Гибсон Firebird: Тарихы мен ерекшеліктері

Кіріспе

Қатты корпусты электр гитарасы.

Gibson Firebird – 1963 жылдан бастап Gibson компаниясы шығарған қатты корпусты электр гитара.

Тарих

Гибсон Гитара Корпорациясы 1950-ші жылдары Fender-дің қатты денелі аспаптарымен, мысалы Telecaster және Stratocaster-мен бәсекелесу үшін бірнеше жаңа үлгілерді шығарды. 1950 жылдары Les Paul-мен сәттілікке жеткеннен кейін, Гибсонның танымалдылығы 1960 жылдары төмендеді. Fender-дің түстері, пішіндері және көптеген пикаптары танымал гитаристтердің қолдауына ие болды. Гибсонның гитараларының көпшілігі қуыс немесе жартылай қуыс конструкцияға ие болғандықтан, көне сәнді көрінді. Бұл, бағаның жоғары болуымен қоса, сатудың төмендеуіне себеп болды. Гибсон 1950 жылдары радикалды корпус пішіндерін – Flying V және Explorer-ді сынап көрді, бірақ олар бастапқыда шектеулі сәттілікке жетті. Гибсонның президенті Тед МакКарти халыққа ұнайтын гитара жасау үшін автокөлік дизайнері Рей Дитрихті жалдады. Дитрих басшылығымен Firebird 1950-ші жылдардың ортасындағы автомобильдердің артқы жағындағы қанаттарының стилінде жасалды. Дитрих Explorer дизайнын алып, жиектерін дөңгелектеді. Ең ерекшесі – гитараның «кері» болуы, яғни корпустың оң жағындағы (требль) мүйізі сол жағындағыдан ұзын болды. Сондықтан алғашқы Firebird-тер ресми емес түрде «кері» деп аталды. Firebird – мойны корпустың соңына дейін созылатын, алғашқы Gibson қатты корпустық гитарасы. Мойын бес қабаттан тұрады, махоганның арасында күшін арттыру үшін төрт жолақ жаңғақ орналасқан. Басқа ерекшеліктері – кері бас (тюнерлер требль жағында) және «банжо» стиліндегі планетарлық айналмалы құралдар. Түпнұсқа Gibson Firebird humbucking пикаптары стандартты Gibson humbucking пикаптарының кіші нұсқалары болды, бірақ олардың кіші катушкаларының әрқайсысында альнико магнит орналасқан (стандартты humbucking пикаптарында және mini humbucking пикаптарында бір магнит бар, ол бір катушканың алты темір полюсін және екінші катушканың алты темір бұрандалы полюсін қосады). Firebird пикаптарында арнайы катушка бекіткіштері болмады. Олардың катушкалары (және катушкалардың астындағы «рефлекторлық» пластинасы) шамы құймалау процесінде (қайта байланыс пен жағымсыз шуды азайту/жою үшін) және корпусқа дәнекерленген металл қаптамасы кезінде рамаға бекітілді. Firebird пикаптарында бұрандалы полюстер жоқ. Кейбір 1965 жылғы Firebird-терде Gibson-ның бір орамды P 90 пикапы орнатылған. Firebird желісі 1963 жылдың ортасында сатылымға шықты, төрт модель пикап және құйрық бөлігінің конфигурациясымен ерекшеленді (төменде қараңыз). Les Paul және SG желісінен айырмашылығы, «Junior», «Special», «Standard» және «Custom» терминдерін қолданған, Firebird римдік сандарды – «I», «III», «V» және «VII» пайдаланды. Gibson-ның Thunderbird басс желісі Firebird дизайнының негізінде жасалған және оларды ажырату үшін тіпті римдік сандарды («II» және «IV») қолданады. 1965 жылдан 1969 жылға дейін Гибсон «кері емес» модельдерді ұсынды, өйткені ол кері корпус дизайнымен маркетингтік сәттілікке жете алмады. Гибсон сонымен қатар Fender-ден Firebird бас бөлігінің Stratocaster-ді көшіргендігі және корпустың Fender-дің дизайн патенттерін бұзғандығы туралы шағымдар алды, Fender сот ісін бастаумен қорқытты. «Кері емес» корпус – бұл стандартты екі кесілген дизайн, бас мүйізі требль мүйізінен ұзын, ал бас тұтқасында тюнерлер бас жағына орнатылған. Сондай-ақ, конструкция бойынша мойын емес, стандартты («жабыстырылған») мойын қолданылды, сонымен қатар дизайн мен құрылымда аз байқалатын өзгерістер болды. V және VII модельдерінің пикап және құйрық бөлігінің конфигурациясы бұрынғы «кері» модельдермен бірдей болды, бірақ I және III модельдері енді екі немесе үш P 90 пикаптарымен және қарапайым вибраторлармен жабдықталды. Бірнеше жылдық көңіл көншілік сатудан кейін «кері емес» желісі тоқтатылды. «Кері» корпусқа ие Firebird-тер алғаш рет 1972 жылы қайта шығарылды, ал 1976 жылы шығарылған «Bicentennial» мерекелік моделі қара, винтаж ақ, табиғи және дәстүрлі күн сәулесі сияқты әртүрлі түстерде қол жетімді болды. Екі жүз жылдық модель алтын аппараттық бөліктерімен және ақ қақпақтағы қызыл-ақ-көк логотипімен ерекшеленді. Басқа модельдердің логотипі қызыл түсті.

The Gibson Guitar Corporation released several new styles during the 1950s to compete with Fender's solid body instruments, such as the Telecaster and Stratocaster. After success with the Les Paul in the 1950s, Gibson's popularity began to wane in the 1960s. Fender's colors, shapes and multiple pickups were endorsed by notable guitarists. Gibson's guitars, most of which were hollow or semi hollow designs, seemed old fashioned. Coupled with higher prices, this contributed to a decline in sales. Gibson had made forays into radical body shapes — the Flying V and Explorer in the 1950s — which met limited initial success. The president of Gibson, Ted McCarty, hired car designer Ray Dietrich to design a guitar that would have popular appeal. Under Dietrich, the Firebird took on the lines of mid 50s car tailfins. Dietrich took the Explorer design and rounded the edges. The most unusual aspect is that the guitar is "backward" in that the right hand (treble) horn of the body is longer than the other. Thus, the original Firebirds were unofficially referred to as "reverse". The Firebird is the first Gibson solid body to use neck through construction, wherein the neck extended to the tail end of the body. The neck itself is made up of five plies of mahogany interspersed with four narrow strips of walnut for added strength. Other features were reverse headstock (with the tuners on the treble side) and "banjo" style planetary geared tuning keys. The special original Gibson Firebird humbucking pickup(s) — single, dual or triple — were smaller footprint versions of standard Gibson humbucking pickups, but were unique in that inside each of their smaller bobbins contained an alnico bar magnet (standard humbucking pickups AND mini humbucking pickups have one bar magnet that activates the six iron slug poles of one bobbin, and six iron screw poles of the other bobbin). Original Firebird pickups were also built without any specific bobbin fasteners — their bobbins (and possible "reflector" plate under the bobbins) were held onto the frame during both the wax potting process (to reduce/eliminate feedback and unwanted noise) and the solid metal cover that was soldered to the frame base. There are no screw poles on Firebird pickups. Some Firebirds from 1965 featured Gibson's single coil P 90 pickup. The Firebird line went on sale in mid 1963 with four models distinguished by pickup and tailpiece configurations (see below). Unlike the Les Paul and SG line, which used the terms "Junior", "Special", "Standard" and "Custom", the Firebird used the Roman numerals "I", "III", "V" and "VII". Gibson's line of Thunderbird basses is rooted in the design of the Firebird, and uses even Roman numerals ("II" and "IV") to distinguish it. From 1965 to 1969, Gibson introduced "non reverse" models after failing to achieve marketing success with the unusual reverse body design. Gibson had also received complaints from Fender that the Firebird headstock mirrored the Stratocaster and that the body violated Fender's design patents, with Fender threatening a lawsuit. The "non reverse" body is a more standard double cutaway design, with the bass horn being longer than the treble horn and the headstock having the tuners mounted on the bass side. It also had a standard glued in ("set") neck rather than neck through construction, as well as other, less noticeable changes in design and build. Pickup and tailpiece configuration for the V and VII were the same as the earlier "reverse" models, although the I and III models were now shipped with two or three P 90 pickups and plain vibratos. After a few years of disappointing sales, the "non reverse" line was dropped. "Reverse" body Firebirds were first reissued in 1972, with a commemorative "Bicentennial" model released in 1976 which was made available in a variety of finishes including black, vintage white, natural, and the traditional sunburst. The bicentennial model was also distinguished by gold hardware and a red white blue logo on the white pickguard. The logo on most other models is red.

Қайта шығарылғандар

"Қайта шығарылған" Firebird гитаралары көбінесе түпкілікті кері корпус дизайны негізінде жасалады, бірақ Гибсон 2002 жылы кері корпусы жоқ Firebird-ті Custom Shop гитарасы ретінде қайта ұсынды. Гибсонға тиесілі Epiphone компаниясы да бірнеше модельдер шығарды. 2010 жылдан бастап Гибсон енді Firebird гитаралары үшін банджо-түзеткіштерін (тюнерлерін) жасамайтынын хабарлады. Гибсонның Firebird гитараларын қайта шығару кезінде 1963 жылы бастапқыда ұсынылған пікап конструкциясы қолданылмайды. Қазіргі заманғы Firebird пікаптарының дыбыс деңгейі жоғары, орта жиілікті диапазоны кең, ал жоғары жиілікті диапазоны бастапқы дизайнға қарағанда төмен.

Конфигурациялар

Firebird I – Бір пикап. Біріктірілген тұтқалы көпір/құйрық. Никельді аппараттар. Нүктелі инкрустация, мойын байланбаған. Firebird II Artist CMT – 1980-ші жылдардың басындағы шектеулі өндіріс аспапы; клен (maple) беткі қабаты, магони (mahogany) корпусы, магони мойны, екі стандартты өлшемдегі хамбакерлер және активті Moog электрондық тонды басқаруға арналған ауыстырмалы түймелерге ие. Firebird III – Екі пикап, тұтқалы көпір/құйрық және Gibson Vibrola (музыкант тұтқаны немесе Vibrola-ны таңдауға болады). Никельді аппараттар. Нүктелі инкрустация және мойын байланған. Firebird V – Екі пикап, Tune-o-matic көпір Maestro "Lyre" Vibrola-мен; қайта шығарылымдарында тоқтату таяқшасы бар. Никельді аппараттар. Трапеция тәрізді инкрустация және мойын байланған. Firebird VII – Үш пикап, Tune-o-matic көпір және Maestro "Lyre" Vibrola құйрық бөлігі. Алтын аппараттар. Блок тәрізді инкрустация және мойын байланған. Firebird Studio – Екі P90 пикапы, тоқтату таяқшасы бар Tune-o-matic көпір. Хром аппараттары. Қондырылған мойын. Нүктелі инкрустация. Байлау жоқ. Кері корпус/кері емес бассүйек. Firebird Studio T – Екі стандартты өлшемдегі Alnico хамбакер, тоқтату таяқшасы бар Tune-o-matic көпір. Хром немесе алтын аппараттар. Қондырылған мойын. Нүктелі инкрустация және мойын байланбаған. Firebird XII – Екі пикап, он екі ішекті кері емес Firebird. Non Reverse Firebird – Коллекционерлердің термині, Firebird I, III, V немесе VII моделіндегі бассүйек жағында тюнерлері бар және бассүйек жағындағы мүйізі, үшбұрыш жағындағы мүйізден сәл ұзын корпусқа ие. Firebird X – Үш пикап, автоматты 3x3 тюнерлер, бортындағы цифрлық эффекттер және өңдеу/шығару, нүктелі инкрустация, және басқа Firebird модельдеріне өте аз ұқсайды. Firebird Zero – Екі пикап, желімделген мойын, нүктелі инкрустация, 11 түрлі түс, корейлік потенциометрлер, басқа Gibson брендінің модельдерінен айтарлықтай арзан, кері емес Firebird модельдеріне ұқсайды. Firebird Tribute – "Tribute" сериясының бөлігі. Екі Firebird стиліндегі мини хамбакер пикаптары, тоқтату таяқшасы бар Tune-o-matic көпір, мини тюнерлер, хром аппараттары, төрт басқару тұтқасы (екі дыбыс деңгейі, екі тон) және кері бассүйек. Сатин алмұрт түсінде қол жетімді.

Firebird I – One pickup. Combination stud bridge/tailpiece. Nickel hardware. Dot inlays, no neck binding. Firebird II Artist CMT – A limited production instrument from the early 1980s; features a maple top, mahogany body, set mahogany neck, two standard sized humbuckers, and toggle switches to control active Moog electronic tone controls. Firebird III – Two pickups, stud bridge/tailpiece and Gibson Vibrola (player could choose to use the stud or Vibrola). Nickel hardware. Dot inlays and neck binding. Firebird V – Two pickups, Tune o matic bridge with Maestro "Lyre" Vibrola; reissues feature a stop bar tailpiece. Nickel hardware. Trapezoid inlays and neck binding. Firebird VII – Three pickups, Tune o matic bridge and Maestro "Lyre" Vibrola tailpiece. Gold hardware. Block inlays and neck binding. Firebird Studio Two P90 pickups, Tune o matic bridge with stop bar tailpiece. Chrome hardware. Set neck. Dot inlay. No binding. Reverse body/non reverse headstock. Firebird Studio T – Two standard sized Alnico humbuckers, Tune o matic bridge with stop bar tailpiece. Chrome or gold hardware. Set neck. Dot inlays and no neck binding. Firebird XII – A two pickup, twelve string non reverse Firebird. Non Reverse Firebird – Collectors' term for a Firebird I, III, V or VII featuring a headstock with the tuners on the bass side, and a body having the bass side horn slightly longer than the treble side horn. Firebird X – Three pickups, automatic 3×3 tuners, on board digital effects and processing/output, dot inlays, and has very little resemblance to any other Firebird models. Firebird Zero – Two Pickups, glued set neck, dot inlay, 11 different finishes, Korean made potentiometers, significantly cheaper than other Gibson brand models, resemblance to non reverse Firebird models. Firebird Tribute – Part of the "Tribute" series. Features two Firebird style mini humbucker pickups, Tune o matic bridge with stop bar tailpiece, mini tuners, Chrome hardware, four control pots (two volume two tone) and a reverse headstock. Available in Satin Cherry finish.

Firebird X жаппай жойылуы

2019 жылдың шілдесінде «Гибсон» компаниясының бұрынғы қызметкері жүздеген «Firebird X» гитараларын танк тізбегі бар экскаватормен қағып жойғанын көрсететін видео жариялады. Видео көрермендердің күмәнін тудырып, осы қиратудың нақты себебіне қатысты әртүрлі болжамдарға әкелді.