Ашық мұхиттарда әрекет ете алатын теңіз күштері

Кіріспе

Ашық мұхиттардың терең суларында жұмыс істеуге қабілетті теңіз күштері.

Көк су флоты – бұл әлемнің кез келген аймағында, негізінен ашық мұхиттардың терең суларында жұмыс істеуге қабілетті теңіз күштері. Мұндай күштің қандай екендігін анықтаулар әртүрлі болғанымен, ұзақ қашықтықта теңіз бақылауын жүзеге асыру қабілеті қажет. "Көк су флоты" термині "қоңыр су флоты" (жағалау сулары және жағалауға жақын аймақтар) және "жасыл су флоты" (жағалауға жақын және ашық мұхиттар) терминдерімен салыстырылатын теңіз географиялық термині болып табылады. АҚШ Қорғаныс қарсы барлау және қауіпсіздік агенттігі көк су флотын "ашық мұхиттардың терең суларында тұрақты түрде жұмыс істей алатын теңіз күштері" деп анықтады. Көк су флоты елге өз жерінен алысқа күш проекциялауға мүмкіндік береді және әдетте бір немесе бірнеше әуе кемесін қамтиды. Кіші көк су флоты шетелге аз кемелерді қысқа мерзімге жібере алады.

Шетелдегі базалар

Тарихи тұрғыдан және қазіргі күнге дейін, "көк су" флоттары жабдықтау желілерінің қамтуын кеңейту, жөндеу мүмкіндіктерін ұсыну және флоттың "тиімді соққы беру күшін" елдің өзіндегі порттармен қамтамасыз етілген мүмкіндіктерден асыру мақсатымен шетелдік базалар құруға ұмтылып келді. Әдетте, мұндай шетелдік базалар елдің мүдделеріне қауіп туындауы мүмкін немесе қақтығыстар болатын аймақтарда орналасады. Мысалы, Екінші дүниежүзілік соғыстан бері Ұлыбритания Корольдік теңіз күштері, содан кейін АҚШ теңіз күштері Перс шығанағындағы операциялар үшін Бахрейнде күштерін орналастырып келеді.

Мысалдар

Бұл – әртүрлі қорғаныс сарапшылары мен ғалымдар «көк су флоты» деп сипаттаған теңіз күштерінің мысалдары. Олардың кейбіреуі ашық теңізде бақылауды жүзеге асырып, одан басқа елдердің жағалау суларына күшін жеткізді. Дегенмен, «көк су флоты» дегеніміз не екеніне қатысты сарапшылар арасында біртұтас пікір жоқ.

Қытай

Халықтық азаттық армиясының әскери-теңіз күштері (PLAN) өзінің қабілеттеріне қатысты түрлі бағалауларға ұшырайды. 2012 жылы АҚШ Әскери-теңіз институтында жариялаған доктор Джеймс Мулвенон, «қытай әскери-теңіз күштері негізінен қоңыр және жасыл су кеңістігінде әрекет ететін күштер» деген пікір білдірді, PLAN-ның көк су кеңістігінде қабілетті флотқа айналу амбицияларындағы толықтыру және логистика мәселелерін басты кемшіліктер ретінде атап көрсетті. Бұл пікірді жылдар бойы доктор Питер Ховарт, профессор Тимо Кивимяки, доктор Денни Рой және профессор Барт Дессейн сияқты көптеген ғалымдар да қолдады. Қытайдың көк су кеңістігінде қабілетке ұмтылысы, әсіресе АҚШ Конгресі мен Қорғаныс министрлігінің көп назарына ілікті, екеуі де Қытайдың басты мақсатының Бірінші және Екінші аралдық тізбектерде күш көрсету екенін мойындады. 2013 жылы Конгреске ұсынған есепте қорғаныс сарапшылары алдағы онжылдықтарда Қытайдың 1982 жылғы Фолкленд соғысына ұқсас, бүкіл әлемде күш көрсетуге қабілетті болатынын мәлімдеді. Сонымен қатар, профессор Дэвид Шамбо ПЛАН-ның жасыл су кеңістігінде әрекет ететін күштен «шектелген» көк су кеңістігінде әрекет ететін күшке өскенін айтты. Тодд пен Линдбергтің жіктеу жүйесі бойынша, PLAN төртінші дәрежедегі «аймақтық күш көрсету теңіз күштері» саналады.

Франция

Француз теңіз флоты әртүрлі сарапшылар мен ғалымдар тарапынан "көк су флоты" деп танылады. Теңіз флоты "Аэронаваль тобы" деп аталатын теңіз флотының басты экспедициялық топтамасының ядросын құрайтын бір ғана ядролық қуатпен жұмыс істейтін ұшақ тасымалдағыш кемесін (француздық ұшақ тасымалдағыш кемесі "Шарль де Голль") пайдаланады. Бұдан өзге, теңіз флоты "Le Groupe Amphibie" деп аталатын екінші амфибиялық топты ұстап тұрады. Бұл екі құрылым да "Force d'action navale" (немесе "Naval Action Force") құрамына кіреді. "Forces sous marines" төрт ядролық қуатты баллистикалық зымыран тасымалдайтын және алты ядролық қуатты су асты кемесін пайдаланады. Франция әлемнің түкпір-түкпірінде теңіздік базалар желісін сақтап келеді: Кариб теңізіндегі Форт-де-Франс, Үнді мұхитындағы Ле-Порт, Реюньон, Тынық мұхитындағы Папеете және Перс шығанағы, Оңтүстік Атлантика және Батыс Тынық мұхиты сияқты әлемнің тағы да бірнеше аймақтарында. Теңіз флотының операциялық міндеттеріне шетелдегі француз мүдделерін қорғау және елдің көптеген теңіз артындағы департаменттері мен аумақтарының қауіпсіздігін қамтамасыз ету кіреді, сондықтан теңіз флоты бүкіл әлемде тұрақты міндеттемелерді орындайды.

Үндістан

Үндістанның әскери-теңіз күштері 1961 жылдан бері күш projection қабілетінің ұзақ тәжірибесіне ие болғандықтан, Азиядағы әскери-теңіз күштері арасында ерекше болып табылады. Бұл, доктор Джордж Дж. Гилбой және саясаттанушы Эрик Хегинботамның пікірінше, Үндістанның әскери-теңіз күштеріне "аймақтағы жетекші күш projection қабілетін" береді. Үндістан алғаш рет 2007 жылғы Теңіз қабілеттерінің перспективалық жоспарында "көк су" қабілеттерін дамыту ниеттерін жариялады, сонда әскери-теңіз күштерінің басымдығы "Үндістанның стратегиялық мүдделерінің аймағында", яғни Үнді мұхиты аймағында "күш projection" жасау болды. 2007 жылдан бері әскери-теңіз күштері Парсы шығанағынан және Африка мүйісінен Малакка бұғазына дейін өз қатысуын арттырды, сондай-ақ аймақтағы басқа әскери-теңіз күштерімен пираттыққа қарсы операциялар мен серіктестік құруды жүзеге асырып келеді. Олар сонымен қатар Оңтүстік және Шығыс Қытай теңіздерінде және Батыс Жерорта теңізінде бір уақытта екі-үш айлық міндеттерді орындайды. Мадагаскарда әскери-теңіз күштерінің тыңдау бекеті бар. Үндістан 1961 жылы алғашқы ұшақ тасымалдауыш кемесін пайдалануға енгізді және содан бері әскери-теңіз күштері екі тәуелсіз тасымалдауыш топтарымен жұмыс істеп келеді. және ескіргеннен кейін, елдің соққы күші қазіргі уақытта екі ұшақ тасымалдауыш ұрыс тобына: және 2022 жылдың қыркүйегінде қолданысқа енгізілген жаңа отандық ұшақ тасымалдауышқа негізделген, бұл Үндістанның екі ұшақ тасымалдауышқа ие болу мүмкіндігін қалпына келтірді. Үндістанның әскери-теңіз күштері сонымен қатар десанттық көлік докқа ие, және қазіргі уақытта 2 Arihant класты, өзіндік дамытылған ядролық баллистикалық зымыранды су асты кемесін пайдаланады, тағы екі кеме құрылыс кезеңінде, сонымен қатар бір ядролық қуатпен жұмыс істейтін шабуылдық су асты кемесін жалдап алды және әртүрлі типтегі көптеген кемелер жоспарланған немесе құрылыс кезеңінде.

Италия

Италияның әскери-теңіз күштері Лю Хуациннің "Естеліктерінде" (1994) «аймақтық көк су флоты» деп, ал 1996 жылы профессорлар Дэниел Тодд пен Майкл Линдберг «көп аймақтық күш проекциялау флоты» деп сипаттады. Бүгінде әскери-теңіз күштерінде екі авианосец бар (Италия авианосеці «Кавур» және «Джузеппе Гарибальди»), үшіншісі 2023 жылы қолданысқа берілмек, сондай-ақ заманауи су үстіндегі жауынгер кемелері мен су асты кемелерінен тұратын флоты бар. Marina Militare «Ocean Shield» және «Atalanta» операциялары сияқты көпұлтты пираттарға қарсы миссиялар аясында Үнді мұхиты мен Парсы шығанағына тұрақты түрде орналасады және НАТО немесе ЕО операцияларын қолдау үшін авианосецтік топты орналастыруға қабілетті, мысалы, «Тұрақты еркіндік» операциясы (2001) және «EU Navfor Med» (Еуропалық мигранттық дағдарыс) сияқты. 2015 жылы ғалым Сара Кирхбергер Италияны өз үйінен шалқап жатқан ашық теңізде жұмыс істей алатын көк су флоты деп атады.

Ресей

Кеңес теңіз күштері АҚШ теңіз күштерімен бәсекелесе алатын деңгейдегі күштерді сақтап келді; алайда, 1991 жылы суық соғыстың аяқталуы және Кеңес Одағының тарауынан кейін Ресей теңіз күштері қаржыландырудың жетіспеуі салдарынан күрт құлдырауға ұшырады. 1990 жылдардың соңында Ресейдің "көк суға" қабілеттілігінің нақты дәлелі шамалы болды. Бүгінде Ресей теңіз күштері Тодд пен Линдберг жіктемесі бойынша 3-ші дәрежелі "көп аймақтық күш проекциялау теңіз күштері" деп саналады. Тодд пен Линдберг жіктемесіне сәйкес, Корольдік теңіз күштері 2-ші дәрежелі "шектеулі жаһандық қолжетімділік күш проекциялау теңіз күштері" болып табылады. Корольдік теңіз күштерінің су асты кемелер тобы төрт ядролық қаруланған баллистикалық зымыран тасымалдайтын су асты кемесінен және жеті ядролық қаруланған және флоттық су асты кемесінен тұрады, олар бүкіл әлемде жұмыс істейді. Корольдік флоттың көмекші күштері (RFA) Корольдік теңіз күштерінің операцияларын бүкіл әлемде персоналмен, азық-түлікпен, сумен, қару-жарақпен және отынмен жабдықтау арқылы қолдайды. RFA сонымен қатар Корольдік теңіз күштерінің десанттық операциялар жүргізу мүмкіндіктерін арттырады. Ұлыбритания бес теңіз базасын шетелде сақтайды, оның ішінде алыс Шығыста Сингапурдың Сембаванг қаласында орналасқан "Британдық қорғаныс Сингапур қолдау бөлімі" атты теңіз базасы бар. АҚШ Әскери-теңіз академиясы Корольдік теңіз күштерінің міндеттерін соғыс жүргізу, алыс экспедицияларға қатысу, теңізде тәртіпті сақтау және қақтығыстарды болдырмау және олардың алдын алу деп анықтайды. Осыған байланысты, Теңіз күштері әуе және су астына қарсы күрестегі "әлемдік деңгейдегі" жоғары біліктілікті сақтауды стратегиялық тұрғыдан маңызды деп есептейді. (орналасқан және s), оның ішінде алтауы 30 күн ішінде немесе оған дайын күйде орналастырылған, ал екеуі Флоттың жауап беру жоспары (FRP) бойынша 90 күн ішінде орналасуға дайын. АҚШ Теңіз күштері сонымен қатар әуе шабуылына қарсы кемелерге және теңізшілердің экспедициялық тобына авиациялық шабуыл тобымен бірге орналасқан тоғыз экспедициялық соққы тобын үздіксіз орналастырады. АҚШ Әскери теңіз көлігі басқармасы әлемдегі ең ірісі болып табылады және әскери тасымалдау және кемелерді жабдықтау үшін жауапты. АҚШ Теңіз күштері "көк су" жауынгерлік қабілеттерінің көптеген мысалдарын көрсетті және әлемнің жағалау аймақтарына күш проекциялауға, бейбіт уақытта алдыңғы қатардағы аймақтарда қатысуға және аймақтық дағдарыстарға жылдам жауап беруге қабілетті. Мұндай мысалдарға екінші дүниежүзілік соғыс, Корея соғысы, Вьетнам соғысы, Парсы шығанағындағы соғыс, Ауғанстандағы соғыс және Ирак соғысы жатады. АҚШ Жағалау күзеті техникалық тұрғыдан теңіз күштері болмаса да, әлемнің барлық суларына орналаса алатын "көк су" теңіз күштері болып табылады.

The Soviet Navy maintained naval forces able to rival those of the United States; however, following the end of the Cold War and dissolution of the Soviet Union in 1991, the Russian Navy experienced a severe decline due to lack of funding. By the late 1990s, there was little tangible evidence of Russian blue water capability. Today, the Russian Navy is considered to be a rank 3 "multi regional power projection navy" by Todd and Lindberg's classification system. According to Todd and Lindberg's classification system, the Royal Navy is a rank two "limited global reach power projection navy". The Royal Navy Submarine Service operates four nuclear powered ballistic missile submarines and seven nuclear powered and fleet submarines which operate globally. The Royal Fleet Auxiliary (RFA) maintains a number of ships which support Royal Navy operations globally by resupplying personnel, food, water, armament and fuel to their ships. The RFA also augment the Royal Navy's amphibious landing capabilities by operating the The United Kingdom maintains five overseas naval facilities, including a naval support facility, named the British Defence Singapore Support Unit, in Sembawang, Singapore in the Far East. The U. S. Naval War College identifies the Royal Navy's tasks as fighting wars, conducting distant expeditions, maintaining good order at sea and preventing and deterring conflict. As such, the Navy views the retention of its "world class" high end disciplines in anti air and anti submarine warfare as strategically important. (centered on the and s), of which six are deployed or ready for deployment within 30 days, and two ready for deployment within 90 days under the Fleet Response Plan (FRP). The USN also maintains a continuous deployment of nine expeditionary strike groups that embark a Marine Expeditionary Unit with an Aviation Combat Element on amphibious warfare ships. The US Military Sealift Command is the largest of its kind in the world and is responsible for delivering military transport and ship replenishment around the globe. The US Navy has shown countless examples of its blue water combat capabilities and has the ability to project force onto the littoral regions of the world, engage in forward areas during peacetime, and rapidly respond to regional crises. Some examples of such are World War II, the Korean War, the Vietnam War, the Persian Gulf War, the War in Afghanistan and the Iraq War. The United States Coast Guard, while not technically a navy, is also a blue water naval force capable of deploying to waters throughout the world.

Жасыл судан көк суға

Кейбір жасыл су флотылары көк су мүмкіндіктерін дамытуға ұмтылады. Жасыл су флоты саналатын ол, 1981 жылы премьер-министр Зенко Судзуки ұлттық теңіз коммуникацияларын қорғау үшін JMSDF-тің операцияларын 1000 мильге кеңейтуді талап ететін жаңа доктрина ұсынған кезде басталды. Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі алғашқы жапондық теңіз әуе базасы Джибути Амбули халықаралық әуежайының жанында құрылды; ол бірқатар Lockheed P-3 Orion теңіз патрульдік ұшақтарын қолдайды. Содан кейін Izumo класында F-35B истребительдерін пайдалану туралы шешім қабылданды, бұл Hyūga класының дамуы, ал 2021 жылдың шілдесіне қарай JS Izumo осы мақсаттағы модификацияларды аяқтады, содан кейін қазан айында АҚШ теңіз корпусының F-35B ұшағын пайдалану бойынша сынақ жүргізілді. Корея Республикасының Әскери-теңіз күштері де көк су мүмкіндіктерін дамытуға ниетті. 2001 жылы Оңтүстік Корея президенті Ким Дэ Чжун «Стратегиялық мобильді флот» құру жоспарларын жариялады. 2021 жылғы 3 желтоқсанда Ұлттық Ассамблея F-35B ұшақтарын пайдалануға қабілетті CVX класты әуе кемесін қаржыландыру үшін бюджетті қабылдады, ол 2033 жылға қарай пайдалануға берілуі мүмкін. Бразилияның Әскери-теңіз күштері «теңіздік басымдықтардың өзгеруіне» тап болып отыр және көк су флотын дамытуға ұмтылады. Әскери-теңіз күштері Оңтүстік Атлант мұхитында жұмыс істеуге мүмкіндік беретін қабілеттерді сақтай отырып, Бразилия үкіметі «Оңтүстік жарты шардағы жетекші теңіз күші» ретінде танылғысы келеді және заманауи кеме жасау индустриясын дамытуға тырысады. 2021 жылдың мамыр айынан бастап аймаққа кемелер жіберді.

Түсініктемелер

А. Халықаралық саясат профессоры Адриан Хайд Прайс, Қышқы соғыс аяқталғаннан кейін Ұлыбритания мен Францияның назарын "экспедициялық соғысқа және күш көрсетуге" қайта бұрғанын атап көрсетеді. Күш көрсету британдық және француздық әскери ойлаудың бұрыннан бар элементі болған, олардың шетелдегі қалдық мүдделеріне байланысты, бірақ қазір ол басымдыққа ие болды. B. Royal United Services Institute (Occasional Paper, қыркүйек 2013): "БҰҰ Қауіпсіздік Кеңесінің тұрақты мүшесі ретінде, теңіз арқылы әлемнің көп бөлігіне қол жеткізуге мүмкіндік беретін, сенімді және қуатты конвенциялық күшті тәуелсіз түрде орналастыру маңызды. Бұл күш Ұлыбританияға, Ұлыбританияның Ұлттық қауіпсіздік стратегиясында (NSS) көзделгендей, жаңадан туындаған дағдарыстарда агрессорды тоқтатуға, алдын алуға, мәжбүрлеуге немесе қажет болған жағдайда жоюға саяси қолдау көрсету мүмкіндігін береді". C. Корольдік теңіз күштері әдетте "көк су флоты" терминін қолданбайды, оның орнына "экспедициялық" терминін қолданады. "Теңіз күштері әрқашан экспедициялық мінезде болады және біздің ұлттық мүдделерімізге қауіп төндіретін мәселелерді қашықтықтан шеше алады".