Кіріспе

Quiddler – Set Enterprises компаниясы жасаған карта ойыны және сөз ойыны. Ойыншылар қолдарындағы карта саны арта түскен сайын, карталардың әрқайсысы әртүрлі ұпайға ие болатын ағылшын сөздерін құрастыру арқылы жарысады. Бұл ойын Скраббл мен Джин-Рамми ойындарының элементтерін үйлестіреді. "Quiddler" сөзі – тіркелген тауар белгісі.

Ойын ойнау

Ойын басталар алдында барлық карталар жақсылап араластырылады. Квиддлер ойыны сегіз раундтан тұрады; бірінші раундта үш картадан тұратын қол беріледі, екінші раундта төрт картадан, және ойын он картадан тұратын қолмен аяқталады. Ойынды бір ойыншы да ойнаса болады, бірақ әдеттегі ойынға кем дегенде екі ойыншы қажет. Бірінші раундта дилер әр ойыншыға үш-үш картадан береді. Қалған карталар қосымша карталар жиынтығын құрайды. Жоғарғы карта ашылып, тастау қатарын бастайды. Дилердің сол жағында отырған ойыншы бірінші болып жүреді. Ойыншы қосымша карталар жиынтығынан (карта төмен қарап жатады) немесе тастау қатарынан (карта жоғары қарап жатады) үстіңгі картаны таңдап алады. Ойыншы осы картаны өз қолына қосады. Ойыншы өз кезегін қолынан бір картаны тастау арқылы аяқтайды, сонда оның қолында бастапқыда берілген карталардың саны болады. Ойыншы өз кезегінде сөздік қолдануға құқығы жоқ, бірақ басқа ойыншылар қолдана алады. Ойыншылар кезекті сағат тілі бойынша айналып отырады. Раунд бір ойыншы «шығып кеткенше» жалғасады. Ойыншы қолындағы барлық карталарды рұқсат етілген бір немесе бірнеше сөздерді құрастыру үшін пайдалана алса, ол «шығып кетуге» болады. Ойыншы «шығып кеткеннен» кейін, қалған әр ойыншы бір рет қосымша жүріс жасайды. Соңғы жүрісте әрбір ойыншы мүмкіндігінше көп картаны пайдаланып, рұқсат етілген бір немесе бірнеше сөздерді құрастыруға тырысады. Раунд аяқталғаннан кейін, сөздер құрастыру үшін пайдаланылған карталардың ұпайлары ойыншының жалпы есебіне қосылады. Егер ойыншыда қолданылмаған карталар қалса, олардың ұпайлары есептен шегеріледі. Ең ұзын сөзді құраған және ең көп сөзді құраған ойыншыларға он ұпайлық бонус қосылады (егер тек екі ойыншы болса, олар бонустың ең ұзын сөз үшін ме, әлде ең көп сөз үшін ме екенін өздері шешуі керек). Келесі раундтар да осылай жалғасады, әр раундта қолдағы карталардың саны біреумен артады. Яғни, екінші раундта әр ойыншыға төрт карта беріледі, үшінші раундта бес карта, және т.с.с. Әр раундтың соңында ұпайлар қосылады. Ойын сегізінші раундқа дейін (қолда он картамен) жалғасады. Ойыншылардың санына байланысты, қосымша карталар жиынтығын толықтыру үшін тастау қатарын араластыру қажет болуы мүмкін. Толық сегіз раундтың соңында ең көп ұпай жинаған ойыншы жеңіске жетеді.

Рұқсат етілген сөздер

Ойыншылар ойын барысында қолданылатын ағылшын тілінің сөздігін анықтауы керек. Рұқсат етілген сөз сол сөздікте тіркелген немесе тіркелген сөздің өзге түрі ретінде болуы тиіс. Сөздерді құру үшін кем дегенде екі карта қолданылуы керек. Quiddler ойынының авторлары қолданылатын сөздерге қатысты бірнеше шектеулер белгіледі. Есімдердің өзі қолданылмайды. Ирак, Шотландия сияқты бас әріппен жазылған сын есімдерді қолдануға болады. Префикстер мен суффикстер өздері жеке сөздер ретінде қолданылмайды. Мысалы, «бұрынғы әйелі» және «жиырма екі» сияқты дұрыс жазу үшін дефис қажет болатын сөздерге де рұқсат жоқ. Quiddler ережелері аббревиатураларды қабылдамайды, бірақ түрлері арасында ешқандай айырма жасамайды. Ойыншылар лазер және НАТО сияқты аббревиатурадан туындаған сөздерді рұқсат ететінін өздері шешуі керек (немесе ойын сөздігінің үлгісін қабылдауы керек). Ережелерде акцент белгісі бар ағылшын сөздеріне, мысалы, «née» сияқты сөздерге ешқандай шектеу қойылмаған, бірақ колодада мұндай әріптер жоқ. Ойыншылар жарнама (реклама үшін) және математика сияқты сөздердің қысқартылған түрлерін рұқсат ететінін де өздері шешуі керек. Егер ойыншы екінші ойыншының рұқсат етілмейтін сөз қолданғанын сезсе, оны сынауға құқылы. Егер сөз рұқсат етілген болса, сынға түскен ойыншы өз есебінен сол сөздің ұпайларын алып тастауы керек. Егер сөз рұқсат етілмеген болса, сынға ілінген ойыншы өз есебінен сол сөздің ұпайларын алып тастауы керек. Сынға ілінген ойыншы басқа сөздер құру үшін карталарын қайта жинамайды.

Бәсекелестіктің деңгейлері

Скрабблге ұқсас, топтар Квиддлерді әртүрлі деңгейдегі бәсекелестікпен ойнай алады. Қатты бәсекелес ойындарда ойнаушылар екі және үш әріптен тұратын сөздерді жаттап алуға тырысуы мүмкін. Сондай-ақ, ойын сөздігіне жаргондық және қазіргі заманғы сөздер енгізілгенін білу пайдалы.