Кіріспе

Американдық жазушы

Дональд Эндрю Холл-младший (20 қыркүйек 1928 жыл - 23 маусым 2018 жыл) – американдық ақын, жазушы, редактор және әдеби сыншы. Ол балалар әдебиеті, өмірбаян, естеліктер, эсселер және 22 томдық өлеңдер жинағын қоса алғанда, әртүрлі жанрдағы 50-ден астам кітаптың авторы болды. Холл Филипс Эксетер академиясының, Гарвард университетінің және Оксфордтың Крайст-Черч колледжінің түлегі болды. Мансабының басында ол "The Paris Review" (1953–1961) тоқсандық әдеби журналының алғашқы поэзия редакторы болды және ақындар мен басқа авторлармен олардың кәсібі туралы сұхбаттарымен танылды. 2006 жылдың 14 маусымында Холл АҚШ Конгресі кітапханасының 14-ші Ақындық кеңесшісі (көбінесе "Америка Құрама Штаттарының Ақыны" деп аталады) болып тағайындалды. Ол "түсінікті, ауылдық ақын" деп есептеледі және оның шығармаларында "көшпенділердің өткенге деген құштарлығын зерттейді және табиғатқа деген терең құрметін көрсетеді" делінеді. Холл Стэнфорд университетінде, Беннингтон колледжінде және Мичиган университетінде оқытушы болып жұмыс істеген және жазу өнерін зерттеуге маңызды үлес қосып, академик ретінде құрметке ие болды.

Ерте өмір және білім

Холл Коннектикут штатының Хамден қаласында бизнесмен Дональд Эндрю Холл мен Люси Уэллстің жалғыз баласы ретінде дүниеге келді. Ол Филлипс Эксетер академиясында білім алып, 1951 жылы Гарвард университетін magna cum laude дәрежесімен бітірді, онда ол Phi Beta Kappa қатарына сайланды, ал 1953 жылы Оксфордтың Крайст-Черч колледжінен B. Litt. дәрежесін алды. Холл өнеркәсіпке қадам басқанға дейін-ақ өлеңдер мен әңгімелер жазып, кейін роман мен драмалық өлеңдерге көшті. Холл Эксетерде оқып жүрген жылдары да жазуын жалғастырды және он алты жасында «Бред Лоф» жазушылар конференциясына қатысып, Роберт Фрост ақымен алғаш рет танысты. Сол жылы ол өзінің алғашқы туындысын жариялады. Гарвардта оқыған кезінде Холл «The Harvard Advocate» журналының редакциялық алқасының мүшесі болды және Джон Эшбери, Роберт Блай, Кеннет Кох, Франк О’Хара және Адриен Рич сияқты әдебиет әлемінде үлкен амбициялары бар бірнеше адаммен танысты. Соңғы курста оқып жүргенде ол үш жыл бұрын Кох жеңіп алған Гласкок сыйлығын жеңіп алды. Гарвардты бітіргеннен кейін Холл екі жылға Оксфордқа B. Litt. дәрежесін алу үшін барды. Ол «Oxford Poetry» журналының редакторы, «Isis» журналының әдеби редакторы, «New Poems» журналының редакторы және «The Paris Review» журналының поэзия редакторы қызметін атқарды. Оксфордтағы бірінші жылының соңында Холл университеттің «Newdigate» сыйлығын жеңіп алды, ол оның «Exile» атты ұзын өлеңі үшін берілді. 1952 жылдың қыркүйегінде ол өзінің бірінші әйелі Керби Томпсонға үйленді, олардан ұл мен қызы дүниеге келді. АҚШ-қа оралғаннан кейін Холл Стэнфорд университетіне түсті, онда ол бір жыл шығармашылық жазу бойынша шәкірт ретінде, ақын-сыншы Ивор Винтерспен оқыды. Стэнфордтағы бір жылдық оқудан кейін Холл Гарвардқа қайта оралды, онда ол үш жыл бойы «Fellowship» қоғамының мүшесі болды. Осы уақыт ішінде ол өзінің «Exiles and Marriages» атты алғашқы кітабын дайындады. 1957 жылы Роберт Пэк пен Луи Симпсонмен бірге Атлантиканың екі жағында да үлкен әсер қалдырған «Англия мен Американың жаңа ақындары» антологиясын шығарды. Кейін ол Дональд Алленнің «Жаңа американдық поэзия 1945–1960» кітабымен салыстырылды. 1968 жылы ол «Жазушылар мен редакторлар соғыс салығына қарсы» уәдесіне қол қойып, Вьетнам соғысына қарсылық ретінде салық төлеуден бас тартуға міндеттенді. Мичиган штатының Энн-Арбор қаласындағы Мичиган университетінде сабақ берген кезде ол 1972 жылы үйленген ақын Джейн Кенионмен танысты. 1994 жылдан бері ол Беннингтон колледжінің аспирантуралық жазу бағдарламасымен тығыз байланыста болып, жыл сайын дәріс оқып, өнер көрсетулерге қатысты.

Мансап

Холл он бес поэзия кітабын жариялады, соңғылары – «Ақ алма және тас дәмі» (2006), «Суреттелген төсек» (2002) және Кенионның өлімінен үш жыл өткен соң жарық көрген «Without: Poems» (1998). «Without» жинағындағы көптеген өлеңдер Кенионның ауруы мен өліміне арналған, олардың көпшілігі – хат түріндегі өлеңдер. Поэзиядан басқа, ол бірнеше естеліктер («Life Work» және «String Too Short to be Saved» олардың ішінде), балалар кітаптары (әсіресе Кальдекотт медалін жеңіп алған «Ox Cart Man») және бірқатар пьесалар жазды. Оның тақырыптарында Жаңа Англияның ауылдық өмірі, бейсбол және жұмыстың қарапайым өмірге мағына беруі жиі кездеседі. Ол қалыптасқан формалар мен еркін өлеңдердің шебері, сонымен қатар қайта қарау өнерінің жақтаушысы ретінде танылды, оның пікірінше, жазу – өзін-өзі танудың құралы емес, нағыз қолөнер. Холл көптеген сыйлықтарға ие болды, оның ішінде екі Гуггенхайм стипендиясы және Роберт Фрост медалі, сондай-ақ өз штатының ақын лауреаты болды. Ол «Eagle Pond Farm» шаруашылығында тұрып жұмыс істеді. Өлеңдермен айналыспағанда, ол рецензиялар, сындар, оқулықтар, спорт журналистикасы, естеліктер, өмірбаяндық кітаптар, балаларға арналған әңгімелер мен пьесаларға көңіл бөлді. Ол сонымен қатар редакциялауға көп уақыт арнады. 1983-1996 жылдар аралығында ол Мичиган университетінің баспасындағы алпыстан астам кітаптың жарық көруін қадағалады. Ол бес жыл бойы туған штаты Нью-Гэмпширдің ақын лауреаты болды (1984–89), ал оған тағайындалған көптеген марапаттардың ішінде: Ламонт поэзия сыйлығы («Exiles and Marriages» үшін, 1955), Эдна Сент-Винсент Миллей сыйлығы (1956), екі Гуггенхайм стипендиясы (1963–64, 1972–73), «Horn Book Honor List» тізіміне ену (1986), Сара Жозефа Хейл сыйлығы (1983), Ленор Маршалл поэзия сыйлығы (1987), Ұлттық кітап сыншылары шеңберінің поэзия сыйлығы (1988), NBCC сыйлығы (1989), Лос-Анджелес Таймс кітап сыйлығы (поэзияда, 1989) және Фрост медалі (1990) бар. Ол үш рет Ұлттық кітап сыйлығына үміткер болды (1956, 1979 және 1993 жылдары). 1994 жылы ол өмір бойы жеткен жетістіктері үшін Рут Лилли поэзия сыйлығын алды. Холл Тед Кузерден кейін АҚШ-тың он төртінші ақын лауреаты атанды. Ол 2006 жылдың 1 қазанынан бастап қызмет етті, ал келесі жылы оның орнын Чарльз Симик басты. Тағайындалған кезде Холл 2006 жылдың 16 қазанында эфирге шыққан Джим Лерермен бірге «The News Hour» бағдарламасында таныстырылды. 2010 жылы Президент Барак Обама Холлға Ұлттық өнер медалін табыс етті. Холлдың соңғы жұмысы – 2018 жылы өлім тақырыбына арналған он бір әннен тұратын «Mortality Mansions: Songs of Love and Loss After 60» атты музыкалық цикл. Өлеңдердің авторы – Холл, оларды автор оқып береді, ал музыкасын Гремми сыйлығын жеңіп алған композитор Гершель Гарфайн жазған. Оның соңғы кітабы «A Carnival of Losses: Essays Nearing Ninety» 2018 жылдың 10 шілдесінде жарық көрді.

Фильм

Дональд Холл Пауль Шинолдың "Тыныш сағаттар" деген қысқа деректі фильмінің кейіпкері болды. Ол сонымен қатар Кен Бернстің 1994 жылғы бейсбол туралы деректі фильмінде де пайда болды.

Музыка

Дональд Холл Роджер Уотерстің 2023 жылдың 6 қазанында жарық көрген "The Dark Side of the Moon Redux" альбомының 5-ші трекі – "Great Gig in the Sky" әніндегі басты тұлға болды. Ән Дональд Холлдың қайтысы туралы айтады, оның көмекшісі Кендел Курриер Уотерске қоңырау шалып, Холлдың қызылша безінің қатерлі ісігінен ауруханада жатқанын хабарлайды. Ән жалғасып, ақырында Eagle Farm үшін мүлік сатылымын ұйымдастырғанын айтады, онда Уотерс амбардан "бір-екі шөп байлағыш және байлау арқаны" сұрайды. Әннің мәтіні Дональд Холлдың "қызыл креслосына" сілтеме жасайды, бірақ оның креслосы, әйгілі болғандай, көк түсті еді. Бұл қателік пе, әлде суретшінің еркі ме – белгісіз. Ән "Жақсы, тыныш жат, Дональд Холл" деген сөздермен аяқталады.

Жеке өмір

Холл Нью-Гэмпшир штатының Вилмот қаласындағы Игл Понд шаруашылығында, Мерримак округіндегі шағын қалада тұрды.