Ли Чжан Фельсенштейн: Компьютерлік инновациялар мен қоғамдық әсер

Кіріспе

Американдық компьютер инженері Ли Фелленштейн (1945 жылғы 27 сәуірде туған) – жеке компьютерлерді әзірлеуде маңызды рөл атқарған американдық компьютер инженері. Ол Homebrew Computer Club клубының алғашқы мүшелерінің бірі және алғашқы жаппай өндірілген портативті компьютер – Осборн 1-дің жасаушысы. Осборнға дейін Фелленштейн Intel 8080 негізіндегі Sol 20 компьютерін, Processor Technology компаниясының PennyWhistle модемін және басқа да "S 100 шинасы" дәуірінің жобаларын жасаған. Оның ортақ жадты қолданатын әріптік-сандық бейне дисплейінің дизайны, Processor Technology VDM 1 бейне дисплей модулі кеңінен көшіріліп, жеке компьютерлердің стандартты дисплей архитектурасының негізі болды. Оның көптеген жобалары компьютерлік технологиялардың құнын төмендетіп, оларды кеңінен қолжетімді ету мақсатында көшбасшылық танытты. Оның еңбектері технологияның әлеуметтік әсеріне қатысты алаңдаушылықты білдірді және Иван Ильичтің философиясымен әсерленді. Фелленштейн "Қоғамдық жад" жобасының инженері болды, ол коммерциялық интернет пайда болғанға дейін адамдар арасындағы әлеуметтік байланысты жеңілдету үшін қоғамдық орындарға желілік компьютерлік терминалдарды орналастырудың алғашқы қадамдарының бірі еді.

Өмір

Фелсенштейн Филадельфиядағы Орталық орта мектепті 219-шы сыныптың мүшесі ретінде бітірді. Жастығында Фелсенштейн Жаңа солшыл радикал болды. 1964 жылдың қазан айынан желтоқсан айына дейін ол Сөз бостандығы қозғалысына қатысты және 1964 жылдың 2-3 желтоқсанында «Sproul Hall отырысы» кезінде тұтқындалған 768 адамның бірі болды. Сонымен қатар ол «Беркли Барб» газетінде, яғни жер асты газеттерінің бірінде жазды. Ол Калифорния университетіне алғаш рет 1963 жылы түсіп, 1964 жылы Инженерлік сала бойынша Ынтымақтастық жұмыс оқу бағдарламасына қосылды және 1967 жылдың соңында оқуды тастап, 1968 жылдан 1971 жылға дейін Ampex корпорациясында кіші инженер болып жұмыс істеді, содан кейін Берклиге қайта оқуға түсті. Ол 1972 жылы Берклидегі Калифорния университетінен электр техникасы және компьютерлік ғылымдар бойынша бакалавр дәрежесін алды. 1981-1983 жылдары Фелсенштейн Осборн компьютерлік корпорациясында жұмыс істеді. Осборнда ол алғашқы жаппай өндірілген портативті компьютер – Osborne 1 компьютерін жасады. Содан кейін ол жеке консультация қызметіне оралды. 1992 жылы ол Interval Research Corporation компаниясына қосылды, онда 2000 жылға дейін жұмыс істеді. Содан бастап 2005 жылға дейін ол электрониканы жобалау және келісімшарттық өндіріс саласындағы Pemstar Pacific Consultants компаниясында жұмыс істеді, кейіннен оны Benchmark Electronics сатып алды. Осы уақыт ішінде ол кез келген уақытта жеке дизайнерлік консультант ретінде жұмыс істеді немесе өзінің жеке дизайн фирмасында жұмыс істеді. Оның көптеген жобалары үлкен нарықтарға қолжетімді ету мақсатында компьютерлік технологиялардың құнын төмендетуде көшбасшы болды. Оның жұмысында технологияның әлеуметтік әсеріне қатысты алаңдаушылық көрінді. Community Memory жобасы 1972 жылы Resource One, Inc. жобасы ретінде басталды, кейіннен 1977 жылы Фелсенштейн, Efrem Lipkin, Ken Colstad, Jude Milhon және Mark Szpakowski біріктірді. Бұл жоба компьютерлік терминалдарды Берклидегі супермаркеттер сияқты орындарға орналастырудың алғашқы әрекеттерінің бірі болды, бұл кездейсоқ пайдаланушыларды, әртүрлі өмірлік жолдан өткен адамдарды тартуға және техникалық білімі жоқ адамдар арасында әлеуметтік өзара әрекеттесуді жеңілдетуге бағытталған, Интернет пайда болғанға дейінгі кезеңде. Фелсенштейн Иван Ильичтің еңбектері, әсіресе «Конвивиалды құралдар» (Harper and Row, 1973) кітабы арқылы философиялық көзқарасын қалыптастырды. Бұл кітап технологияны пайдаланушыларға зерттеу, ойластыру және өзгерту арқылы технология туралы білім алуға мүмкіндік беретін «конвивиалды» тәсілді ұсынды. Фелсенштейн электроника туралы солай үйренген және өз қорытындыларын бірнеше афоризмдерде жинақтады, мысалы: «Халыққа қолжетімді ортада өмір сүру үшін компьютер өзінің айналасында компьютерлік клуб құруы керек». Басқалары: «Ережелерді өзгерту үшін құралдарды өзгертіңіз» және «Егер жұмыс ойынға айналуы керек болса, құралдар ойыншыққа айналуы керек». Фелсенштейн 1975 жылы Altair 8800 компьютерлік жиынтығының пайда болуына жауап ретінде құрылған Homebrew Computer Club-тың алғашқы мүшелерінің бірі болды. Фелсенштейн SLAC аудиториясындағы кездесулерді «модератор» ретінде жүргізді. Ол төрағаға қарағанда хаосты сақтаушы еді. Жеке компьютерлерді әзірлеудің осы шарықталу кезеңінде Фелсенштейн Intel 8080 негізіндегі Sol 20 және Pennywhistle модемін жасады. Фелсенштейннің ағасы – эволюциялық биолог Джозеф Фелсенштейн, Ұлттық ғылым академиясының мүшесі, оның PHYLIP жүйесі биоинформатиканың алғашқы мысалдарының бірі болды. PHYLIP-тің алғашқы нұсқалары Фелсенштейн жасаған Sol 20 және Osborne 1 компьютерлерінде жасалды. 2016 жылдың 16 сәуірінде Фелсенштейн Компьютер тарихы мұражайының мүшесі аталды, «алғашқы дербес есептеу дәуірінің техникалық және әлеуметтік ортасына тигізген әсері үшін».

Felsenstein graduated from Central High School in Philadelphia as a member of class 219. As a young man, Felsenstein was a New Left radical. From October through December 1964, he was a participant in the Free Speech Movement and was one of 768 arrested in the climactic "Sproul Hall Sit In" of December 2–3, 1964. He also wrote for the Berkeley Barb, one of the leading underground newspapers. He had entered University of California, Berkeley first in 1963, joined the Co operative Work Study Program in Engineering in 1964 and dropped out at the end of 1967, working as a Junior Engineer at the Ampex Corporation from 1968 through 1971, when he re enrolled at Berkeley. He received a B. S. in electrical engineering and computer science from the University of California, Berkeley in 1972. From 1981–1983, Felsenstein was employed at the Osborne Computer Corporation. At Osborne, he was the designer of the Osborne 1, the first mass produced portable computer. He then returned to freelance consulting. In 1992, he joined Interval Research Corporation, where he worked until 2000. From then until 2005, he worked for Pemstar Pacific Consultants, an electronics design and contract manufacturing firm, which was subsequently acquired by Benchmark Electronics. Throughout, he acted as an occasional free lance consulting designer or worked at his own design firm. Many of his designs were leaders in reducing the costs of computer technologies for the purpose of making them available to large markets. His work featured a concern for the social impact of technology. The Community Memory project, begun as a project of Resource One, Inc. in 1972 and later incorporated in 1977 by Felsenstein with Efrem Lipkin, Ken Colstad, Jude Milhon, and Mark Szpakowski, was one of the earliest attempts to place networked computer terminals in such places as Berkeley supermarkets to attract casual use by persons from all walks of life passing through and facilitate social interactions among non technical individuals, in the era before the Internet. Felsenstein was influenced in his philosophy by the works of Ivan Illich, particularly Tools for Conviviality (Harper and Row, 1973). This book advocated a "convivial" approach to design which allowed users of technologies to learn about the technology by encouraging exploration, tinkering, and modification. Felsenstein had learned about electronics in much the same fashion, and summarized his conclusions in several aphorisms, to wit – "In order to survive in a public access environment, a computer must grow a computer club around itself." Others were – "To change the rules, change the tools," and "If work is to become play, then tools must become toys." Felsenstein was one of the original members of the Homebrew Computer Club, which formed in 1975 in response to the appearance of the Altair 8800 computer kit. With a handy yardstick, Felsenstein "moderated" meetings at the SLAC Auditorium. He was less a chair than a keeper of chaos. In this heyday of the development of the first personal computers, Felsenstein designed the Intel 8080 based Sol 20 the Pennywhistle modem,

Felsenstein's older brother is the evolutionary biologist Joseph Felsenstein, a National Academy of Sciences member whose PHYLIP system was one of the earliest examples of bioinformatics. Early versions of PHYLIP were developed on the Sol 20 and Osborne 1, computers designed by Felsenstein. On April 16, 2016, Felsenstein was made a Fellow of the Computer History Museum, "for his influence on the technical and social environment of the early personal computing era."