Кіріспе

Хантсвиллдегі тау, Алабама штаты, АҚШ.

Шаңырағы салыстырмалы түрде жазық және теңіз деңгейінен 500 метрден төмен орналасқан. Бұл биіктік оны қоршаған Теннесси аңғарының төңірегінен шамамен 300 метр жоғары. Батыс бөлігінде тұрғын үйлерден тұратын аудан орналасқан. Таудың шығыс бөлігі мен еңістерін Монте-Сано мемлекеттік паркі алып жатыр. Монте-Сано оңтүстік жағындағы алап арқылы Round Top (Burritt) тауымен байланысқан.

Монте Сано & Теміржол қонақ үйі

XIX ғасырдың аяғындағы жаз айларында сары қызылша, холера және дифтерия аурулары кең таралды. Таудан таза су мен санитарлық жағдайлар табылды, соның арқасында келушілердің денсаулығы жақсарды. Дегенмен, осы аурулардың нақты себептері толыққанды түсініксіз болғандықтан, үйлеріне оралған соң көптеген адамдар қайтадан ауырып қалды. 1886 жылы Монте Сано қонақ үйі жүздеген адамға денсаулық сақтау орны ретінде қызмет ету үшін салынды. Қонақ үй үш қабаттан тұратын, 223 бөлмелі, ағаштан салынған және Анн патшайымының сәулет стилінде жасалған. Бөлмелердің құны аптасына 11,00 доллар болды, бұл бағаға тамақ та кірді. Курорттағы ойын-сауықтардың қатарында атпен серуендеу, екі боулинг алаңы, крокет, бильярд, теннис және әдемі бақтар бар еді. Келушілер Хантсвилл депосынан қонақ үйге дейінгі 8 шақырымдық қашықтықты ат пен арбамен төрт сағатта жүріп өтті. Бұл танымал курорттың тізілімінде одақтағы барлық штаттардан және бірнеше шетелдерден келген қонақтар тіркелген. Келушілердің арасында қайырымдастық істерге көмектесуші Уильям Х. Вандербильт, виконт Уильям Уолдорф Астор, композитор Уолтер Дамрош және теміржол саласындағы қаржыгер Джей Гулд болды. Қонақтарға жақсырақ қызмет көрсету мақсатында 1888 жылдың мамыр және тамыз айлары аралығында 8 шақырымдық Монте Сано темір жолы салынды. 25 центтік пойыз 20 минуттық сапар жасап, күніне үш рет жүріп тұрды. Бірақ, азаматтар пайдалана бастағаннан кейін, пойыздың құмды тоқтату құбырлары бітеліп, дөңгелектері рельстен шығып, пойыз дереу тоқтады. Жолаушылар жарақаттанбады және пойыз да зардап көрмеді, бірақ бұл жағдай болашақ жолаушыларды қорқытып жіберді. Содан кейін темір жол негізінен 1896 жылы банкротқа ұшырағанға дейін жүк тасымалдау үшін пайдаланылды. Сары қызылша мен холераның себептері мен емделу жолдары анықталғаннан кейін, "Денсаулық тауына" бару қажеттігі туындамады. Көлік мәселелері мен тұрақты клиенттердің жетіспеуі қонақ үй бизнесін құлдыратты, ал оның соңғы маусымы 1900 жылы болды.

Геология

Геологиялық тұрғыдан алғанда, Монте-Сано – Флинт өзені аңғарымен негізгі Камберленд үстіртінен бөлінген меса. Ол Пенсильванияның Поттсвилл формациясының берік құмтас қабатымен сипатталады, бұл қабат Миссисиптің әктас тасының оңай еритін қабаттарының үстіне орналасқан. Миссисиптің әктас тастары теңіз жануарларының қазба қалдықтарына, әсіресе криноидтар мен бластоидтарға бай.

Батыс беткейі

Таудың батыс беткейінің көп бөлігі – Хантсвилл қаласының орталығының фонында және қалалық әкімшіліктен 2 шақырым қашықтықта – Солтүстік Алабама жер қорына тиесілі және басқарылатын Монте Сано табиғат қорығы орналасқан. 1987 жылы Алабама штатының алғашқы жер қоры ретінде құрылған Солтүстік Алабама жер қоры – жерді, тұщы су ресурстарын, жергілікті шаруашылықтарды және табиғи ортаны сақтауға бағытталған коммерциялық емес, аккредиттелген ұйым. Монте Сано табиғат қорығы АҚШ-тағы ең ірі қалалық табиғат қорықтарының бірі және Солтүстік Алабама жер қорының күтіміндегі алты табиғат қорығының бірі. Монте Сано табиғат қорығы 1,107 акрдан астам жерді құрайды және 23 шақырымнан астам қоғамдық жолдарды ұсынады. Жолдардың кең жүйесі, Солтүстік Алабама жер қорының Уэйд тауы, Харвест Сквер және Блевинс Гэп табиғат қорығымен бірге Мэдисон округіндегі алғашқы Ұлттық демалыс жолдары ретінде танылды. Жер қорымен бірге еріктілер де жолдарды жасап, күтіп ұстайды. Жер қоры жолдарына Үш үңгірдің шеңбері, Блафф Лайн, Толл Гейт, Амандық үйі, Фаган Спрингс, Ок Парк және Ескі теміржол төсегі кіреді. Ескі теміржол төсегі 1888 жылдан 1896 жылға дейін Хантсвилл депосынан (қазір жоқ) Монте Сано қонақ үйіне қатынайтын бу локомотивінің жолынан қалған бөлігін сақтайды. Бұл жол – алғашқы 500 «Теміржолдан Трассаға» жолдың бірі.