Андорра сайлау жүйесі: парламенттік және жергілікті сайлаулар
Elections in Andorra
Андорра сайлаулары: парламенттік және жергілікті. Сайлау процесі 1867 жылдан реттеліп келеді, соңғы заң 2014 жылы жаңартылды. Дауыс беру туралы ақпарат!
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Андоррада сайлаудың екі түрі бар: парламенттік сайлау және жергілікті сайлау. Парламенттік сайлауда Аңғарлардың Бас кеңесінің (Consell General de les Valls) 28 мүшесі ең көп дегенде төрт жылдық мерзімге сайланады. Жергілікті сайлауда Андорраның жеті қауымының кеңес мүшелері төрт жылдық мерзімге сайланады. Андоррадағы сайлаулар 1867 жылы жаңа реформа (Nova Reforma) қабылдалғаннан бері реттеледі.
There are two types of elections in Andorra: parliamentary elections and local elections. The 28 members of the General Council of the Valleys (Consell General de les Valls) are elected in parliamentary elections for a maximum term of four years. In the local elections, the council members of the seven parishes of Andorra are elected for a four year term. Elections in Andorra are regulated since the promulgation of the Nova Reforma in 1867.
Сайлау жүйесі
Қазіргі сайлау заңы 2014 жылы мақұлданды және 1993 жылғы заңның орнына келді. Дауыс беруге және кандидат болуға тек 18 жастан асқан Андорра азаматтары ғана құқылы.
The current electoral law was approved in 2014 and replaces the 1993 law. Only people with Andorran nationality and over 18 years old are eligible to vote and to become a candidate.
Парламент сайлауы
Бас кеңестің барлық 28 орындықтары бір уақытта сайланады. Орындықтардың жартысы жеті ауданға негізделген екі округте көпшілік дауыс беру жүйесімен сайланады. Қалған 14 орын бүкіл елді қамтитын бір округте пропорционалдық өкілдікпен, жабық тізімдер бойынша сайланады. Орындықтар ең үлкен қалдық әдісімен, Хэр квотасы бойынша бөлінеді. Дауыс берушілердің екі дауысы болады: біреуі аудандық орындықтар үшін, екіншісі – пропорционалдық өкілдік үшін. Сайлаудан кейін Үкімет басшысы (Премьер-министр) және Спикер парламент мүшелерімен жанама сайлау арқылы тағайындалады.
All 28 seats of the General Council are elected at the same time. Half of the seats are elected in two member constituencies based on the seven parishes, with a plurality party block voting method. The remaining 14 are elected in a single nationwide constituency by proportional representation with closed lists. Seats are allocated using the largest remainder method with Hare quota. Voters have two votes: one for the parish seats, and the other for the PR. Following the election, the Head of Government (Prime Minister) and the Speaker are elected indirectly by the members of the parliament.
Жергілікті сайлау
Қауымдық кеңестер (consells comunals), – бұл қауымның заң шығару органы, 10, 12, 14 немесе 16 орыннан тұруы керек. Орын саны қауымдық кеңеспен анықталады. Жеңімпаз партия орынның жартысын иеленеді. Орынның қалған жартысы ең үлкен қалдық әдісі арқылы пропорционалдық өкілдікпен бөлінеді, Харэ квотасы қолданылады (жеңімпаз партияны қоса алғанда). Тізімдер жабық болып табылады. Осы әдіс ең үлкен партияға абсолютті көпшілікті қамтамасыз етеді. Сайлаудан кейін әрбір қауымдастықта муниципалдық кеңесшілер балама жолмен үлкен cònsol (мэр) мен кіші cònsol (мэрдің орынбасары) сайлайды.
The municipal councils (consells comunals), which is the legislature of the parish, must have 10, 12, 14 or 16 seats. The number of seats is determined by the municipal council. The winning party takes one half of the seats. The other half of the seats are allocated with proportional representation using the largest remainder method, with Hare quota (including the winning party). Lists are closed. With this method, the largest party secures an absolute majority. Following the election, the cònsol major (mayor) and cònsol menor (deputy mayor) are elected in each parish indirectly by the municipal councillors.
Тарих және өткен сайлаулар
1866 жылы Андорраның серіктес князьдері Жаңа реформаны (Nova Reforma) жариялаумен әлеуметтік революция аяқталды. Бұл жарлық парламент пен жергілікті кеңестерді сайлау тәртібін өзгертті. Сонымен қатар, әр үйге бір дауыс берілу құқығы берілді. Енгізілген сайлау жүйесі – екі турлы көпшілік дауыс беру жүйесі болды. Бұл жүйе 1993 жылы жаңа Конституция мен Сайлау заңы қабылданғанға дейін қолданылып келді. 1933 жылы барлық еркектерге сайлау құқығы берілді. Әйелдерге сайлау құқығы 1970 жылы берілді. 1867 жылдан 1979 жылға дейін парламенттік және жергілікті сайлаулар екі жылда бір рет өткізілді, бірақ сайлауға тек орындардың жартысы ғана ұсынылды. 1981 жылдан бері парламент сайлаулары әр төрт жылда бір рет өткізіледі және барлық депутаттар бірдей уақытта сайланады. 1983 жылдан бері жергілікті сайлауларда да осылай болады. 1982 жылы сайлау жүйесін өзгерту мақсатында көп нұсқалы референдум өтті. Бірақ, ешбір нұсқа көпшілік дауысқа ие болмады, нәтижесінде дәстүрлі жүйе сақталды. 1987 жылы сайлау туралы заң қабылданды, және ол осы жүйені де қамтыды. 1993 жылы жаңа Конституция қабылданысымен Андорра феодалдық ел статусынан бас тартып, жаңа сайлау заңы қабылданды. Сол кезде партиялар да заңдастырылды. Бұл заң пропорционалды және көпшілік жүйелерін біріктірді. Қазіргі заң – 1993 жылғы заңның 2014 жылы жаңартылған нұсқасы, ал жүйе өзгеріссіз қалды.
In 1866, a social revolution ended with the promulgation of the New Reform (Nova Reforma) by the Co princes of Andorra. This decree changed the way the parliament and local councils were elected. Furthermore, a vote per home was granted. The introduced election system was a two round plurality at large voting system. This system remained until the approval of the new Constitution and Electoral Law in 1993. In 1933, universal male suffrage was introduced. Women's suffrage was introduced in 1970. From 1867 until 1979, parliamentary and local elections were held every two years, but only one half of the seats were up for election. Since 1981, parliamentary elections are held every four years and all members are up for election simultaneously. Same for local elections since 1983. In 1982, a multi option referendum was held in order to change the election system. Finally, no option had a majority, and the traditional system remained. An election law was made in 1987, and it included this system. In 1993, with the adoption of the new Constitution, Andorra ceased to be a feudal country and a new electoral law was made. Parties were also legalised by then. This law combined the proportional and majority systems. The current law is a revision of the 1993 law made in 2014, and the system is the same.