Кіріспе
Сәйкес келетін карта ойындарының тобы
Румми – бір-біріне ұқсас карталарды бірдей номиналмен немесе реттілікпен, сондай-ақ бірдей мастьта жинау ерекшелігімен байланысты ойындардың тобы. Руммидің кез келген түріндегі негізгі мақсат – жиынтықтар (бірдей номиналдағы үш немесе төрт картадан) немесе реттіліктер (бір мастьтағы үш немесе одан көп картадан) құру, содан кейін қарсыластардан бұрын ойынды аяқтау немесе олардан көп ұпай жинау.
Шығу тегі
Рэммидің шығу тегі туралы екі кең таралған теория бар, олардың бірі XIX ғасырда Мексикада немесе Қытайда пайда болды. Бірінші теория бойынша, бұл ойын 1890 жылдар шамасында Мексикада пайда болған. R.F. Фостердің «Фостердің толық Хойлы» кітабында бұл ойын Конкиан деп сипатталған, ол 40 картадан тұратын испандық колодамен ойналған және біріктіру механикасын қамтыған. Екінші теорияға сәйкес, Рэмми Азияда пайда болған, ал 1891 жылы У.Х. Уилкинсонның батысқа бейімдеген Кун П'ай деген Маджонгтың түрінен пайда болған, ол Ханху деп аталған. Ойын зерттеушісі Дэвид Парлетт осы екі теорияны біріктіріп, 1852 жылы алғаш рет тіркелген Мексиканың Конкиан ойыны барлық Рэмми ойындарының түпкі атасы екенін, ал Конкиан қытай ойыны Ханхуға балама екенін ұсынады. Қытай карточкалық ойындарында жинау және тастау арқылы біріктіру принципі кем дегенде 19 ғасырдың басында, тіпті 18 ғасырдың басында да кездеседі. Гин және Канаста сияқты Рэммидің түрлері ХХ ғасырда кең таралды. Рэмми Үндістанда да танымал, және Үндістандық Рэмми АҚШ-та пайда болған Джин Рэмми мен 500 Рэмнің нұсқасы болуы мүмкін. «Рэмми» атауының шығу тегі туралы бірнеше теория бар. Кейбіреулер оны британдық сленг сөзі «rum» – ерекше, жақсы, қызықты деген мағынасына байланыстырады. Ал басқалары бұл атаудің Rum Poker ойынынан немесе сол аттас танымал спирттік сусындан шыққан деп санайды.
Келісіміміз
Нұсқасына байланысты, әр ойыншыға стандартты 52 картадан тұратын палубадан, бірнеше палубадан немесе нақты ойындар үшін қолданылатын арнайы карта палубасынан белгілі бір мөлшерде карта беріледі. Таратылмаған карталар ортаға, беті төмен қаратып қойылады, бұл – қойма (stock) деп аталады. Көптеген нұсқаларда, ойыншылар карталарын тастап немесе құтылу үшін пайдаланатын қойманың жанына бір карта бетімен жоғары қаратып қойылады, бұл – тастау қалыбы (discard pile) деп аталады. 10 карталық руммиде, көбінесе екі, үш немесе төрт ойыншы ойнайды, әр ойыншыға он карта беріледі. Бес ойыншымен ойналатын румми ойынында әр ойыншыға алты карта беріледі. 500 руммиде әр ойыншыға жеті карта беріледі. Үнді руммиінде әр ойыншыға 13 карта беріледі.
Мельдер
Бірлесу жиынтық (немесе кітап) немесе тізбек болуы мүмкін. Жиынтық бірдей номиналдан кем дегенде үш картадан тұрады, мысалы, немесе. Тізбек бірдей мастьтағы кем дегенде үш қатарынан келген картадан тұрады, мысалы, немесе. Аралас мастьтағы тізбектерге рұқсат ететін өте аз нұсқалар бар. Роммидің кейбір нұсқаларында басқа да комбинацияларға рұқсат етілуі мүмкін. Кейбір нұсқаларда бірлесулер (жиынтықтар мен тізбектер) 3 немесе 4 картадан болуы керек, ал басқалары ұзақ тізбектерді пайдалану арқылы үлкен бірлесулерге мүмкіндік береді, мысалы: немесе, егер бірнеше колода немесе жокерлер қолданылса, немесе. Жокерлер сияқты қосымша карталар бірлесудегі кез келген картаны алмастыру үшін қолданылуы мүмкін. Бірлесудегі қосымша карталардың саны шектелуі мүмкін.
Ойнаңыз
Ойынның нұсқасына байланысты, ойыншылар қолдарынан карталарды қосып, тастауды кезекпен жасайды. Мұны істеудің көптеген және өте әртүрлі тәсілдері бар, бірақ көбінесе қосымшадан карта алып, тастау қатарына карта тастау қажет болады. Кейбір нұсқаларда жиынтықтарды үстелге ашық жайып, барлық ойыншыларға көрсетеді, ал басқа нұсқаларда ойыншылар көрсетіске дейін қолдарын жасырады. Кейбір нұсқаларда тастау қатарындағы барлық карталарды алуға рұқсат беріледі. Аз ғана нұсқаларда қарсыластардың жиынтықтарынан карта ұрлауға рұқсат етіледі.
Көрсеткіш
Көптеген нұсқаларда ойыншылар барлық карталарын кем дегенде екі жиынға салуы керек (бірақ олар бір картаны қосымша жиынға тастауға рұқсат етілуі мүмкін). Барлық карталарын жиынға салған ойыншы, әлі қолында қалғандарын көрсетеді және оларды тексеруге ұсынады. Қалған барлық ойыншылар өздерінің жиындарын және қолдарындағы пайдасыз карталарын көрсетеді. Карталарды ұсыну әрекеті "Шоуинг" деп аталады.
Нәрселеу
Жеңімпаз немесе барлық ойыншылар сәтті ойыннан кейін өздерінің қолындағы карталарын есептейді. Көптеген нұсқаларда сандық карталарға белгілі бір ұпайлар тағайындалады, ал жоғары құнды карталарға (J, Q, K) да ұпайлар беріледі, ал A көбінесе басқаша бағаланады. Ұпай есептеу кезінде әр ойыншы жинаған карталарындағы (жинақтар мен тізбектер) ұпайларын қосып, жиналмаған карталардан ұпайларын азайтады. Жеңімпаз жеңіске жеткені үшін бонус ала алады. Кейбір арнайы немесе қиын жинақтар қолға қосымша ұпайлар сыйлайды. Егер жиналмаған карталардың жалпы сомасы жиналған карталардан көп болса, ойыншының ұпайы теріс болуы мүмкін. Әдетте, ойын бір ойыншы белгілі бір шекті (мысалы, 1000 ұпай) басып өткенше жалғасады.
Негізгі ромми
Рэммидің көптеген түрлері бар, бірақ көпшілігі негізгі ойынның – Негізгі Рэмми немесе Түзу Рэмми деп аталатын – ортақ ерекшеліктеріне негізделген. Егер басқаша белгіленбесе, келесі ережелер Parlett (2008) еңбегіне сәйкес келеді.
Карталар
52 картадан тұратын стандартты жиынтықтар қолданылады: біреуі екі немесе үш ойыншыға жеткілікті; төртеуден жетеуге дейін екі жиынтықты пайдалануға болады, олардың карталарының арт жағында екі түрлі сурет болуы мүмкін. Балама ретінде, төртеуден алтауға дейін ойыншылар бір жиынтықпен ойнай алады, бірақ карталардың саны кемітіледі. Жақында ғасырлар бойы алғаш рет 104 картадан тұратын неміс үлгісіндегі екі жиынтық өндірілді. Жокерлер – кез келген картаның орнына қолданылады.
Ойнаңыз
Ойын дилердің сол жағындағы ойыншыдан басталады және сағат тілі бойынша жүреді. Әр ойыншы өз кезегінде колодадан немесе тасталған карталар үйімінен жоғарғы картаны алады. Егер ойыншы тасталған карталар үйімінен карта алса, бірнеше карта алуға болады. Содан кейін ойыншы келесі әрекеттердің бірін немесе екеуін орындайды:
Meld. A player who has three cards of the same suit in a sequence or run, may meld them by laying these cards, face up, on the table. If at least three cards of the same rank are held, they may be melded as a set or group. The original rule was that Aces could only be played low, for example However, it is now common to treat them as high or low, but not both. For example, is legal but is not. Melding is optional and as many may be made as are possible on one turn. Lay off. A player may also choose to lay off some cards on an existing meld. This means that a player may add to a sequence or a set on the table, regardless of who initially melded it. Finally, after making any melds or lay offs, the player must discard a single card to the discard pile, face up. A player who drew the upcard from the discard pile, may not replace the same card on the discard pile, but must discard a different card. If the stock runs out, the next player may choose to draw from the discard pile or to turn it over to form a new stock. The discard pile is not shuffled. After forming the new stock, the top card is drawn to form the new discard pile. The player can call rummy if a point is discarded into the discard pile. They cannot however call rummy if the card becomes a point while in the discard pile. Going out. A player may go out by discarding the last remaining card in hand, whether as part of a meld, a lay off or a discard. If a point that is playable is discarded in attempt to "go out" said discard would be "rummy". NOTE: Some players require that the final card in a player's hand be discarded. That is, a player cannot go out by melding or laying off, but must discard the final card. Example. Anne has left in her hand and draws , thus forming a sequence. She goes out by melding her sequence and without making a discard. Or supposing Ben has and draws the , he may meld the , discard the and go out. Or if there is a run of on the table and Charlotte, who has the , picks up the , she may lay off her two cards to the existing meld and go out.
Жинау. Егер ойыншыда бір түстің үш картасы тізбек немесе қатар түрінде болса, оларды үстелге ашық жайып жинауға болады. Егер кем дегенде үш бірдей номиналдағы карта болса, оларды жиынтық ретінде жинауға болады. Алғашқы ереже бойынша, туз карталары тек кіші номиналмен ойналатын, мысалы, бірақ қазір оларды жоғары немесе төмен деп санау қалыпты, бірақ екеуінің бірдей болмауы керек. Мысалы, жарамды, ал жарамсыз. Жинау міндетті емес және бір жүрісте мүмкін болғанша көп жинауға болады. Қосымша карталар қосу. Ойыншы бұрыннан жиналған жиынтыққа немесе тізбекке қосымша карталар қосуға болады. Яғни, ойыншы үстелдегі тізбекке немесе жиынтыққа, оны бастапқыда кім жинағанын ескермей, карталар қоса алады. Соңында, кез келген жинау немесе қосымша карталар қосылғаннан кейін, ойыншы бір картаны тасталған карталар үйіміне ашық жайып тастауы керек. Тасталған карталар үйімінен ашық карта алған ойыншы сол картаны тастау үйіміне қайтаруға болмайды, басқа картаны тастауы тиіс. Егер колода бітіп қалса, келесі ойыншы тасталған карталар үйімінен карта алуға немесе оны жаңа колода жасау үшін айналдыруға болады. Тасталған карталар үйімі шатылмайды. Жаңа колода жасалғаннан кейін, жоғарғы карта жаңа тасталған карталар үйімін құру үшін алынады. Ойыншы, егер тасталған карталар үйіміне ұпайлы карта тасталса, "ромми" деп жариялай алады. Бірақ, егер карта тасталған карталар үйімінде ұпайлы болса, "ромми" деп жариялауға болмайды.
Meld. A player who has three cards of the same suit in a sequence or run, may meld them by laying these cards, face up, on the table. If at least three cards of the same rank are held, they may be melded as a set or group. The original rule was that Aces could only be played low, for example However, it is now common to treat them as high or low, but not both. For example, is legal but is not. Melding is optional and as many may be made as are possible on one turn. Lay off. A player may also choose to lay off some cards on an existing meld. This means that a player may add to a sequence or a set on the table, regardless of who initially melded it. Finally, after making any melds or lay offs, the player must discard a single card to the discard pile, face up. A player who drew the upcard from the discard pile, may not replace the same card on the discard pile, but must discard a different card. If the stock runs out, the next player may choose to draw from the discard pile or to turn it over to form a new stock. The discard pile is not shuffled. After forming the new stock, the top card is drawn to form the new discard pile. The player can call rummy if a point is discarded into the discard pile. They cannot however call rummy if the card becomes a point while in the discard pile. Going out. A player may go out by discarding the last remaining card in hand, whether as part of a meld, a lay off or a discard. If a point that is playable is discarded in attempt to "go out" said discard would be "rummy". NOTE: Some players require that the final card in a player's hand be discarded. That is, a player cannot go out by melding or laying off, but must discard the final card. Example. Anne has left in her hand and draws , thus forming a sequence. She goes out by melding her sequence and without making a discard. Or supposing Ben has and draws the , he may meld the , discard the and go out. Or if there is a run of on the table and Charlotte, who has the , picks up the , she may lay off her two cards to the existing meld and go out.
Ойынды аяқтау. Ойыншы қолдағы соңғы картаны тастап, немесе жинау, қосымша карталар қосу немесе тастау арқылы ойынды аяқтауға болады. Егер "ойынды аяқтау" әрекеті кезінде ойналатын ұпайлы карта тасталса, онда ол тастау "ромми" болып есептеледі. ЕСКЕРТУ: Кейбір ойыншылар ойыншының қолындағы соңғы картаны міндетті түрде тастауды талап етеді. Яғни, ойыншы жинау немесе қосымша карталар қосу арқылы ойынды аяқтауға болмайды, соңғы картаны тастауы керек. Мысал келтірейік. Анна қолында қалған және тартып, осылайша тізбек құрайды. Ол тізбегін жинап, тастамай-ақ ойынды аяқтайды. Немесе, егер Бен және тартып алса, ол оны жинап, тастап, ойынды аяқтай алады. Немесе, егер үстелде тізбек болса және Шарлотта, оның қолында бар болса, оны қолдағы екі картасын қолдағы тізбекке қосып, ойынды аяқтай алады.
Meld. A player who has three cards of the same suit in a sequence or run, may meld them by laying these cards, face up, on the table. If at least three cards of the same rank are held, they may be melded as a set or group. The original rule was that Aces could only be played low, for example However, it is now common to treat them as high or low, but not both. For example, is legal but is not. Melding is optional and as many may be made as are possible on one turn. Lay off. A player may also choose to lay off some cards on an existing meld. This means that a player may add to a sequence or a set on the table, regardless of who initially melded it. Finally, after making any melds or lay offs, the player must discard a single card to the discard pile, face up. A player who drew the upcard from the discard pile, may not replace the same card on the discard pile, but must discard a different card. If the stock runs out, the next player may choose to draw from the discard pile or to turn it over to form a new stock. The discard pile is not shuffled. After forming the new stock, the top card is drawn to form the new discard pile. The player can call rummy if a point is discarded into the discard pile. They cannot however call rummy if the card becomes a point while in the discard pile. Going out. A player may go out by discarding the last remaining card in hand, whether as part of a meld, a lay off or a discard. If a point that is playable is discarded in attempt to "go out" said discard would be "rummy". NOTE: Some players require that the final card in a player's hand be discarded. That is, a player cannot go out by melding or laying off, but must discard the final card. Example. Anne has left in her hand and draws , thus forming a sequence. She goes out by melding her sequence and without making a discard. Or supposing Ben has and draws the , he may meld the , discard the and go out. Or if there is a run of on the table and Charlotte, who has the , picks up the , she may lay off her two cards to the existing meld and go out.
Нәрселеу
Ойынды аяқтаған ойыншы жеңіске жетеді және қарсыластарының қолындағы карталардың жиынтық құнын ұпай ретінде алады. Король, дама және валет әрқайсысы 10 балл, жокерлер әрқайсысы 15 балл, ал сандық карталар өздерінің номинал сәйкес балл алады. Түз картасы 1 баллға бағаланады, егер оны жоғары карта ретінде санауға рұқсат етілсе, онда 11 балл береді.
Вариациялар
Кейбір жағдайларда жокерлер жауынгерлік карта ретінде қолданылады және жинау кезінде кез келген картаның құнын білдіре алады. Оларды топтамаларда немесе тізбектерде қолдануға болады, бірақ "жинағаннан" кейін оларды ауыстыруға болмайды, сондай-ақ ойыншы өзі немесе қарсыласы оны ауыстыру үшін карта тастай алмайды. Жокерлер есептеу кезінде саналмайды. Басқа нұсқаларда, мысалы, 500 румми және треппенромме, тасталған карталардың барлығы көрінетіндей етіп салынады. Ойын басында ойыншы тастау қалыңдығынан кез келген картаны алуға болады, егер оның үстіндегі барлық карталар да алынса және соңғы алынған карта бірден ойнатылса. Егер ойыншы тек үстіңгі картаны алса, оны сақтап, басқа картаны тастауы керек. Блок немесе плиткалы румми деп аталатын нұсқада ойыншылар колоданы бір рет қарап шыққаннан кейін ойынды жалғастырмайды – егер ешбір ойыншы жеңіске жетпесе, колода бір рет қаралып болғаннан кейін барлығы қолдарындағы ұпайларын жоғалтады. Round the corner rummy, сондай-ақ үздіксіз румми деп аталады, бұл нұсқада туз бір мезгілде жоғары да, төмен де болуы мүмкін, тізбекте "айналып өтуге" мүмкіндік береді, мысалы: Q K A 2.
Қатардағы ойындар
Реммиден туындаған көптеген ойындар бар. Солтүстік Америкада "ремми" сөзі көбінесе "джин-ремми" дегенмен шатастырылып қолданылса да, бұл термин үлкен ойын отбасысын қамтиды, оған канаста, маджонг және руммикуб кіреді.