Кіріспе

Генри Питер Босс (1844–1903) – неміс-американдық фотограф, картограф және азаматтық инженер.

Өмірбаян

1844: Генри Петер Боссе 13 қарашада Пруссиялық Саксониядағы Sonnedorf атасының иелігінде дүниеге келді, және балалық шағын сол жерде өткізеді. Боссенің Германиядағы ерте өмірі мен білімі туралы көп мәлімет жоқ, бірақ оның әлі тірі отбасы оның әйгілі француз гравюрашысы және топография теориясының авторы Абрахам Боссеге (1620–1676) туыс екенін айтады. Генри Петер Боссе граф Август Нейхардт фон Гнайзенаудың немересі екенін мәлімдеді. 1870: Генри Петер Боссе Америка Құрама Штаттарына көшіп келгеннен кейін Чикаго қаласына қоныстанды. Ол кеңсе тауарлары сатумен айналысады. 1880 жылдары Боссе Иллинойс штатының Рок-Айленд қаласындағы Армия инженерлік корпусында сызушы және картограф болып жұмыс істейді. 1882 және 1892 жылдар аралығында ол Миссисипи өзенінің жоғарғы ағысын жер мен орынға деген құштарлықпен суретке түсіреді. 1893: Генри Петер Боссе «Миссисипи өзеніндегі көріністер, Миннеаполис, Минн. және Сент-Луис, Мо. 1883–1891» атты үлкен форматтағы фотоальбомын жариялайды, ол мұқият жасалған көк цианотиптерден тұрады. Осы альбомдардың бірі Армия инженерлік корпусының бастығы Александр Маккензиге тиесілі болды. 169 Маккензи альбомындағы цианотиптердің әрқайсысы овалды маскамен басылған және Боссе олардың әрқайсысын қолмен жазылған сиямен таңбалаған. 1894–95: Генри Петер Боссенің «Миссисипи өзеніндегі көріністер, Миннеаполис, Минн. және Сент-Луис, Мо. 1883–1891» альбомы 1893 жылы Чикагода өткен Дүниежүзілік Колумбия көрмесінде көрсетілді, бұл фотосурет тарихындағы маңызды кезең болды.

Суретші

Генри Петер Боссе – әлемдегі неміс фотожурналистерінің жұмысын анықтайтын эстетикалық құндылықтарды болжап, соларға адал болған көреген фотограф. Боссе фоторепортаж негізін құрайтын фотосуреттегі көзқарасын қарапайым композиция және адам еңбегіне деген құрметпен сипаттайды. Боссе өзінің таныстыру альбомдарын жасауға ерекше көңіл бөлді. Ол түстің қажеттілігін сезіп, оның талғамды цианотиптерінің терең көк түстері осыны көрсетеді. Оның цианотиптері үлкен шыны тақталармен жарыққа шығарылып, ең жақсы француз цианотип қағазына басылды, әр парағы 14.5" x 17.2" өлшемді, ақ түсті және Johannot et Cie. Annonay, алоэ атласы су таңбасымен белгіленген. Альбомдар былғарымен мұқапталған. Техникалық шеберліктен бөлек, Боссе теміржол көпірлері мен металл конструкцияларға деген құрметімен, адамның еңбегімен жасалған, қазіргі заманғы архитектура мен қала құрылысымен айналысатын неміс фотосуреттеріне деген қызығушылықтың алғашқы қадамдарын жасады.

Инженер және картограф

Генри Питер Босс сол кездегі АҚШ-тағы ең көп жалақы алатын техникалық маман болды. 1880-жылдар конструкциялық болаттан жасалған ғимараттар мен Роблингтің Бруклин көпірі (1883) сияқты кабельдік аспалы көпірлердің пайда болуымен басталды; сол кезде Босс теміржол компанияларының кең Миссисипи өзенін кесіп өтуге ниеттенген маңызды нүктесінде жетекші инженер болып жұмыс істеді. Босс түсірген фотосуреттер Миссисипи өзенінің жоғарғы ағысының ең дәл картасын жасауға көмектесті, бұл өз кезегінде көпірлер, шлюздер және жағалауларды салуды жеңілдетті. Оның салынған карталарының бірнеше нұсқасы сақталған, ал оның фотосуреттер альбомы, егер айтатын болсақ, ірі өзеннің алғашқы фотосуреттік картасы болуы мүмкін.

Қоғамдық жинақтарда

1990 жылы «Сотбис» аукционында Генри Босс цианотиптерінің Александр Маккензи альбомы табылғаннан бері Генри Босс цианотиптерінің фотосуреттері Лос-Анджелестегі Дж. Пол Гетти мұражайының тұрақты коллекциясына қосылды. Калифорниядағы Сан-Франциско заманауи өнер мұражайы, Нью-Йорк метрополитендік өнер мұражайы, Техастағы Амон Картер өнер мұражайы, Канзас-Ситидегі (Миссури штаты) Нельсон Аткинс өнер мұражайы, Вашингтондағы Америка өнерінің ұлттық мұражайы және Миннеаполис өнер институты да осы коллекцияны толықтырды. АҚШ Армиясының Инженерлер корпусының Иллинойс штатындағы Рок-Айленд және Миннесота штатындағы Сент-Пол қалаларындағы кеңселері, Миннесота штатының Рочестер қаласындағы Мейо клиникасы, Айова штатының Дубук қаласындағы Ұлттық Миссисипи өзені мұражайы мен аквариумы және басқа да жерлерде Босс фотоальбомдары сақтаулы. Корпус кеңселерінде Босс фотосуреттерінен бөлек, карталар мен түрлі құжаттар да бар.

Тізімдеу

Генри Питер Босс фотосуреттерінің белгілі көріністері мен баспа нұсқаларының толық тізімі алғаш рет Айова штатының Дубук қаласындағы Фред В. Вудвард өзен кемелері мұражайының Боб Ведерандерс тарапынан жасалды. Кентон Спейдинг, П. Э., АҚШ Әскери инженерлік корпусы, Сент-Пол округі, Роберта (Бобби) Петерсонның тиімді көмегімен осы тізімді кеңейтті.