Кіріспе

Американдық пошта қызметкері, Нәсілдік теңдік конгресі (CORE) (1927–1963)

Уильям Льюис Мур (28 сәуір, 1927 – 23 сәуір, 1963) – нәсілдік сегрегацияға қарсы жеке наразылықтар ұйымдастырған пошта қызметкері және Нәсілдік теңдік конгресінің (CORE) мүшесі. Ол Алабама штатының Кинер қаласында Чаттануга қаласынан (Теннесси штаты) Джексон қаласына (Миссисипи штаты) жасаған наразылық маршы барысында қаза болды, онда ол губернатор Росс Барнеттке азаматтық құқықтарды қолдайтын хат тапсыруды жоспарлаған еді.

Өмір

Мур Нью-Йорк штатының Бингемтон қаласында дүниеге келді және Нью-Йорк пен Миссисипиде өсті. Өмірінің соңында ол Мэриленд штатының Балтимор қаласында тұрды. 1950 жылдардың басында, Мур Джонс Хопкинс университетінде аспирант болып оқығанда, психикалық күйзеліске ұшырады. Ол бір жарым жыл бойын шизофрения диагнозымен психиатриялық стационарда жатты. Жазылғаннан кейін ол психикалық аурулармен күресетін адамдардың құқықтарын қорғауға белсенді түрде кірісті. Содан кейін ол афроамерикандықтардың азаматтық құқықтары үшін күреске қатысты. Мур Нәсілдік теңдік жөніндегі Конгресске (CORE) қосылды. 1960 жылдардың басында Мур үш азаматтық құқықтар акциясына қатысты, онда ол нәсілдік сегрегацияны айыптайтын хаттарын тікелей жеткізу үшін астанаға шеру ұйымдастырды. Алғашқы шеруінде ол Мэриленд штатының астанасы Аннаполиске дейін барды. Екінші шеруінде ол Ақ үйге қарай жол тартты. Ол сол кезде Бірмингем түрмесінен Мартин Лютер Кинг-младший босатылып жатқан кезде келді. Президент Джон Кеннедиге жазған хатында Мур Миссисипиге жаяу бару ниетін білдірді және "Егер сізден келген хаттарды менің жолымдағы адамдарға жеткізуге мүмкіндік болса, мен оны қуана істеймін" деп жазды. Үшінші акциясында ол Теннесси штатының Чаттануга қаласынан Миссисипи штатының Джексон қаласына дейін жаяу жүріп, губернатор Росс Барнеттке интеграцияны қабылдауға шақыратын хат тапсыруды жоспарлады. Ол "Баршаға тең құқықтар және Миссисипи немесе сәтсіздік" деген жазуы бар белгі тағып жүрді. 1963 жылдың 23 сәуірінде, шеруіне шамамен 70 миль (113 км) қалып, Мур Алабама штатының Гадсден қаласындағы WGAD радиостанциясының тілшісі Чарли Хикспен сұхбаттасты. Станцияға Мурдың қайда екені туралы анонимді хабар келіп түскен. Сұхбатта Мур: "Мен Миссисипидегі губернатордың үйіне барып, есік қоңырауын шертемін. Содан кейін мен оған хатымды тапсырамын" деді. Мурдың қауіпсіздігіне алаңдаған Хикс оны мотельге апаруды ұсынды. Мур шеруін жалғастыруға басымдық берді. Тілші оқиға орнынан кеткеннен кейін бір сағаттан соң, жолдан өтіп бара жатқан жүргізуші Мурдың денесін тауып алды. Ол жолдан шамамен бір шақырымдай жерде, .22 калибрлі мылтықпен жақыннан екі рет атылған еді. Мылтықтың иесі Флойд Симпсон болып танылды, ол жергілікті Клу-Клукс-Клан бөлімінің белгілі "тергеушісі" болған және Мур сол күні ертерек онымен ашық пікірталасқа түскен; алайда, 1963 жылдың қыркүйегінде Этова округінің үлкен қазылар алқасы Симпсонды айыптау үшін жеткілікті дәлел жоқ деп шешті. Мур 36 жасқа толуға бір апта қалғанда қайтыс болды. Оның хаты табылып, ашылды. Онда Мур: "Ақ адам шын мәнінде еркін болуы үшін барлық адамдар өз құқықтарын иеленуі керек" деп түсіндірді. Ол губернатор Барнеттке: "Мейірімді болыңыз және сізден талап етілгеннен артығын беріңіз" деп өтінді. Халық әншісі Фил Окс Уильям Мурға арнап, 1986 жылы шыққан "A Toast to Those Who Are Gone" альбомына енген ән жазды. Шығыс Германиялық әнші-күйші Вольф Биерман да Уильям Мурға арналған тағы бір ән (неміс тілінде) жазды. Пит Сигер өзінің "Broadside Ballads" альбомында "Уильям Мур, почтальон" әнін орындады. 2008 жылдың 23 сәуірінен бастап Эллен Джонсон мен Кен Лоукинен Мурдың қаза болған жеріне жақын Алабама штатының Рис-Сити қаласынан 515 км (320 миль) шеру ұйымдастырып, Билл Мурдың түпнұсқа хатын Миссисипи штатының Джексон қаласындағы Капитолийге жеткізді. Студенттік зорлық-зомбылықсыз үйлестіру комитетінің бірінші ақ Field Secretary және ұзақ жылдар бойы белсенді болған Боб Зеллнер олармен бірге болды және 2008 жылдың 6 мамырында хатты губернатор Хейли Барбурға тапсыруға тырысты, бірақ ол кездесуден бас тартты.

Ескерткіш

Мурдың қаза болуының 47 жылдығы, 2010 жылдың 23 сәуірінде, Мурға құрмет көрсету үшін ескерткіш тақта ашылды. Бұл тақта Нью-Йорк штатының Бингхэмтон қаласындағы Үлкен Бингхэмтон көлік орталығында тұрақты түрде қойылған, Кеннеди паркінің қарсы бетінде және Мартин Лютер Кинг атындағы жолдан бір көше төмен орналасқан. Азаматтық құқықтар саласындағы пионер болған Мур 2011 жылы Investigation Discovery арнасының "Әділетсіздіктер файлы" бағдарламасында көрсетілген жалғыз ақ адам.

Тарихи белгі

2019 жылдың 14 сәуірінде қырқысқан оқиға болған жерде тарихи белгіні ашу рәсімі өтті. Алабама тарихи қоғамы мұндай белгілерді орнатуға мүмкіндік береді, бірақ олардың төлемін басқа біреу жасауы керек. Жұмыс жолға қойылғаннан кейін, Оңтүстік кедейлік құқық орталығы белгінің құны шамамен 3000 доллар тұрады деп бағалады. Алайда, Джерри Смит, Дэнни Крауновер және Марисса Кэннон, жергілікті Этова округы тарихшылары, бұл трагикалық оқиғаны жергілікті тарихқа енгізу үшін қаражатты жергілікті жерден жинау керек деп есептейді. Кэннон Аттала аймағында қаржы жинауға дайындалып жатқанда, Смит округ комиссары Джонни Грантпен байланысқа шықты. Грант Смит комиссия алдында сөйлеуіне көмектесті, ал комиссия мүшелері белгіні төлеу үшін өздерінің қосымша қаражатынан ақша бөлуге уәде берді. Смит SPLC әлі де іске қатысып жатқанын және рәсімге қатысқандығы үшін Кейнер баптист шіркеуіне 2000 доллар көмектесетінін мәлімдеді.