Кіріспе
1952 жылы Хэл Уокердің түсірген фильмі «Road to Bali» – 1952 жылы түсірілген американдық комедиялық фильм. Paramount Pictures компаниясы 1952 жылдың 19 қарашасында шығарған бұл фильм «Road to…» атты жеті фильмнің алтыншысы болып табылады. Бұл сериядағы тұңғыш рет Technicolor технологиясымен түсірілген және сол кездегі танымал актерлердің күтпеген камеолары бар фильм.
the album
Road to Bali is a 1952 American comedy film directed by Hal Walker and starring Bing Crosby, Bob Hope, and Dorothy Lamour. Released by Paramount Pictures on November 19, 1952, the film is the sixth of the seven Road to movies. It was the only entry in the series filmed in Technicolor and was the first to feature surprise cameo appearances from other well known stars of the day.
Сюжет
Австралияның Мельбурн қаласында өнер көрсететін америкалық әнші-бишілер Джордж пен Харольд түрлі үйлену ұсыныстарынан қашу үшін асығып кетеді. Олар Дарвинге жетіп, теңіздің түбінде жұмыс істейтін суаршылар болады, ханзаданың қызметінде. Индонезияның Бали аралына жол ашатын кемемен керемет аралға жеткізіледі. Олар ханзаданың туысы, экзотикалық (және жартылай шотландтық) принцесса Лаланың көңілін табу үшін бәсекелеседі. Қауіпті суға түсу кезінде құнды зәрдаптардан тұратын қазына табылады, оны ханзада өзіне қабылдауды жоспарлайды. Ханзада мен оның қолбасшыларынан қашқаннан кейін, үшеуі кеме апатына ұшырап, тағы бір аралға жағалайды. Лала енді екеуін де сүйеді және қайсысын таңдау керектігін шеше алмайды. Бірақ, арал тұрғындары оларды тапқаннан кейін, олардың қоғамында әйелдің бірнеше күйеуі болуы мүмкін екенін біледі және оларға екеуіне де үйленеді деп жариялайды. Екеуі де екіншісін жоғалтты деп ойлап, тойға дайындалып жатқанда, жағдай өзгереді. Лала өз еркімен емес, бұрыннан көп үйленген патшаға үйленуге мәжбүр болады, ал жігіттер бір-біріне үйленеді. Бұл жағдайға наразы болған жанартау құдайы зор жарылыс тудырады. Қашып кеткеннен кейін, олар тағы бір жағажайға жетіп, онда Лала Джорджты Харольдтан жоғары бағалайды. Еңбек еткен Харольд флейта тартып, саздан Джейн Расселлді шақырады. Алайда, ол да Харольдты қабылдамайды, сондықтан Джордж Лала мен Джейннің екеуін де алып кетеді. Жалғыз қалған Харольд жағажайда қалып, фильмнің аяқталуын талап етеді және көрермендерден не боларын көру үшін күтіп отыруын сұрайды.
Камео-спектакльдер
Бұл фильмде номиналдық "қойынтық" түрінде пайда болған танымал тұлғалардың арасында оркестр жетекшісі Боб Кросби (Бингтің інісі), "Африка патшайымы" фильмінен алынған эпизод арқылы Хамфри Богарт, Джерри Льюис, Дин Мартин және Джейн Рассел, оның "Сон оф Плеафесс" (1952) фильміндегі кейіпкері бар. Мартин мен Льюистің эпизодық ролі – бұл "комедиялық алмасудың" бір бөлігі болды, олар осы фильмде пайда болды, ал Хоуп пен Кросби келесі жылы Мартин мен Льюистің "Қатты қорқыныш" фильмінде пайда болды. Мартин мен Льюис сол кезде Paramount студиясы үшін де фильмдер түсірді.
Даму
Балиге жол – 1947 жылғы «Риоға жолдан» кейін түсірілген алғашқы «Жол» фильмі болды және түсірілім кезінде «Голливудқа жол» деп аталды. Бұл сериядағы алтыншы фильм, соңғыдан бұрынғы және Дороти Ламурдың басты әйел рөлінде түскен соңғы «Жол» фильмі еді. (Тоғыз жыл өткен соң «Гонконгқа жол» фильмінде Джоан Коллинз түсті, ал Ламур камео рөлде пайда болды.) Фильм түсіру 1952 жылдың 21 сәуірінде басталып, сол жылдың шілдесіне дейін жалғасты. «Балиге жол» фильмін Бинг Кросби Энтерпрайзз, Хоуп Энтерпрайз және Парамаунт бірлесіп жасады.
Түсірілім
Су астындағы сахнада Боб Хоупқа қауіп төндіретін алып кальмар бұрын Сесил Б. Демилльдің режиссерлігімен Paramount компаниясының "Жай желді жина" (1942) фильмінде Рэй Милландқа шабуыл жасаған. Жанартаудың атқылауының кульминациялық көрінісі тікелей Paramount компаниясының "Оңтүстік теңіздердегі Алома" (1941) фильмінен алынған, онда Ламур да бас рөлде ойнады.
Жазу
Фильмнің бастапқы түсірілім орны Мельбурн қаласы болғандықтан, көптеген әзілдерде Аргайл шұлықтары, австралиялық опера әншісі Деме Нелли Мелба, Тасманияда туған Эррол Флинн және шотланд сыбызғысымен би туралы айтылады. Басқа "Жол" фильмдеріндегідей, Боб Хоуп бірнеше рет "төртінші қабырғаны" бұзып, көрермендерге сырттай сөздер айтады. Мысалы, Бинг Кросби ән айта бастағанда Хоуп камераға қарап: "Ол ән салатын болады, жандар. Енді попкорн алуға баруға болады". Кросби Хоуп "көрермендердің назар аударып отырғанын байқағаннан" кейін төртінші қабырғаны бұзады, ол Кросбиге алып кальмардан қалай құтылғанын айтпақшы. Хоуп пен Кросби камерадан алыстап кетеді, Хоуп өзінің оқиғасын шамадан тыс қимыл-қозғалыстармен (естілмейтіндей етіп) көрсетеді. Сосын Кросби көрермендерге қайта оралып, камераға иық сияқты қозғалыс жасайды.
Жинақтар
"Hope Enterprises" компаниясы фильмнің үштен біріне ие болды, және Боб Хоуп бұл туралы өзінің "This Is on Me" атты кітабында жазды. "Суреттің бір бөлігіне ие болудың тағы да жағымды тұстары бар. "Балиге жол" фильмінде Пэббл-Бичтен тонналап әдемі ақ құм әкелініп, жағажай көрінісі түсірілді. Мен солтүстік Голливудтағы Мурпарк көшесіндегі үйіме бір лункалы гольф алаңы жасаған едім. Менің төрт құм тұзағым бос тұрды, достарымның іздерін қалдыруға ештеңесіз. Сол құмды көргенде, менің ойымда бір шам жанып, "Біз осы құмның үштен екісіне иеміз, дұрыс па?" - деп сұрадым. "Дұрыс", - деді Бинг. "Неге?" - дедім. "Оны үйдегі гольф алаңыма қолдансам болады", - дедім. Ол "Неге болмас?" дегенде, мен реквизитшіге шақырып: "Біз жұмысымызды бітірген соң, осы құмды он жүк көлігімен үйіме тасып бер" дедім. "Жоқ", - деді ол. "Бұл Paramount-тың құмы." Бинг пен мен тағы да бас кеңседегілермен сөйлестік. Соның нәтижесінде, "Балиге жол" фильмінен әкелген құмның бір бөлігі қазір менің ауламда жатыр.
“Well,” I replied, “I’d like some of it for my course at home.”
When he said, “Why not?” I called the prop man and said, “Take ten truck loads of this sand out to my house when we’re done with it.”
“No dice,” he said. “This is Paramount’s sand.”
Bing and I had another talk with the boys in the front office. As a result, part of the Road to Bali is in my back yard.
Қабылдау
Paramount компаниясы 1952 жылдың 14 қарашасында Нью-Йорктегі Bijou театрын фильмді көрсетушілер мен сыншыларға алдын ала таныстыру үшін жалдады. Хоуп Paramount компаниясы фильмді жарнамалауға 300-400 мың доллар жұмсағанын күткеніне қарағанда, 150 000 доллар жұмсағанына риза болмады. Фильм 1952 жылдың 25 желтоқсанында АҚШ-та көрсетілді және кассада төртінші орынға ие болды. Фильмнің Нью-Йорк премьерасы 1953 жылдың 29 қаңтарында Астор театрында өтті. The New York Times газетінің Bosley Crowther жазған 1953 жылдың 30 қаңтарындағы мақаласында: "Бұл тәжірибелі, камера алдында сызат алған команда қазіргі экрандағы комедия актерлерінің ең тамаша, ең келісімді тобы екені анық. Жеке-жеке олар өте күлкілі, тапқыр, ерекше немесе қалай болса солай болуы мүмкін, ол сіздің отырған жеріңізге және олар қандай фильмде ойнап жатқанына байланысты. Бірақ бірге, «Жол» фильмінде, олар стильдің еркіндігімен және онымен бірге жүретін бейсақтықпен теңдесі жоқ. Деген кем дегенде, Астор театрында орындықтан құлап, ішек-қарнынан ауырсынып, сыншының айтуынша. Неге? Өйткені «Балиге жол» фильмі – тамаша қызыққа толы, абсурд жағдайлар мен әдепсіз әзілдерге толы фильм, барлығы команданың айқын ләззатпен және бір сәтте орындалған". Variety журналы алдын ала көрсетілімді көргендіктен сақтықпен қарады, олардың пікірлері бірнеше сахнаның алынып тасталуына себеп болуы мүмкін: "Бинг Кросби, Боб Хоуп және Дороти Ламур Paramount компаниясының тағы бір «Жол» саяхатында, бұл жолы Technicolor түсінде, жалғыз мақсаты – мәнсіз ойын-сауықпен оралды. Осы мақсатқа бір күні жетеді, бірақ жол тегіс емес, көңіл көтеру кейде сәтсіздікке ұшырайды. Дегенмен, жалпы алғанда, ол өз мақсатына қанағаттанарлықтай қызмет етеді және кассалық үміттер жақсы. Хал Уокердің режиссурасы сценарийге тән еркін рухта жасалған және оны жақсы орындайды, сондай-ақ үш жұлдыз бен актерлер тобы да солай істейді". Соңғы жылдары фильмнің соңғы нұсқасынан алынып тасталған «Балиге жол» әнінің кеңейтілген хореографиялық нұсқасы пайда болды, ал Paramount компаниясының бас директоры Адольф Цукор өзінің автобиографиясында фильмнен су балеті сахнасының да алынып тасталғанын айтты.
Мұра
Балиге жол 1953 жылы «Балиге аллея» атты анимациялық қысқа фильмде Вуди Вудпикер мен Базззард есімді кейіпкерлердің ойнауымен, Хоуп пен Кросбидің рөлінде пародияланды. Бұл мультфильмді Universal Studios шығарды, және қазіргі таңда «Балиге жол» фильмдерінің алғашқы төртеуі олардың меншігінде.
Авторлық құқық мәртебесі
Фильм авторлық құқығы LP2200 тіркелме нөмірімен 1953 жылдың 1 қаңтарында тіркелген. Бұл тіркелмеде көрсетілген "хабарламада: 1952" дегені, фильмдегі авторлық құқық туралы хабарламада осы жыл көрсетілгенін білдіреді. Авторлық құқық 1981 жылдың 1 қыркүйегіндегі RE105899 нөмірімен жаңартылған. Дегенмен, авторлық құқық заңнамасына сәйкес, егер "хабарлама" жылы ресми тіркеу жылынан бұрын болса, авторлық құқықтың мерзімі осы бұрынғы жылдан басталады (осы жағдайда 1952 жылдан). Сондықтан 1950 жылдан бастап авторлық құқыққа тіркелген фильмдер үшін жарамды жаңарту мерзімі бастапқы авторлық құқық мерзімінің 28-ші жылы болды. "Балиге жол" фильмі үшін 28-ші жыл 1980 жылға сәйкес келді, яғни фильм авторлық құқық жаңартылған 1981 жылға дейін жалпы қолданысқа өткен.
Үй медиасы
Columbia Pictures Television (LBS Communications-пен бірлескен кәсіпорын, сол кезде Colex Enterprises арқылы) 1980-ші жылдары осы фильмнің, сондай-ақ 1940-шы және 1950-ші жылдардағы басқа Боб Хоуп фильмдерінің теледидар құқығына ие болған. Бұл 1990-шы жылдардың ортасында шыққан үй видеосынан көрінеді, онда фильмнің басында және соңында CPT логотипі бар. Фильм авторлық құқығынан босатылғандықтан, жылдар бойы түрлі компаниялар кем дегенде оннан астам DVD шығарды. Дегенмен, Fremantle қазір осы фильмге қосымша құқықтарды ұстап тұр (LBS Communications-тың құқық мүддесінің мұрагері ретінде), ал ресми видео шығарылымдары Fremantle лицензиясымен жасалды, DVD және HD DVD нұсқаларын BCI Eclipse шығарды. Blu-Ray 2017 жылдың 5 шілдесінде Kino International компаниясы арқылы жарық көрді.