Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Аудан
the district
Үндістан үкіметі көптеген Чакма және Хаджонг тайпаларын мұнда тұрақты қоныстандырды. Олар өз жерлерінде Каптаи бөгетін салған және жүз мыңдаған адамды қоныс аударған Шығыс Пәкістаннан қашып келген.
The Indian Government resettled many Chakmas and Hajong here permanently. They had fled from East Pakistan, which constructed the Kaptai Dam on their lands displacing hundreds of thousands.
География
Чанланг ауданының аумағы, салыстырмалы түрде, Индонезияның Ломбок аралымен шамалас. Бұл аймаққа көп жауын-шашын жауады. Аймақ әртүрлі флора мен фаунаға бай, көптеген жануарлар мен өсімдіктер мекендейді. Ауданның жазықтар мен таулы жерлер бар. Жазықтардың көп бөлігі Дихин аңғарында орналасқан. Аймақ кейде су тасқынына ұшырайды.
Changlang district occupies an area of , comparatively equivalent to Indonesia's Lombok Island. It falls in a region that receives high rainfall. The region is rich in wildlife with a different kind of flora and fauna. The district has both plains and highlands. Most of the plains are in the valley of Dihing. The area is prone to occasional floods.
Экономика
Дихин жергілікті халық үшін балықтың басты көзі болып табылады. Тұщы су балықтарына деген сұраныс тым жоғары болғандықтан, олар Тинсукия, Думдума, Дигбой және Дибругарх сияқты жақын маңдағы ірі қалаларға шамалы ғана жетеді.
The Dihing is the main source of fish for the local people. The freshwater fish are very much in demand they hardly reach major towns nearby like Tinsukia, Doomdooma, Digboi and Dibrugarh.
Көлік
Транс Аруначал тас жолы ауданның солтүстік бөлігін солтүстіктегі Намсай ауданымен байланыстырады. Чангланг штаб-пәтері Чангланг-Маргарита тас жолы арқылы Ассаммен және Транс Аруначал тас жолы арқылы Тирап ауданымен байланысты. Мак-Махон сызығы бойындағы Маго Тингбудан Виджайнагарға дейінгі Аруначал Прадеш шекаралық тас жолы (жобаланған Шығыс-Батыс өнеркәсіптік дәлізі тас жолымен қиылысады) және осы аудан арқылы өтеді, оның жобалау картасын мұнда және мұнда қарауға болады.
Trans Arunachal highway connects northern parts of the district with Namsai district in the north. Changlang headquarters is connected to Assam by Changlang Margherita road and to Tirap district by Trans Arunachal Highway. The proposed Mago Thingbu to Vijaynagar Arunachal Pradesh Frontier Highway along the McMahon Line, (will intersect with the proposed East West Industrial Corridor Highway) and will pass through this district, alignment map of which can be seen here and here.
Демография
2011 жылғы санақ бойынша Чанланг ауданында 148 226 адам тұрады, бұл Сант-Люсия мемлекетінің халқына шамамен тең. Бұл көрсеткіш бойынша Үндістанда 598-ші орында (барлығы 640 ауданның ішінде) тұрады. Ауданның халық тығыздығы көрсетілмеген. 2001–2011 жылдар аралығында халық өсім қарқыны 17,96% болды. Чанлангта әр 1000 еркекке 914 әйел шақ келеді, ал сауаттылық деңгейі 61,9% құрайды. Аудан халқының 36,3% - белгіленген тайпалар. Қалған үштен бірін Танса, Туца, Нокте, Чакма, Сингфо, Горкха және Йобин тайпалары құрайды. Тибеттіктер мен бодо халқының да ірі қауымдастықтары бар. Тибет халқы 1976 жылы құрылған Миаодағы Чоефеллинг тибеттік қонысында шоғырланған, онда 2200 адам тұрады.
According to the 2011 census Changlang district has a population of 148,226, roughly equal to the nation of Saint Lucia. This gives it a ranking of 598th in India (out of a total of 640 districts). The district has a population density of Its population growth rate over the decade 2001–2011 was 17.96%. Changlang has a sex ratio of 914 females for every 1000 males, and a literacy rate of 61.9%. Scheduled Tribes made up 36.3% of the district's population. Another third is made up of tribal groups, namely Tangsa, Tutsa, Nocte, Chakma, Singpho, Gorkha and the Yobin. Sizeable communities of the Tibetans, and Bodo are also there. The Tibetan people are clustered at Choephelling Tibetan settlement in Miao, which was set up in 1976 hosts a population of 2200.
Тілдер
2011 жылғы санақ кезінде халықтың 27,14% Чакма, 20,08% Танса, 7,09% Непали, 3,97% Садри, 3,50% Ассам, 3,26% Хинди, 3,22% Бенгал, 2,22% Монпа, 2,04% Бходжпури, 1,79% Хаджонг, 1,65% Нокте және 1,13% Чунгли Ао тілдерін алғашқы тілі ретінде қолданды. Ауданның санаққа енбеген, бірақ маңызды тілдерінің бірі – Сингфо тілі, оны шамамен 3900 адам сөйлейді.
At the time of the 2011 census, 27.14% of the population spoke Chakma, 20.08% Tangsa, 7.09% Nepali, 3.97% Sadri, 3.50% Assamese, 3.26% Hindi, 3.22% Bengali, 2.22% Monpa, 2.04% Bhojpuri, 1.79% Hajong, 1.65% Nocte and 1.13% Chungli Ao as their first language. Other significant languages in the district not recorded in the census are Singpho, spoken by c. 3900 people.
Дін
Буддизм, негізінен Чакма, Сингфос және Хамти тайпалары тарапынан ұстанатыны, аудандағы ең ірі дін болып табылады және халықтың шамамен үштен бір бөлігі осы дінді ұстанады. Хаджонг, непалдықтар, бхожпурилер, ассамдықтар және басқадай тайпалық емес қауымдар индуистер болып табылады, олар халықтың шамамен 32% құрайды. Таңса, Нокте және басқа Нага тайпаларының көп бөлігі, соның ішінде олардың көпшілігі христиан дініне көшкен, бірақ осы тайпалардың көптеген өкілдері әлі де дәстүрлі анимистік сенімдерін сақтап келеді. Кейбіреулер осы сенімді "Рангфрах" деп аталатын жаңа рухани қозғалыс ретінде қалыптастыруға тырысқан. Сонымен қатар, Мунда және Курух сияқты шай плантациялары тайпаларының арасында да христиан діні таралған.
Buddhism, followed predominantly by the Chakmas and the Singphos and Khamti, is the largest religion in the district and is practiced by around a third of the population. Other non tribal communities, such as the Hajong, Nepalis, Bhojpuris, Assamese and others are Hindus, who make up around 32% of the population. Around half the tribals, including most of the Tangsa, Nocte, and other Naga groups, have converted to Christianity, but a large minority among these groups still practice their traditional animistic faith. Some have attempted to formalize this faith into a new spiritual movement called Rangfrah. Christianity is also practiced among some members of the tea garden tribes like Munda and Kurukh.
Туризм
Сапарлауға болатын жерлер: Жайрампурдағы Екінші дүниежүзілік соғыс қабірі, Индо-Мьянма шекаралық қаласы Нампонг және Пангсау өткелі. Тағы бір қызықты орын – Тай және Сингфо тайпаларының бай мәдениеті сақталған Бордумса. Намдафа ұлттық паркінде көптеген туристік үйлер мен әсем көріністер бар.
Places to visit are World War II cemetery in Jairampur, Indo Myanmar border town Nampong and Pangsau Pass. Another place of interest is Bordumsa where the rich culture of the Tais and Singpho exist. Namdapha National park has many tourist homes & picturesque areas.
Флора мен фауна
Намадафа жолбарысы қорығы осы ауданның Миао қаласында орналасқан.
The Namdapha Tiger reserve is located in Miao town of this district.
Денсаулық сақтау қызметі
Аудандық аурухана Чангланг қаласында орналасқан. Ішкі аймақтар мен маңызды әкімшілік округтерде қарапайым денсаулық сақтау қажеттіліктерін қамтамасыз ететін қоғамдық денсаулық орталығы немесе бастауыш денсаулық сақтау орталығы бар.
District Hospital is located in Changlang headquarters. Subdivisions and major Administrative circles have Community health Center or Primary health Center to take care of basic health needs.