fell into Napoleon's trap. When the Allied troops went to attack Napoleon’s right flank, Napoleon quickly filled up the right flank so the attack was not effective. However, on the Allied side, a large gap was left open in the middle of the Allied front line due to troops leaving to attack the French right flank. Noticing the large hole in the middle of the Allied lines, Napoleon attacked the middle and had his forces also flank around both sides, eventually surrounding the Allies. With the Allies completely surrounded, the battle was over. The Battle of Austerlitz was a successful counterattack because the French army defended off the Allied attack and quickly defeated the Allies. Napoleon deceived the Allies. He made his men seem weak and near defeat.
Сент-Вит шайқасы
Сент-Вит шайқасы – 1944 жылдың 16 желтоқсанында басталған «Арденн операциясының» бір бөлігі болды. Ол Антверпенге жол ашатын неміс 5-ші танк армиясының оң фланғын құрады. Неміс шабуылына тойтарыс беру міндеті алдында, АҚШ генералы Брюс Кларк мобильді қорғанысты ең тиімді шешім деп санады. Неміс әскерінің ұрыс желісінің шамалы арт жағындағы мақсатқа ұмтылып жатқанын ескере отырып, ол немістердің уақыты шектеулі екенін түсінді. Сондықтан, олардың күніне бірнеше шақырымға шегінуіне келісім берді, себебі шабуылды баяулату, тоқтатумен тең екендігіне сенді. Сент-Витте қолданған мобильді қорғанысы M36 танк жойғыштарын неміс бронетехникасының шабуылына қарсы тұру үшін оттық база ретінде пайдалануды қамтыды. Бұл, оларды баяулатып, M4 «Шерман» танктерімен қарсы шабуыл жасауға мүмкіндік берді. Артиллерия мен жаяу әскер бұл процеске біріккен күштер ретінде қатысты. Басты мақсат – немістерді тікелей шайқасқа тартып, олардың шабуылдық жоспарын бұзу болды. Контршабуылдар неміс күштерінің шегінетін әскерлерді бұзуына жол бермеді. Кларк көрсеткен табыс – бронетехниканы мобильді қорғаныс жүйесінде қолданудың алғашқы мысалдарының бірі еді.