Кіріспе

Антропоботика – адамға ұқсас немесе оның кейбір ерекшеліктерін қамтитын роботтарды жасау және зерттеу ғылымы. Антропоботика терминін алғаш рет Марк Росхайм 1990 жылғы 13-18 мамырда өткен IEEE International Conference on Robotics and Automation конференциясында жариялаған "Барлық бағыттағы қолдың дизайны" атты жұмысында қолданды (2162-2167 б.). Росхайм бұл терминді "антропоморфтық және робототехника" ұғымдарынан тудырғанын, жаңа буынның озық роботтарын қарапайым өнеркәсіптік роботтардан ажырату үшін пайдаланғанын айтады. Бұл термин Росхаймнің кейіннен жарық көрген "Робот эволюциясы: Антропоботиканың дамуы" кітабының тақырыбында қолданылуы арқасында кеңінен танымал болды. Кітапта адамның физикалық және психологиялық қабілеттері мен ерекшеліктерін бейнелеуге баса назар аударылды. Дегенмен, антропоботика терминінің кеңейтілген анықтамасы да ұсынылды, онда мағынасы антропоморфтық емес, антропологиядан алынған. Бұл тұжырымдамаға адамның әрекеттерін ғана емес, адам сияқты жауап беретін, теориялық тұрғыдан икемдірек немесе күтпеген жағдайларға бейімделе алатын роботтар кіреді. Бұл кеңейтілген анықтамаға әлеуметтік ортадағы роботтар, ортаға тиісті жауап бере алатын жәндік роботтары, робот үй жануарлары сияқтылар да жатады. Қазіргі уақытта антропоботика кейбір университеттерде оқытылады, студенттерді қазіргі өнеркәсіптік қолданыстардан асып түсетін орталар үшін роботтарды жобалауға және құрастыруға, сондай-ақ ұялы телефондар мен компьютерлер сияқты робототехниканың болашағы туралы ойлармен бөлісуге шақырады. 2016 жылы философ Луис де Миранда Эдинбург университетінде "Антропоботика кластерін" құрды – бұл "адамдар, роботтар және интеллектуалды жүйелер арасындағы қарым-қатынасқа қатысты ең маңызды сұрақтарды зерттеуге бағытталған көп салалы зерттеулер платформасы" және "робототехниканың әлеуметтік таралуы, сондай-ақ автоматизацияның адамның мәнін анықтаудағы рөлі туралы ой-толғамдар жасау орталығы". Бұл кластер адам мен автоматтандырылған протоколдар арасындағы симбиоздық қарым-қатынасты зерттеуге арналған.