Кіріспе

Кирибатиде сайлаулар әр 4 жылда бір рет немесе сенімсіздік дауысынан кейін ертерек өткізіледі. Олар Манеаба ни Маунтабудың ұлттық сайлауынан тұрады, одан кейін халық Беретитентті сайлайды. Бұл сайлаулар жергілікті деңгейде де өткізіледі – әр аралда бір кеңес және Таравада 3 кеңес сайланады. Кирибати ұлттық деңгейде заң шығарушы орган мен мемлекет басшысын – президентті сайлайды. Президент халық тарапынан төрт жылдық мерзімге сайланады. Ассамблея палатасы (Maneaba ni Maungatabu) 45 мүшеден тұрады, олардың 44-і төрт жылдық мерзімге бір және көпмандатты округтерде сайланады, ал 1 делегаты Раби аралынан Банаба аймағын өкілдік етеді. 1978 жылы мүшелер саны 35 болған, себебі алғашқы сайлау 1979 жылы тәуелсіздік алғанға дейін бір жыл бұрын өткізілді.

Кирибатиде Вестминстер жүйесі және екі үлкен партия жүйесі бар, 2020 жылдан бері осы екі партия басымдыққа ие. Алайда, 1965 жылдан бері қалыптасқан саяси партиялар саяси өмірдің басты құрауы болып табылмайды. Кирибатиде партиялық жүйе бейресми, және Кирибати Ассамблеясының сайтында осы тақырыпта былай делінген:

Партиялар – қатаң тәртіпке бағынбаған, құрылымы нашар немесе мүлдем құрылымы жоқ топтар. Мүшелер өкілеттік мерзімі ішінде бірнеше рет адасуы мүмкін. Сонымен қатар, кейбір мәселелер бойынша мүшелердің сайлау округінің мүдделеріне сәйкес дауыс беруі де жиі кездеседі.

2020 жылғы президенттік сайлау

КандидатПартияДауыс саны%Танети МаамауТобуан Кирибати26,05359.32Бануэра БеринаБутокан Кирибати Моа17,86640.68Жарамсыз/бос дауыстар112 0.25Барлығы44,031100Тіркелген сайлаушылар/қатысу көрсеткіші55,26879.67Көзі: Әділет министрлігі

2020 жылғы парламент сайлауы

ПартияБірінші раундЕкінші раундЖалпы орын+/–Дауыс%ОрынДауыс%ОрынBoutokaan Кирибати Моа партиясы 13 922+9Тобваан Кирибати партиясы 10 1222−9Партиялық емес——————10Спикер (депутат емес)––––––(1)0Жарамсыз/бос дауыстар560.15–320.12–––Барлығы38,445100.002327,203100.0021450Тіркелген сайлаушылар/қатысу көрсеткіші44,27186.84 –30,95387.88 –––Көздер: Кирибати радиосы