Кіріспе

Бактериялар тұқымдасы Пастерелл тұқымдасына грам-теріс бактериялардың ірі тұқымдасы кіреді. Көптеген түрлері құстар мен сүтқоректілердің шырышты қабаттарында, әсіресе жоғарғы тыныс алу жолдарында симбиозды өмір сүреді. Пастерелл тұқымдасы әдетте таяқша тәрізді болады және факультативті анаэробтардың маңызды тобын құрайды. Олардың биохимиялық ерекшеліктері туысқан Enterobacteriaceae-ден оксидазаның болуымен, ал көптеген басқа ұқсас бактериялардан қамшының (флагеллумның) болмауымен ерекшеленеді. Пастерелл тұқымдасының бактериялары метаболизмдік қасиеттеріне сәйкес бірнеше туыстарға жіктеліп келген, бірақ бұл жіктемелер түрлер арасындағы эволюциялық байланыстың нақты көрінісі болып табылмайды. Haemophilus influenzae геномын толық зерттелген алғашқы организм және генетикалық және молекулалық әдістермен кеңінен зерттелген. Haemophilus туысы бактериемия, пневмония, менингит және шанкроид сияқты ауруларға байланысты адамға зиян келтіретін патоген ретінде белгілі. Пастерелл тұқымдасының басқа патогендік түрлеріне Aggregatibacter, Mannheimia, Pasteurella және Actinobacillus түрлері жатады.

Молекулалық белгілері мен филогенетикалық орны

Pasteurellaceae геномдарының салыстырмалы талдауы, барлық тізбектелген Pasteurellaceae түрлері/штамдарында ғана кездесетін, бірақ басқа бактерияларда табылмайтын, әртүрлі маңызды белоктардағы сақталған қолтаңбалы индельдердің (CSI) көп санын (>20) анықтады. Pasteurellaceae түрлерінің кіші топтарына тән көптеген басқа CSI негіздеріне сүйене отырып, отбасын кем дегенде екі кладқа бөлу ұсынылды. Ұсынылған кладтың біріне Aggregatibacter, Pasteurella, Actinobacillus succinogenes, Haemophilus influenzae, Haemophilus somnus және Mannheimia succiniciproducens кіреді, ал екіншісіне Actinobacillus minor, Actinobacillus pleuropneumoniae, Haemophilus ducreyi, Haemophilus parasuis және Mannheimia haemolytica кіреді. CSI нысанындағы молекулалық қолтаңбалар Pasteurellaceae отбасының ішіндегі үш негізгі туыстың – Actinobacillus, Haemophilus және Pasteurella – полифилетикалық таралуын анықтауға да көмектесті. Бұл туыстар отбасы ішінде кең полифилияны көрсетеді, алайда, CSI әрбір туыстың ішінде монофилетикалық топты құрайтын белгілі бір түрлер арасында тұрақты түрде ортақ болып табылды. Олардың басқа барлық қатарлардан ерекшеленуі осы екі қатарға тән бірнеше сақталған қолтаңбалы ақуыздардың (CSP) болуымен және басқа барлық бактерияларда болмауымен расталады. Pasteurellales сонымен қатар Enterobacterales, Vibrionales, Aeromonadales және Alteromonadales қатарларымен қосымша CSP-лерді бөліседі, бұл олардың эволюциялық тармақтануына және ірі Gammaproteobacteria класындағы филогенетикалық орнына қосымша нақтылық қосады.