Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Жапон математигі (1855–1917)
Japanese mathematician (1855–1917)
Барон Кикучи Дайроку (菊池大麓) – Мейдзи дәуіріндегі жапон математигі, педагог және білім беру саласының басшысы. Кембридж университетінің Сент-Джонс колледжінде математика және физика мамандықтары бойынша диплом алғаннан кейін, Токио университетінде математикадан сабақ берген алғашқы жапон профессорларының бірі болды. Өмірінің соңында Токио университетінің, Киото университетінің, Гакушуиннің және Рикен институтының президенті қызметін атқарды.
Baron Kikuchi Dairoku (菊池 大麓) was a Japanese mathematician, educator, and education administrator during the Meiji era. After earning degrees in mathematics and physics from St John's College at the University of Cambridge, he became one of the first Japanese professors of mathematics at the University of Tokyo. Later in his life, he served as president of the University of Tokyo, Kyoto University, Gakushuin, and the Riken Institute.
Жас шағы мен отбасы
Кикучи Эдода (қазіргі Токиода) Баншо Ширабешо мекемесінің профессоры Мицукури Шүхейдің екінші ұлы ретінде дүниеге келді. Мицукури Шүхейдің өзі Мицукури Гемпоның асырап алынған ұлы, ол Шогунат профессоры болған. Мицукури әулеті ғалымдар ретінде танымал болды және Мейдзи дәуірінде Жапонияның білім беру жүйесінің орталығында тұрды. Оның әкесінің әкесі голландтануды ("рангаку") оқыған. Кикучи Дайроку әкесінің туған отбасының мұрагері болғаннан кейін Мицукури тегін Кикучи тегіне ауыстырды; қажетті заңдық процедуралар 1877 жылы аяқталды.
Kikuchi was born in Edo (present day Tokyo), as the second son of Mitsukuri Shūhei, a professor at Bansho Shirabesho, himself the adopted son of Mitsukuri Gempo, a Shogunate professor. The Mitsukuri family had distinguished themselves as scholars, and were at the centre of Japan's educational system in the Meiji era. His grandfather had been a student of Dutch studies ("rangaku"). Kikuchi Dairoku changed his surname from Mitsukuri to Kikuchi upon succeeding as the heir to his father's original family; the requisite legal procedures were completed in 1877.
Білім
Баншо Ширабешоға, шогунның батыс зерттеулер институтына оқығаннан кейін, ол 1866 жылы 11 жасында Токугава шогунатының Ұлыбританияға, Университет колледжіне жіберген жапондықтардың ең кішісі ретінде жіберілді. Бұл шешімді сол кездегі британ сыртқы істер министрі, Дербидің 15-ші графы Эдуард Стэнли кеңесі бойынша қабылданды. Кикучи 1870 жылы Англияға оралып, Кембридж университетінің (Сент-Джонс колледжі) бітірген алғашқы жапон студенті және 19 ғасырда Лондон университетін бітірген жалғыз жапон студенті болды. Оның мамандануы физика және математика салаларында болды. 1884 жылы ол Вашингтон қаласында өткен Халықаралық меридиандық конференцияға және Балтимордағы Келвиннің шеберлік сабағына қатысты.
After attending the Bansho Shirabesho, the Shogunal institute for western studies, he was sent to Great Britain, in 1866, at age 11, the youngest of a group of Japanese sent by the Tokugawa shogunate to the University College School, on the advice of the then British foreign minister Edward Stanley, 15th Earl of Derby. Kikuchi returned to England in 1870 and was the first Japanese student to graduate from the University of Cambridge (St. John's College) and the only one to graduate from the University of London in the 19th century. His specialisation was in physics and mathematics. In 1884 he attended the International Meridian Conference in Washington, D. C., and the master class of Kelvin in Baltimore.
Мансап
Жапонияға оралғаннан кейін Кикучи Токио императорлық университетінің президенті, білім министрі (1901–1903) және Киото императорлық университетінің президенті болды. 1909 жылы Лондонда жапон білім беруі туралы, ал 1910 жылы Нью-Йоркте «Жаңа Жапония: оның интеллектуалдық және рухани дамуы» тақырыбында лекция оқыды. Оның элементар геометрия бойынша оқулығы Екінші дүниежүзілік соғыс аяқталғанға дейін Жапонияда ең көп таралған геометрия оқулығы болды. Кикучи 1902 жылы казоку пэрлік жүйесі бойынша барон шенін алды және Гакушуин пэрлер мектебінің сегізінші президенті болды. 1917 жылы ол RIKEN-нің тұңғыш президенті болды, бірақ сол жылы қайтыс болды.
After returning to Japan, Kikuchi later became president of Tokyo Imperial University, Minister of Education (1901–1903) and president of Kyoto Imperial University. In 1909 he lectured in London on Japanese Education and 1910 at New York on New Japan: Its Intellectual and Moral Development. His textbook on elementary geometry was the most widely used geometry textbook in Japan until the end of World War II. Kikuchi was made a baron under the kazoku peerage system in 1902 and was the eighth president of the Gakushūin Peers' School. In 1917 he became the first president of RIKEN, but died that same year.
Отбасы және шығарылым
Кикучидің балалары белгілі ғалымдар болды, ал оның немересі Минобе Рёкити Токио әкімі болды.
Kikuchi's children became well known scientists, and his grandson Minobe Ryōkichi became governor of Tokyo.