Кіріспе

"Пёрл-Харборға қарай жүгіру" атты кітаптың бір авторы

Джеймс Отто Ричардсон (18 қыркүйек 1878 – 2 мамыр 1974) – 1902 жылдан 1947 жылға дейін АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет еткен адмирал. АҚШ флотының бас қолбасшысы (CinCUS) ретінде Ричардсон флоттың Тынық мұхитындағы бөлігін Пёрл-Харборға қайта орналастыруға қарсылық танытты. Ол алдыңғы шептегі қорғаныстың практикалық немесе пайдалы емес деп есептеді, сондай-ақ Тынық мұхиты флоты Жапониямен соғыс жағдайындағы алғашқы нысана болады деп сенді. 1941 жылдың ақпанында ол қолбасшылық лауазымынан алынды. Оның алаңдаулары он ай өткен соң, Жапонияның Пёрл-Харборға шабуыл жасауы кезінде расталды.

Ерте өмір және мансап

Ричардсон Техас штатының Париж қаласында дүниеге келген. 1898 жылы АҚШ Әскери-теңіз академиясына түсіп, 1902 жылы сексен беске таласқан түлектердің арасында бесінші орынды иеленді. Оның алғашқы қызметі Азиялық эскадрильяда болды, онда ол Филиппин кампаниясына қатысты және 1905 жылдан кейін Атлант мұхитында болды. 1907 жылдан 1909 жылға дейін лейтенант Ричардсон «Тинги» және «Стоктон» торпедалық катерлеріне және Атлант мұхитының торпедалық флотилиясының үшінші дивизионына қолбасшылық етті. Ол 1909–1911 жылдары Теңіз күштерінің Жоғары инженерлік мектебінің бірінші курсына қабылданды және «Делавэр» линкор кемесінде және Атлант мұхитының резервтік флоты штабында инженер болып қызмет етті. 1914 жылы Ричардсон лейтенант-коммандер шеніне көтеріліп, Теңіз күштерінің Бу машинасы инженерлік бюросына бекітілді, онда ол Теңіз күштерін отынмен қамтамасыз ету жөнінде жұмыс істеді.

Бірінші дүниежүзілік соғыс және соғыс аралығы

1917-1919 жылдары командир Ричардсон «Невада» линкор кемесінің навигаторы және бас офицері болды. Әскери-теңіз академиясындағы қызметтен кейін, 1922 жылы оған «Ашвиль» канонерлік қайығының командасы берілді және ол оны Азия суларына алып барды, онда ол Оңтүстік Қытай патрулін басқарды. Капитан Ричардсон 1924-1927 жылдары Орданс бюросы Бастығының көмекшісі болды. 1920 жылдардың соңында ол эсминецтер дивизиясына қолбасшылық етті және Бюро навигациясында (BuNav) қызмет ету үшін АҚШ-қа оралды. 1931 жылдың қаңтар айында капитан Ричардсон жаңа «Аугуста» ауыр крейсерін іске қосып, оған екі жылдан астам уақыт қолбасшылық етті. 1933-1934 жылдары Әскери-теңіз колледжінің студенті болғаннан кейін, ол Әскери-теңіз департаментінің бюджеттік офицері болды және 1934 жылдың желтоқсанында осы лауазымда контр-адмирал дәрежесіне көтерілді. Оның флаг-офицер ретіндегі алғашқы міндеттеріне скаут күштері крейсерлік дивизиясының командасы, адмирал Дж. М. «Булл» Ривстің көмекшісі және штаб бастығы және Скаут күштерінің эсминецтер командирі кірді. 1937 жылдың маусымында ол адмирал Уильям Д. Лихидің бас КОО-сы (CNO) көмекшісі болды, ол Амелия Эрхартты іздеудің Вашингтон бөлігімен және «Панай» кемесіне жасалған шабуылмен айналысты. Бір жылдан кейін ол Навигация бюросының бастығы болды. 1938 жылдың басында ол армия генерал-майоры Стэнли Эмбикке Жапонияға қарсы соғыс жоспарын (War Plan Orange деп аталған) жаңартуға көмектесті. 1939 жылдың маусымында Ричардсон АҚШ Флотының Ұрыс күштерінің (ComBatFor) командирі ретінде, уақытша адмирал шенімен теңізге қайта оралды.

Перл-Харбор және оның салдары

1940 жылдың қаңтарынан бастап Ричардсон АҚШ Флотының Бас қолбасшысы болды (CinCUS), ол Скаутингтік күштің (Атлант Флоты) және Шайқас күшінің (Тынық мұхит Флоты) қолбасшылығын жүзеге асырды. Тағайындалған кезде Ричардсон осы лауазымға ерекше лайықты еді: [Ричардсон] Теңіз күштерінің ең көрнекті тұлғаларының бірі болды. Анаполистен кейін ол жапон соғысын зерттеуді өмірінің мақсатына айналдырды. Ол Тынық мұхитындағы теңіз соғысы және жапон стратегиясы бойынша Теңіз күштерінің бірінші сарапшысы болды. Ричардсон президенттің әскерді Тынық мұхиты флотының бөлігін Калифорния штатының Сан-Диего қаласындағы дәстүрлі теңіз базасынан Перл-Харборға жіберу туралы бұйрығымен белгіленген қиын кезеңде осы лауазымды атқарды. Ол былай деп атап өтті: 1940 жылы сыртқы саясатты жүргізетін үкіметтік орган – Президент және Мемлекеттік хатшы – Флотті Гавайиде орналастыру жапондарды ұстап тұрады деп ойлады. Олар жоғары әскери кеңесшілерінен мұндай мақсатқа жетуге бола ма, жоқ па деп сұрамады. Ричардсон бұл қайта орналастыруға қарсылық білдіріп, президент Франклин Д. Рузвельт пен Вашингтондағы басқаларға хабарлады. Ол Гуам және Гавай сияқты алдыңғы базалардың қажеттігін мойындады, бірақ оларды соғыс уақытында пайдалануға дайындау үшін жеткіліксіз қаржы мен күш-жігер жұмсалды. Сондай-ақ, ол Тынық мұхитындағы болашақ шайқастарда ұшақ тасымалдаушылар қатысады деп сенді, оларды табу үшін көбірек барлау күштері қажет болады. Сонымен қатар, Ричардсон "ақ әйелдердің жетіспеуі салдарынан мораль төмендеуі мүмкін; дүкен иелері теңізшілерді алдады" деп мәлімдеді. Ричардсон флоттың осындай ашық және шалғай орналасқан жерде қаншалықты осал болатынын, азын-малы ресурстармен және дайындық пен ұйымдастырудың жетіспеуімен нашарлаған логистикалық қиындықтарды түсінді. Ричардсон мұндай алдыңғы қорғаныс Жапонияның Қытайға шабуылына және Ұлыбританияға шабуыл жасалған жағдайда оған көмектесуге берілген уәделерге қарамастан, тиімді емес деп санайтын. Алдын ала білімді қастандық теориясын қолдайтын Джон Т. Флинн, оның Старктің орнын басатын жоғары лауазымға тағайындалуы мүмкін деп ойлады, бірақ оның орнына оны жұмыстан босатты. 1941 жылдың 1 ақпанында 143-ші бұйрық АҚШ Флотын қайта ұйымдастырды. Оның орнына, әрқайсысы өз бас қолбасшысының басшылығымен АҚШ Атлант Флоты мен АҚШ Тынық мұхиты Флоты қайта құрылды. Сол күні Ричардсон Адмирал Хасбэнд Киммельмен Тынық мұхит Флотының жаңа Бас қолбасшысы (CinCPac) ретінде және екі мұхит флоты біріккен жағдайда CinCUS ретінде ауыстырылды. Адмирал Эрнест Кинг сол күні Атлант Флотының (CinCLant) Бас қолбасшысы болды, ал кейіннен 1941 жылдың желтоқсан айында Перл-Харборға шабуылдан кейін CinCUS болды. Рузвельт оны босатып алғаннан кейін "Ричардсон өзінің тұрақты контр-адмирал шеніне оралды және 1942 жылдың 1 қазанында зейнеткерлікке шыққанға дейін Теңіз күштерінің Бас кеңесінің мүшесі және Теңіз күштері хатшысының кеңсесінде қызмет етті". 1942 жылдың қазан айында адмирал шенімен зейнеткерлікке шыққан тізімге енгізілген ол Ұлттық қорғанысты қайта ұйымдастыру жөніндегі "Арнайы Біріккен Бас штабтар комитетінің" аға мүшесі ретінде, Перл-Харбор жөніндегі Конгресс комитетінің алдында алғашқы болып шақырылған және Алыс Шығыс халықаралық әскери трибуналының алдында куә ретінде Теңіз күштерінің көмек қорымен белсенді қызметін жалғастырды. 1947 жылдың қаңтарында белсенді қызметтен босатылғаннан кейін ол Вашингтон қаласында тұрды. Ол және оның досы адмирал Джордж С. Дайер кейіннен "Пёрл-Харборға қарай жүгіру" атты кітап жазды. Ричардсон 1974 жылдың 2 мамырында Вашингтондағы үйінде қайтыс болды.

Сыйлықтар мен марапаттар

Ричардсонның марапаттары: Әскери-теңіз күштерінің Испания кампаниялық медалі, Филиппин кампаниялық медалі, Бірінші дүниежүзілік соғыстың Жеңіс медалі, Америка қорғаныс медалі, Америка кампаниялық медалі, Екінші дүниежүзілік соғыстың Жеңіс медалі.