Кіріспе

Триведи – Солтүстік және Батыс Үндістаннан шыққан әулеттік тегі, ол төрт Веданың үшеуін меңгеруді көрсетеді (оның ішінде ол туған Веда тармағын да қамтиды). Санскрит тілінде Триведи – «үш Веданы білетін адам» деген мағынаны білдіреді, онда три = «үш» + веда «қасиетті білім» – «көруге» алып келеді. Осыған ұқсас әулеттік есімдер – Чатурведи (төрт Веданы білетін адам) және Двиведи (екі Веданы білетін адам). Солтүстік Үндістанның кейбір аймақтарында оларды Трипати және Тивари деп те атайды.

Тегі

Жалпы қабылдау бойынша, Триведи – «үш Веданы білетін адам» деген мағынаны білдірсе де, ежелгі индуисттік ауызша дәстүрінде басқаша түсіндірме бар. Санскрит тілінде Три – «үш», ал Веди – «көру» дегенді білдіреді. Сондықтан, Триведи – «үш түрлі көруге ие» немесе өткенді, қазіргіні және болашақты көре білетін адам. Рухани тұрғысынан алғанда, Триведи – уақыттың шебері, ол өткенді де, болашақты да көре алады. Практикалық тұрғыдан қарағанда, Триведи – шебер тарихшы; тарихты жақсы білетін және болашаққа әсер ететін шешімдер қабылдауда халыққа дұрыс бағыт көрсете алатын адам. Адамның үйрене алатын Ведалар саны шексіз, демек, Двиведи немесе Триведидің барлық төрт Веданы үйренуіне ешқандай бөгет жоқ. Бірақ, маңыздысы – барлық төрт емес, тек үш Ведадағы біліктілік деңгейі. Бұрын адамдар өмірінің барлық уақытын Ведаларды оқып-үйренуге және оларды тәжірибеге енгізуге арнаған.

Географиялық таралуы

Триведи – үнділік брахман тегі. Үндістанда Триведи тегі көбінесе Уттар-Прадеш, Гуджарат және Махараштра штаттарында кездеседі. Ежелгі Үндістанда брахмандар өз біліктіліктері қажет болған жерлерге, кең аумақтарда еркін қоныс аударып жүрген. Сол кезде Үндістандағы көптеген адамдар санскрит тілінде сөйлегендіктен, Триведилер тілдік кедергісіз түрде аймақтар арасында оңай көшіп-қонып жүре берген. Санскрит тілінен қазіргі заманғы жергілікті тілдерге тілдер дамыған сайын, белгілі бір аймақта тұратын Триведи сол тілге бейімделген. 2014 жылғы мәліметтер бойынша, әлемде Триведи тегін алып жүрген шамамен 112 129 адам бар. Олардың арасында Триведи тегінің белгілі барлық иелерінің шамамен 88,6%-ы Үндістанның азаматтары болып табылады. Триведи тегін ең көп санымен қамтитын Үндістан штаттары (халық саны жақшада):

1. Уттар-Прадеш (37 140)
2. Махараштра (23 695)
3. Гуджарат (13 670)
4. Бихар (6 442)
5. Дели (2 876)
6. Раджастан (2 351)
7. Джаркханд (1 983)
8. Батыс Бенгал (1 520)
9. Мадхья-Прадеш (1 508)
10. Карнатака (717)