Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аденозин дифосфаты (ADP), сондай-ақ аденозин пирофосфаты (APP) деп те аталады, – метаболизмдегі маңызды органикалық қосылыс және тірі жасушалардағы энергия ағыны үшін қажетті зат. АДФ үш маңызды құрылымдық компоненттен тұрады: аденоинге бекітілген қант тірекшесі және рибозаның 5-көміртек атомына байланысқан екі фосфат тобы. АДФ-тың дифосфат тобы қант тірекшесінің 5-көміртегіне, ал аденин 1-көміртегіне бекітіледі. АДФ аденозин трифосфатына (АТФ) және аденозин монофосфатына (АМФ) өзара айналуға болады. АТФ АДФ-тан бір фосфат тобымен артық, ал АМФ-та бір фосфат тобы кем. Барлық тірі организмдер пайдаланатын энергияның берілуі ATPаза деп аталатын ферменттер арқылы АТФ-тың дефосфорилирленуі нәтижесінде пайда болады. АТФ-тан фосфат тобының бөлінуі энергияның метаболикалық реакциялармен байланысуына және АДФ түзілуіне әкеледі. АТФ-тың бір фосфор байланысын үзу АТФ-тың 1 моліне шамамен 30,5 килоджоуль (7,3 ккал) энергия береді. АДФ тамақтағы химиялық энергияны босату арқылы АТФ-қа айналдырылуы немесе қайта қуатталуы мүмкін; адамдарда бұл митохондриядағы аэробты тыныс алу арқылы үздіксіз жүзеге асырылады. Гликолиздің өтелу фазасында фосфоглицераткиназа және пируваткиназа ферменттері субстрат деңгейінде фосфорилирлеу арқылы АДФ-қа фосфат тобын қосуға көмектеседі.
Adenosine diphosphate (ADP), also known as adenosine pyrophosphate (APP), is an important organic compound in metabolism and is essential to the flow of energy in living cells. ADP consists of three important structural components: a sugar backbone attached to adenine and two phosphate groups bonded to the 5 carbon atom of ribose. The diphosphate group of ADP is attached to the 5’ carbon of the sugar backbone, while the adenine attaches to the 1’ carbon. ADP can be interconverted to adenosine triphosphate (ATP) and adenosine monophosphate (AMP). ATP contains one more phosphate group than does ADP. AMP contains one fewer phosphate group. Energy transfer used by all living things is a result of dephosphorylation of ATP by enzymes known as ATPases. The cleavage of a phosphate group from ATP results in the coupling of energy to metabolic reactions and a by product of ADP. Breaking one of ATP's phosphorus bonds generates approximately 30.5 kilojoules per mole of ATP (7.3 kcal). ADP can be converted, or powered back to ATP through the process of releasing the chemical energy available in food; in humans, this is constantly performed via aerobic respiration in the mitochondria. During the payoff phase of glycolysis, the enzymes phosphoglycerate kinase and pyruvate kinase facilitate the addition of a phosphate group to ADP by way of substrate level phosphorylation.
Окистендіру фосфорилирлеуі
Окистендіру фосфорилирлеуі жасушалық тыныс алу кезінде түзілетін 30 АТФ эквивалентінің 26-сын электрон тасымалдаушылар арқылы NADH немесе FADH2 электрондарын O2-ге беру арқылы өндіреді. Электрондар жоғары энергиялы NADH немесе FADH2-ден төмен энергиялы O2-ге өткенде бөлінетін энергия ADP-ні фосфорилирлеуге және қайтадан АТФ-ты жасауға қажет. Осы энергия байланысы және АДФ-тан АТФ-қа фосфорилирлеу процесі электрон тасымалдау тізбегіне окисендіру фосфорилирлеу деген ат берді. Бұл электрон тасымалдау тізбегінің ішкі митохондриялық мембрана арқылы протондық градиент құруына көмектеседі. АТФ синтетазасының кешені митохондриялық мембранада (FO бөлігі) орналасқан және матрикске (F1 бөлігі) еніп шығады. Химиялық градиент нәтижесінде туындаған энергия АТФ синтетаза ферментінің белсенді орында АДФ-қа бейорганикалық фосфатты қосып, АТФ синтездеуге қолданылады; бұл теңдеуді АДФ + Pi → АТФ деп жазуға болады.
Oxidative phosphorylation produces 26 of the 30 equivalents of ATP generated in cellular respiration by transferring electrons from NADH or FADH2 to O2 through electron carriers. The energy released when electrons are passed from higher energy NADH or FADH2 to the lower energy O2 is required to phosphorylate ADP and once again generate ATP. It is this energy coupling and phosphorylation of ADP to ATP that gives the electron transport chain the name oxidative phosphorylation. that aid in the electron transport chain's ability to produce a proton gradient across the inner mitochondrial membrane. The ATP synthase complex exists within the mitochondrial membrane (FO portion) and protrudes into the matrix (F1 portion). The energy derived as a result of the chemical gradient is then used to synthesize ATP by coupling the reaction of inorganic phosphate to ADP in the active site of the ATP synthase enzyme; the equation for this can be written as ADP + Pi → ATP.
Тромбоциттердің белсенділігі
Қалыпты жағдайда қандағы кішкентай дискі тәрізді тромбоциттер бір-бірімен байланысқа түспей еркін айналысады. АДФ қан тромбоциттерінің ішіндегі тығыз денелерде сақталады және тромбоциттер белсендірілген кезде босатылады. АДФ тромбоциттерде табылған АДФ рецепторларының (P2Y1, P2Y12 және P2X1) отбасымен өзара әрекеттеседі, бұл тромбоциттердің белсендірілуіне алып келеді. P2Y1 рецепторлары АДФ-пен өзара әрекеттесу нәтижесінде тромбоциттердің жиналуын және пішінінің өзгеруін бастайды. P2Y12 рецепторлары АДФ-қа реакцияны одан әрі күшейтеді және жиналу процесін аяқтауға көмектеседі. Қандағы АДФ экто-АДФазалардың әсерінен аденозинге айналады, бұл аденозин рецепторлары арқылы тромбоциттердің белсенділігін тежейді.
Under normal conditions, small disk shape platelets circulate in the blood freely and without interaction with one another. ADP is stored in dense bodies inside blood platelets and is released upon platelet activation. ADP interacts with a family of ADP receptors found on platelets (P2Y1, P2Y12, and P2X1), which leads to platelet activation. P2Y1 receptors initiate platelet aggregation and shape change as a result of interactions with ADP. P2Y12 receptors further amplify the response to ADP and draw forth the completion of aggregation. ADP in the blood is converted to adenosine by the action of ecto ADPases, inhibiting further platelet activation via adenosine receptors.