Кіріспе

1930 жылы Герман Гессе жазған «Нарцисс және Голдмунд» (Narziß und Goldmund) романы, ағылшын тілінде «Death and the Lover» деп жарияланды. Бұл неміс-швейцариялық автор Герман Гессенің 1930 жылы алғаш жарық көрген туындысы. Жарық көрген кезде «Нарцисс және Голдмунд» Гессенің әдеби жетістігі деп есептелді және хронологиялық ретімен «Степпенвольф» романынан кейін жазылған.

Қысқаша мазмұны

Нарцисс пен Голдмунд - бұл жас жігіттің оқиғасы, , ол ортағасырлық Германияда католик монастырлық мектебін тастап, "өмірдің мәні" деп сипатталатын нәрсені іздеп жүрді. Нарцисс (Narziss немесе 1996 жылғы неміс орфографиялық реформасына дейін Narziß) - монастырь мектебінің дарынды жас мұғалімі, Голдмундпен тез дос болады, өйткені олар бірнеше жасқа ғана, ал Голдмунд табиғи түрде ақылды. Голдмунд Нарцисске қарап, ал Нарцисс оған қатты сүйенеді. Бір күні егіндікте шөп жинап жүрген Голдмундты өте алыс жерге адасқаннан кейін, ол оны сүйіп, махаббат жасауға шақыратын әдемі цыган әйелін кездестіреді. Бұл кездесу оның аянға айналады; ол енді ешқашан монах болмайтынын біледі. Нарцисс көмегімен ол монастырды тастап, көшпелі өмір сүруге кіріседі. Голдмунд өзін әйелдер үшін өте тартымды деп санайды және көптеген махаббат қатынастары бар. Ол шіркеуде әсіресе әдемі ою-өрнектелген Мадоннаны көргеннен кейін, өзінің көркемдік таланты оянып, бірнеше жыл бойы зерттеген шебер оюшыны іздеді. Алайда, ақыр соңында Голдмунд гильдияға мүше болу ұсынысынан бас тартып, жол еркіндігін артық көреді. Қара өлім аймақты қиратқанда, Голдмунд адам өмірінің ең сұмдық көрінісіне тап болады. Ақырында, қала әкімі әйелінің әйелімен азғындық жасағаны үшін түрмеге қамалып, өлім жазасына кесілгеннен кейін, оны досы Наркисс, қазір абат, құтқарып, қайтадан бірге болды. Екі суретші өмірлерінің әртүрлі жолдарын еске түсіріп, суретші мен ойшылды қарама-қарсы көрсетеді.

Тақырыптар

Гёссенің көптеген шығармалары сияқты, бұл кітаптың басты тақырыбы – жолдан адасқан адамның өзін табуға ұмтылысы, сондай-ақ полярлық қарама-қарсылықтардың Юнгтік бірігуі (Mysterium Coniunctionis). Голдмунд табиғатты және "әйелдік сананы" (бірақ сонымен қатар [[Анима және анимус, ер адамның бейсанасы]), ал Нарцисс ғылым мен логиканы, Құдайды және "еркектік сананы" (бірақ сонымен қатар [[Анима және анимус, әйелдің бейсанасы]) бейнелейді. Бұл "әйелдік" және "еркектік" қасиеттер Юнгтың архетиптік құрылымынан алынған және оның бұрынғы еңбектерін, әсіресе "Демианды" еске түсіреді. Роман барысында Голдмунд өзінің анасының естеліктерін көбірек сезіне бастайды, бұл оның [[Архаикалық анаға (алғашқы анаға)] қайта оралуға деген құштарлығына әкеледі. Дегенмен, ол өнер арқылы Аполлондық және Дионисийлік идеалдарды да үйлестіруге тырысады (формасызға форма беру).

Ағылшын тіліндегі аудармалары

Ағылшын тіліне алғашқы аудармасы (Джеффри Данлоп) 1932 жылы «Өлім және ғашық» деген атпен жарық көрді. Penguin Modern Classics бұл аударманы 1971 жылы «Narziss and Goldmund» деп атады, және оны 1971, 1972 (екі рет), 1973 (екі рет), 1974 (екі рет), 1976 және 1978 жылдары қайта басып шығарды. 1968 жылы Урсуле Молинароның аудармасы «Нарцисс және Голдмунд» деген атпен жарияланды. 1994 жылы Лейла Венневицтің жаңа аудармасы Шлегель-Тик сыйлығының іріктеу сатысынан өтті.

Әсерлер

1974 жылы Канзас тобының "Journey from Mariabronn" әні кітаптың сюжетін дәлме-дәл қайталайды.

Фильмге бейімделу

2020 жылы австриялық, «Оскар» жүлдесіне ие болған режиссер Стефан Рузовицкий түсірген фильм жарық көрді.