Кіріспе

Бағ ауданы – даулы Кашмир аймағындағы Пәкістанның Азат Кашмир әкімшілігіндегі аудан. Ол Азад Джамму және Кашмирдің он ауданының бірі. Бұрын Пунч ауданының құрамында болған Бағ 1988 жылы жеке аудан ретінде құрылды. Бағ ауданы солтүстікте Музаффарабад ауданымен, Хаттиан Бала ауданымен және Үндістан басқаруындағы Джамму және Кашмирдің Барамулла ауданымен, шығыста Хавели ауданымен, оңтүстікте Пунч ауданымен, батыста Пәкістанның Пәнджаб провинциясының Равалпинди ауданымен шектеседі. Ауданның жалпы аумағы 770 шаршы километрді құрайды. Бағ ауданы Мұзаффарабад ауданымен екі жол арқылы байланысады: біреуі Судан Гали арқылы (80 км), екіншісі Кохала арқылы (97 км). Аудан орталығы – Бағ қаласы, ол Равалакоттан 46 км қашықтықта орналасқан. Деректерге сәйкес, бұрынғы жер иесі қазіргі Орман шаруашылығы басқармасы орналасқан жерде бақ отырған. Осының нәтижесінде, қазіргі аудан орталығы «Бағ» деп аталған.

Тарих

Баг ауданында Баг форты деп аталатын археологиялық ескерткіш бар. 1947 жылға дейін Баг – Джамму және Кашмирдің Пунч ауданындағы тегіс округ болған. Тарихи тұрғыдан алғанда, бұл жер солтүстік аймақтар мен Кашмирдің басқа бөліктерінде өзінің империясын құруды қалаған императорлар үшін өте маңызды болды. Сол кезде бұл аймақтағы басты күш – Таноли тайпасы (Хилджи ұрпақтары) және олардың Амб Дарбанд мемлекеті еді. Пунч аймағы 1819 жылы Сикх империясының құрамына кірді. Махараджа Ранжит Сингх оны өзінің сүйікті догра диваны Раджа Дхьян Сингхке жагир ретінде берді. Дхьян Сингх және оның ұрпақтары 1947 жылы Үндістанның бөлінуіне дейін аймақты басқарды. Дегенмен, 1846 жылдан кейін Пунч жагирінің билеушілері болған Джамму және Кашмир махараджалары осы кезеңнің соңына қарай аймаққа бақылауды күшейтті. Раджа Балдев Сингх Пунчтан Хажи Пир өткеліне Кахута арқылы жол салдырып, қаланың жанындағы Бетар Нала арнасынан аспалы көпір салдырды. Кейіннен ол ағаштан жасалған көпірге жаңартылған сияқты. Оны 1947 жылғы Индия-Пакистан соғысы кезінде Пунчта орналасқан Джамму және Кашмир мемлекеттік күштері, Ури арқылы жіберілген индиялық көмек колоннасын жау шабуылы деп қате түсініп, өртеп жіберді. Бірақ Притам Сингх басқаратын колоннаның бір бөлігі Пунчқа жетіп, қаланың қоршаудан аман қалуына көмектесті. [4]

География

Топографиялық тұрғыдан алғанда, Бағ ауданының барлық аумағы таулы аймақ болып табылады, көбінесе солтүстік-шығыстан оңтүстік-батысқа қарай еңістеу. Бұл аймақ Кіші Гималай аймағының бөлігі. Ауданның басты тау тізбегі – Пир-Панжал. Хажи Пир асуы теңіз деңгейінен 3421 метр биіктікте орналасқан. Жалпы биіктігі теңіз деңгейінен 1500 мен 2500 метр аралығында. Таулар көбінесе қылқан жапырақты орманмен жабылған. Ауданның негізгі өзені – Махл-Нала, сонымен қатар ауданда көптеген кішкентай өзендер де ағып жатыр.

Климат

Ауданның климаты биіктікке байланысты өзгереді. Температура көбінесе 2 °C мен 40 °C аралығында сақталады. Ауданның негізгі шығыс бөлігінде қыс суық, ал жаз орташа болады. Дегенмен, төменгі аңғарлар, Кохалаға және оған іргелес аймақтар (Монгбайри және Аджра Баг) қыста суық, ал жазда ыстық болады. Мамыр, маусым және шілде айлары ең ыстық айлар. Маусым айындағы максималды температура шамамен 40 °C, ал минималды температура 22 °C шамасында. Желтоқсан, қаңтар және ақпан айлары ең суық айлар. Қаңтар айындағы максималды температура шамамен 16 °C, ал минималды температура 3 °C шамасында. Жылдық жауын-шашын мөлшері шамамен... Ауданның негізгі тілі – пахари тілі, және аудан тұрғындарының шамамен 95%-ы осы тілде сөйлейді. Багта сөйленетін пахари диалектісі, солтүстіктегі Музаффарабадта сөйленетін диалектімен (84% ортақ негізгі сөздік қоры бар) және оңтүстік-батыстағы Мурри маңындағы Галят аймағында сөйленетін негізгі пахари түрлерімен (86–88%) тығыз байланысты. Сондай-ақ, гуджари және кашмир тілінде сөйлейтін шағын топтар да бар. Баг ауданының мектеп инфрақұрылымының көрсеткіші 28,32, бұл Баг ауданына ұлттық рейтингте 126-шы орынды берді. Ауданның бір ауылы толығымен жойылған деген хабар бар. АҚШ үкіметі, Пәкістан арқылы, аудан тұрғындарына азық-түлік және су сатып алуға арналған купонды таратып берді.