Кіріспе

Халықтық бірлік партиясы – Социалистік партия, көбінесе Социалистік партия деп аталады, 1938 жылдан 1968 жылға дейін қызмет етті, одан кейін Халықтық одақ партиясы құрылды.

Тарих

Ол Исландия Коммунистік партиясы (КФИ) мен Социал-демократиялық партиядан бөлінген тағы бір топтың бірігуі арқылы құрылды, себебі фашизмге қарсы біртұтас майдан қажет болды, бұл талаптар Коминтерн тарапынан қойылған еді. Социалистік партияның құрылуы Коминтерн қабылдаған Халықтық майдан саясатының нәтижесі болды және Исландияда КФИ-нің Эйнар Олгейрссонымен насихатталды. Философ Йон Олафссонның пікірінше, бұл үлкен Социал-демократиялық партияның ішінде жарылысқа алып келді, сондықтан Коминтерн бірігуді соңғы нысанында мақұлдамады. Бұл мәселені тарихшылар Тор Уайтхед және Ханнес Г. Гиссуарсон коммунистік қозғалыс туралы кітаптарында жоққа шығарды. Социалистік партия Кеңес Одағының Коммунистік партиясымен жақсы қарым-қатынас орнатты. 1939 жылы төрағалыққа Эйнар Олгейрссон келді, ал бұрынғы коммунист емес төраға жаңа одақтастарының Қысқы соғыста КСРО-ның Финляндияға жасаған шабуылын айыптаудан бас тартуына наразылық білдіріп, партиядан кетті. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде партияның беделі артты. 1942 жылғы сайлауда ол аналық ұйымы – социал-демократтардан озып кетті. Социалистік партия 1944 жылы Исландия Республикасының құрылуын толық қолдады. Тәуелсіздіктің алғашқы екі жылында Социалистік партия кең коалициялық үкіметке қатысты. Коалиция АҚШ-тың Кефлавикке әскери база орналастыру туралы талаптарына байланысты тарап кетті, социалистер оған қарсы болды. 1956 жылы Социалистік партия, «Теңгерімділік қоғамы» және Ганнибал Вальдимарссонмен бірге Халықтық одақтың құрамына кірді. 1968 жылы Халықтық одақ ресми саяси партияға айналғанда, Социалистік партия оған біріктірілді және осылайша тәуелсіз ұйым ретінде таратылды.

Сайлау нәтижелері

Сайлау Дауыс саны Дауыс % Орын саны 1942 жылдың шілдесі 9,423 16.2 6 3-орын 1942 жылдың қазаны 11,059 18.5 10 3-орын 1946 13,049 19.5 10 3-орын 1949 14,077 19.5 9 3-орын 1953 12,422 16.0 7 3-орын