Кіріспе

Америка ғалымы және инженері (1835–1910)

Александр Эммануэль Родольф Агассиз (17 желтоқсан 1835 – 27 наурыз 1910), Луи Агассиздің ұлы және Элизабет Кэбот Агассиздің кеңесі, американдық ғалым және инженер болған.

Өмірбаян

Агассиз Швейцарияның Нойшатель қаласында дүниеге келді және 1846 жылы Луи мен Сесиль (Браун) Агассиздер – ата-анасымен бірге Америка Құрама Штаттарына көшіп келді. Агассиз 1862 жылы Америка өнер және ғылым академиясының мүшесі болып сайланды. 1866 жылдың жазына дейін ол Гарвардта әкесі құрған табиғи тарих мұражайында куратордың көмекшісі ретінде жұмыс істеді. Ол Чарльз Уайвилл Томсонға 1872 жылғы «Челленджер» экспедициясының жинақтарын тексеруге және жіктеуге көмектесті, сондай-ақ есептерде «Эхинидің шолуы» (2 том, 1872–1874) еңбегін жазды. 1877 мен 1880 жылдар аралығында ол Жағалау зерттеуінің (кейін 1878 жылы АҚШ-тың жағалау және геодезиялық зерттеуі деп аталды) «Блейк» кемесінің үш теңіз түбін зерттеу экспедициясына қатысты және олар туралы толық есепті екі томдық монографияда (1888) ұсынды. 1896 жылы Агассиз Фиджи және Квинслендке сапар шегіп, Ұлы Барьер рифін тексерді және 1898 жылы осы тақырыпта мақала жариялады. Агассиздің теңіз зоологиясы бойынша басқа жазбаларының көп бөлігі салыстырмалы зоология мұражайының бюллетеньдері мен естеліктерінде сақталған. Дегенмен, 1865 жылы ол өгей анасы Элизабет Кэри Агассизбен бірлесіп «Табиғи тарих бойынша теңіз жағалауындағы зерттеулер» атты еңбегін жариялады, бұл еңбек бірден дәлдігімен және ынталандырушылығымен көзге түсті. Олар 1871 жылы «Массачусетс шығанағының теңіз жануарлары» атты еңбегін де жариялады. Агассиз Ұлттық ғылым академиясының президенті болды, және 1913 жылдан бері оның құрметіне Александр Агассиз медалі табыс етілуде. Ол 1910 жылы Саутгемптоннан Нью-Йоркке бағыт алған «Адриатик» лайнері бортында қайтыс болды. Ол әйелі Анна Расселмен (1840–1873) үш ұлдың әкесі болды: Джордж Рассел Агассиз (1861–1951), Максимилиан Агассиз (1866–1943) және Родольф Луис Агассиз (1871–1933).

Мұра

Александр Агассиздің құрметіне кескелеспе (Anolis) түрінің және балықтың (Leptochilichthys agassizii) ғылыми атауы оның есімімен аталады. 1923 жылы орнатылған Александр Агассизтің ескерткіші Мичиган штатының Калумет қаласында, ол жазғы үйінде болған кезде «Калумет және Хекла кеніш компаниясының» президенттік міндеттерін орындаған жерге жақын орналасқан. Компанияның бас кеңсесі, Агассиздің ескерткіші және қазір тоқтатылған компанияға тиесілі көптеген ғимараттар мен ескерткіштер бүгін Кивинау Ұлттық тарихи паркінің басқаруында және күтімінде. Хопкинс теңіз станциясының маңызды ғимараты оның құрметіне аталған.

Жарияланымдар

Агассис, Александр (1863). "Басқа үлгілермен алмасу үшін әртүрлі мекемелерге жіберілген теңіз естілеушілерінің тізімі, түсіндірмелермен". Салыстырмалы зоология мұражайының бюллетені 1 (2): 17–28. Агассис, Элизабет С. және Александр Агассис (1865). Теңіз жағалауындағы табиғаттану зерттемелері. Бостон: Тикнор және Филдс. Агассис, Александр (1872–1874). "Гарвард колледжінің Салыстырмалы зоология мұражайының суреттелген каталогы. № VII. Эхинидің қайта қаралуы. 1–4 бөлімдер". Салыстырмалы зоология мұражайының естеліктері 3: 1–762. Суреттер. Агассис, Александр (1877). "Солтүстік Америка теңіз жұлдыздары". Салыстырмалы зоология мұражайының естеліктері 5 (1): 1–136. Агассис, Александр (1881). "1873–1876 жылдары «Челленджер» кемесімен теңізден алынған теңіз кірпілері туралы есеп". «Челленджер» кемесінің 1873–76 жылдар аралығындағы саяхатының ғылыми нәтижелері туралы есеп. Зоология. 9: 1–321. Агассис, Александр (1903). "1877–1880 жылдары АҚШ Жағалау және геодезиялық қызметінің «Блейк» кемесінің Мексика шығанағында, Кариб теңізінде және АҚШ Атлантикалық жағалауында жасаған үш саяхаты. I том". Салыстырмалы зоология мұражайының бюллетені 14: 1–314. Агассис, Александр (1903). "1877–1880 жылдары АҚШ Жағалау және геодезиялық қызметінің «Блейк» кемесінің Мексика шығанағында, Кариб теңізінде және АҚШ Атлантикалық жағалауында жасаған үш саяхаты. II том". Салыстырмалы зоология мұражайының бюллетені 15: 1–220. Агассис, Александр (1903). "Тропикалық Тынық мұхитының коралл рифтері". Салыстырмалы зоология мұражайының естеліктері 28: 1–410. I сурет. II сурет. III сурет. Агассис, Александр (1903). "Мальдив аралдарының коралл рифтері". Салыстырмалы зоология мұражайының естеліктері 29: 1–168. Агассис, Александр (1904). "Панама терең теңізінің теңіз кірпілері". Салыстырмалы зоология мұражайының естеліктері 31: 1–243. Суреттер.