Кіріспе

Марридің батысындағы қазіргі заманғы геоглиф, Оңтүстік Австралия

Марри адамы немесе Стюарттың алып – 1998 жылы жарық көрген қазіргі заманғы геоглиф. Ол Австралияның жергілікті тұрғыны бумеранг немесе таяқпен аң аулап жүргенін бейнелейді. Геоглиф Оңтүстік Австралияның орталық бөлігіндегі Марри қалашығының батысында, Калланнадан шамамен 12 км солтүстік-батыста орналасқан Финнис Спрингс платосында жатыр. Бұл Вумераның тыйым салынған аймағынан тыс жерде. Фигураның периметрі шамамен және ауданы құрайды. Бұл әлемдегі ең ірі геоглифтердің бірі (мүмкін, Саджама сызықтарынан кейін екінші орында), бірақ оның пайда болуы әлі де құпия. Оны жасаған ешкім жауапкершілік алған жоқ, сондай-ақ осы масштабтағы жұмыстың орындалуын көрген куәгерлер де табылмады. "Стюарттың алып" деген атау 1998 жылдың шілдесінде анонимді факс арқылы бұқаралық ақпарат құралдарына "Пресс-релиз" ретінде жіберілді, бұл зерттеуші Джон Макдуолл Стюартқа сілтеме еді. Оны 1998 жылдың 26 маусымында чартерлік ұшқыш әуеден ұшып келе жатып кездейсоқ байқаған. Оның табылғаннан кейін көп ұзамай, Оңтүстік Австралия үкіметі шілде айының соңындағы жергілікті құқық иелерінің талаптарына байланысты қызметін тоқтатты, бірақ жергілікті құқық федералдық үкіметтің қарауында болғандықтан, осы жерге ұшуға тыйым салынбады.

Жұмыс

Марри адамының геоглифі бір адамды бейнелейді, ол уомераны (айдар таяқ) немесе бумерангты ұстап тұрғандай (бірақ төмендегі «Тақта» бөлімін қараңыз). 1998 жылдың желтоқсанына қарай, оның контуры 1928 жылы Адриатика теңізінің түбінен көтерілген Артемизия Зевсінің қола мүсінінің контурымен кері бағытта сәйкес келетіні анықталды. Фигураның сызықтары табылған кезде терең және дейін енді болды. Бейне бірте-бірте табиғи процестер арқылы тозып, бірақ аймақтағы климат өте құрғақ және шөлді болғандықтан, 2013 жылы да көрініп тұрды. Қызыл топырақтың астында ақ саз қабаты болғанымен, фигура осы тереңдікке дейін анықталмаған. Марри адамы 1998 жылдың 27 мамыры мен 12 маусымы аралығында жасалған. NASA-ның Landsat 5 спутнигінен алынған суреттерді салыстыру арқылы, Марри адамы табылған шөлді аймақ бұрынғы күйінен толыққанды бейнеге айналғанын көруге болады. Төмендегі суретті қараңыз:

Сол жақтағы сурет 1998 жылғы 27 мамырдағы , оң жақтағы сурет 1998 жылғы 12 маусымдағы .

2016 жылдың тамызында геоглифті GPS жүйесімен басқарылатын бульдозердің көмегімен қайта бейнелеу жұмыстары жүргізілді. Бұл жұмыстың нәтижесінде түпнұсқасына ұқсас, әуеден анық көрінетін контур жасалды. Ол жасалғалы 20 жыл өткен соң, бұл жұмыс GPS технологиясының, сол кезде жаңа ғана дамыған, көмегінсіз орындалмауы мүмкін деген пікір айтылды.

Ашылу

1998 жылы 26 маусымда Оңтүстік Австралияның шалқары солтүстігінде Марри мен Кубер-Педи арасында ұшып жүрген чартерлік ұшқыш Трек Смит осы бейнені әуеден көріп қалды. Геоглифтің табылуы австралиялықтарды оның үлкендігімен және оның қалай пайда болғанына байланысты қызығушылық тудырды. Марри қаласының солтүстік-батысында орналасқан Уильям Крик қонақ үйінің өкілі Шейн Андерсон, қонақ үйге суреттің орналасқан жерін сипаттайтын анонимді факс келгенін мәлімдеді.

Анонимді баспасөз хабарламалары

1998 жылдың шілде және тамыз айларында бұқаралық ақпарат құралдары мен жергілікті кәсіпорындарға жіберілген бірнеше анонимді баспасөз хабарламалары Марри Адамын АҚШ-тан келген адамдар жасады деген пікірге әкелді. Хабарламаларда "Сіздің Оңтүстік Австралия штатыңыз", "Квинслендтің Ұлы тоғаны" және "жергілікті иеленуші территориялардан" шыққан аборигендер туралы сөз болды, мұндай терминдерді австралиялықтар қолданбайды. Баспасөз хабарламаларында сонымен қатар АҚШ-тан тыс жерлерде жақсы белгілі емес Огайо штатындағы Ұлы жылан да айтылды. Сондай-ақ, бұл ерекшеліктер американдық авторлық құқықтың иллюзиясын тудыру үшін салған алдау болуы мүмкін деген болжам да жасалды.

Консервілеу бөтелкесі

1998 жылдың 16 шілдесінде, жаңадан қазылған ойыста шағын шыны құты табылғаны хабарланды. Оның ішінде Марри адамының спутниктік суреті, АҚШ туы бейнеленген хат және «Бранч Дэвидтер» және «Стюарттың алыптығы» туралы сілтемелер болды.

Тақташа

1999 жылдың қаңтар айында шенеуніктерге жіберілген факста мүсіннің мұрнынан оңтүстікке қарай жерленген арнау тақташасы сипатталған. Тақташада американдық ту бейнеленген, оның ұзындығы және ені көрсетілген, сондай-ақ Олимпиада сақиналарының бедері және «Олар білген жерге құрметпен» деген сөздер жазылған. Оның осы саладагы жетістіктері керемет, және олар әрдайым таңғастырады. Бұл мәліметтер Хедли Х. Финлейсонның 1946 жылғы «Қызыл орталық» кітабынан алынған, онда таяқтармен валлабилерді аулау және «Марри адамында» көрінген, белдеріне киім кимеген аңшылардың суреттері мен басқа да егжей-тегжейлі мәліметтер келтірілген. Кітап Питжантжаджара тайпасының аңшыларына арналған.

Ұсынылған автор

Бұл суреттің авторы ретінде 2002 жылы қайтыс болған және Алис-Спрингсте тұрған Солтүстік территория суретшісі Бардиус Голдберг аталды. Ғарыштан көрінетін туынды жасауға қызығушылық танытқан Голдберг, сұрақтарға жауап ретінде, суреттің өзі жасағанын нақтылаудан не жоққа шығарудан бас тартты. Басқалардың пікірінше, кінәлілер қатарында Австралия армиясының немесе Вумерада дислокацияланған американдық әскерлердің өкілдері болуы мүмкін.

Реакциялар

Халықтың және БАҚ-тың көп бөлігі фигураның табылуына жағымды реакция білдірді. Штаттың жалғыз күнделікті газеті "Адвертизер" фигураның контурын ақ саз қабатына дейін қазып, оны тұрақты етуге шақырды. Табылған кезде, аймақ Ұлттық түпкілікті құқықтарды анықтау үшін Федералды соттағы іске қатысты, ол Ұлттық түпкілікті құқықтар трибуналы арқылы жүргізілді. Бұл аймаққа Арабуна және Диери Мита тайпалары талас айтқан, олар бірнеше жыл бойы дауласқан. Диери Мита тайпасы Dreamtime-ға келтірілген зиян мен оны пайдалануға байланысты наразылық білдіріп, суретті өшіруді және суретшіге қудалау шараларын қолдануды талап етті. Түпкілікті құқық иегерлері ретінде Диери Мита тайпасы, аймаққа келетін чартерлік рейстер мен көліктерді тоқтату үшін сотқа жүгінді, бұл мемлекеттік үкіметті табудан кейін көп ұзамай аймақты жабуға мәжбүр етті. Арабуна тайпасы адвокат арқылы бұл аймақта археологиялық қызығушылық тудыратын орындар бар екенін және суретшіге қарсы қудалау шараларын қолдануға болатынын мәлімдеді. 2012 жылдың мамыр айында Федералды сот Арабуна тайпасына түпкілікті құқық берді. Бұрынғы Қоршаған орта министрі Дороти Котц бұл туындыны экологиялық вандализм деп, ал Оңтүстік Австралияның аборигендер ісі жөніндегі басшысы Дэвид Рутман граффити деп атады. Кейіннен Оңтүстік Австралияның мемлекеттік үкіметі, авторлар анықталған жағдайда оларға қарсы ешқандай заңдық шара қолданбайтынын ресми түрде мәлімдеді.