Кіріспе

Prophets of Da City (POC) – Оңтүстік Африканың Кейптаун қаласынан шыққан хип-хоп тобы. Топтың құрамында шамамен сегіз мүше бар, бірақ нақты саны жиі өзгеріп тұрады; олардың ішінде Исмаил Морабе (вокал), Марк Хьювел (би), Шахин Арифдиен, Рамон және DJ Ready D бар. Олардың стилі хип-хоп музыкасының, регги және дәстүрлі африкалық ырғақтардың элементтерін пайдаланады. Олардың альбомдары: Our World (1990), Boom Style (1992), Age of Truth (1993), Phunk Phlow (1994), Universal Souljaz (1995) және Ghetto Code (1997). Қазіргі таңда олар Ghetto Ruff тәуелсіз жазбалар компаниясымен (лейблімен) келісім шартта.

1988-1990 жылдар: Бастапқы жылдары

1988 жылдың соңында Шахин мен Ready D, Шахиннің әкесі Исси Арифдиен мен қазіргі Ghetoruff бас директоры Ланс Стерге тиесілі шағын 8 тректі студияда тәжірибе жасап, кейіннен "Our World" (1990) аталған демо жазбасын жасады – Оңтүстік Африкадағы алғашқы хип-хоп шығарылымы. Өндіріс сапасы аса жоғары болмаса да, олар хип-хопты өзіндік Кейптаундық ықпалдары мен тәжірибелері арқылы (музыкалық және лирикалық тұрғыдан) бейімдеуге тырысты. Альбомда алғаш рет жазылған Кейп сленгіндегі (жергілікті африкаанс диалектісі) хип-хоп әні "Dala Flat" ("толыққанды орында") деп аталды. Сондай-ақ, ол гоема әуенімен шабыттанған қарқынды "Stop the Violence" және хип-хаус пен мбаканганың үйлесімдегі титулдық трегінен тұрды. Бұған қоса, диджей A skiдің диджейлік өнерін ұсынған Абдулла Ибрагимнің "Roots" әні де енді. POC Оңтүстік Африка музыкалық аренасы үшін жаңалық болғанымен, жазба компаниялары олардың әлеуметтік мәселелерге толы мәлімдемелерін қабылдамай, көбінесе той музыкасын ұсынды. POC менеджері Ланс Ku shu shu Records құрып, Teal Trutone (Gallo еншілес компаниясы) арқылы тарату және маркетингтік келісімге қол қойды. 1990 жылы POC ең үздік жаңа топ номинациясы бойынша OKTV сыйлығына ие болды. Олар сонымен қатар 80 мектепті қамтыған, есірткіге қарсы күреске арналған кең ауқымды тур өткізіп, орташа есеппен 70 000 оқушыға жетті.

1991-1992: Бум стилі

1991 жылдың соңында шыққан екінші релиз – Boom Style (TR 808 барабан машинасының күшті соққысын немесе музыканың қарқынды орындалуын мақтауды білдіреді, алайда «ағаш стилі» деп қате түсінілген, себебі «бум» сөзі африкаанс тілінде «ағаш» деген мағынаны білдіреді). Альбомда апартеид режиміне қарсы «Ons Stem» («біздің дауысымыз» – апартеидтің ұлттық әнұраны «die stem» – «дауысқа» жауап ретінде) және инновациялық «Hard Time on Stage» әндері болды. «Murder on Stage» әнінен кейінгі «Our World» альбомымен салыстырғанда, бұл альбом эксперименталдылығы жағынан төмен болды. Жетекші сингл «Boom Style», алғашқы синглдары «Our World» сияқты, заманауи АҚШ хип-хоп әсерімен би музыкасын мбаканга стиліндегі гитара рифтерімен біріктіруді мақсат етті. «Біздің әлем» әні өз заманы үшін өте жаңа және батыл болса, «Бум стилі» музыка индустриясында жұмыс істеудің шындығын және POC-қа нарықтың қысымын көрсетті. Цензуралық комиссия лейблға ресми хат жолдап, POC африканерлердің ұлттық әнұранын пайдаланғанына наразылық білдірді, олар тек «Die Stem» әнін ғана емес, сонымен қатар африканерлер мен басқа да отаршылдық саяси тұлғаларды да сыйламаған. Олардың концерттерінде тек рэп оқу ғана емес, хип-хоп мәдениетінің барлық аспектілері қамтылды. Түрнтейблизм, брейк-данс және тіпті кейде аэрозольдік сурет салу POC-ті көрсету үшін ғана емес, сонымен қатар хип-хоп мәдениетін таныстыру және Оңтүстік Африканың хип-хоп туралы білмейтін аймақтарына жеткізу үшін қолданылды. «Kicking Non Stop» бейнеклипі цензураланды, себебі топ мүшелері сол кездегі президент П. В. Ботаның суретін салқындату үшін тоңазытқышқа салған. Биылғы жылы әлеуметтік мәселелерге арналған POC туры тағы 45 мектепті қамтыды. 1992 жылы оларды Куинси Джонс пен Кайфус Семенья Швейцариядағы Монтрё джаз фестивалінде өнер көрсетуге шақырды. Биыл олар 65 мектепті қамтыған Намибиядағы есірткіге қарсы науқанға қатысты. Олар DJ, b-boy және хип-хоп жазу техникасын дамыту бойынша семинарлар өткізуге де белсенді түрде қатысты. Оңтүстік Африкадағы алғашқы демократиялық сайлауға дейін POC ұлттық сайлаушыларға білім беру науқанына кірісті. Исси Арифдиен топтың алғашқы альбомынан бері өндіріске қатысқанмен, POC бұрынғы қарсыласы Патрик Хики, әрі қарай Карамэл (бұрын U. N. C. L. E. тобынан рэперлермен бірге продюсер және рэпер) «Шындықтың дәуірі» альбомының өндірістік тобының құрамына қосылды.

1993 және одан кейінгі жылдар

1993 жылдың соңында POC Даниядағы «Африка көзқарастары» музыка фестивалінде өнер көрсетуге шақырылды және жоғары мектептер, қоғамдық орталықтар мен университеттерді аралап, сайлаушыларды ағарту бойынша ұлттық турнеге шықты. Мақсаты – ешқашан ұлттық сайлауда дауыс беру мүмкіндігі болмаған жастарға дауыс беру процесін түсіндіру болды. Демократиялық жолмен өткен сайлау Оңтүстік Африка тарихындағы маңызды кезең болды, сонымен қатар Оңтүстік Африкадағы хип-хоп тарихында да елеулі оқиға ретінде танылды, себебі бұл хип-хоптың педагогикалық құрал ретіндегі танымалдылығы мен күшін мойындау болды. 1994 жылы POC Нельсон Манделаның инаугурациясында «Тамаша, алғашқы қара президент» әнін орындады. Олар үшін бұл шақыру өте маңызды болды. «Да-Сити пайғамбарлары» тобының мүшелері апартеид жылдарында өсті, сондықтан бұл оқиға топ үшін шын мәнінде қымбатты болды. Марк Шварц былай деп жазады: «1985 жылы бір күні жағдай жақсы болатын, бірақ Митчеллс Плейн қалашығының басты көшесімен танктер жүріп өтті, сол кезде Реди мен оның досы Шахин винилді тастап, апартеид әскеріне лақтыру үшін кірпіштер мен бензин бомбаларын жинады. Келесі тоғыз жыл бойы төтенше жағдай, саяси дүрбелең және экономикалық қиындықтар кезінде Реди, Шахин және олардың «Да-Сити пайғамбарлары» тобы табандылық танытып, ақыры Оңтүстік Африка президенті Нельсон Манделаның инаугурациясында жалғыз өнер көрсетушілер ретінде тағы бір революцияға бомба тастауға мүмкіндік алды». POC үшін бұл қадам тек нәсілдік кедергілерді емес, сонымен қатар Оңтүстік Африкадағы рэп үшін де маңызды болды. Бұл ән бұрынғысынан гөрі хип-хопты Оңтүстік Африканың бағытындағы кең қауымға жақындатқан ән деп есептеледі, себебі бұрын хип-хоп көбінесе жер асты қозғалысы болып саналған, оның жанкүйерлері негізінен Кейптаун қалаларындағы кедей топтан құралған. 2006 жылы Шон Драммонд пен Дилан Вэлли есімді екі студент-режиссер POC мүшелерінің қайда екенін анықтады. «Жоғалған пайғамбарлар» атты деректі фильм Оңтүстік Африканың әртүрлі кинофестивальдарында көрсетілді. POC 2015 жылы Оңтүстік Африканың алғашқы хип-хоп альбомы «Our World» жарық көрген күнінен бері 20 жылды тойлады.

Шабыт

Бомбалық отрядтың (Public Enemy) және Boogiemen (Ice Cube) өндіріс стиліне еліктеп, Age of Truth альбомы олардың ең радикалды және музыкалық жағынан тәуекелді жұмысы деп саналады. Бұл альбом Оңтүстік Африканың алғашқы хип-хоп классикасы ретінде танылады. "Ақиқат дәуірі" әртүрлі басылымдарда жылдың үздік альбомы атанса да, көптеген әндеріне тыйым салынды. 1993 жылғы "Understand Where I'm Coming From" әнінде POC репшілері күнделікті өмірдегі қиындықтарды баяндай келе, кейбір күрес туралы әңгімелейді. Музыкант Ready D: "Бұл ән жеке тұлға ретінде күш алып, қоғам ретінде алға жылжу туралы" дейді. "Understand Where I'm Coming From" әні сондай-ақ әлемнің 12 хип-хоп тобының қатысқан Tommy Boy Planet Rap альбомында да жарияланды. Альбом Бопутатсвана бантустанындағы Bop студиясында жазылып, араластырылды. Bop студиясының бас инженері бұрын POC-пен жұмыс істеген және оларға өте төмен бағамен альбом жазуға келісім ұсынды. Бірақ POC компаниясы Bop студиясының мақсаты – ірі музыка жұлдыздарын осы студияға тартып, Бопутатсвананы тәуелсіз мемлекет ретінде мойындату екенін білді. Бұл туралы естіген топ альбомға "Маңгопеге (Бопутатсвананың жалған мемлекет басшысы) қарғыс болсын, тіпті осы студияда жазсақ та!" деген жолдарды қосты. Бас инженер араласқан барлық DAT көшірмелерін алып қойып, топқа альбомдағы белгілі бір мәлімдемелер туралы сұрақ қойды. Қызу пікірталасқаннан кейін топ араласқан альбомның "ұрланған" резервтік көшірмесімен кетіп, ол кейін жарық көрген нұсқаға айналды.

Лирикалық тақырыптар

POC әндері көбінесе Оңтүстік Африканың қалалық аймақтарындағы әлеуметтік және экономикалық мәселелерге қатысты әлеуметтік-саяси ойларға толы болды, олар экономикалық жағынан ең қиын жағдайда болған. "Глобализация және гангстерлік рэп: апартеидтен кейінгі қаладағы хип-хоп" мақаласына сәйкес, олардың 1993 жылғы "Мен қайдан келгенімді түсіну" әні "геттодағы кедейлік пен әлеуметтік оқшалану туралы зар, сыныптық қоғамда патриотизмнің мәніне күмән келтіру", – деп әннің басынан-ақ түйіндеуге болады: "Неге мен елдің даңқы үшін күресуім керек / Егер ол мені елемесе? / Әйтеуір, қала қазір соғыс аймағына айналған / Сондықтан неге шағымдану немесе зарлану керек?". Ән сонымен қатар осы жаңа апартеидтен кейінгі Оңтүстік Африканың қаншалықты жаңа екендігіне де күмән келтіреді, себебі қауымдастықтарда нәсілдік және таптық теңсіздіктер әлі де бар. Осы күрес түрлерінің нәтижесінде туған музыка хип-хоп түрінде көрінеді, себебі "жас африкалық және аралас нәсілді жастар хип-хопты және оның субмәдениеттерін экономикалық шеттету және әлеуметтік оқшалану сезімдерін ең жақсы көрсететін өнер түрі деп санайды". POC-тің хип-хоп стилі мен американдық хип-хоп стилі арасында көптеген байланыстарды көруге болады. "Менің қайдан келгенімді түсіну" әнінде орталық үкіметтен бөліну және қарсылық сезімдері саяси саналы американдық хип-хоп сияқты рэпте көтеріледі; сондай-ақ, POC әнінде "Dallah Flet 2" "жалғыз аналарға қатысты теріс және әйелдерді кемсітетін көзқарастар" жайлы айтылады, мұны автор Зин Магубайн "американдық рэп музыкасында кең таралған" деп мәлімдейді. POC-тің "Age of Truth" альбомындағы гендерлік саясаты алғаш рет Адам Хаупттың 2001 жылғы "Black Thing: Hip Hop Nationalism, ‘Race’ and Gender in Prophets of da City and Brasse vannie Kaap" атты мақаласында талданды, ол бұл альбомдағы гендерлік проблемалардың кейбіреулерін топтың қара ұлттық саясатымен түсіндіруге болады деп мәлімдеді. Қара ұлтшылдық, басқа ұлтшылдық түрлері сияқты, патриархалдық қағидаларға басымдық беруге және әйелдерді маргиналдандыруға бейім. 90-жылдардың басындағы хип-хоп ұлтшылдығы осы проблемалардың кейбіреулерін көрсетті. Хаупттың "Империяны ұрлау" кітабындағы Кейп-хоп белсенділігін талдауы көрсеткендей, POC-тің жұмысын 80-жылдардың соңы мен 90-жылдардың соңындағы АҚШ-тың қара ұлттық хип-хопымен салыстыруға болады, бірақ "Глобализация және гангстерлік рэп: апартеидтен кейінгі қаладағы хип-хоп" ұсынғандай, гангста рэппен емес. Бұл әсіресе Phunk Phlow альбомынан "Wack MCs" сияқты әндерде гангста рэптің пародиязы ретінде маңызды. "Stealing Empire" кейде АҚШ-тан тыс хип-хоп туралы кейбір зерттеулердегі мәдени империализм туралы қарапайым тезис белсенділер мен суретшілердің өнерлік және саяси мүмкіндіктерін ескергенде шектеулі екенін айтады. Сақтық үшін, Магубайн мақаласында Black Consciousness әні "Black Thing" Black Noise-қа жатқызылған, бірақ шын мәнінде оны POC жазған.

Ерекше орындалу

Топ сонымен қатар Джеймс Браун, Public Enemy, The Fugees, Ice T, Quincy Jones сияқты әйгілі әртістердің қосымша өнер көрсетулерінде де болды.