Кіріспе
Портсмут – АҚШ-тың оңтүстік-шығыс Вирджиния штатындағы тәуелсіз қала. Ол Норфолк қаласынан Елизавета өзені арқылы орналасқан. 2020 жылғы халық санауы бойынша, қаланың халқы 97 915 адамды құрайды. Вирджиния штатындағы халық саны бойынша 9-шы орында тұр және Хэмптон-Роудс қалалық аймағының бір бөлігі болып табылады. Норфолк әскери-теңіз кемелерді жөндеу және құрылыс кемежайы – Портсмут қаласында орналасқан тарихи және әрекет ететін АҚШ Әскери-теңіз күштерінің нысаны.
Тарих
[[Файл:Лорел-Хилл зиратындағы Сары қызылша мемориалы.jpg|thumb|upright=0.8|Сары қызылша мемориалы Лорел-Хилл зиратында Портсмут қаласындағы эпидемиямен күресуге көмектескен филадельфиялық «дәрігерлер, фармацевттер және медбикелер» құрметіне салынды.]
Портсмут полковник Уильям Кроуфорд, Вирджиния Буржуалар Палатасының мүшесі, құрған қала. 1752 жылы Вирджиния Бас Ассамблеясының шешімімен қала ретінде бекітілді және Портсмут, Англияның атымен аталады. 1861 жылы Американдық Азамат Соғысы кезінде Вирджиния Конфедерациялық Америка Штаттарына қосылды. Конфедерация Портсмуттың кеме жасау орнына бақылау орнатуы мүмкін деген қауіптен, кеме жасау орнының командирі оны өртеп жіберуге бұйрық берді. Бірақ Конфедерация күштері кеме жасау орнына қарулы қақтығыссыз, азаматтық теміржол құрылысшысы Уильям Махоун (кейін танымал Конфедерация офицері) ұйымдастырған күрделі амалмен иелік етті. Одақ әскерлері Хэмптон Роудс арқылы Форт Монроға шегінді, ол аймақтағы Одақ бақылауындағы жалғыз жер еді. 1862 жылдың басында Конфедерацияның темір қабықпен жабдықталған соғыс кемесі CSS Вирджиния, USS Merrimack-тың өрттен қалған қаңқасын пайдаланып қайта құрылды. Вирджиния Одақтың темір кемесі USS Monitor-мен Хэмптон Роудстың танымал шайқасында кездесті, бұл Одақтың Хэмптон Роудсты блокадалау кезінде болды. Конфедерация әскерлері 1862 жылдың мамыр айында Портсмутты тастап кеткен кезде кеме жасау орнын тағы да өртеп жіберді. Норфолк пен Портсмутты Одақ әскерлері қайта басып алғаннан кейін кеме жасау орны Норфолк Әскери Кеме Жасау Орны деп аталды. Кеме жасау орнының аты Норфолк округіндегі орналасқан жерінен шықты. Норфолк Әскери Кеме Жасау Орны бүгінде Портсмут қаласының шегінде орналасқан. Норфолк Әскери Кеме Жасау Орнының атын сақтау мақсаты – Портсмут Әскери Кеме Жасау Орнымен шатасуды болдырмау, ол шындығында Нью-Гэмпшир штатының Портсмут қаласынан Пискатаква өзені арқылы Мэн штатының Киттери қаласында орналасқан. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде және одан кейін кеме жасау орны гүлденді, ал Норфолк пен Портсмуттың айналасында қалалық жерлер пайда болды. Портсмут 1963 жылға дейін Норфолк округінің орталығы болып қалды, сол жылы Оңтүстік Норфолк қаласымен саяси бірігу нәтижесінде Чесапик қаласы құрылды. Портсмуттың тағы бір округтік көршісі, бұрынғы Нансемонд округі де 1974 жылы кішігірім қаламен бірігіп, жаңа Саффолк қаласын құрды. Хэмптон Роудс аймағының ескі қалаларының бірі Портсмут 21-ші ғасырдың басында қала орталығындағы орташа жаңарту жұмыстарын жүргізіп жатты. 2007 жылы Батыс Норфолк бөлімінде контейнерлік кемелерге арналған APM «MAERSK» теңіз терминалы ашылды.
Тарихи орындар
1846 жылы салынған Портсмут соты – Олде Таун тарихи ауданының орталығындағы маңызды тарихи орын.
Ескі қала
Олде Таун тарихи ауданы Александрия, Вирджиния және Чарльстон, Оңтүстік Каролина арасындағы ең маңызды тарихи үйлердің ең ірі жиынтығының бірін ұсынады. Эммануэль африкалық методист епископтық шіркеуі құлдар мен бос адамдармен салынған, Портсмут қаласындағы екінші ескі ғимарат және қаланың ең көне афроамерикандық шіркеуі болып табылады. Қалада басқа да көптеген тарихи ғимараттар бар, олардың ішінде 1841 жылы судья Джеймс Мёрдо салған және 1862 жылдан 1865 жылға дейін Одақ әскерлері бақылаған Пасс Хаус та бар. Федералдық күштер Портсмут тұрғындарынан Элизабет өзенінен және одан әрі саяхаттау үшін жазбаша рұқсат алуды талап еткен. Осы рұқсаттар ағылшын жертөлесінен берілгендіктен, ғимарат "Пасс Хаус" деп аталған.
Портсмут теңіз медицина орталығы
Бұрын Портсмут Әскери-теңіз ауруханасы болған Портсмут Әскери-теңіз медициналық орталығы – Олд Таун тарихи ауданы мен Парк Вью тарихи ауданының жанында орналасқан АҚШ Әскери-теңіз күштерінің медициналық орталығы. 1827 жылы құрылған ол, Әскери-теңіз күштерінің медициналық жүйесіндегі үздіксіз жұмыс істеп келе жатқан ең көне аурухана болып табылады және "Бірінші және ең жақсы" деген ұранды ұстанады.
Теңіз жағалауындағы құрылыс
Олде Таун тарихи ауданындағы 1-ші Хай-стрит мекендеген Seaboard Coastline ғимараты – тарихи теміржол станциясы және Seaboard Air Line теміржол компаниясының бұрынғы бас кеңсесі.
Үстірті үйі
1825 жылы салынған төрт қабатты, ағылшын стиліндегі жертөлесі бар үй, толығымен отбасының түпнұсқа мүліктерімен жабдықталған. Үйдің жиһаздарынан Хилл отбасының құмар коллекционерлер болғаны және 150 жыл бойы сәнді өмір сүргені анық көрінеді. Үй бастапқы күйінде сақталған, жылдар бойында тек шектеулі жөндеу жұмыстары жасалған.
Седер-Гроув қорымы
1832 жылы құрылған Седар Гроув қорымы Портсмут қаласындағы ең көне қалалық қорым болып табылады. Вирджиния штатының Портсмут қаласындағы тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілген бұл қорым, жерлеу өнерімен және онда жерленген азаматтық, кәсіпкерлік, теңізшілік, діни және әскери қайраткерлермен әйгілі. Қорым ішінде орналасқан тарихи белгілер арқылы өздігінен экскурсия жасауға болады. Қорым Эффингем көшесі мен Форт-Лейн арасында, Портсмут қаласының Ескі қаласында орналасқан. Қорымға кіру Лондон бульвары бойындағы оңтүстік қақпа арқылы жүзеге асырылады.
География
Ньюпорт Ньюс, Хэмптон, Портсмут және Норфолк қалалары 1996 жылғы шілдеде ғарыштан түсірілген суретте. Портсмут суреттің оң жағының ортасында орналасқан. Солтүстік бағыты сол жақта. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша Портсмуттың жалпы ауданы 47 шаршы миль (122 км²), оның ішінде 34 шаршы миль (88 км²) құрлық, ал 13 шаршы миль (34 км²) (28,0%) су құрайды. Қала сонымен қатар көршілес Саффолк қаласынан бастау алатын Елизавета өзенінің Батыс саласымен екіге бөлінген.
Климат
Портсмут ылғалды субтропиктік климатқа ие. Жазда ауа ыстық әрі ылғалды, кештер жылы болады. Орташа жылдық температурасы - , ал жылдық қар жаууы 3 дюйм, жауын-шашын мөлшері 47 дюймді құрайды. 1999 жылы өлшенетін қар жауған жоқ. Көктем мен жаз жауын-шашынның ең көп жауатын мезгілдері болса да, жауын-шашын жыл бойына біркелкі жауады. Ең жоғары тіркелген температура 1980 жылы 105,0 °F болды. Ең төменгі тіркелген температура 1985 жылғы 21 қаңтарда -3,0 °F құрады. Қар сирек жауады, маусымдық орташа көрсеткіш .
2020 жылғы халық санағы
+Портсмут, Вирджиния – Растық және этникалық құрам Ескерту: АҚШ-тың халық санағы испан тілділерді/латиноамерикалықтарды этникалық категория ретінде қарастырады. Бұл кесте латиноамерикалықтарды нәсілдік категориялардан алып тастап, оларды жеке категорияға жатқызады. Латындықтар кез келген нәсілге жатуы мүмкін. Нәсіл / Этностық (NH = Испандық емес) Халқы 2000Халқы 2010Халқы 2020% 2000% 2010% 2020Тек ақ нәсілді (NH) 45,40338,52634,91245.15%40.33%35.66%Тек қара немесе африкалық-американдық (NH) 50,56950,32751,58650.28%52.68%52.68%Тек американдық немесе Аляска тумасы (NH) 4493793550.45%0.40%0.36%Тек азиялық (NH) 7629941,2440.76%1.04%1.27%Тек Тынық мұхиты аралдарынан (NH) 601041340.06%0.11%0.14%Тек басқа нәсілді (NH) 1131184900.11%0.12%0.50%Аралас нәсілді немесе көп нәсілді (NH) 1,4612,1684,7811.45%2.27%4.88%Испандық немесе латино (кез келген нәсіл) 1,7482,9194,4131.74%3.06%4.51%Барлығы100,56595,53597,915100.00%100.00%100.00%
Туризм
Портсмуттың порт қаласы және қала ретінде ұзақ тарихы бар. Olde Towne бизнес және тарихи ауданы қаланың орталық аймағында орналасқан, онда сақтау және қайта дамыту жұмыстары бірге жүргізілуде. Мысалы, 10 жылдан астам уақыт жабық болғаннан кейін 2005 жылы қайта жаңартылып, қайта ашылған Губернатор Динвидди қонақ үйіндегі Хоторн қонақ үйі мен люкс. Ол Американың тарихи қонақ үйлері бағдарламасымен мойындалды, бұл бағдарлама Ұлттық тарихи сақтау қорының бір бөлігі болып табылады және тарихи тұтастығын, сәулетін және атмосферасын сақтаған қонақ үйлерді анықтап, оларды сақтауға қажетті ресурстарды ұсынады. Бұл тарихи қонақ үй 1752 жылы Портсмут қаласы құрылған кезде Вирджиния колониясының әкімшілік басшысы болған губернатор Роберт Динвиддидің құрметіне аталған. Вирджинияның француздар мен үндістер соғысынан салыстырмалы түрде аман қалуына оның үлкен үлесі болды. (Петербург маңындағы Динуиди округі де оның атымен аталады). Басқа қызығушылық тудыратын орындарға Портсмут қалалық паркі кіреді, онда 2 футтық тар теміржол – Портсмут қалалық теміржолы орналасқан, ол жұмыс істейтін Chance Rides C. P. Huntington локомотивімен, Pokey Smokey II деп аталады. Алғашқы Pokey Smokey локомотивін Crown Metal Products компаниясы жасаған және ол аукционда сатылғанға дейін көп жылдар бойы паркте жұмыс істеді. Қазір ол Солтүстік Каролина штатының Карфаген қаласындағы Эдервиллде орналасқан Mideast Railroad желісінде жүреді. Сонымен қатар, Harbor Center Way-де орналасқан Вирджиния теміржол мұражайында көне теміржол артефакттары, вагондар және жұмыс істейтін модельдік теміржол құрылымы бар. 2023 жылы аяқталған Rivers Casino Portsmouth казино залында слоттар, үстел ойындары, покер үстелдері және букмекерлік кеңселер бар.
Спорт
Портсмут Кавальерс – 2010 жылы құрылған баскетбол командасы. 2011–2012 жылғы маусымда Америка баскетбол қауымдастығында ойнады. Вирджиния штатының Портсмут қаласында орналасқан «Кавальерс» командасы өз алаңындағы ойындарын Портсмут католиктік аймақтық мектебінің кампусындағы «Чик-фил-А Филдхаус» стадионында өткізді. Клуб таратылар алдында Америка кәсіби баскетбол лигасында (APBL) бір маусым ойнады. 1953 жылдан бері әр сәуір айында қалада Портсмут шақыру турнирі өткізіледі, онда колледж баскетбол студенттері НБА және Еуропаның жетекші лигаларының скауттарының назарына түсу үшін өнер көрсетеді. Джимми Батлер, Скоти Пиппен, Дэннис Родман және Джон Стоктон сияқты көптеген танымал баскетболшылар табысты кәсіби мансаптарынан бұрын осы турнирде (PIT) ойнаған.
Қылмыс
Қаладағы қылмыс Вирджиния штатының басқа аймақтарына және жалпы АҚШ-қа қарағанда әлдеқайда жоғары. 20032004200520062007200820092010201120122013201420152016Портсмут қаласындағы өлтірулер саны18822181715171412111292714Портсмут қаласындағы өлтірулер көрсеткіші17.8821.817.816.814.716.814.112.411.413.49.328.214.6АҚШ-тағы өлтірулер көрсеткіші5.75.55.65.85.75.45.04.84.74.74.5N/AN/A
Бастауыш және орта мектептер
Портсмут мемлекеттік мектептері мемлекеттік мектептерді басқарады. Портсмут қаласында, Вирджиния штатында, қаланың үш бұрышында орналасқан үш мемлекеттік жоғары мектеп бар. Қаланың солтүстік-батыс бөлігінде, Седар-Лейннен тыс жерде Черчленд жоғары мектебі орналасқан. Қаланың орталық бөлігінде, Лондон бульвары мен Хай-стрит арасында, И. С. Норком жоғары мектебі орналасқан. Портсмуттың оңтүстік-батысында, Эльмхерст-Лейнде Мэнор жоғары мектебі орналасқан.
Жоғары білім
Портсмутта және оның жақын маңайында бірнеше жоғары білім беру мекемелері бар. Қалада 1930 жылы құрылған Олд-Домион университетінің (ODU) – мемлекеттік зерттеу университетінің – Үш қалалар жоғары білім беру орталығы орналасқан. Университеттің бас кампусы Вирджиния штатының Норфолк қаласында орналасқан. Портсмутта сондай-ақ 1968 жылы Оңтүстік Хэмптон Роудста құрылған, екі жылдық жоғары білім беру мекемесі – Фред В. Бизли Портсмут кампусы да бар. Ангелос Библиялық колледжі 1984 жылы құрылды.
Медиа
Портсмуттың күнделікті газеті – «Виргиниялық Пилот», ал «Курренттер» – жексенбілік газеттің Портсмут нұсқасы. Басқа газеттердің қатарында «New Journal and Guide» және «Inside Business» басылымдары да бар. «Hampton Roads Magazine» Портсмут пен Хэмптон Роудс аймағы үшін екі ай сайын жарық көретін өңірлік журнал. «The Hampton Roads Times» барлық Хэмптон Роудс қалалары мен округтері үшін онлайн журнал қызметін атқарады. Портсмут АМ және FM диапазондарындағы түрлі радиостанциялармен қамтамасыз етілген, олардың мұнаралары Хэмптон Роудс аймағында орналасқан. Портсмутты бірнеше телеарна да қамтиды. Хэмптон Роудс нарық аймағы (DMA) АҚШ-та 712 790 үй шаруашылығымен (АҚШ-тың жалпы санының 0,64%) 42-ші орында тұр. Басты телеарналардың филиалдары: WTKR TV 3 (CBS), WAVY 10 (NBC), WVEC TV 13 (ABC), WGNT 27 (CW), WTVZ 33 (MyNetworkTV), WVBT 43 (Fox) және WPXV 49 (ION Television). Ұлттық телерадио хабар тарату қызметінің станциялары – WHRO TV 15 (Хэмптон/Норфолк) және WUND TV 2 (Эдентон, Солтүстік Каролина). Портсмут тұрғындары Солтүстік Каролинаның сыртқы аралдарынан 4-арнада WSKY және Хэмптоннан 11-арнада WGBS LD сияқты тәуелсіз арналарды да қабылдай алады. Портсмутты «Cox Cable» және «Verizon FIOS» қызмет көрсетеді. «DirecTV» және «Dish Network» Портсмут қаласында кабельдік теледидарға балама ретінде кең таралған. «WAVY TV» және «WVBT TV» екеуі де «Nexstar» компаниясына тиесілі, бауырлас станциялар, олардың кеңсесі мен студиясы қалада орналасқан.