Кіріспе
2005 жылдан 2015 жылға дейін Грекия президенті болған Каролос Папулияс (Κάρολος Παπούλιας; 4 маусым 1929 жыл - 26 желтоқсан 2021 жыл) – грек саясаткері, Грекия президенті қызметін 2005 жылдан 2015 жылға дейін атқарған. Бүкілгрек социалистік қозғалысының (ПАСОК) мүшесі болған ол, бұрын 1985 жылдан 1989 жылға дейін және 1993 жылдан 1996 жылға дейін Сыртқы істер министрі лауазымында қызмет еткен.
Karolos Papoulias (Κάρολος Παπούλιας ; 4 June 1929 – 26 December 2021) was a Greek politician who served as the president of Greece from 2005 to 2015. A member of the Panhellenic Socialist Movement (PASOK), he previously served as Minister of Foreign Affairs from 1985 to 1989 and again from 1993 until 1996.
Ерте өмір
Каролос Папулиас 1929 жылғы 4 маусымда Иоаннинаның Моливдоскепастос ауылында дүниеге келді. Ол генерал-майор Григориос Папулиас ұлы еді. Бастауыш мектепті Погонианиде, орта мектепті Погонианиде, Иоаннинадағы Зосимая мектебінде және Афинаның Палео-Фалиро және Панграти аудандарында оқыды. 1941 жылғы сәуірде Грекияға нацистер шабуыл жасағанда, ол Погонианиде оқып жүрген кезде, Папулиас немістерге қарсы қарулы қарсылыққа қосылды. Ол Афина университетінде заң мамандығын, Милан университетінде халықаралық қоғамдық құқық және халықаралық қатынастар саласында магистр дәрежесін, ал Кельн университетінде «Erwerb und Verlust des unmittelbaren Besitzes im griechishen und deutschen Recht» («Грекия және Германия заңдарында тікелей иеленуді алу және жоғалту») тақырыбындағы докторлық диссертациясымен халықаралық жеке құқықтан доктор ғылымының дәрежесін алды. Папулиас жас кезінде солшыл ЭПОН жастар ұйымында белсенді болды.
ПАСОК, парламенттік және үкіметтік кеңселердегі рөлі
Папулиас Панглен Социалистік қозғалысының (ПАСОК) құрылтайшы мүшесі және оның жетекшісі Андреас Папандреудің жақын серіктесі болды. 1974 жылдың желтоқсанынан бастап ол үнемі ПАСОК Орталық Комитетінің мүшесі болып сайланды. Сонымен қатар ол Үйлестіру кеңесінің, Атқару бюросының және Саяси хатшылығының мүшесі, сондай-ақ 1975 жылдың сәуірінен 1985 жылға дейін ПАСОК Халықаралық қатынастар комитетінің хатшысы болды. Бірнеше жыл бойы ол Жерорта теңізі аймағындағы социалистік және прогрессивті партиялардың үйлестіру комитетінің мүшесі болды. 1993-1996 жылдар аралығында, әсіресе Ессендегі маңызды саммитте, ол Кипр Республикасы мен Еуропалық Одақ арасындағы қосылу келіссөздерін бастауда маңызды рөл атқарды. Ол Грекия мен Балқан мемлекеттерінің арасындағы қарым-қатынастарға қатты қызығушылық танытты және оның бастамасымен 1988 жылы Белградта Балқан елдерінің сыртқы істер министрлерінің алғашқы кездесуі ұйымдастырылды. Ол жерде ол Болгариямен және сол кездегі Кеңес Одағымен Бургас-Александруполис мұнай құбыры туралы келіссөздер жүргізді. Папулиас қарым-қатынастарды жақсартуға, бейбітшілікке және қарусыздануға бағытталған кез келген қадамды қолдады, мысалы, бейбітшілік пен қарусыздандыру үшін "Алты бастама", Грекияның Еуропадағы қарусыздандыру және бейбітшілік конференциясына және Химиялық қаруды жою конференциясына қатысуы, Балқанда ядролық қарусыз аймақ құру туралы ұсыныстары және Жерорта теңізін бейбітшілік пен ынтымақтастық теңізіне айналдыру идеясын ілгерілету. Грек, Болгария және Румыния арасындағы JANNINA 1 үшжақты ынтымақтастық конференциясы оның идеясы болды және ол өзінің төрағалық еткен Қара теңіз конференциясының да берік қолдаушысы болды. 1985 жылы Вашингтонға сапарымен және Мемлекеттік хатшы Джордж Шульцтің қайта сапарымен ол алдыңғы жылдары күрделі кезеңнен өткен Грекия мен АҚШ қарым-қатынастарын жандандырды. 2005 жылы 8 ақпанда ол бес жылдық мерзімге 300 дауыстан 279 дауыспен сайланды. Ол 2005 жылы 12 наурызда Константинос Стефанопулосты алмастырып, Үшінші Грекия Республикасының 6-шы президенті болып ант берді. 2008 жылдың желтоқсан айында полиция 15 жасар Александрос Григоропулосты өлтіргені Афинада төрт күндік тәртіпсіздікке себепші болды. Папулиас "Алексистің есімін тыныштықпен құрметтеу" үшін тыныштық орнатуға шақырды. 2009 жылы 20 маусымда Акрополь мұражайының ашылуында Папулиас британдықтар Парфеноннан жыртып алған Ұлыбританиядан Элгин мәрмәрлерін қайтаруды талап етті, өйткені "монументтің жараларын оған тиесілі мәрмәрлерді қайтару арқылы емдеу уақыты келді".
Екінші мерзім: 2010-2015
Екі ірі саяси партияның қолдауын алғаннан кейін, Папулиас 2010 жылдың 3 ақпанында 266 дауыспен екінші және соңғы мерзімге қайта сайланды. Оның екінші президенттік мерзімі елдегі қаржы дағдарысының ушығуына, ірі демонстрациялар мен наразылықтарға толы болды. Бұл түрлі саяси бағыттардағы үкіметтердің бірінен соң бірі ауысуына әкелді, консервативті, социалистік, социалистік консервативті және солшыл үкіметтер тағайындалды. 2010 жылдың 3 мамырында үкіметтің Халықаралық валюта қорымен келісімге келгенінен кейін, 5 мамырда Папулиас "еліміз апаттың шегіне жетті" деп мәлімдеді. Сол күні өткен жалпы ереуіл қанағаттандырылмағандықтан, наразылықтар зорлыққа ұшырады және үш банк қызметкері наразылық білдірушілер кеңселерді өртеп жіберген кезде қаза тапты. 2011 жылдың 28 қазанында, Грекияның ұлттық күнінде, ел бойынша наразылық акциялары өтті. Салоникада наразылық білдірушілер жыл сайынғы әскери шерудің өтуіне кедергі келтіріп, Папулиасқа қарсы ұрандар айқайлады, оны басқалармен қатар "сатқын" деп атады және ол аумақтан кетуге мәжбүр болды. Сол күні Папулиас "Мен он бес жасымда нацизмге қарсы күресу үшін партизан болдым" деген эмоционалды сөзін айтқандығы есімізде қалды. Джордж Папандреу 2011 жылдың 5 қарашасында 130 миллиард еуролық кепілдік келісімін бекіту үшін Папулиасқа премьер-министр лауазымынан кетуді ұсынды және 10 қарашада Лукас Пападемосты уақытша ізбасар ретінде тағайындады. Пападемос бірнеше айдан кейін, 2012 жылдың сәуірінде отставкаға кетіп, Папулиасқа Парламентті таратуды және сол жылдың 6 мамырына кезектен тыс сайлау шақыруды сұрады. 2012 жылдың 15 ақпанында Папулиас президенттік лауазымынан кетті. Бірнеше айдан кейін оның жалақысы алынбағаны, керісінше азайғаны белгілі болды. 2012 жылғы мамырдағы заң шығарушы сайлауда ешбір партия абсолютті көпшілік орын алған жоқ, сондықтан Папулиас барлық партия басшыларын 13 мамырда Конституцияның 37-бабына сәйкес ұлттық бірлік үкіметін құруға соңғы әрекет ретінде кездесуге шақырды. Ол күні бойы барлық партиялармен кездескеннен кейін, келесі күні ПАСОК, НД және ДИМАР партияларымен екінші кездесу ұйымдастыруды ұсынды. 15 мамырда келіссөздер сәтсіз аяқталды, маусымда мерзімінен бұрын сайлаулар күтілуде. Сондықтан Папопулиас 16 мамырда Мемлекеттік кеңес төрағасы Панагиотис Пикраменостың басшылығымен уақытша кабинет тағайындады, ал сайлау күні 17 маусымға белгіленді. Сонымен қатар, Грекия банкінің басшысы Джордж Провополус Папулиасқа жергілікті қаржы институттарының еуроны қайтарып алу деңгейінің жоғарылауынан қорқуда екенін айтты, қайтарып алынған сома 700 миллион еуроға жетті. Папулиас "әрине, үрейленуге болмайды, бірақ үрейге айналуы мүмкін қорқыныш бар" деді, гректер 14 мамырда елдің банк жүйесінен 800 миллион еуро алғанын мойындады. ND партиясының көшбасшысы Антонис Самарас сайлауда жеңіске жеткеннен кейін Папулиас оған үкімет құруды тапсырды. 20 маусымда ол Самарасты жаңа премьер-министр етіп тағайындады. 2013 жылдың қыркүйегінде репер және антифашист Павлос Фиссастың «Алтын Таң» неофашистік ұйымының мүшелері тарапынан өлтірілуі Грекияда наразылық толқынына әкелді және Папулиас «Республика Президенті ретінде менің ең басты міндетім – демократияны және грек халқын жақындап келе жатқан дауылдан қорғау» және гректерді неофашизмнен қорғау екенін мәлімдеді. 2014 жылы Германия Президенті Йоахим Гаук Грекияға ресми сапар барысында Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Германияның қатыгездікпен басып алуына байланысты Грекияның талаптары бойынша мүмкіндігінше тезірек келіссөздер өткізуді талап етті. Оның президенттік мерзімі 2015 жылдың наурызында аяқталды және оның орнына 2015 жылдың ақпанында Парламент сайлауында Грекияның жаңа Президенті болып сайланған Прокопис Павлопулос тағайындалды.
Жеке өмір және өлім
Папулиас Мэри Паноуға үйленген және олардың үш қызы болды. Ол ана тілі грек тілінен өзге, ағылшын, француз, неміс және итальян тілдерін де білген. Грекия үкіметі 27-29 желтоқсан күндерін үш күндік ұлттық аза тұру деп жариялады, ал тулардың жартылай төмен түсірілуіне бұйрық берілді. Оның мемлекеттік жерлеу рәсімі 29 желтоқсанда Пагратидегі Агиос Спиридон шіркеуінде өтті, онда елдің жоғары лауазымды тұлғалары қатысты. Келесі күні ол Иоаннина көліндегі аралға жерленді.