Кіріспе
Нью-Йорк қаласындағы өнер мұражайы
Нью-Йорктың Neue Galerie ("Жаңа галерея" неміс тілінде) – Нью-Йорктегі 86-шы көше мен Бесінші авенюде орналасқан Уильям Старр Миллер үйіндегі ХХ ғасыр басындағы неміс және австриялық өнер мен дизайн мұражайы. 2001 жылы құрылған ол Манхэттеннің Жоғарғы Шығыс жағындағы Бесінші авенюдегі 83-ші көшеден 105-ші көшеге дейін созылған, Нью-Йорк қаласының танымал Музейлік қатарының ең соңғы қосылған мұражайларының бірі.
Тарих
Мұражайды алғаш рет екі жақын дос ойластырды: өнер сатушы және музей көрмелерін ұйымдастырушы Серж Сабарский, сондай-ақ кәсіпкер, меценат және өнер жинаушы Рональд С. Лаудер. Екеуі де ХХ ғасырдың басындағы неміс және австриялық өнер мен дизайнға деген үлкен құштарлықты бөлісті. Олар 1967 жылы, Сабарский 987 Мэдисон даңғылында Серж Сабарский галереясын ашуға азырақ қалғанда танысты. Галерея тез арада австриялық және неміс экспрессионизмінің Нью-Йорктегі жетекші галереясы ретінде танылды, ал Лаудер оның жиі келушісі және тұрақты тапсырыс берушісі болды. Арадағы жылдарда екеуі осы кезеңнің ең үздік туындыларын көрсету үшін мұражай ашу мүмкіндігін талқылады. 1996 жылы Сабарский қайтыс болған соң, Лаудер досына құрмет көрсету мақсатында Neue Galerie New York мұражайын құру жұмысын жалғастыруды шешті.
Жинақ
Неуэ галереясының коллекциясы екі бөлімге бөлінеді. Музейдің екінші қабатында ХХ ғасырдың басындағы Австрияның көркем және сәндік өнерінің туындылары орналасқан, оның ішінде Густав Климт, Оскар Кокошка және Эгон Шиле картиналары, сондай-ақ Вена Werkstätte шеберлерінің және олардың замандастарының сәндік заттары бар. Үшінші қабатта сол дәуірдегі түрлі неміс туындылары көрсетілген, соның ішінде «Көк атты» (Der Blaue Reiter), «Көпір» (Die Brücke) және Баухаус сияқты өнер бағыттары ұсынылған. Бұл қабатта Василий Кандинский, Пол Клей, Эрнст Людвиг Кирхнер, Лионель Фейнингер, Отто Дикс және Джордж Грос сияқты суретшілердің туындылары қойылған. 2006 жылы Лаудер «Новая галерея» атынан Мария Альтманнан Климттің «Адель Блох Бауэр I портреті» картинасын сатып алды. Құпия келісім шартына сәйкес, Лаудер сатып алу бағасының Пикассоның 1905 жылғы «Құрылы бар жігіт» картинасының бұрынғы рекордтық бағасынан – 104,2 миллион АҚШ долларынан жоғары екенін ғана растады. Баспасөз Климт картинасының бағасы 135 миллион АҚШ долларын құрағанын хабарлады, бұл сол кезде сатылған ең қымбат картина еді. Ол 2006 жылдың шілдесінен бері мұражайда көрсетіліп келеді.
Құрылыс
Музей бұрынғы Уильям Старр Миллер үйінде орналасқан, ол Людовик XIII стиліндегі / Бейкс-арт сәулетінің нысаны және Бесінші авеню мен 86-шы көшенің қиылысында орналасқан. "Новая галерея" 2001 жылдың 16 қарашасында осы жерде есігін ашты. Selldorf Architects компаниясы мұражайға айналдыру үшін толыққанды қайта жаңарту жұмыстарын жүргізді. Галереялық кеңістіктерден басқа, мұражайда кітап дүкені, дизайн дүкені, сондай-ақ екі австриялық кафе – Café Sabarsky және Café Fledermaus орналасқан.
Кафе Сабарский
"Neue Galerie" галереясының негізін қалаушы Серж Сабарскийдің есімін алып жүрген "Café Sabarsky" кафесі, Вена кафелерінен шабыттандырылған. Ол кезеңнің заттарымен жабдықталған, оның ішінде Йозеф Хоффманның шамдары, Адольф Лоостың жиһаздары және 1912 жылғы Отто Вагнердің матасымен қапталған диван-орындықтары бар. Кафедің бір бұрышын Бозендорфердің концерттік роялі безендіреді, ол мұражайдағы барлық кабаре, камералық және классикалық музыкалық өнер көрсетілімдерінде пайдаланылады. "Café Sabarsky" 2020 жылға дейін ресторатор Курт Гутенбруннер басқарды.
Менеджмент
2020 жылдың сәуірінен бастап мұражай президенті және негізін қалаушы Рональд С. Лаудер мен кеңесшілер кеңесі басқарады. Мұражай ашылғаннан бері оны Австрияның Вена қаласында туған, бұрын Серж Сабарский галереясының директоры болған Рене Прайс басқарып келеді.
Бұрынғы көрмелері
Madame d'Ora 2020 жылдың 20 ақпанында ашылды және 2020 жылдың 12 наурызына дейін жалғасты. Көрменің мерзімі COVID-19 пандемиясының салдарынан музейдің жабылуымен қысқартылды. Бұл көрмені доктор Моника Фабер ұйымдастырды және фотограф Мадам д'Ораның, әйтпесе Дора Калмустың жұмыстары көрсетілді. Эрнст Людвиг Кирхнер 2019 жылдың 3 қазанында ашылды және 2020 жылдың 13 қаңтарына дейін жұмыс істеді. Бұл көрмеде Эрнст Людвиг Кирхнердің туындылары қойылды. Оны Neue Galerie ұйымдастырды, ал Джилл Ллойд пен Янис Стаггс бірлесіп жетекшілік етті. Күн тұтылуы: Веймар Республикасының өнері 2019 жылдың 23 мамырында ашылды және 2019 жылдың 2 қыркүйегіне дейін жалғасты. Бұл көрмеде Джордж Гросстың 1926 жылғы "Күн тұтылуы" атты монументалды картинасы көрсетілді, ол Нью-Йорктің Хантингтон қаласындағы Хекшер өнер мұражайынан арнайы қарызға алынған. "Өзінің портреті: Шиледен Бекманға" көрмесі 2019 жылдың 28 ақпанында ашылып, 2019 жылдың 24 маусымына дейін жалғасты. Бұл көрмеде негізінен 1900-1945 жылдар аралығында Австрия мен Германияда жасалған туындылар ұсынылды. Онда әлемнің түрлі елдерінен алынған мемлекеттік және жеке коллекциялардан 30 суретшінің 70 автопортреті болды. "Фокус: Wiener Werkstätte әшекейлері" 2018 жылдың 4 қазанында ашылды және 2019 жылдың 13 мамырына дейін жұмыс істеді. Густав Климт пен Эгон Шиле 1918 жылдығының 100 жылдығына арналған көрме 2018 жылдың 28 маусымында ашылып, 2019 жылдың 21 қаңтарына дейін жалғасты. Франц Марк және Август Макке: 1909-1914" көрмесі 2018 жылдың 4 қазанында ашылды және 2019 жылдың 21 қаңтарына дейін жалғасты. Бұл көрмеде Франц Марк пен Август Маккедің шамамен 70 картинасы мен қағаз беттеріндегі жұмыстары көрсетілді, олар әлемдегі мемлекеттік және жеке коллекциялардан қарызға алынған. "Оқиға алдында: 1930 жылдардағы неміс және австриялық өнер" 2018 жылдың 8 наурызында ашылып, 2018 жылдың 28 мамырына дейін жалғасты. Көрмені Мартин Лютер Университеті Халле Виттенберг университетінің профессоры доктор Олаф Петерс ұйымдастырды, ол Петерстің жетекшілігімен неміс тарихына арналған көрмелер трилогиясының үшінші бөлігі болды. 2014 жылы ұйымдастырылған "Дегенеративті өнер: нацистік Германиядағы заманауи өнерге шабуыл" атты алғашқы көрмеде "Энтартете Кунст" атты танымал көшпелі көрме талданды. Көрме үлкен танымалдыққа және сынға ие болды. 2015 жылы "Берлин мегаполисі: 1918-1933" атты екінші көрмеде Берлин қаласының қазіргі мәдениеттің дамуындағы маңызды рөлі зерттелді. "Wiener Werkstätte 1903-1932: Сұлулықтың сән-салтанаты" көрмесі 2017 жылдың 26 қазанында ашылып, 2018 жылдың 29 қаңтарына дейін жалғасты. Бұл көрме Венаның Вексштейтке арналған ірі ретроспективасы болды және оны Нью-Йорк Neue Galerie-нің декоративтік өнерлер кураторы доктор Кристиан Витт Дёрринг ұйымдастырды. Ричард Герстлге арналған көрме 2017 жылдың 29 маусымында ашылды және 2017 жылдың 25 қыркүйегіне дейін жұмыс істеді. Бұл көрме Австрия экспрессионисі Ричард Герстльдің шығармашылығына арналған АҚШ-тағы алғашқы мұражай ретроспективасы болды және онда шамамен 55 картина мен қағаз беттеріндегі жұмыстар, соның ішінде портреттер, алдыңғы жағынан бейнеленген жалаңаш тұлғалар, өте ым-ишаралы топтық портреттер, пейзаждар және Герстльдің көркемдік замандастарының салыстырмалы жұмыстары көрсетілді. Алексей Явленскийге арналған көрме 2017 жылдың 16 ақпанында ашылып, 2017 жылдың 29 мамырына дейін жалғасты. Бұл көрме Ресейден шыққан экспрессионист суретшісі Алексей Явленскийдің шығармашылығына арналған АҚШ-тағы тұңғыш толық музей ретроспективасы болды. "Климт және Венаның алтын ғасырындағы әйелдер, 1900-1918" көрмесі 2016 жылдың 22 қыркүйегінде ашылды және 2017 жылдың 16 қаңтарына дейін жалғасты. Көрмені Густав Климт зерттеушісі доктор Тобиас Г. Наттер ұйымдастырды. Көрмеде 12 картина, 40 сурет, 40 сәндік өнер туындысы және Климттің әлемдегі мемлекеттік және жеке коллекциялардан алынған ескі фотосуреттері көрсетілді. 20 ғасырдың басындағы неміс жарнама плакаттары 2015 жылдың 22 қазанында ашылып, 2016 жылдың 5 қыркүйегіне дейін жұмыс істеді. "Мунк және экспрессионизм" көрмесі 2016 жылдың 18 ақпанында ашылды және 2016 жылдың 13 маусымына дейін жалғасты. Бұл көрме Эдвард Мунчтың неміс және австриялық замандастарына, сондай-ақ оларға тигізген әсерін зерттеді. Көрмеге арналған жалғыз орын Neue Galerie болды және ол Мунк мұражайымен бірлесіп ұйымдастырылды. "Экспрессионистік жалаңаш дене" көрмесі 2016 жылдың 18 ақпанында ашылып, 2016 жылдың 13 маусымына дейін жұмыс істеді. Көрмені Нью-Йорктегі Neue Galerie баспасы мен кураторлық бөлімінің директоры Дженис Стаггс ұйымдастырды. "Берлин мегаполисі: 1918-1933" көрмесі 2015 жылдың 1 қазанында ашылып, 2016 жылдың 4 қаңтарына дейін жалғасты. Көрмені Мартин Лютер Университеті Халле Виттенбергтің өнер тарихы профессоры доктор Олаф Петерс ұйымдастырды, ол Веймар кезеңіндегі Берлин өнеріне арналған. "Густав Климт және Адель Блох Бауэр: Алтын әйел" көрмесі 2015 жылдың 2 сәуірінде ашылып, 2015 жылдың 7 қыркүйегіне дейін жалғасты. Бұл көрме "Алтын әйел" атты тарихи драманың премьерасына орай ұйымдастырылды, онда Адель Блох Бауэрдің немересі Мария Альтман рөлін Хелен Миррен, ал заңгер Рэндолф Шёенберг рөлін Райан Рейнольдс сомдады. "The Weinstein Company" компаниясы фильмді АҚШ кинотеатрларында 2015 жылдың 3 сәуірінде көрсетті. "Ресейлік модернизм: 1907-1917 жылдардағы неміс және ресей өнерінің өзара әсері" көрмесі 2015 жылдың 14 мамырында ашылып, 2015 жылдың 31 тамызына дейін жалғасты. Бұл американдық мұражайдағы екі ел арасындағы маңызды көркемдік байланыстарға толыққанды назар аударған алғашқы көрме болды, онда Наталья Гончарова, Эрих Хеккель, Алексей фон Явленский, Василий Кандинский, Эрнст Людвиг Кирхнер, Михаил Ларионов және Габриэле Мюнтер сияқты суретшілердің туындылары көрсетілді. "Эгон Шиле: Портреттер" көрмесі 2014 жылдың 9 қазанында ашылып, 2015 жылдың 20 сәуіріне дейін жалғасты. Бұл көрме Эгон Шиленің портреттеріне толыққанды назар аударған американдық мұражайдағы алғашқы көрме болды. "Дегенеративті өнер: Нацистік Германиядағы заманауи өнерге шабуыл, 1937" көрмесі 2014 жылдың 13 наурызында ашылып, 2014 жылдың 1 қыркүйегіне дейін жалғасты. Бұл көрме нацистердің 1991 жылы Лос-Анджелес округінің өнер мұражайында ұйымдастырғаннан бергі АҚШ мұражайларындағы заманауи өнерді көрсетудің алғашқы ірі көрмесі болды. "Вена сецессионының плакаттары, 1898-1918" көрмесі 2014 жылдың 20 ақпанында ашылып, 2014 жылдың 1 қыркүйегіне дейін жалғасты. Василий Кандинский: "Көк аттылар" тобынан Баухаусқа, 1910-1925" көрмесі 2013 жылдың 3 қазанында ашылып, 2014 жылдың 10 ақпанына дейін жалғасты. Көрмеде Neue Galerie-нің тұрақты коллекциясынан алынған және The Museum of Modern Art, The Solomon R. Guggenheim Museum, Fondation Beyeler, Walker Art Center және Centre Georges Pompidou сияқты ірі коллекциялардан алынған 80-нен астам туынды, соның ішінде үлкен масштабты картиналар, сирек суреттер және сәндік заттар көрсетілді. "Немісдегі заманауи плакат, 1913-1914" көрмесі 2013 жылдың 3 қазанында ашылып, 2014 жылдың 10 ақпанына дейін жалғасты. Бұл көрмеде Лусиан Бернхард, Томас Теодор Хайне, Людвиг Хольвейн, Юлиус Клингер, Йоханн Торн Приккер және Оскар Шлеммер сияқты авторлардың 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың басындағы 30-нан астам плакаты көрсетілді. "Коломан Мозер: Заманауи Венаны жобалау 1897-1907" көрмесі 2013 жылдың 23 мамырында ашылып, 2013 жылдың 2 қыркүйегіне дейін жалғасты. Бұл Коломан Мозердің туындыларына арналған ретроспективалық көрме болды және оны Neue Galerie New York-тың декоративтік өнерлер кураторы доктор Кристиан Витт Дёрринг ұйымдастырды. Көрме Neue Galerie New York және Хьюстон қаласындағы Көркем өнер мұражайымен бірлесіп ұйымдастырылды. "Неміс және австриялық сәндік өнері: Jugendstil-ден Баухаусқа, Гарри С. Сигманның сыйы" көрмесі 2013 жылдың 27 ақпанында ашылып, 2013 жылдың 23 сәуіріне дейін жалғасты. Бұл көрмеде Лос-Анджелестегі адвокат және коллекционер Гарри С. Сигманның берген 100-ден астам неміс және австриялық сәндік өнер туындылары көрсетілді. "Фердинанд Хёдлер: Шегі жоқ көрініс" көрмесі 2012 жылдың 20 қыркүйегінде ашылып, 2013 жылдың 7 қаңтарына дейін жалғасты. Ол кезде бұл көрме швейцар суретшісі Фердинанд Хёдлерге арналған АҚШ-тағы ең ірі көрме болды. Көрмеде әлемнің мемлекеттік және жеке коллекцияларынан алынған 65 картина мен 20 сурет, сондай-ақ Йозеф Хоффманнның Хёдлер пәтері үшін жасаған жиһаздары көрсетілді. Женевадағы өнер және тарих мұражайы суреттерді беруге жауапты болды. "Густав Климт: 150 жылдық мерекелік шара..."