Қызыл Таяқтар: Мускоги Крик тайпасының 19 ғасырдағы қарсылығы

Кіріспе

19-ғасырдың басында Мускоги крик халқының фракциясы, Орталық Азиялық жарымәскери топ.

Қызыл таяқтар (сондай-ақ Redsticks, Batons Rouges немесе Red Clubs) – атауы кейбір американдық крик тайпаларының қызылға боялған соғыс таяқтарынан шыққан. Бұл АҚШ-тың оңтүстік-шығысындағы Мускоги крик халқының 19-ғасырдың басындағы консервативтік фракциясын білдіреді. Көбінесе дәстүрлі басшылық пен мәдениетті қолдаған, сондай-ақ егіншілік пен аң ауру үшін бірлескен жерді сақтап қалғысы келген Жоғарғы қалалардың криктерінен құралған Қызыл таяқтар, еуропалық американдық қоныс аударушылардың криктердің жеріне күшін арттырған кезде пайда болды. Төменгі қалалардағы криктер қоныс аударушыларға жақын болды, олардың арасында әртүрлі нәсілдік отбасылар көп болды және американдықтарға жер беруге мәжбүр болды. Осы жағдайда, Қызыл таяқтар еуропалық американдықтардың енуі мен ассимиляциясына қарсы күрестің қозғалысын жетектеді, бұл керістіктер 1813 жылы крик соғысының басталуына әкелді. Бұл қақтығыс бастапқыда криктер арасындағы азаматтық соғыс ретінде басталды, бірақ кейіннен АҚШ мемлекеттік күштеріне тартылып, ел 1812 жылғы британдықтарға қарсы соғыста болған кезде одан әрі күшейді.

Өмірбаян

"Қызыл таяқтар" (немесе "Қызыл таяқтар", "Қызыл клубтар") термині екі футтық ағаш соғыс таяғының, яғни атассаның атынан шыққан. Қызыл таяқ жауынгерлерінің қаруы ретінде таралған бұл таяқтың тұтқасы қызыл боялған ағаштан жасалған, ал басында шамамен екі дюймге дейін иілген темір, болат немесе сүйектен жасалған ұшы бар еді. Қызыл таяқтар фракциясы Крик Конфедерациясының жоғарғы қалаларынан шыққан және дәстүрлі басшылық пен мәдениетті, соның ішінде егіншілік пен аң ауру үшін жалпы жерді сақтауды қолдады, сондай-ақ еуропалық-американдық мәдениетке ассимиляцияға қарсы болды. Криктердің аналық құрылымы болды, онда адамның статусы аналық руымен анықталды. Көпшілік құраған төменгі қалалардағы криктер еуропалық-американдық салтына көбірек бейімделді; сонымен қатар, олардың әйелдері ақ саудагерлер мен қоныс аударушылармен некелесіп, Америка Құрама Штаттарымен экономикалық байланыс орнатты. Уильям Уэзерфорд және Уильям Макинтош сияқты аралас нәсілді балалар көбінесе криктердің арасында өсті. Бенджамин Хокинс, алғаш Оңтүстік-Шығыста АҚШ-тың үнді агенті, кейін Огайо өзенінің оңтүстігіндегі территориядағы үнді істерінің бастығы болып тағайындалды. Ол криктер мен чоктаулардың арасында өмір сүрді және оларды жақсы білді. Президент Томас Джефферсонға жолдаған хаттарында крик әйелдері аналық билікке ие екенін және "ақ адаммен байланысқан кезде" балаларын бақылағанын айтты. Хокинс тіпті бай саудагерлердің аралас нәсілді балаларына "үндістерге" қарағанда аз қамқорлық танытқанын байқады; Бенджамин Гриффит Хокинс крик мәдениетінде балалардың анасының үлкен ағасымен, биологиялық әкесінен гөрі жақын байланыста болуын түсінбегенін айтады, себебі рулық құрылымның маңыздылығы зор болды. Коуэта басшысы Уильям Макинтош Төменгі Криктердің жетекшісі болды. Крик соғысы кезінде ол Қызыл таяқтарға қарсы шығып, американдықтардың жағына қосылды. Ол Эндрю Джексонның майоры болды және оның ықпалына түсті. Оның жартылай ақ терілі және Джексонның пікірінше, "цивилизацияланған" болғандықтан, Джексонның сенімін жеңіп алды. Грузиялықтар достық криктерге шабуыл жасағанда, Макинтоштың шағымдары ғана үкіметке жетті. Оның Крик соғысындағы әрекеттері, әсіресе Джексонға қосылуы, соғыстан кейін крик қоғамында оны жатқызып жіберді. Англия сауда арқылы ұзын мылтықтармен жабдықтау арқылы Америкаға қарсы күреске көмектескен және ынталандырған негізгі елдердің бірі болды (Испаниямен бірге), көбінесе диверсиялық тактика ретінде. Олардың тайпаларға ықпалы көбінесе Ұлы көлдер аймағынан келді. Бірақ Текумсе Жоғарғы Криктерге келіп, оларды АҚШ-қа қарсы соғысқа көндіргенге дейін осылай болды. Крик соғысы туралы толық емес хабарлар вице-адмирал сэр Александр Ф. И. Кокрейнге жеткенде, ол криктердің азаматтық соғыста екенін және чоктау, чикасо және чероки сияқты басқа тайпалардың американдықтарға қосылғанын білмегенімен таң қалды. Ол Мексика шығанағына шабуыл жасап, үндістерді Канададағы соғыс майданынан аударуды жоспарлады. Ол 1814 жылдың 10 мамырында Апалачикола өзенінің аузына тікелей жеткен капитан Хью Пиготты жіберді. Олар үндістерге қару-жарақ және британдықтардың шағын отрядын берді. Пигот жоғары сатыдағы офицерлеріне 8-10 апта ішінде 2800 крик пен семинолды даярлай алатынын хабарлады. Бұл хабарлама алты айдан кейін Нью-Орлеан шайқасына әкелді. Бұл кезде еуропалық-американдық қоныс аударушылардың криктердің жеріне күшейтілген қысымы байқалды. Төменгі қалалардағы криктер, қоныс аударушыларға жақын және аралас нәсілді отбасылары бар, американдықтарға көптеген жерлерді беруге мәжбүр болды. Қызыл таяқ соғысы, көбінесе Крик соғысы (1813–1814) деп аталады, негізінен азаматтық соғыс болды, өйткені криктер өзінің болашағы үшін күресті; Төменгі Криктер "АҚШ-қа деген толық және бірауыздан достық" туралы мәлімдеме жасағаннан кейін шиеленіс зорлық-зомбылыққа ұласты. Қызыл таяқтар Төменгі Криктердің қалаларына шабуыл жасады. Қызыл таяқтарды 1812 жылғы соғыста АҚШ-қа қарсы болған британдықтар мен Флоридада және Луизиана аумағының батысындағы аумақтарда бекініп алған испандықтар қолдады.

The term "Red Sticks" (alternatively "Redsticks" or "Red Clubs"), was derived from the name of the two foot long wooden war club, or atássa, used by the Creek. The preferred weapon of the Red Stick warriors, this war club had a red painted wooden handle with a curve at its head that held a small piece of iron, steel, or bone projecting about two inches. The Red Sticks faction came primarily from the Upper Towns of the Creek Confederacy and supported traditional leadership and culture, including the preservation of communal land for cultivation and hunting, while opposing assimilation into European American culture. The Creek had a matrilineal culture, in which a person's place and status were determined by their maternal clan. The Creek of the Lower Towns, who comprised the majority of the population, had adopted more European American ways; in addition, they had more intermarriage among their women with white traders and settlers, and economic relations with the United States settlers. At the same time, the mixed race children, such as the chiefs William Weatherford and William McIntosh, were generally raised among the Creek. Benjamin Hawkins, who was first appointed as United States Indian agent in the Southeast and then as Superintendent of Indian Affairs in the territory south of the Ohio River, lived among the Creek and Choctaw and knew them well. He commented in letters to President Thomas Jefferson that Creek women were matriarchs and had control of children "when connected with a white man". Hawkins further observed that even wealthy traders were nearly as "inattentive" to their mixed race children as "the Indians"; Benjamin Griffith argues that Hawkins failed to understand the closer relationship that children in Creek culture had with their mother's eldest brother, closer than with their biological father, because of the importance of the clan structure. Chief of Coweta, William McIntosh was a leader of the Lower Creek. During the Creek War he opposed the Red Sticks and sided with the Americans instead. He joined Andrew Jackson as a Major who was impressed with him. Because he was half white and, in Jackson's eyes, "civilized" he was able to gain Jackson's trust and when Georgians attacked friendly Creek settlements only McIntosh's complaints made it to the government. His actions in the Creek War mainly joining Jackson alienated him after the war was over in Creek society. By supplying long rifles in trade, England was one of the principal nations (with Spain) that helped and encouraged Native Americans to fight against America, mainly as a diversionary tactic. Most of their influence with the tribes flowed from the Great Lakes region. That was until Tecumseh visited the Upper Creeks and convinced them to make war against the United States. When incomplete reports of the Creek War reached Vice Admiral Sir Alexander F. I. Cochrane, he was impressed – though he did not know the Creek were in a civil war and that other tribes like the Choctaw, Chickasaw, and Cherokee joined the Americans. He wanted to strike the Gulf Coast and wanted to use the Indians as a diversion from the Canadian theater. He sent Captain Hugh Pigot who anchored by the mouth of the Apalachicola River on May 10, 1814. They proceeded to give the Indians arms and a small British attachment of men. Pigot then reported to his superiors that he could have as much as 2,800 Creek and Seminoles trained in 8 to 10 weeks. This report would eventually lead to the Battle of New Orleans six months later. The time in question was one of increasing pressure on Creek territory by European American settlers. The Creek of the Lower Towns, who were closer to the settlers and had more mixed race families, had already been forced to make numerous land cessions to the Americans. The Red Stick War, more commonly called the Creek War (1813–1814), was essentially a civil war as the Creek struggled among themselves for their future; after the Lower Creek issued a statement of "unqualified and unanimous friendship for the United States", tensions broke out into violence. Red Sticks attacked the Lower Creek towns. The Red Sticks were backed by the British, who were engaged in the War of 1812 against the United States, and the Spanish, who were trying to retain a foothold in Florida and in territories to the west of the Louisiana Territory.

Қарулы қақтығыс

Қызыл таяқтар "Көйген жүгері шайқасы" деп белгілі болған қақтығысқа қатысты. Қарулы жанжал 1813 жылы Флоридадан қару-жарақтарымен оралып келе жатқан Қызыл таяқтардың бір тобына американдық ақ милиция шабуыл жасағанда болды. Алғашқы шабуылдан кейін Қызыл таяқтар қайта жиналып, осы әскерлерді жеңіске жеткізді. Милиция шабуылды бастағанмен, шекарадағы қоныс аударушылар мен АҚШ шенеуніктері Қызыл таяқтардың шекарадағы іс-әрекеттерінен алаңдады.

Форт-Мимс қаласындағы қырғын

Қызыл таяқтар Миссисипи территориясындағы Форт-Мимс (қазіргі Тенсоу, Оңтүстік-Батыс Алабамада) гарнизонына шабуыл жасауға шешім қабылдады, мақсаты – фортты бақылайтын Тенсоу криктерінің ықпалын азайту. Фортта аралас некеде тұрған ақтар, сондай-ақ шекарадан келген басқа да қоныс аударушылар мен олардың құлдары да болды. Бұрынғы Бёрнт-Корн шайқасынан кейін олар қорқып үрейленген еді. Тарих ғылымының магистрі Карл Дэвис сол кездегі басым пікірге қайшы келіп, шабуылды журналдық мақаласында Тенсоуға қарсы жазалау экспедициясы ретінде түсіндірді. Оның пікірінше, Тенсоу – «негізгі крик құндылықтарынан» алысқан Төменгі криктердің тобы. Сондықтан Дэвис Форт-Мимс шабуылы Жоғарғы және Төменгі қалалар арасындағы жалпы қақтығыстың көрнекті мысалы емес деп санайды. Джексон армиясы 26 наурызда келді және Эмукфау өзені маңындағы шайқас орнына жақын, алты шақырымдай қашықтықта лагерь құрды. Күн бұрын криктердің бас қолбасшысы Уильям Уэзерфорд жүкті әйелінің қасына қайтып, Менева басшылығында қалды. Джексонның Каффи басқаратын атты әскері Талапоса өзенін кешіп, Қызыл таяқтардың шегінуін кесіп, күш қосылуын болдырмау үшін таңғы сағат 3-те аттанды. Каффи бригадасы 700 атты жаяу әскер мен 600 одақтас үндістерден тұрды. Ал Джексон көкірекке қарай жорық жасады. Оның бір 6 фунттық және бір 3 фунттық артиллериялық зеңбірегі болды, олар таңғы сағат 10:30-да оқ жаудыра бастады. Бұл оқ жаудыру түске дейін созылды, сосын Джексон оның тиімділігі аз екенін түсініп, бекініске шабуыл жасауға шешім қабылдады. Бірінші болып қамалды бағындырған майор Лемуэль Монтгомери болды, оны дереу басына оқ тигізіп құлатты. Көкірекке қарсы шайқас қысқа, бірақ қанды болды, бірақ ақырында Джексон әскері жеңіске жетті. Қызыл таяқтар екінші қорғаныс шебіне – ағаш кеспелері мен бұталардан тұрған қабырғаға шегінді. Криктер мейірімділік сұрамады, ал олардың пайғамбарлары тұтқынға алынса жағдайы одан да нашар болады деді. Джексон оларға берілуге мүмкіндік берді, бірақ криктер оны ұсынған топқа оқ атты. Шайқас күн батқанға дейін жалғасты. Генерал Эндрю Джексон штаттық жасақтарға Қызыл таяқтарға қарсы науқан жүргізуге бұйрық берді. АҚШ әскерлері криктерді 1814 жылғы 27 наурыздағы Horseshoe Bend шайқасында толық жеңді. Олар криктердің көпшілігін өлтірді немесе тұтқынға алды, бірақ кейбір тірі қалғандары Флоридаға қашып, Семинолдарға қосылып, АҚШ-қа қарсы күресін жалғастырды. Америкалықтар криктер мен басқа да үнді тайпаларының жерлеріне үнемі басып кіріп, көптеген келісімдер арқылы жерлерін беруге мәжбүр етті, бірақ олар әрқашан көбірек талап етті. Соғыстан кейін криктер қалған жерлерінің жартысын АҚШ-қа беруге мәжбүр болды. Жиырма жыл ішінде олар қалған жерлерін де жоғалтты. Кейбір криктер Алабама мен Миссисипиде қалып, штат және АҚШ азаматтары болды, бірақ олардың жерлерін қамтамасыз ету туралы келісімдер орындалмады, көптеген адамдар жерсіз қалды. Ал кейбір криктер Флоридаға көшіп, Семинолдарға қосылды.

The Red Sticks decided to attack the garrison at Fort Mims in the Mississippi Territory (present day Tensaw, in southwestern Alabama), in an attempt to reduce the influence of the Tensaw Creek who controlled the fort. Also at the fort were intermarried whites, and other settlers and their slaves from the frontier who had become alarmed after the battle that had occurred at Burnt Corn. History graduate student Karl Davis, in a manner contrary to prevailing scholarship at the time, interpreted the attack in a journal article treatment as a punitive expedition specifically directed against the Tensaw, a group of Lower Creek who were "separated from core Creek values." Hence, Davis does not believe the Fort Mims attack was representative of the overall conflict between the Upper and Lower Towns. Jackson's army arrived on March 26 and set up camp six miles away near the site of the battle of Emuckfau Creek. The day before, the Creek's commander, William Weatherford, left to be with his pregnant wife, leaving Chief Menewa in charge. Jackson's cavalry, under the command of Coffee, left at 3 a. m. to cross the Tallapoosa river and cut off the Red Sticks' retreat and prevent reinforcements. Coffee's brigade was made up of 700 mounted infantry and 600 allied Indians. Meanwhile Jackson marched to the breastworks. He had one six pound and one three pound artillery piece that started a bombardment at 10:30 a. m. This lasted till noon when Jackson realized that it was having little effect and decided to storm the fortifications. The first person to scale the fortification was Major Lemuel Montgomery who was promptly shot in the head. The fight for the breastworks was a quick but bloody affair but in the end Jackson's men prevailed. The Red Sticks fell back to their second line of defense, a breastwork of logs and underbrush. The Creeks asked for no quarter while their prophets where saying that it would be worse if they were captured. Jackson offered them a chance to surrender and instead the Creeks fired on the party offering it. The fighting lasted until sunset. General Andrew Jackson commanded the state militias to campaign against the Red Sticks. The U. S. forces finally defeated the Creek at the Battle of Horseshoe Bend (1814) on March 27, 1814. His forces killed or captured most of the Creek, but some survivors escaped to Florida, where they joined the Seminoles and continued the resistance to the United States. at a time when Americans had steadily encroached on Creek and other Native American tribes' territories, forcing land cessions under numerous treaties but always demanding more. After the war, the Creek were forced to cede half their remaining lands to the U. S.

Within twenty years, they lost the remainder of their lands as a result of the Indian Removal Act, and the forced removal to Indian Territory west of the Mississippi River. Some remnant Creek chose to stay in Alabama and Mississippi and become state and U. S. citizens, but treaty provisions to secure their land were not followed, and many became landless. Some Creek migrated to Florida, where they joined the Seminoles.

Ескерткіш

Тарихи орнында қамал мен бекініс қайта жаңартылды. Мемлекет Форт-Мимс орнына тарихи тақта орнатты, онда 1812 жылғы соғыс кезінде оңтүстікте капитан Кейлеб Джонсонның әскерлеріне қарсы күресінің аясында британдықтар Қызыл таяқтарға қару-жарақ бергені туралы мәлімделген.