Кіріспе
Дартфорд – Англияның Кент графтығындағы Дартфорд ауданының бас қаласы. Ол Орталық Лондонның оңтүстік-шығысында орналасқан, ал батысында Бексли Лондон ауданына іргелес жатыр. Солтүстігінде, Темза сағасы арқылы, Дартфорд көпірі арқылы жетуге болатын Эссекс графтығындағы Тюррок қаласы орналасқан. Шығысында Грейвзенд ауданы, ал оңтүстігінде Севенокс ауданы жатыр. Қаланың халқы 51 240 адамды құрайды. Қала орталығы Дарент өзені ағып өтетін аңғарда орналасқан.
is situated adjacent to the London Borough of Bexley to its west. To its north, across the Thames estuary, is Thurrock in Essex, which can be reached via the Dartford Crossing. To its east lies the Borough of Gravesham and to the south the district of Sevenoaks. It had a population of 51,240. The town centre lies in a valley through which the River Darent flows
|date=August 2010
Тарих
Тарихи дәуірде Дартфорд аймағында алғашқы адамдар шамамен 250 000 жыл бұрын пайда болды: олар тарихи дәуірге дейінгі аңшы-жинақшылар тайпасы, олардың үлгісі Сванскомб адамы деп аталады. Көптеген басқа археологиялық зерттеулер тас дәуірінен, қола дәуірінен және темір дәуірінен маңызды табылмалармен ауданның иелігі туралы толыққанды мәліметтер берді. Римдіктер Доверден Лондонға дейінгі жолды (кейін Уотлинг көшесі деп аталды) салғанда, Дарент өзенін арнау қажет болды, осы арнадан елді мекен атын алды. Дарент аңғарының бойында және жақын маңдағы Новиомагуста (Крейфорд) римдік виллалар салынған. Саксондар Дартфордтың қазіргі орнында алғашқы қонысты құрған болуы мүмкін. Дартфорд есімі 1086 жылы Норман басып алуынан кейін жасалған «Домсдей кітабында» кездеседі. Ол кезде ол патшаға тиесілі болған. Орта ғасырларда Дартфорд Кентербериге және континентке бара жатқан қажылар мен саяхатшылар үшін маңызды тоқтау орны болды, ал түрлі діни ордендер осы аймақта өздерін орнатысты. 12 ғасырда Темплер рыцарлары Дартфордқа иелік етті; қаланың оңтүстігіндегі Сатон-ат-Хондадағы Ұлттық сенім қорының мүлігі сол тарихтың бір бөлігін сақтайды. 14 ғасырда мұнда монастырь құрылды, ал доминикандықтар мен францискандықтар ауруларды емдеу үшін ауруханалар салды. Осы кезде қала шағын, бірақ маңызды сауда орталығына айналды. Шаруалар көтерілісімен танымал Ват Тайлер, жергілікті батыр болған болуы мүмкін, бірақ Кенттегі басқа үш қала да осындай талаптар айтады, және Тайлердің Дартфордқа байланысының күшіне күмән тудыратын себептер бар, алайда оның есімімен аталған қала орталығындағы паб Дартфордтың талабына сенімділік бере алады. Дегенмен, Дартфорд Тайлер есімді пабтарға монополиялық құқыққа ие емес. Ғалымдардың пікірінше, Дартфорд шаруалар көтерілісінің басындағы маңызды кездесу орны болған, 1381 жылдың маусым айының бірінші аптасында Кент көтерілісшілеріне қосылу үшін оңтүстікке қарай Эссекс көтерілісшілерінің отряды Дартфордта жиналған, содан кейін олар Рочестер мен Кентербериге бірге аттанды. Басшысы жоқ Кент халқы 5 маусымда Роберт Беллингке жасалған зұлымдыққа байланысты округтік ынтымақ сезімімен Дартфордта жиналды, оны Сер Саймон Берли құл ретінде жариялаған. Берли патшалық сотындағы байланыстарын пайдаланып Беллингті тұтқындауға шақырып, Грейвсендтегі сот өкілдері ұсынған келісімге қарамастан, Беллингті босату үшін 300 күміс фунт стерлинг талап етуді жалғастырды. 5 маусымда Рочестер мен Кентербериге аттанған көтерілісшілер бір аптадан кейін, 12 маусымда Лондонға жол тартқанда Дартфорд арқылы қайтып келді, олардың қатары көбейді. 15 ғасырда Англияның екі патшасы қала тарихының бір бөлігіне айналды. Генрих V 1415 жылдың қараша айында Агинкур шайқасынан кейін әскерімен Дартфорд арқылы өтті; 1422 жылы Генрихтің денесі Эксетер епископы Эммунд Лейсиге тапсырылды, ол жерлеу рәсімін өткізді. 1452 жылдың наурыз айында Йорк герцогы Ричард король Генрих VI-мен кездесуді күтіп, он мың адаммен Брентте орналасты. Герцог Дартфордта корольге бағынды. Лагерь орны бүгін Йорк Роуд, Дартфордпен белгіленген. 16 ғасырда Дартфордтағы нарықтың бұрынғы аграрлық негізіне елеулі өзгерістер енгізілді, өйткені жаңа өнеркәсіптер қалыптаса бастады (төменде қараңыз). Монастырь 1538 жылы монастырьларды тарату кезінде қиратылды, ал кейін король Генрих VIII жаңа сарай салдырды. 1545 жылы Генрих қаладағы құпия кеңесінің бірнеше отырысын өткізді, ал 1545 жылдың 21-25 маусымы аралығында Дартфорд ұлттық үкіметтің ордасы болды. Генрихтің төртінші әйелі, Клевтік Анна, 1557 жылы қайтыс болғанға дейін жаңа монастырьда төрт жыл өмір сүрді. Королева Мария (1553-1554) және Филипп пен Мария (1554-1558) билік еткен кезеңде көптеген протестанттар өртенді, соның ішінде 1555 жылы Брентте өртенген Дартфорд зығыр тоқымашысы Кристофер Уэйд. Шығыс төбедегі Шейіттер ескерткіші Уэйд және басқа Кент шейіттерін еске алады. 1576 жылы Дартфорд грамматикалық мектебі құрылды, 1862 жылы қағазға акциз алынып тасталғанда Дартфорд қағаз фабрикалары салынды. 1844-1939 жылдар аралығында Аугуст Апплегаттың мата баспаханасы Буллас-Лейнде болды: бұл да өзен суын пайдаланатын фирма. RAF Джойс Грин, Дартфордқа жақын Лонг Речтегі алғашқы Корольдік ұшу корпусының әуеайлақтарының бірі болды. Оны 1911 жылы Vickers Limited (ұшақ және қару өндіруші) әуеайлақ және сынақ полигоны ретінде пайдаланды. Оны Биггин Хилл алмастырды және 1919 жылы жабылды. Бірінші дүниежүзілік соғыс тудырған сұраныс жергілікті Vickers зауытының өнімділігін арттырды, бұл жергілікті экономикаға оң әсер етті. Burroughs Wellcome химиялық зауыты (кейін GlaxoSmithKline құрамына енді) Дартфордты фармацевтикалық өнеркәсіп орталығына айналдырды. 1939 жылдан 2015 жылға дейін қаланың солтүстігіндегі Темзадағы Литтлбрукте үлкен электр стансасы болды. 2019 жылы станса, соның ішінде Ұлыбританиядағы ең биік мұржалардың бірі толығымен бұзылды.
Индустриядан кейінгі экономикалық жоспарлар
Mazda мотор өндірушісінің Ұлыбританиядағы бас кеңсесі Темза жағасындағы үлкен Crossways Business Park-та орналасқан. Томас Уолтер Дженнингс Vox музыкалық брендін құрды, оның AC15 және AC30 күшейткіштері сияқты өнімдері Дартфорд қаласында жасалған. 2006 жылдың басында, қазір жабылып қалған Оңтүстік-Шығыс Англияны дамыту агенттігі (SEEDA) қала шетіндегі бұрынғы Unwins қоймасын сатып алды. Қойма бұзылып, оның орнына Тұрғын үй және қауымдастықтар агенттігі қаржылаған "База" бизнес орталығы салынды. 2018 жылға қарай Милл Понд Роудтағы бұрынғы GlaxoSmithKline өндіріс орны тұрғын үйлермен қайта жаңартылып, Лэнгли сквері деп аталды. Маркет көшесінде "Пивоварный алаңы" деп аталатын тағы бір жаңғырту жұмысы жүріп жатыр.
Экономика
Дартфордтың маңызды салаларының бірі – сыра қайнату, қағаз жасау, ұн тарту және цемент өндіру. 1990 жылы Blue Circle компаниясы Суонскомбе цемент зауытын (қазір Блювотер сауда орталығы) жапты. Бұл өнеркәсіп аймаққа үлкен экономикалық пайда әкелді. Ал бұрын кооперативке тиесілі болған үлкен дүкені Дартфорд қалалық кеңесі сатып алғаннан кейін бұзылып жатыр. Дартфордтағы ең көне жекеменшік кәсіп – 1908 жылы құрылған Лоуфилд көшесіндегі Richardson & Sons ет дүкені 2014 жылы жабылды, себебі сол жерге Лоуфилд орталығының супермаркетін салу жоспарланған. Аталған жобаға және оған қоса салынатын тұрғын үйлерге рұқсат алу қиындықтары экономикалық дағдарыс кезінде одан әрі ушықты. Бұл Лоуфилд көшесін жаңартуды кешіктірді. 2015 жылдың 8 қаңтарында Tesco жоспарларынан бас тартатыны туралы ресми түрде хабарланды.
Мәдениет және қоғамдастық
Orchard Theatre қала орталығында орналасқан, драма, би, музыка және ойын-сауық қойылымдары бар кәсіби театр. Мик Джаггер орталығы Шепардс Лейн көшесіндегі Дартфорд гимназиясының аумағында 2000 жылы салынды және қоғамдық өнер үшін жабдықтармен қамтамасыз етеді. Кітапхана мен мұражай Маркет көшесінде орналасқан. Қала орталығындағы Central Park түрлі қоғамдық шаралар өткізілуіне пайдаланылады. Ол жерді құрайды.
Спорт
Дартфорд футбол клубы Принц Парк стадионында ойнайды және Ұлттық Оңтүстік лигасына қатысады. Дартфордта тағы үш ірі клуб бар: Оңтүстік округтер Шығыс футбол лигасының 1-дивизионындағы «Кент Футбол Юнайтед» клубы, сондай-ақ Кент округтік футбол лигасының клубтары – «Флитдаун Юнайтед» (Хит-Лейн Лоуэрде ойнайды) және «Холлс АФК» (Принц Парктегі Қоғамдық стадионда ойнайды). «Дартфорд Харриерс» атлетика клубы 1922 жылы құрылған және қазір Орталық паркте орналасқан. Бұл клуб бастапқыда «Дартфорд регби футбол клубы» ретінде құрылған, ал регбишілер дене нығайту үшін кросс-кантри жүгірулеріне қатыса бастады. Жүгіру ойыншылардың арасында тез танымал болды, содан кейін клуб 1927–1928 маусымының соңында регбиден бас тартып, «Дартфорд Харриерс» атлетика клубына айналды. Клубтың көк түсті және көк «шеңберлі» формасы – клубтың регби тарихынан қалған мұра, онда регбишілер ескі регби жемпірлерінен жеңдерін алып тастап, жүгіру жилеттерін жасаған. «Дартфордианс» регби футбол клубында бес ересек командасы және үлкен жастар бөлімі бар. Олар өз алаңдағы ойындарын Борн жолындағы Соғыс ескерткіші клубында өткізеді. Олардың бірінші командасы қазір Лондон 1 Оңтүстік лигасында ойнайды, бұл 2017–2018 маусымында Лондон 2 Оңтүстік-Шығыстан көтерілгеннен кейін мүмкін болды. Дартфордта «Дартфорд және Уайт-Ок» триатлон клубы да орналасқан. Бұл клуб 1988 жылы құрылған және Ұлыбританиядағы ең көне Британ триатлон федерациясының клубтарының бірі. Клуб Дартфордтағы Бридж-Эстейтте жаттығады. Дартфордтағы спорт орталықтарының қатарында Шепардс-Лейндегі Дартфорд грамматикалық мектебінің аумағында орналасқан Бекет спорт орталығы бар, ол бірнеше спорттық топтарға үй иесі болып табылады.
Медиа
Қала Лондонға жақын орналасқандықтан, теледидар сигналдары Кристалл Палас теледидар таратушысынан қабылданады, бұл Дартфордты BBC Лондон және ITV Лондон аймақтарына жатқызады. Қаланың кейбір бөліктері сонымен қатар BBC South East және ITV Meridian телеарналарын таратушы Bluebell Hill теледидар таратушысынан да сигнал ала алады. Жергілікті радиостанциялар: BBC Radio Kent (96.7 FM), Heart South (103.1 FM), Gold (603 AM) және KMFM West Kent, ол Строудтағы студиясынан 96.2 FM жиілігінде хабар таратады. Қаланы екі жергілікті газет қамтамасыз етеді: «Dartford & Swanley News Shopper» және «Dartford Messenger».
Денсаулық
1877 және 1903 жылдар аралығында Дартфордтағы ауруханалардың саны 11-ге дейін өсті, олар барлығы 10 000 төсек орынмен қамтамасыз етілді, ал қаланың халқы сол кезде 20 000-нан аспады. Олардың көп бөлігі, әсіресе Дарент аңғары ауруханасы ашылғаннан кейін жабылды. Ең белгілілерінің бірі – Катон-Лейнде орналасқан Стоун-Хаус ауруханасы 1866 жылдың 16 сәуірінде «Лондон қаласының психиатриялық емханасы» ретінде ашылды. Бұл кең аумақта салынған, қамал сияқты үлкен құрылыс болды және қазірге дейін солай. 1948 жылға дейін ол Лондон қаласының тікелей басқаруында болды, содан кейін Ұлттық денсаулық сақтау жүйесіне (NHS) берілді. Ол Дартфордтағы ең ірі және көзге түсетін құрылымдардың бірі болып табылады және жақында ғана аймақтық денсаулық сақтауды басқару үшін NHS басқаруымен жұмыс істеді, сонымен қатар Шығыс төбедегі Ливингстон ауруханасы медбикелерді даярлайтын оқу орны болды. Бұл кешеннің негізгі ғимараттары қазір жабылып, жайлы пәтерлерге айналдырылды.
Жолдар
Ежелгі кельт жолдарының бағыты, римдіктер кейіннен Антонина саяхатнамасында Iter III деп белгілеп, кейін Уотлинг көшесі деп атаған, ал қазіргі A2 жолы осы бағытты шамамен ұстанды, қалаға жақын өтті. Римдіктер Ұлыбританияны қалдырғаннан кейін, қала дамығанда және көлік қала ішіне бағытталғанда, бұл жол қолданыстан шықты, Уотлинг көшесі атауы жаңа жолға ауысты. Почта вагондарының енгізілуі қала арқылы көлік қозғалысын арттырды, сондықтан 18 ғасырда осылай қарқынды пайдаланылатын жолдың күтілуін бақылау қажет болды. Парламент заңымен Turnpike Trusts құрылды; Дартфордқа екі мекеме қызмет көрсетті: Уотлинг көшесі және оңтүстікке қарай Севеноаксқа дейінгі жол, екеуі де 1750 мен 1780 жылдар аралығында құрылды. 1925 жылдан бастап A2 магистралі Принс-роуд айналма жолы арқылы Дартфорд қаласының орталығынан көлік ағынын алып кетті. Бүгінде қала арқылы өтетін басты жол – A226, ал оңтүстікке қарай Севеноаксқа дейінгі бұрынғы тумпИК жолы қазір A225 атанды. Жаңа айналма жол – A206, ол қаланың солтүстігін айналып өтеді. Оның басты мақсаты – батыс және шығыстан Дартфорд өткеліне өзен жағалауындағы өнеркәсіптік аймақтардан көлік тасымалын ұйымдастыру. Дартфорд, әсіресе, соңғысымен танымал – Темза өзенін Лондонның шығысында кесіп өтетін басты бағыт, онда оңтүстікке қарай A282 (Лондон айналымының бір бөлігі) 1991 жылы ашылған Елизавета II көпірі арқылы өзенді кесіп өтеді. Солтүстікке қарайғы бағыт екі туннельді Дартфорд туннелі арқылы өтеді; алғашқы туннель 1963 жылы, екіншісі 1980 жылы ашылды.
Автобустар
Дартфорд қаласына Лондондық көліктер, Arriva Kent Thameside және Go Coach Buses компанияларымен қызмет көрсететін көптеген автобус бағдарлары бар. Бұл бағыттар Дартфордты Блювотер, Бекслихит, Крейфорд, Эрит, Грейвсенд, Гринхит, Орпингтон, Сидкуп, Суонли, Веллинг және Вулвич сияқты аймақтармен байланыстырады.
Ғибадат орындары
Қауымдық шіркеу – Қасиетті Үштік – Дарент өзенінің батыс жағасында орналасқан. Бұл жерде бір уақытта жолаушыларды өткелден өткізетін жалғыз батыр тұрған. Шіркеу бастапқыда 9-ғасырлық саксон құрылысы болған, бірақ кейіннен нормандық қосымшалармен толықтырылған. 13-ғасырда онда патшалық той өткізілді, сол себепті бүгінде хор мүшелері қызыл соуна киюге құқылы. Шіркеу ішінде бумен жүретін көліктің пионері, Ричард Тревитиктың еңбегін еске алатын мыс тақта да ілулі тұр, ол өмірінің соңында қалада (J & E Hall) тұрып, жұмыс істеп, қайтыс болған. Дартфордтағы басқа да құлшылық орындарына: Брент методистік шіркеуі, Ағайындардың жиналыс залы, Дартфорд методистік шіркеуі, Хайфилд-роуд баптистік шіркеуі, Нет шіркеуі, Сент-Албан шіркеуі, Сент-Эндрю біріккен реформаланған шіркеуі, Кристофер шіркеуі (Dartford), Грейс аутрич шіркеуі және Сион қатаң баптистік шіркеуі жатады. Кладбище Сент-Эдмундтың бағында, Шығыс төбенің ең биік жерінде орналасқан (Ричард Тревитик осы жерге жерленген), бұл Дартфорд халқының дәстүрлі және қорлаушы өлеңіне себеп болды: "Лас Дартфорд, кір адамдар, өлгендерін шпильдің үстіне көмеді". Бірақ шіркеуде шпиль жоқ, оның орнына сегіз қоңырау бар мұнарасы бар.