АҚШ Әскери-теңіз күштерінің «Ричмонд» кайығының тарихы

Кіріспе

USS Richmond) - Америка Құрама Штаттары Әскери-теңіз күштерінің (Navy) қарулы кемесі.

USS Richmond – Америка Азамат соғысы кезінде Америка Құрама Штаттары Әскери-теңіз күштерінде (Navy) қызмет еткен ағаштан жасалған бу кемесі.

Кариб бассейніндегі қызмет

Ричмонд 1860 жылғы 26 қаңтарда Норфолк теңіз кеме жасау кемежайында, Портсмут, Вирджиния штатында суға түсірілді. Капитан Д.Н. Инграхам басқаруымен кеме 1860 жылғы 13 қазанда Вирджиниядан Жерорта теңізіне аттанды. 3 шілдеде Нью-Йоркке оралғанда, ел азамат соғысының құрсауына енген еді, сондықтан ол дереу теңізге дайындалды. Оның алғашқы соғыс қызметі 1861 жылғы 31 шілдеде басталды, ол Ямайкадағы Кингстонға Рафаэль Семмес басқаратын конфедерациялық шабуылшы CSS Sumter-ді іздеу үшін жол тартты. 5 қыркүйекте Тринидадтан шығып, Ричмонд Кубаның оңтүстік жағалауы бойымен және Сан-Антонио мүйісінің маңында шарлады. Алайда, Семмес Луизиана штатының Нью-Орлеан қаласына жетті, ал 22 тамызға қарай Ричмонд Кингстонда тағы да көмірге толықталды. 25 тамызда кемеден шығып, 2 қыркүйекте Ричмонд Кей-Уэстке келді, содан соң солтүстікке қарай, Gulf Blockading Squadron-ға қосылу үшін жол тартты.

Миссисипи өзенінің блокадасы

Форт Пикенс маңында теңіз саяхаты жасағаннан кейін, Ричмонд Миссисипи өзенінің сағасындағы «Бас өтпелі» жерге жіберілді, онда ол блокаданы сақтау үшін өзен сағасын күзетті. Ричмондтың капитаны кішкентай флотилияның командирі болды, оған соғыс шлюпы «Пребл» және депеш кемесі «Су сиқыры» кірді. Кемелер қазан айының бірінші аптасында «Бас өтпелі» жеріндегі бардан өтті. 12-ші күні таңғы қараңғыда Конфедерацияның шабуылдық кемесі CSS «Манассас» және коммодор Холлинстің «Mosquito Fleet» флотилиясының үш қарулы бу кемесі Ричмонд пен оның серіктеріне шабуыл жасап, блокаданы бұзуға тырысты. Бұл оқиға «Бас өтпелі» шайқасы ретінде танылды. Қараңғы түнгі жамылғы астында конфедерациялық кемелер одақтың эскадрильясын күтпеген жерден шабуылдады. Ричмонд «Джозеф Н. Туун» шхунасынан көмір алғанда, «Манассас» Ричмондты таратып, шлюптың бортына тесік жасады. Артқа қарай жылдамдық алған тарау машинасы Ричмондты қайтадан соққыға ұрыстыруға тырысты, бірақ сәтті болмады. Ричмондтың артиллериясы сол жақтан бір толық залп жасады, бұл шайқастың барысын біршама теңестірді. «Винсенс» және «Пребл» оңтүстік-батыс өтпелі жолымен кері шегінген кезде, Ричмонд олардың шегінуін қамтамасыз етті. Содан кейін өзенмен ағып келе жатқан үш конфедерациялық өрт салдары және олардың артында бірнеше ірі бу кемелері көрінді. Бардан өтуге тырысқанда «Винсенс» және Ричмонд екеуі де тұрып қалды және конфедерациялық артиллерияның жағадағы және кемедегі атысына түсті. Әртұрлі жағдайларға қарамастан, Армия көлігі «Макклеллан» Форт Пикенстен алынған ұзын қашықтықтағы нарықты қарулармен келді және екінші конфедерациялық шабуылды тоқтатты. Содан кейін Ричмонд өзеннің сағасынан теңіз саяхаты жасап, конфедерациялық күштерді блокадаға алды және Армия инженерлеріне оңтүстік және оңтүстік-батыс өтпелі жолдарының жағалауында бекіністер құруға көмектесті. 1861 жылдың қараша айының ортасында ол уақытша жөндеуге арналған Пенсакола шығанағына оралды. 22 қарашада Ричмонд «Ниагара» бу шлюпы мен Форт Пикенс қаруларына қосылып, Пенсакола әскери-теңіз базасын, Форт МакРидегі конфедерациялық қорғанысын және Уоррингтон қаласын бомбалады. Екінші күні Ричмондта жағалаудан екі рет атылған оқтан бір адам қаза тауып, жеті адам жарақат алды. Бір снаряд алға түсіп, қоршау мен гамак торларын қиратты, ал екінші снаряд оң жақтағы түбіне тиіп, су астында 4 фут (1 метр) тереңдікте жарылып, түбін зақымдап, ауыр ағыстарға себеп болды. Ричмонд Флорида штатының Ки-Уэст портына барып, 1861 жылдың 27 қарашасында Нью-Йорк теңіз арсеналында жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін сол порттан шықты.

After cruising before Fort Pickens, Richmond was ordered to the Head of the Passes at the mouth of the Mississippi River where she patrolled the river's mouth to maintain the blockade. Richmond's captain became commander of a small flotilla, which included the sloop of war, Preble, and the despatch vessel, Water Witch. The ships were taken across the bar at the Head of the Passes during the first week of October. In the early morning darkness of the 12th, the Confederate ram CSS Manassas and three armed steamers of Commodore Hollins's Mosquito Fleet attacked Richmond and her consorts in an attempt to break the blockade in what became the Battle of the Head of Passes. Steaming under cover of darkness, the Confederate ships took the Union squadron by surprise. Richmond was taking on coal from the schooner, Joseph N. Toone, when Manassas rammed Richmond tearing a hole in the sloop's side. Passing aft, the ram tried but failed to hit Richmond again before disappearing astern. Richmonds gunners got away one complete broadside from the port battery though, somewhat evening the score. While Vincennes and Preble retired down the southwest Pass, Richmond covered their retreat. Three Confederate fire rafts were then sighted floating down river, and several large steamers were seen astern of them. In attempting to cross the bar, both Vincennes and Richmond grounded and were taken under fire by Confederate gunners afloat and ashore. Fortunately, the Army transport, McClellan, arrived with long range rifled guns on loan from Fort Pickens; and halted the second Confederate attack. Richmond then cruised off the mouth of the river, blockading Confederate forces and aiding Army engineers erecting batteries on the banks of the South and Southwest passages. In mid November 1861, she returned to Pensacola Bay for temporary repairs. On 22 November Richmond joined the steam sloop of war Niagara and the guns of Fort Pickens to bombard Pensacola Navy Yard, the Confederate defenses at Fort McRee, and the town of Warrington. On the second day of firing Richmond had one man killed and seven wounded when hit twice by shore fire. One shell hit forward, destroying railing and hammock nettings, and one aft on the starboard side glanced under her counter, exploding 4 feet (1 m) underwater, damaging her bottom and causing serious leaks. Richmond retired to Key West, Florida, and stood out from that port 27 November 1861 for repairs at the New York Navy Yard.

Жаңа Орлеанды басып алу

Ричмонд 1862 жылдың 13 ақпанында Нью-Йорк қаласынан шықты. Ричмонд 5 наурызда Шип аралынан батыс Шығанақты блокадалау эскадрильясына қосылды, ал Флаг-офицер Дэвид Фаррагут Луизиана штатының Нью-Орлеан қаласын басып алуға дайындалып жатқанда. Ричмонд 24 наурызда флотпен бірге бардан өтіп, шайқасқа дайындық жұмыстарын бастады. 16 сәуірде Фаррагуттың флоты Джексон және Сент-Филип форттарының төменгі жағына орналасты. 100-ден астам зеңбірекпен жабдықталған бұл форттар Нью-Орлеанның негізгі жағалау қорғаныс құрылыстары болды. Конфедерация әскерлері тартып алынған канонерлік кемелерден тұратын флотилия жинады және күшті казематты CSS Louisiana кемесін де аяқтауға тырысты. Олар сонымен қатар, үлкен Одақ эскадрильясын бұзу үшін өртке қарсы кемелерді пайдалануды жоспарлады. Арасындағы ормандардың тығыздығынан жасырынып, Коммандер Дэвид Д. Портер басқаратын Одақтың минометтік флотилиясы 18 сәуірде 1862 жылы Конфедерация форттарын алты күндік бомбалауды бастады. Конфедерация әскерлері өзен бойымен өрт шамын жіберді, ал Ричмонд 21 сәуірдің таңында "біз бен Хартфордтың арасымен өтіп, алаулары мачталарға дейін көтерілді" деп хабарлады. 24 сәуірде Фаррагуттың флоты форттарды басып өтіп, Конфедерация флотилиясын жеңіп, шамамен 19 километрге (12 миль) өзен жоғары қарай жылжыды. Ричмонд су сызығынан жоғары 17 рет оққа түссе де, тізбекті бронясы көптеген оқтарды тоқтатты және жарақат алғандардың санын екі қаза тапқан және үш жараланған адаммен шектеді. Ричмонд генерал Бенджамин Франклин Батлердің әскерлері келгенге дейін тәртіпті сақтауға көмектесу үшін теңізшілер жасағын Нью-Орлеан қаласына түсірді. Ричмонд 1862 жылдың 10 мамырында Луизиана штатының Батон-Руж қаласындағы әскери нысандарды басып алуға көмектесті. Төрт күннен кейін ол өзен жоғары қарай жүзіп, бірінші Қызыл өзеннің саласынан 12 миль төменге, содан кейін Натчес өзеніне және ақырында 1862 жылдың 18 маусымында Конфедерацияның Виксбург бекінісіне дейін жетті.

Виксбург және Порт-Гадсон

1862 жылғы 28 маусымда Фаррагуттың эскадрильясы, Ричмондпен бірге, Виксбургті сәтті өтіп, қатты атыс жүргізді. Ал 1862 жылғы 1 шілдеде Фаррагуттың флоты Виксбургтің үстінде коммодор Чарльз Х. Дэвистің Батыс флотилиясымен қосылды. Ричмонд тағы екі адамды жоғалтып, Нью-Орлеан кампаниясындағыдай дерлік бірдей зақымдарға ұшырады. 1862 жылғы 15 шілдеде Конфедерацияның казематты кемесі CSS Arkansas Язу өзенінен шығып, Виксбургтің үстіндегі Одақ флотының қасынан өтті. Ричмонд және басқа кемелер оны қызу қуғанмен, кеме Виксбургтегі Конфедерацияның батареяларының қорғанысына қашып құтылды. Фаррагуттың флоты тағы да Виксбургтің басынан өтіп, Ричмонд жеткізілімді қамтамасыз ететін кемелерге сүйемелдеу және жағалауға бомбалау қолдауын жалғастырды. Соғыстың ең қаһарлы шайқастарының бірінде Фаррагуттың эскадрильясы 1863 жылғы 14 наурызда Батон-Руждан жоғары орналасқан Порт-Хадсонның Конфедерациялық бекіністерін бұзуға тырысты. Тек Хартфорд пен Альбатрос қана сәтті өтті, ал флотының қалған бөлігі кері қайтуға мәжбүр болды. Ричмонд, Геннесидің жанына байланған, жағалау батареяларынан оқ ату кезінде күшті ағысқа қарсы ілгерілей алмайтынын анықтады. Оның бас офицері, коммодор Эндрю Б. Каммингс, қаза болды. Ричмондты көп ұзамай 42 фунттық снаряд соқты, оның бу жүйесін жарып, машина бөлімін және кеме палубасын ыстық бумен толтырды. Геннеси Ричмондты ағысқа қарсы сүйреуге шамасы келмегендіктен, екі кеме бағытын өзгертіп, қайтадан жағалаудан қатты атысқа түсті. 27 мамырда генерал Натаниел П. Банкс басқаратын Одақ армиясының Порт-Хадсонды басып алу әрекеті сәтті болмады, ал одақтың әскерлері ұзақ қоршауға кірісті. Ричмонд қатаң міндеттерін орындауын жалғастырды, кейде жағалауда қолдану үшін қару-жарақ пен олардың экипаждарын берді. Осы уақытта Виксбургті басып алуға жасалған күшті әрекеттер қаланың 1863 жылғы 4 шілдеде генерал Грантка берілуіне әкелді. Бес күннен кейін Ричмонд және Порт-Хадсоннан төмен орналасқан басқа кемелер Миссисипидегі соңғы Конфедерация бекінісін басып алуға көмектесті.

Farragut's squadron, with Richmond in company, successfully passed Vicksburg exchanging heavy fire on 28 June 1862 and was present when Farragut's fleet joined with Commodore Charles H. Davis' Western Flotilla above Vicksburg on 1 July 1862. Richmond again suffered two killed and was damaged almost as severely as during the New Orleans campaign. On 15 July 1862 the Confederate casemate ram CSS Arkansas came out of the Yazoo River and ran past the Union Fleet above Vicksburg. Although hotly pursued by Richmond and other ships, the ram escaped to shelter under the Confederate batteries at Vicksburg. Farragut's fleet again raced past Vicksburg and Richmond continued to provide escort for supply steamers and shore bombardment support. In one of the fiercest engagements of the war, Farragut's squadron attempted to pass the Confederate fortifications at Port Hudson some upriver from Baton Rouge on 14 March 1863. Only Hartford and Albatross succeeded in running the gauntlet, the remainder of the fleet having to turn back. Richmond, lashed alongside Genesee, found she could make no headway against the strong current as she came under fire from the shore batteries. Her executive officer, Comdr. Andrew B. Cummings, was mortally wounded. Richmond was struck soon afterward by a 42 pounder shell which ruptured her steam lines, filling the engine room and berth deck with live steam. As Genesee was unable to tow Richmond against the current, the two ships reversed course, passing again through heavy shore fire. Attempts by General Nathaniel P. Banks' Union Army troops to take Port Hudson on 27 May were no more successful and Federal forces afloat and ashore settled down for a long siege. Richmond continued to perform exacting duties, occasionally providing guns and their crews for use ashore. Meanwhile, strenuous efforts to take Vicksburg finally forced that city to surrender to General Grant on 4 July 1863. Five days later, Richmond and other ships below Port Hudson helped Union ground forces to take possession of that last Confederate bastion on the Mississippi.

Мобильді айла

Ричмонд 1863 жылғы 30 шілдеде Нью-Орлеаннан Нью-Йорк теңіз арсеналында қажетті жөндеу жұмыстарын жүргізу үшін кетіп қалды. 1863 жылғы 12 қазанда ол оңтүстікке қарай бағыт алып, Порт-Рояль (Оңтүстік Каролина) және Ки-Вест (Флорида) порттарына тоқтады. 1 қарашада адмирал Фаррагуттың эскадрильясына қайта қосылды. Екі аптадан кейін Мобил (Алабама) қаласының жанында блокадалық міндеттерді атқара бастады. Ричмонд 1864 жылғы 5 тамызда Мобил шығанағына жасалған эпикалық теңіз шабуылы кезінде Фаррагуттың флотымен бірге болды. Бұл шабуылға Ричмонд Порт-Рояльдің оң жағына бекітіліп, флотпен бірге шығанақтың арғы бетіне өтті. Форт Морган от ашты, шайқас тез арада жалпыға ортақ сипат алды. Он бес минуттан кейін, мониторлар конфедераттардың қорғаныс казематы CSS Теннессиге қарсы тұрғанда, «Текумсех» кемесіне бекітілген «торпедаға» немесе минаға соқтығысып, бірнеше секунд ішінде батып кетті. Содан кейін «Бруклин», Ричмондтан аздап алға шығып, «күмәнді көрінетін буйлардың қатарын» ашу үшін Ричмондтың бауын басып өтті. Ричмонд пен Порт-Рояль да бірден артқа шегінді, нәтижесінде ағаш кемелердің барлық тізімі дүркіреп, шатастыққа түсті. Хартфордтағы адмирал Фаррагут торпедалық алаптар арқылы ең батыл бағытты таңдау керек деп шешіп, өзінің танымал бұйрығын берді: «Торпедаларға қарамай, толық жылдамдықпен алға!» Шығанаққа енген Ричмонд конфедераттардың «Сельма», «Морган», «Гейнс» және «Теннесси» кемелеріне оқ ашты. Сол уақытта Хартфордтан шыққан «Метакомет» канонерлік қайығы «Сельманы» басып алды. Көп ұзамай Порт-Рояль мүгедек «Гейнске» қарсы жіберілді. «Теннесси» «Бруклинге» шабуыл жасауға тырысты. Өте төмен жылдамдыққа ие болған оңтүстік тарапынан келген шабуылдаушы кеме Хартфорд пен Ричмондтан ауыр атқылауға түсті. «Теннесси» Форт Морганға қарай артқа шегінді, ал Фаррагуттың флоты форттың атысынан қашып, шығанаққа енді. «Теннессидің» командирі Франклин Бьюкенен олардың соңынан еріп, одақтық эскадрильяның барлығына шабуыл жасады. Фаррагут өзінің ең күшті кемелерімен оған шабуыл жасады. Ричмонд Хартфорд пен Бруклинмен қатар жүрді. Бір сағаттан астам уақыт бойы конфедерат кемесі ауыр соққыға ұшырады, тіпті Хартфордпен соқтығысты. Таңертең Бьюкенен кемесінің суға батып, оны одан да күшті күштер қоршап алғанын көрді. Сәйкесінше, ақ ту көтеріліп, екі мұнаралы монитор «Чикасоу» жақындады. Ричмонд шайқаста ешқандай жарақат алмады және тек жеңіл зақымдарға ұшырады. Форт Морган да әлі де қарсылық көрсетіп тұрды, сондықтан Ричмонд эскадрильяға қосылып, күндіз-түні тұрақты бомбалауға қатысты. Құрлықтағы одақтық әскерлермен қоршалып алынған форт 23 тамызда капитуляциялады. Ричмонд Мобил шығанағында және Пенсакола шығанағында да біршама уақыт бойы жұмыс істеді, содан кейін 1865 жылғы 23 сәуірде Миссисипи өзенінің Оңтүстік өткеліне келді. Сол күні кешке конфедераттардың «Уэбб» шабуылдаушы кемесі Қызыл өзеннен өзен бойымен ашық теңізге жету үшін асықты. Қызыл өзеннің сағасында және Нью-Орлеанда одақтық кемелерді сәтті өткізіп, Уэбб Нью-Орлеаннан 40 шақырымдай төменде сәтсіздікке ұшырады. Одақтық канонерлік қайықтары тығыз қуып келген Уэбб Мексика шығанағына апаратын сағаны күзетіп тұрған Ричмондты тапты. Қамалған Уэбб жағаға жүгіріп келіп, өртке ұшырады және экипажы оны жарылқатты. Азамат соғысы кезінде Ричмондта қызмет еткен 33 теңізші мен теңіз жауынгері Құрмет медаліне ие болды, бұл басқа кемелерге қарағанда көп.

Richmond departed New Orleans on 30 July 1863 for a much needed overhaul at New York Navy Yard. On 12 October 1863, she sailed south, calling at Port Royal, South Carolina, and Key West, Florida, before rejoining Admiral Farragut's squadron at New Orleans on 1 November; a fortnight later she began blockade duty off Mobile, Alabama. Richmond was present with Farragut's fleet when the epic naval assault against Mobile Bay was mounted on 5 August 1864. For this attack, Richmond was lashed to the starboard side of Port Royal , and proceeded with the fleet across the bar. Fort Morgan opened fire and the action was soon general. Fifteen minutes later as the monitors were preparing to meet the defending Confederate casemate ram CSS Tennessee, Tecumseh struck a moored "torpedo" or mine and sank in seconds. Then Brooklyn, just ahead of Richmond, backed athwart Richmond's bow in order to clear "a row of suspicious looking buoys." Richmond and Port Royal in turn went hard astern, causing the entire line of wooden ships to fall into disarray. Admiral Farragut in Hartford decided the boldest course through the torpedo fields was the only one possible and gave his famous command "Damn the torpedoes full speed ahead!" Moving into the bay, Richmond opened fire on the Confederate steamers CSS Selma, CSS Morgan, CSS Gaines, and Tennessee. At the same time the gunboat Metacomet, cast off from Hartford, captured Selma. Soon afterward Port Royal was sent after the disabled Gaines. Tennessee attempted in vain to ram Brooklyn. Capable of only a very small speed, the southern ram was subjected to heavy fire from Hartford and Richmond. Tennessee passed astern toward Fort Morgan as Farragut's fleet proceeded into the bay away from the fort's fire. Tennessees commander, Franklin Buchanan, chose to follow and engaged the entire Union squadron. Farragut attacked her with his strongest ships. Richmond proceeded in line abreast with Hartford and Brooklyn. For over an hour the Confederate ship was battered and even rammed by Hartford. By mid morning, Buchanan could see that his ship was a floating hulk and was surrounded by much stronger forces. Accordingly, a white flag was raised and the twin turret monitor Chickasaw went alongside. Richmond suffered no casualties in the action and only slight damage. Fort Morgan still put up determined resistance, however, and Richmond joined the squadron in a steady day and night bombardment. Invested by Union troops ashore, the fort finally capitulated on 23 August. Richmond continued to operate in Mobile Bay and also in Pensacola Bay for a time before arriving at the Southeast Pass of the Mississippi River on 23 April 1865. That same evening, the Confederate ram CSS Webb dashed down river from the Red River in an attempt to reach the open sea. Successfully passing Union ships at the mouth of the Red River and at New Orleans, Webb ran out of luck some 25 mile (40 km) below New Orleans. Closely pursued by Union gunboats behind her, Webb found Richmond guarding the estuary leading to the Gulf of Mexico. Trapped, Webb was run ashore, set afire, and blown up by her crew. A total of 33 sailors and marines earned the Medal of Honor while serving aboard Richmond during the Civil War, more than on any other ship.