Кіріспе

Австралиялық судья Кеннет Мэдисон Хейн (Kenneth Madison Hayne; 5 маусым 1945 жылы туған) – Австралияның Жоғарғы Сотының бұрынғы төрешісі, Австралия сот жүйесіндегі ең жоғары сот.

Ерте өмір және білім

Хейн Квинсленд штатының Гимпи қаласында дүниеге келді және Мельбурндағы Шотланд колледжінде білім алды. Ол Мельбурн университетінің бакалавр (Адамдар туралы ғылымдар) және заң бакалавры (құрметті дипломмен) дәрежелерін бітірді, оқу кезеңінде Ормонд колледжінде тұрды. Хейн Мельбурн университетінің Заң шолу журналының редакторы болды. Одан кейін Оксфорд университетінің Эксетер колледжінде азаматтық құқық бакалаврын бітірді. Ол сондай-ақ Родс стипендиясының иегері болды. Ол – тағы бір Жоғарғы сот судьясы Мишель Гордонның күйеуі.

Мансап

Кеннет Хейн 1971 жылы Виктория Жоғарғы сотының адвокаты және солиситоры болып тіркелді, ал 1984 жылы Королеваның кеңесшісі (QC) лауазымына тағайындалды.

Сот қызметі

Кеннет Хейн 1992 жылы Виктория Жоғарғы Сотының судьясы болып тағайындалғаннан кейін сот құрамына қосылды. 1995 жылдың 7 маусымынан бастап ол Виктория Жоғарғы Сотының апелляциялық алқасында отырды, ол Австралияның Виктория штатындағы ең жоғары сот. 1997 жылдың қыркүйегінде Хейн Жоғары Сот судьясы болып тағайындалды. Ол 2015 жылы 70 жасқа толғанда, Австралия Конституциясының 72-бабына сәйкес міндетті зейнеткерлік жасына жеткендіктен зейнетке шықты. Оның орнына Жоғары Сотта оның әйелі, Федералдық Сот судьясы Мишель Гордон тағайындалды. Хейн Жоғары Сотта қызмет еткен кезінде судьялардың "түйінді" тобының бір бөлігі ретінде танылды, көбінесе көпшілікті құрады және көбінесе судья Уильям Гаммоупен бірлесіп шешімдер жазды. Бір ерекше жағдай – Хейннің Томас пен Моубрей ісі бойынша даулы шешімі, онда ол Майкл Кирбимен бірге терроризмге күдіктілерге қатысты қолданылған уақытша бақылау бұйрықтарын конституциялық емес деп тануға қол қойды. Тағы бір, соңғы мысал – Кучборски Квинслендке қарсы [2014] HCA 46 ісі, онда Хейн судьясы жалғыз қарсылық білдірді.

Патшалық комиссары

2017 жылдың желтоқсанында Хейн Банктік, зейнетақы және қаржылық қызметтер саласындағы қателіктер мен бұзушылықтар жөніндегі Корольдік комиссияны басқаруға тағайындалды. Комиссияның жұмысы БАҚ-та үздіксіз жарияланып тұрды және есеп 2019 жылдың 1 ақпанында жарияланды.

Кейінгі өмір

2019 жылдың шілдесінде (тамыз айының басында жарияланған) Комиссиядан кейінгі алғашқы ресми мәлімдемесінде Хейн патшалық комиссияларға деген талаптың өсуін "[үкіметтік және жеке институттарға деген сенімнің зардап шегуі немесе жойылғандығы]" симптомы ретінде бағалады. Оның пікірінше, халық Австралияның "көлеңкелі" шешім қабылдау процестерін "күшті мүдделер тобының" "бұрмаланған, тіпті басып алған" деп қарастырады, ал көшбасшылар "саяси мәселелер бойынша ұғыммен пікір алмаса алмайды", керісінше "соғыс тіліне" жүгінеді және "қарама-қарсы пікірлерді қазіргі қоғамға төнетін қауіп ретінде көрсетуге" тырысады. Ол әсіресе "Жүректен келген Улуру декларациясына" деген саяси реакцияны атап өтті. 2020 жылдың тамызында Хейн саясаттағы барлық тараптарды "бір-бірін естімеуге" ұласатын диалогты тоқтатуға шақырды, мысалы, климаттық өзгерістер және Улуру декларациясында ұсынылған парламенттегі аборигендердің дауысы төңірегіндегі гиперпартиялық қақтығыс. Ол COVID-19 пандемиясы мемлекеттік органдарды шындықты халыққа ашығырақ жеткізуге ынталандырады деп үміттенді, соның нәтижесінде халық оларға көбірек сенім арта алады.

Құрметтер

2002 жылы сот жүйесіне, заң ғылымындағы көрнекті ғалым, адвокат және юрист ретіндегі қызметі үшін, сондай-ақ құқықтық және жалпы білім беруді дамытудағы қоғамдық еңбегі үшін Хейн Австралияның ең жоғары азаматтық ордені – Австралия орденінің серігі (AC) атағымен марапатталды. Хейн Оксфорд университетінің Ұлттар Достастығы заң журналының демеушісі.